ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਮਧੁਪਸ਼੍ਚਾਜ੍ਯਪਸ਼੍ਚੈਵ ਸਰ੍ਵਪਸ਼੍ਚ ਮਹਾਬਲਃ। ਵृषਾਸ਼੍ਵਵਾਹ੍ਯੋ ਵृषਭਸ੍ਤਥਾ ਵृषਭਲੋਚਨਃ ।। ੩੦.

ਉਹ ਸ਼ਹਿਦ ਪੀਣ ਵਾਲਾ, ਘਿਉ ਪੀਣ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਪੀਣ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਂਬਲੀ, ਬਲਦ ਤੇ ਘੋੜੇ ਤੇ ਸਵਾਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਬਲਦ ਤੇ ਬਲਦ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਵृषਭਸ਼੍ਚੈਵ ਵਿਖ੍ਯਾਤੋ ਲੋਕਾਨਾਂ ਲੋਕਸਤ੍ਕृਤਃ। ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਦਿਤ੍ਯੌ ਚਕ੍ਸ਼ੁषੀ ਤੇ ਹृਦਯਞ੍ਚ ਪਿਤਾਮਹਃ। ਅਗ੍ਨਿਰਾਪਸ੍ਤਥਾ ਦੇਵੋ ਧਰ੍ਮਕਰ੍ਮਪ੍ਰਸਾਧਿਤਃ ।। ੩੦.

ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬਲਦ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੈ; ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜ ਤੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹਨ, ਦਿਲ ਪਿਤਾਮਹ ਹੈ; ਅੱਗ, ਪਾਣੀ ਤੇ ਉਹ ਦੇਵਤਾ ਜੋ ਚੰਗੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਟਿਕਿਆ ਹੈ।

ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਨ ਚ ਗੋਵਿਨ੍ਦਃ ਪੁਰਾਣऋषਯੋ ਨ ਚ। ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਵੇਦਿਤੁਂ ਸ਼ਕ੍ਤਾ ਯਾਥਾਤਥ੍ਯੇਨ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ।। ੩੦.

ਨ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਨ ਗੋਵਿੰਦ, ਨ ਪੁਰਾਣੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਕੋਈ ਵੀ ਤੇਰੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਹੈ ਤਿਵੇਂ ਜਾਣ ਸਕਦੇ, ਹੇ ਸ਼ਿਵ।

ਯਾ ਮੂਰ੍ਤ੍ਤਯਃ ਸੁਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਸ੍ਤੇ ਨ ਮਹ੍ਯਂ ਯਾਨ੍ਤਿ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍। ਤਾਭਿਰ੍ਣਾਂ ਸਤਤਂ ਰਕ੍ਸ਼ ਪਿਤਾ ਪੁਤ੍ਰਮਿਵੌਰਸਮ੍ ।। ੩੦.

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁਖਮਤਾ ਹੈ ਤੇ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦੀਆਂ, ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਜਿਵੇਂ ਪਿਤਾ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਰਕ੍ਸ਼ ਮਾਂ ਰਕ੍ਸ਼ਣੀਯੋऽਹਂ ਤਵਾਨਘ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ ੩੦.

ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਰੱਖੇ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼! ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।

ਯਃ ਸਹਸ੍ਰਾਣ੍ਯਨੇਕਾਨਿ ਪੁਂਸਾਮਾਹृਤ੍ਯ ਦੁਰ੍ਦ੍ਦਸ਼ਃ। ਤਿष੍ਠਤ੍ਯੇਕਃ ਸਮੁਦ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਸ ਮੇ ਗੋਪ੍ਤਾਸ੍ਤੁ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ ।। ੩੦.

