वायुपुराणम्

ज्ञात्वाऽभिशस्तानसुरान् काव्येन तु बृहस्पतिः। कृतार्थः स तदा हृष्टः स्वं रूपं प्रत्यपद्यत। बुद्ध्वाऽसुरांस्तदा भ्रष्टान् कृतार्थोऽन्तरधीयत ।। ३६.

ततः प्रनष्टे तस्मिंस्ते विभ्रान्ता दानवास्तदा। अहो धिग् वञ्चिताः स्मेह परस्परमथाब्रुवन् ।। ३६.

पृष्ठतो विमुखाश्चैव ताडिता वेधसा वयम्। दग्धाश्चैवोपयोगाच्च स्वेस्वे चार्थेषु मायया ।। ३६.

ततोऽसुराः परित्रस्ता देवेभ्यस्त्वरिता ययुः। प्रह्लादमग्रतः कृत्वा काव्यस्यानुगमं पुनः ।। ३६.

ततः काव्यं समासाद्य अभितस्थु रवाङ्मुखाः। तानागतान् पुनर्दृष्ट्वा काव्यो याज्यानुवाच ह ।। ३६.

मयापि बोधिताः काले यतो मां नाभिनन्दथ। ततस्तेनावलेपेन गता यूथं पराभवम् ।। ३६.

प्रह्लादस्तमथोवाच मानं त्वं त्यज भार्गव। स्वान् याज्यान् भजमानांश्च भक्तांश्चैव विशेषतः ।। ३६.

त्वया पृष्टा वयं तेन देवाचार्येण मोहिताः। भक्तानर्हसि नस्त्रातुं ज्ञात्वा दीर्घेण चक्षुषा ।। ३६.

यदि नस्त्वं न कुरुषे प्रसादं भृगुनन्दन। अपध्याता स्त्वया ह्यद्य प्रवेक्ष्यामो रसातलम् ।। ३६.

सूत उवाच।। ज्ञात्वा काव्यो यथातत्त्वं कारुण्येनानुकम्पया । एवमुक्तोऽनुनीतः स स्तुतः कोपं न्ययच्छत ।। ३६.

उवाचेदन्न भेतव्यं न गन्तन्यं रसातलम्। अवश्यम्भावी ह्यर्थोऽयं प्राप्तो वो मयि जाग्रति ।। ३६.

न शक्यमन्यथा कर्तुं दृष्टं हि बलवत्तरम् । संज्ञा प्रनष्टा या वोऽद्य कामं तां प्रतिलप्स्यथ ।। ३६.

प्राप्तः पर्य्यायकालो व इति ब्रह्माऽभ्यभाषत। मत्प्रसादाच्च युष्माभिर्भुक्तं त्रैलोक्यमूर्ज्जितम् ।। ३६.

युगाख्यो दश संपूर्णो देवानाक्रम्य मूर्द्धनि। तावन्तमेव कालं वै ब्रह्मा राज्यमभाषत ।। ३६.

सावर्णिके पुनस्तुभ्यं राज्यं किल भविष्यति। लोकानामीश्वरो भावी पौत्रस्तव पुनर्बलिः ।। ३६.

एवं किलमहं प्रोक्तः पौत्रस्ते ब्रह्मणा स्वयम्। तथाहृतेषु लोकेषु तपोऽस्य न किलाभवत् ।। ३६.

यस्मात् प्रवृत्तयश्चास्य न कामानभिसन्धिताः। तस्मादजेन प्रीतेन दत्तं सावर्णिकेऽन्तरे ।। ३६.

देवराज्यं बलेर्भाव्यमिति मामीश्वरोऽब्रवीत्। तस्माददृश्यो भूतानां कालाकाङ्क्षी स तिष्ठति ।। ३६.

प्रीतेन चामरत्वं वै दत्तं तुब्यं स्वयम्भुवा। तस्मान्निरुत्सु कस्त्वं वै पर्य्यायं सह माकुलः ।। ३६.

न च शक्यं मया तुभ्यं पुरस्ताद्वै विसर्पितुम् । ब्रह्मणा प्रतिषिद्धोऽस्मि भविष्यं जानता प्रभो ।। ३६.

इमौ च शिष्यौ द्वौ मह्यं तुल्यावेतौ बृहस्पतेः । दैवतैः सह संरब्धान् सर्व्वान् वो धारयिष्यतः ।। ३६.

एवमुक्तस्तु दैतेयाः काव्येनाक्लिष्टकर्म्मणा। ततस्ताभ्यां ययुः सार्द्धं प्रह्लादप्रमुखास्तदा ।। ३६.

अवश्यम्भावमर्थत्वं श्रुत्वा शुक्राच्च दानवाः। सकृदाशंसमानास्ते जयं काव्येन भाषितम् ।। ३६.

दंशिताः सायुधाः सर्वे ततो देवान् समाह्वयन्। अथ देवासुरान् दृष्ट्वा संग्रामे समुपस्थितान् ।। ३६.

ततः संवृत्तसन्नाहा देवास्तान् समयोधयन्। दैवासुरे ततस्तस्मिन् वर्त्तमाने शतं समाः। अजयन्नसुरा देवान् भग्ना देवा अमन्त्रयन् ।। ३६.

षण्डामार्कप्रभावं न जानीमस्त्व सुरैर्वयम्। तस्माद्यज्ञं समुद्दिश्य कार्य्यं चात्महितञ्च यत् ।। ३६.

तज्ज्ञानापहृतावेतौ कृत्वा जेष्यामहेऽसुरान् । अथोपामन्त्रयन् देवाः षण्डामार्कौ तु तावुभौ ।। ३६.

यज्ञे समाह्वयिष्यामस्त्यजतमसुरान् द्विजौ । ग्रहं तं वा ग्रहीष्यामो ह्यनुजित्य तु दानवान् ।। ३६.

एवं तत्यजतुस्तौ तु षण्डामार्कौ तदासुरान् । ततो देवा जयं प्राप्ता दानवाश्च पराभवम् ।। ३६.