वायुपुराणम्

त्रेतायुगे चतुर्विंशे रावणस्तपसः क्षयात्। रामं दाशरथिं प्राप्य सगणः क्षयमीयिवान् ।। ९.

महोदयः प्रहस्तश्च महापांशुखरस्तथा। पुष्पोत्कटायाः पुत्रास्ते कन्या कुम्भीनसी तथा ।। ९.

त्रिशिरा दूषणश्चैव विद्युज्जिह्वश्च राक्षसः। कन्या ह्यसलिका चैव वाकायाः प्रसवाः स्मृताः ।। ९.

इत्येते क्रूरकर्माणः पौलस्त्या राक्षसा दश। दारुणाबिजनाः सर्वे देवैरपि दुरासदाः ।। ९.

सर्वे लब्धवराश्चैव पुत्रपौत्रसमन्विताः। यक्षाणाञ्चैव सर्वेषां पौलस्त्या ये च राक्षसाः ।। ९.

आगस्त्यवैश्वामित्राणां क्रूराणां ब्रह्मरक्षसाम्। वेदाध्ययनशीलानां तपोव्रतनिषेविणाम् ।। ९.

तेषामैडविडो राजा पौलस्त्यः सव्यपिङ्गलः। इतरे वै यज्ञमुखास्तेन रक्षोगणास्त्रयः ।। ९.

यातु धाना ब्रह्मधाना वार्त्ताश्चैव दिवाचराः । निशाचरगणास्तेषां चत्वारः कविभिः स्मृताः ।। ९.

पौलस्त्या नैऋताश्चैव आगत्स्याः कौशिकास्तथा। इत्येताः सप्त तेषां वै जातयो राक्षसाः स्मृताः ।। ९.

तेषां रूपं प्रवक्ष्यामि स्वभावेन व्यवस्थितम्। वृत्ताक्षाः पिङ्गलाश्चैव महाकाया महोदराः ।। ९.

अष्टदंष्ट्रा शङ्कुकर्णा ऊर्द्ध्वरोमाण एव च। आकर्णदारितास्याश्च मुञ्जधूमोर्द्ध्वमूर्द्धजाः ।। ९.

स्थूलशीर्षाः सिताभाश्च ह्रस्वकाश्च प्रवाहुकाः। ताम्रास्या लम्बजिह्वौष्ठा लम्बभूस्थूलनासिकाः ।। ९.

नीलाङ्गा लोहितग्रीवा गम्भीराक्षा विबीषणाः । महाघोरस्वराश्चैव विकटा बद्धपिण्डिकाः ।। ९.

स्थूलाश्च तुङ्गनासाश्च शिलासंहनना दृढाः। दारुणाभिजनाः क्रूराः प्रायशः क्लिष्टकर्मिणः ।। ९.

सकुण्डलाङ्गदापीडा मुकुटोष्णीषधारिणः। विचित्र वस्त्राभरणाश्चित्रस्रगनुलेपनाः ।। ९.

अन्नादाः पिशितादाश्च पुरुषादाश्च ते स्मृताः। इत्येतद्रूपसाधर्म्यं राक्षसानां बुधैः स्मृतम्। न समस्तबलं बुद्धं यतो मायाकृतं हि तत् ।। ९.

पुलहस्य मृगाः पुत्राः सर्वे व्यालाश्च दंष्ट्रिणः । भूताः पिशाचाः सर्पाश्च भ्रमरा हस्तिनस्तथा ।। ९.

वानराः किन्नराश्चैव यमकिम्पुरुषास्तथा। येऽन्ये चैव परिक्रान्ता मायाक्रोधवशानुगाः ।। ९.

अनपत्यः क्रतुस्तस्मिन् स्मृतो वैवस्वतेऽन्तरे। न तस्य पुत्रः पौत्रो वा तेजः संक्षिप्य वा स्थितः ।। ९.

अत्रेर्वंशं प्रवक्ष्यामि तृतीयस्य प्रजापतेः। तस्य पत्न्यश्च सुन्दर्यो दशैवासन्पतिव्रताः ।। ९.

भद्राश्वस्य घृताच्यां वै दशाप्सरसि सूनवः। भद्रा शूद्रा च मद्रा च शलदा मलदा तथा ।। ९.

वेला खला च सप्तैता या च गोचपला स्मृता । तथा मानरसा चैव रत्नकृटा च ता दश ।। ९.

आत्रेयवंशकृत्तासां भर्त्ता नाम्ना प्रभाकरः। भद्रायां जनयामास सोमं पुत्रं यशस्विनम् ।। ९.

स्वर्भानुना हते सूर्ये पतमानो दिवो महीम्। तमोऽभिभूते लोकेऽस्मिन् प्रभा येन प्रवर्त्तिता ।। ९.

स्वस्ति तेऽस्त्विति चोक्तः स पतन्निह दिवाकरः। ब्रह्मर्षेर्वचनात्तस्य न पपात दिवो महीम् ।। ९.

अत्रिश्रेष्ठानि गोत्राणि यश्चकार महातपाः । यज्ञेष्वत्रिघनश्चैव सुरैर्यश्च प्रवर्त्तितः ।। ९.

स तास्वजनयत् पुत्रानात्मतुल्याननामकान्। दश तास्वेव महता तपसा भावितप्रभा ।। ९.

स्वस्त्यात्रेया इति ख्याता ऋषयो वेदपारगाः । तेषां विख्यातयशसौ ब्रह्मिष्ठौ सुमहौजसौ ।। ९.

दत्तात्रेयस्तस्य ज्येष्ठो दुर्वासास्तस्य चानुजः । यवीयसी सुता तस्या मबला ब्रह्मवादिनी। अत्राप्युदाहरन्तीमं श्लोकं पौराणिकाः पुरा ।। ९.