ਜੋ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਇਕੱਲਾ ਖੜਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਦਾ ਮੇਰਾ ਰਖਵਾਲਾ ਬਣੇ।

ਯਂ ਵਿਨਿਦ੍ਰਾ ਜਿਤਸ਼੍ਵਾਸਾਃ ਸਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਥਾਃ ਸਮਦਰ੍ਸ਼ਿਨਃ। ਜ੍ਯੋਤਿਃ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਯੁਞ੍ਜਾਨਾਸ੍ਤਸ੍ਮੈ ਯੋਗਾਤ੍ਮਨੇ ਨਮਃ ।। ੩੦.

ਜੋ ਜਾਗਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੀ ਸਾਹ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਸਤਵ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਵੇਖਦੇ ਹਨ—ਯੋਗ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਜੋ ਚਾਨਣ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਯੋਗ ਦੇ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।

ਸਮ੍ਭਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸਰ੍ਵ ਭੂਤਾਨਿ ਯੁਗਾਨ੍ਤੇ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤੇ। ਯਃ ਸ਼ੇਤੇ ਜਲਮਧ੍ਯਸ੍ਥਸ੍ਤਂ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯੇऽਪ੍ਸੁਸ਼ਾਯਿਨਮ੍ ।। ੩੦.

ਜੋ ਯੁਗ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਖਾ ਕੇ, ਪਾਣੀਆਂ ਵਿਚ ਟਿਕਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਪਾਣੀ ਉੱਤੇ ਸੌਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਮੈਂ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ।

ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਵਦਨੇ ਰਾਹੋਰ੍ਯਃ ਸੋਮਂ ਗ੍ਰਸਤੇ ਨਿਸ਼ਿ । ਗ੍ਰਸਤ੍ਯਰ੍ਕਞ੍ਚ ਸ੍ਵਰ੍ਭਾਨੁਰ੍ਭੁਤ੍ਵਾ ਸੋਮਾਗ੍ਨਿਰੇਵ ਚ ।। ੩੦.

ਜੋ ਰਾਹੂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਚੰਦ ਨੂੰ ਨਿਗਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਸਵਰਭਾਨੂ, ਚੰਦ ਤੇ ਅੱਗ ਬਣ ਕੇ, ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਵੀ ਨਿਗਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਯੇऽਙ੍ਗੁष੍ਠਮਾਤ੍ਰਾਃ ਪੁਰੁषਾ ਦੇਹਸ੍ਥਾਃ ਸਰ੍ਵਦੇਹਿਨਾਮ੍। ਰਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੁ ਤੇ ਹਿ ਮਾਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਨਿਤ੍ਯਮਾਪ੍ਯਾਯਯਨ੍ਤੁ ਮਾਮ੍ ।। ੩੦.

ਜੋ ਅੰਗੂਠੇ ਜਿੰਨੇ ਵੱਡੇ ਪੁਰਖ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਣ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਹਰ ਵੇਲੇ ਪੂਰਾ ਕਰਣ।

ਯੇ ਚਾਪ੍ਯੁਤ੍ਪਤਿਤਾ ਗਰ੍ਭਾਦਧੋਭਾਗਗਤਾਸ਼੍ਚ ਯੇ। ਤੇषਾਂ ਸ੍ਵਾਹਾਃ ਸ੍ਵਧਾਸ਼੍ਚੈਵ ਆਪ੍ਨੁਵਨ੍ਤੁ ਸ੍ਵਦਨ੍ਤੁ ਚ ।। ੩੦.

ਜੋ ਗਰਭ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ ਹਨ ਜਾਂ ਹੇਠਲੇ ਭਾਗ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸ੍ਵਾਹਾ ਤੇ ਸ੍ਵਧਾ ਮਿਲੇ ਤੇ ਉਹ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋਣ।

ਯੇ ਨ ਰੋਦਨ੍ਤਿ ਦੇਹਸ੍ਥਾਃ ਪ੍ਰਾਣਿਨੋ ਰੋਦਯਨ੍ਤਿ ਚ। ਹਰ੍षਯਨ੍ਤਿ ਚ ਹृष੍ਯਨ੍ਤਿ ਨਮਸ੍ਤੇਭ੍ਯੋऽਸ੍ਤੁ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ ।। ੩੦.

ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹੋਏ ਨਹੀਂ ਰੋਦੇ, ਪਰ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਰੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦੇ ਤੇ ਆਪ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਮਸਕਾਰ।

ਯੇ ਸਮੁਦ੍ਰੇ ਨਦੀਦੁਰ੍ਗੇ ਪਰ੍ਵਤੇषੁ ਗੁਹਾਸੁ ਚ। ਵृਕ੍ਸ਼ਮੂਲੇषੁ ਗੋष੍ਠੇषੁ ਕਾਨ੍ਤਾਰਗਹਨੇषੁ ਨ ।। ੩੦.

ਜੋ ਸਮੁੰਦਰ, ਦਰਿਆ ਦੇ ਕਿਲਿਆਂ, ਪਹਾੜਾਂ, ਗੁਫਾਵਾਂ, ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਮੂਲਾਂ, ਗੋਸ਼ਾਲਾਂ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀਆਂ ਘਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ—

ਚਤੁष੍ਪਥੇषੁ ਰਥ੍ਯਾਸੁ ਚਤ੍ਵਰੇषੁ ਸਭਾਸੁ ਚ। ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯਗਤਾ ਯੇ ਚ ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਰਸ਼੍ਮਿषੁ ।। ੩੦.

ਚੌਕਾਂ, ਗਲੀਆਂ, ਚੌਰਾਹਿਆਂ, ਸਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ—

ਰਸਾਤਲਗਤਾ ਯੇ ਚ ਯੇ ਚ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪਰਙ੍ਗਤਾਃ। ਨਮਸ੍ਤੇਭ੍ਯੋ ਨਮਸ੍ਤੇਭ੍ਯੋ ਨਮਸ੍ਤੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ। ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਃ ਸ੍ਥੂਲਾਃ ਕृਸ਼ਾ ਹ੍ਰਸ੍ਵਾ ਨਮਸ੍ਤੇਭ੍ਯਸ੍ਤੁ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ ।। ੩੦.

ਜੋ ਰਸਾਤਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਪਰੇ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ—ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਨਮਸਕਾਰ, ਨਮਸਕਾਰ ਹਮੇਸ਼ਾ; ਚਾਹੇ ਸੁਖਮ ਹੋਣ, ਮੋਟੇ ਹੋਣ, ਪਤਲੇ ਜਾਂ ਛੋਟੇ—ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਮਸਕਾਰ।

ਸਰ੍ਵਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਗੋ ਦੇਵ ਸਰ੍ਵਭੂਤਪਤਿਰ੍ਭਵਾਨ੍। ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨ੍ਤਰਾਤ੍ਮਾ ਚ ਤੇਨ ਤ੍ਵਂ ਨ ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਃ ।। ੩੦.

ਤੂੰ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈਂ, ਹੇ ਦੇਵ! ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਅੰਦਰਲੀ ਆਤਮਾ ਹੈਂ; ਇਸ ਲਈ ਤੈਨੂੰ ਸੱਦਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।

ਤ੍ਵਮੇਵ ਚੇਜ੍ਯਸੇ ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਯਜ੍ਞੈਰ੍ਵਿਵਿਧਦਕ੍ਸ਼ਿਣੈਃ। ਤ੍ਵਮੇਵ ਕਰ੍ਤ੍ਤਾ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਤੇਨ ਤ੍ਵਂ ਨ ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਃ ।। ੩੦.

ਤੈਨੂੰ ਹੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯਜਨਾਂ ਤੇ ਦਾਨਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਤੂੰ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ; ਇਸ ਲਈ ਤੈਨੂੰ ਸੱਦਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।

ਅਥ ਵਾ ਮਾਯਯਾ ਦੇਵ ਮੋਹਿਤਃ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਯਾ ਤ੍ਵਯਾ। ਏਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਕਾਰਣਾਦ੍ਵਾਪਿ ਤੇਨ ਤ੍ਵਂ ਨ ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤਃ ।। ੩੦.

