वायुपुराणम्

तथोक्तस्तु महादेवः सर्वांल्लोकानवेक्ष्य ह। वासार्थं रोचयामास पृथिव्यां तु द्विजोत्तमाः। वाराणसीं महातेजाः सिद्धक्षेत्रं महेश्वरः ।। ३०.

दिवो दासेन तां ज्ञात्वा निविष्टान्नगरीं भवः। पार्श्वास्थं स समाहूय गणेशं क्षेमकं ब्रवीत् ।। ३०.

गणेश्वर पुरीङ्गत्वा सून्यां वाराणसीं कुरु। मृदुना चाब्युपायेन अतिवीर्यः स पार्थिवः ।। ३०.

ततो गत्वा निकुम्भस्तु पुरीं वाराणसीं पुरा । स्वप्ने सन्दर्शयामास मङ्कनं नाम नापितम् ।। ३०.

श्रेयस्तेऽहं करिष्यामि स्थानं मे रोचयानघ। मद्रूपां प्रतिमां कृत्वा नगर्य्यन्ते निवेशय ।। ३०.

तथा स्वप्ने यथा दृष्टं सर्वं कारितवान् द्विजाः। नगरीद्वार्यनुज्ञाप्य राजानन्तु यथाविधि ।। ३०.

पूजा तु महती चैव नित्यमेव प्रयुज्यते। गन्धैर्धूपैश्च माल्यैश्च प्रेक्षणीयैस्तथैव च ।। ३०.

अन्नप्रदानयुक्तैश्च अत्यद्भुतमिवाभवत्। एवं सम्पूज्यते तत्र नित्यमेव गणेश्वरः ।। ३०.

ततो वरसहस्राणि नगराणां प्रयच्छति । पुत्रान् हिरण्यमायूंषि सर्व्वकामांस्तथैव च ।। ३०.

राज्ञस्तु महिषी श्रेष्ठा सुयशा नाम विश्रुता। पुत्रार्थमागता साध्वी राज्ञा देवी प्रचोदिता ।। ३०.

पूजान्तु विपुलां कृत्वा देवी पुत्रानयाचत। पुनः पुनरथागम्य बहुशः पुत्रकारणात् ।। ३०.

न प्रयच्छति पुत्रांस्तु निकुम्भः कारणेन तु। राजा यदि तत् क्रुध्येत ततः किञ्चित् प्रवर्त्तते ।। ३०.

अथ दीर्घेण कालेन क्रोधो राजानमाविशत्। भूतं त्विदं महाद्वारि नगराणां प्रयच्छति ।। ३०.

प्रीत्या वरांश्च शतशो न किञ्चित्तु प्रवर्त्तते। मामकैः पूज्यते नित्यं नगर्यां मम चैव तु ।। ३०.

तत्रार्च्चितश्च बहुशो देव्या मे तत्र कारणात् । न ददाति च पुत्रं मे कृतघ्नो बहुभोजनः ।। ३०.

अतो नार्हति पूजान्तु मत्सकाशात् कथञ्चन। तस्मात्तु नाशयिष्यामि तस्य स्थानं दुरात्मनः ।। ३०.

एवं तु सविनिश्चित्य दुरात्मा राज किल्बिषी। स्थानं गणपतेस्तस्य नाशयामास दुर्मतिः ।। ३०.

भग्नमायतनं दृष्ट्वा राजानमगमत् प्रभुः। यस्मादृतेऽपराधं मे त्वया स्थानं विना शितम् ।। ३०.

अकस्मात् तु पुरी शून्या भवित्री ते नराधिप। ततस्तेन तु शापेन शून्या वाराणसी तथा ।। ३०.

शप्तां पुरीं निकुम्भस्तु महादेवमथानयत्। शून्यां पुरीं महादेवो निर्म्ममे परमात्मना ।। ३०.

तुल्यां देवविभूत्यास्तु देव्याश्चैव महात्मनः। रमते तत्र वै देवी रममाणे महेश्वरः ।। ३०.

न रतिं तत्र वै देवी लभते गृहविस्मयात्। देव्याः क्रीडार्थमीशानो देवो वाक्यमथाब्रवीत् ।। ३०.

नाहं वेश्म विमोक्ष्यामि अविमुक्तं हि मे गृहम्। प्रहस्यैनामथोवाच अविमुक्तं हि मे गृहम् ।। ३०.

नाहं देवि गमिष्यामि गच्छस्वेह रमाम्यहम्। तस्मात्तदविमुक्तं हि प्रोक्तं देवेन वै स्वयम् ।। ३०.

एवं वाराणसी शप्ता अविमुक्तं च कीर्त्तितम्। यस्मिन् वसति वै देवः सर्वदेवनमस्कृतः। युगेषु त्रिषु धर्मात्मा सह देव्या महेश्वरः ।। ३०.

अन्तर्द्धानं कलौ याति तत्पुरन्तु महात्मनः। अन्तर्हिते पुरे तस्मिन् पुरी सा वसते पुनः ।। ३०.

एवं वाराणसी शप्ता निवेशं पुनरागता। भद्रश्रेण्यस्य पुत्राणां शतमुत्तमधन्विनाम् ।। ३०.

हत्वा निवेशयामास दिवोदासो नराधिपः। भद्रश्रेण्यस्य राज्यन्तु हृतन्तेन बलीयसा ।। ३०.

भद्रश्रेण्यस्य पुत्रस्तु दुर्दमो नाम नामतः। दिवोदासेन बालेति घृणया स विवर्जितः ।। ३०.