वायुपुराणम्

तासु प्रकृतिमत्सूक्ष्ममधिष्ठातृत्वमव्ययम्। अनुत्पाद्यं परन्धाम परमाणु परेशयम् ।। ३९.

अक्षयश्चाप्यनुह्यश्च अमूर्त्तिर्मूर्त्तिमानसौ। प्रादुर्भावस्तिरोभावः स्थितिश्चैवाप्यनुग्रहः ।। ३९.

विधिरन्यैरनौपम्यः परमाणुर्महेश्वरः। सतेजा एष तमसो यः परस्तात्प्रकाशकः ।। ३९.

यदण्डमासीत्सौवर्णं प्रथमन्त्वौपसर्गिकम्। बृहतं सर्वतोवृत्तमीश्वराद्व्यवजायत ।। ३९.

ईश्वराद्बीजनिर्भेदः क्षेत्रज्ञो बीज ईष्यते। योनिं प्रकृतिमाचष्टे सा च नारायणात्मिका ।। ३९.

विबुर्लोकस्य सृष्ट्यर्थं लोकसंस्थानमेव च। सन्निसर्गः स तन्वा च लोकधातुर्महात्मनः ।। ३९.

पुरस्ताद्ब्रह्मलोकस्य ह्यण्डादर्वाक्च ब्रह्मणः। तयोर्मध्ये पुरं दिव्यं स्थानं यस्य मनोमयम् ।। ३९.

तद्विग्रहवतः स्थानमीश्वरस्यामितौजसः। शिवं नाम पुरं तत्र शरणं जन्मभीरुणाम् ।। ३९.

सहस्राणां शतं पूर्णं योजनानां द्विजोत्तमाः। अभ्यन्तरे तु विस्तीर्णं महीमण्डलसंस्थितम् ।। ३९.

मध्याह्नार्कप्रकाशेन परतेजोऽभिमर्दिना। शातकौम्भेन महता प्राकारेणार्कवर्चसा ।। ३९.

द्वारैश्चतुर्भिः सौवर्णैर्मुक्तादामविभूषितैः। तपनीयनिभैः शुभ्रैर्गाढं सुकृतवेष्टनम् ।। ३९.

तच्चाकाशे पुरं रम्यं दिव्यं घण्टादिनादितम्। न तत्र क्रमते मृत्युर्न तपो न जरा श्रमाः ।। ३९.

न हि तस्य पुरस्यान्यैरुपमां कर्तुमर्हति। सहस्राणां शतं पूर्णं योजनानां दिशो दश ।। ३९.

तत्पुरं गोवृषाङ्कस्य तेजसा व्याप्य तिष्ठति। भावेन मनसो भूमिर्विन्यस्ता कनकामयी ।। ३९.

रत्नवालुकया तत्र विन्यस्ता शुशुभेऽधिकम्। शारदेन्दुर्पकाशानि बालसूर्य्यनिबानि च ।। ३९.

अर्द्ध श्वेतार्द्धरक्तानि सौवर्णानि तथैव च। रथचक्रप्रमाणानि नालैर्मरकतप्रभैः ।। ३९.

सौकुमारेण रूपेण गन्धिनाप्रतिमेन च। तत्र दिव्यानि पद्मानि वनेषूपवनेषु च ।। ३९.

भृङ्गपत्रनिकाशानि तपनीयानि यानि च। अर्द्धकृष्णार्द्धरक्तानि सुकुमारान्तराणि च ।। ३९.

आतपत्र प्रमाणानि पङ्कजैः संवृतानि च। भूयः सप्त महानद्यस्तासान्नामानि बोधत ।। ३९.

वरा वरेण्या वरदा वरार्हा वरवर्णिनी। वरमा वरभद्रा च रम्यास्तस्मिन्पुरोत्तमे ।। ३९.

पद्मोत्पलदलोन्मिश्रं फेनाद्यावर्त्तविग्रहम्। जलं मणिदलप्रख्यमावहन्ति सरिद्वराः ।। ३९.

न तु ब्रह्मर्षयो देवा नासुराः पितरस्तथा। न खल्वन्येऽप्रमेयस्य विदुरीशस्य तत्पुरम् ।। ३९.

तत्र ये ध्यानमव्यग्राः सुयुक्ता विजितेन्द्रियाः। पश्यन्तीह महात्मानः पुरन्तद्गोवृषात्मनः ।। ३९.

मध्ये पुरवरेन्द्रस्य तस्याप्रतिमतेजसः। सुमहान्मेरुसङ्गाशो दिव्यो भद्रश्रिया वृतः ।। ३९.

सहस्र पादः प्रासादस्तपनीयमयः शुभः। अनुपमेयै रत्नैश्च सर्वतः स विभूषितः ।। ३९.

स्फटिकैश्चन्द्रसङ्काशैर्वैढूर्यैः सोमसंप्रभैः। बालसूर्य्यप्रभैश्चैव सौवर्णैश्चाग्निसंप्रभैः ।। ३९.

राजतैश्चापि शुशुभे इन्द्रनीलमयैः शुभैः। दृढैर्वज्रमयैश्चैव इत्येवं सुमहाहितैः ।। ३९.

जलैश्च विविधाकारैर्दीप्यद्भिरधिवासितम्। चन्द्ररश्मिप्रकाशाभिः पताकाभिरलंकृतम् ।। ३९.

रुक्मघण्टानिनादैश्च नित्यप्रमुदितोत्सवः। किन्नराणामधीवासैः सन्ध्याभ्राकारराजितैः ।। ३९.