ਜਾਂ, ਹੇ ਦੇਵ! ਤੇਰੀ ਸੁਖਮ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਮੈਂ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ; ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ—ਇਸ ਲਈ ਤੈਨੂੰ ਸੱਦਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।

ਪ੍ਰਸੀਦ ਮਮ ਦੇਵੇਸ਼ ਤ੍ਵਮੇਵ ਸ਼ਰਣਂ ਮਮ। ਤ੍ਵਂ ਗਤਿਸ੍ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾ ਚ ਨ ਚਾਨ੍ਯਾਸ੍ਤਿ ਨ ਮੇ ਗਤਿਃ ।। ੩੦.

ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ! ਤੂੰ ਹੀ ਮੇਰਾ ਆਸਰਾ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਹੀ ਮੇਰਾ ਮੰਤਵ ਤੇ ਆਧਾਰ ਹੈਂ; ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਹੀਂ।

ਸ੍ਤੁਤ੍ਵੈਵਂ ਸ ਮਹਾਦੇਵਂ ਵਿਰਰਾਮ ਪ੍ਰਜਾਪਾਤਿਃ। ਭਗਵਾਨਪਿ ਸੁਪ੍ਰੀਤਃ ਪੁਨਰ੍ਦਕ੍ਸ਼ਮਭਾषਤ ।। ੩੦.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਂਦੇਵ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰ ਕੇ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਿਆ; ਤੇ ਭਗਵਾਨ, ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਦੁਬਾਰਾ ਦਕ੍ਸ਼ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।

ਪਰਿਤੁष੍ਟੋऽਸ੍ਮਿ ਤੇ ਦਕ੍ਸ਼ ਸ੍ਤਵੇਨਾਨੇਨ ਸੁਵ੍ਰਤ। ਬਹੁਨਾਤ੍ਰ ਕਿਮੁਕ੍ਤੇਨ ਮਤ੍ਸਮੀਪਂ ਗਮਿष੍ਯਸਿ ।। ੩੦.

ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਨਾਲ, ਹੇ ਦਕ੍ਸ਼! ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ, ਹੇ ਸਤਵਰਤੀ! ਇੱਥੇ ਹੋਰ ਕੀ ਕਹਿਣਾ? ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਵੇਂਗਾ।

ਅਥੈਨਮਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਾਧਿਪਤਿਰ੍ਭਵਃ। ਕृਤ੍ਵਾਸ਼੍ਵਾਸਕਰਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਾਕ੍ਯਜ੍ਞੋ ਵਾਕ੍ਯਮਾਹਤਮ੍ ।। ੩੦.

ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਭਵ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹੌਸਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਬੜੀ ਸੋਚ-ਸਮਝ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।

ਦਕ੍ਸ਼ ਦਕ੍ਸ਼ ਨ ਕਰ੍ਤ੍ਤਵ੍ਯੋ ਮਨ੍ਯੁਰ੍ਵਿਘ੍ਨਮਿਮਂ ਪ੍ਰਤਿ। ਅਹਂ ਯਜ੍ਞਹਾ ਨ ਤ੍ਵਨ੍ਯੋ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਤਤ੍ਪੁਰਾ ਤ੍ਵਯਾ ।। ੩੦.

ਦਕ੍ਸ਼, ਦਕ੍ਸ਼, ਇਸ ਰੁਕਾਵਟ 'ਤੇ ਗੁੱਸਾ ਨਾ ਕਰ। ਯਜਨ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੈਂ ਹਾਂ, ਕੋਈ ਹੋਰ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੂੰ ਵੇਖਿਆ ਸੀ।

ਭੂਯਸ਼੍ਚ ਤਂ ਵਰਮਿਮਂ ਮਤ੍ਤੋ ਗृਹ੍ਣੀष੍ਵ ਸੁਵ੍ਰਤ। ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਵਦਨੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਮੇਕਾਗ੍ਰਮਨਾਃ ਸ਼੍ਰृਣੁ ।। ੩੦.

