देवदानवौ विजित्य षड्वै सूर्यश्च समागताः, तं काव्यशापवशेन पुनः निराश्रयत्वं प्राप्तवन्तः। ततो देवैः पीड्यमानाः सन्तः ते दानवाः अधःसंसारे प्रविविशुः; शक्रेण शापेन च भृगुणा च तदा प्रभृति तद्रूपत्वं प्राप्ताः। यदा यदा यज्ञस्य हानिः अभवत्, तदा तदा धर्मसंस्थापनाय चाधर्मनाशनाय भगवान् विष्णुः पुनः पुनर्जन्म प्राप्नोत्। ये दानवाः प्रह्लादस्य शासनं नान्वगच्छन्, तान् ब्रह्मा मानवैः वधार्हान् न्यगदत्। धर्मात् चाक्षुषान्तरे नारायणः जातः; स वैवस्वतान्तरे वेदिमध्ये यज्ञं प्रवर्तितवान्। अन्यस्य प्रादुर्भावे ब्रह्मैव ऋत्विगभूत्; चतुर्थे युगे दानवानां समुत्पत्तौ स समुद्रे अजायत, हिरण्यकशिपोर्वधे; द्वितीयः नरसिंहः रुद्रः देवेषु श्रेष्ठः अभवत्। सप्तमे तretaयुगे बलेः त्रिलोक्याधिपत्ये, दानवैः त्रयाणां लोकानां जयकाले, तृतीयो वामनरूपेण प्रादुर्भूतः। स वामनः, बृहस्पतिप्रमुखैः सह, आदित्यवंशमण्डनः, शुभकाले ब्राह्मणरूपेण विरोचनसुतं बलिं उपागच्छत्। "त्वं त्रैलोक्यस्य राजा, सर्वं त्वयि प्रतिष्ठितम्; त्रिणि पादव्यानि भूमेः मे दातव्यानि," इति प्रभुः बलिं उवाच। विरोचनसुतः बली, वामनं विज्ञाय, "दास्यामि," इति स्वयमेव अनुमोदितवान्। ततः वामनः, द्विजश्रेष्ठ, त्रिभिः पादैः स्वर्गं, अन्तरिक्षं, पृथिवीं च व्याप्य, सर्वं जगत् व्यचरत्। स देहधारी स्वतेजसा सूर्यं अतिक्रम्य, सर्वदिशः प्रदेशांश्च प्रकाशयन् बभौ। महाबाहुः जनार्दनः, दैत्यधनानि त्रिलोक्यं च गृहीत्वा, दानवान् तेषां पुत्रपौत्रैः सह अधस्तात् लोकं निनयत्। नमुचिः, शम्बरः, प्रह्लादश्च विष्णुना निहताः; क्रूराः दानवाः विनष्टाः, दिशः प्रविविशुः। माधवः, भूतात्मा, महर्षिभ्यः महाभूतानि, विशेषतः प्राणिनः, कालं च सम्पूर्णं अद्भुतरूपेण दर्शयामास। तस्य शरीरे सम्पूर्णं विश्वं स्वमेव पश्यति; लोकेषु किञ्चिदपि नास्ति यन्न महात्मना व्याप्यते। उपेन्द्रस्य सा मूर्तिः, या देवेन्द्रैः, दानवैः, मनुष्यैश्च दृष्टा, सर्वान् विष्णुतेजसा मोहितवन्ति। बली, महाबन्धैः बद्धः, स्वबन्धुभिः मित्रैः च विरोचनवंशेन सह अधोलोके बद्धः। ततः सर्वामृत्यूनां ऐश्वर्यं इन्द्राय दत्त्वा, महात्मा, महाबाहुः जनार्दनः मनुष्येषु अवतीर्णः। एते त्रयो दिव्याः शुभा अवताराः स्मृताः; सप्त मानवावताराः शापसम्भवाः शृणु। दशमे तretaयुगे दत्तात्रेयः अभवत्; धर्मनाशे चतुर्थः, मार्कण्डेयपूर्वकः, प्रादुर्भूतः। पञ्चदशे तretaयुगे पञ्चमः जातः; तत्र मन्धाता तथ्येन सह सम्राट् अभवत्। एकोनविंशे तretaयुगे स एव सर्वक्षत्रियविनाशकः, जामदग्न्यः, षष्ठः, विश्वामित्रपूर्वकः अभवत्। चतुर्विंशे तु रामो वसिष्ठपुरोहितः, दशरथात्मा, रावणस्य कृते सप्तमः जातः। अष्टमे द्वापरे, अष्टाविंशे, पराशरात् विष्णुः जातः; ततः वेदव्यासः जातुकर्णपूर्वकः अभवत्। तथैव नवमः, कश्यपादितेः सुतः, देवकीवासुदेवयोः जातः, ब्रह्मगर्गपूर्वकः। अगम्यः स्वात्मनियन्ता स यथेष्टं आचरति; भगवान् बालकः क्रीडनकैः इव लोके क्रीडति। महाबाहुः मधुसूदनः न मीयते; तस्मात् परं नास्ति किञ्चन, नापि तस्य विश्वरूपात् महत्तरं किञ्चन। अष्टाविंशे द्वापरे, तस्यांशान्ते, धर्मनाशे, विष्णुः प्रभुः वृष्णिकुले जातः। धर्मसंस्थापनाय, दानवनाशनाय, सर्वभूतमोहाय, योगात्मा योगबलात् रूपं गृहीत्वा, मानुषयोनि प्रविश्य, गूढः पृथिव्यां विचचार, सान्दीपनि पूर्वकः। तत्र स कंसं, शाल्वं, द्विविदं दानवराजं, अरिष्टं, वृषभं, पूतनां, केशीं अश्वं, अन्यांश्च हत्वा, कुवलयापीडं सर्पं, मल्लगृहपतिं, मानवदेहे स्थितान् अन्यांश्च दानवान् निघ्नन् स्ववीर्यं प्रादर्शयत्। बाणस्य सहस्रबाहोः बाहूंश्छित्त्वा, नारकं रणेषु हत्वा, यवनं च बलिनं निहत्य, सर्वरत्नानि नृपतिनां तेजसा आदत्त; ये च पाताळवासिनः दुष्टनृपाः, ते विनष्टाः। एते महात्मनः अवताराः लोकहिताय भूयः समुत्पद्यन्ते; अस्मिन्नेव युगे, यदा युगक्षयः सन्ध्यायां समन्वितः, तदा भविष्यन्ति। कल्किः, विष्णुयशा नामकः, पराशरवंशसम्भूतः, महाप्रतापवान्, दशमः, याज्ञवल्क्यपूर्वकः, भविष्यति। स सर्वसेनां, हस्त्यश्वरथसंघातां, ब्राह्मणैः शस्त्रपाणिभिः परिवृतां, लक्षशः सहितां, संगृह्य, ये नातिधार्मिकाः, धर्मद्विषश्च, उत्तरदेशात्, मध्यदेशात्, विंध्यपश्चिमदेशाच्च, तान् नाशयिष्यति।