ਸੁਚਿੱਤ, ਫਿਰ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਇਹ ਵਰ ਲੈ। ਖੁਸ਼ ਚਿਹਰਾ ਕਰਕੇ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।

ਅਸ਼੍ਵਮੇਧਸਹਸ੍ਰਸ੍ਯ ਵਾਜਪੇਯਸ਼ਤਸ੍ਯ ਚ। ਪ੍ਰਜਾਪਤੇ ਮਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ ਫਲਭਾਗੀ ਭਵਿष੍ਯਸਿ ।। ੩੦.

ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਤੈਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਅਤੇ ਸੌ ਵਾਜਪੇਯ ਯਜਨਾਂ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲੇਗਾ, ਹੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ।

ਵੇਦਾਨ੍ षਡਙ੍ਗਾਨੁਦ੍ਧृਤ੍ਯ ਸਾਙ੍ਖ੍ਯਾਨ੍ਯੋਗਾਂਸ਼੍ਚ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ਼ਃ। ਤਪਸ਼੍ਚ ਵਿਪੁਲਂ ਤਪ੍ਤ੍ਵਾ ਦੁਸ਼੍ਚਰਂ ਦੇਵਦਾਨਵੈਃ ।। ੩੦.

ਵੇਦਾਂ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਛੇ ਅੰਗ, ਸਾਂਖਿਆ ਤੇ ਯੋਗ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ, ਅਤੇ ਉਹ ਤਪ ਜੋ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦਾਨਵ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ, ਤੂੰ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ।

ਅਰ੍ਥੈਰ੍ਦ੍ਦਸ਼ਾਰ੍ਦ੍ਧਸਂਯੁਕ੍ਤੈਰ੍ਗੂਢਮਪ੍ਰਾਜ੍ਞਨਿਰ੍ਮ੍ਮਿਤਮ੍। ਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਰਮਕृਤੈਰ੍ਧਰ੍ਮੈਂਰ੍ਵਿਪਰੀਤਂ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਸਮਮ੍ ।। ੩੦.

ਅਰਥਾਂ ਨੂੰ ਦਸਾਂ ਤੇ ਅੱਧੀਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ, ਅਗਿਆਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਲੁਕਾਇਆ ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਵਰਣ ਤੇ ਆਸ਼੍ਰਮਾਂ ਦੇ ਕਰਤਵਾਂ ਨਾਲ, ਕਦੇ ਉਲਟ, ਕਦੇ ਬਰਾਬਰ।

ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯਰ੍ਥੈਰਧ੍ਯਵਸਿਤਂ ਪਸ਼ੁਪਾਸ਼ਵਿਮੋਕ੍ਸ਼ਣਮ੍। ਸਰ੍ਵੇषਾਮਾਸ਼੍ਰਮਾਣਾਨ੍ਤੁ ਮਯਾ ਪਾਸ਼ੁਪਤਂ ਵ੍ਰਤਮ੍। ਉਤ੍ਪਾਦਿਤਂ ਸ਼ੁਭਂ ਦਕ੍ਸ਼ ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਮੋਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ ।। ੩੦.

ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੋਈ। ਸਾਰੇ ਆਸ਼੍ਰਮਾਂ ਲਈ, ਮੈਂ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਵਰਤ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਹੇ ਦਕ੍ਸ਼, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਤੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਅਸ੍ਯ ਚੀਰ੍ਣਸ੍ਯ ਯਤ੍ਸਮ੍ਯਕ੍ ਫਲਂ ਭਵਤਿ ਪੁष੍ਕਲਮ੍। ਤਦਸ੍ਤੁ ਤੇ ਮਹਾਭਾਗ ਮਾਨਸਸ੍ਤ੍ਯਜ੍ਯਤਾਂ ਜ੍ਵਰਃ ।। ੩੦.

ਇਸ ਵਰਤ ਨੂੰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜੋ ਵੱਡਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੇਰਾ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ। ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਤਕਲੀਫ ਛੱਡ ਦੇ।