ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਏਤਤ੍ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਨਿਦਾਨਂ ਵਸ੍ਤਨੂਨਾਂ ਨਾਮਭਿਃ ਸਹ। ਮਹਾਦੇਵਸ੍ਯ ਦੇਵਸ੍ਯ ਭृਗੋਸ੍ਤੁ ਸ਼੍ਰृਣੁਤ ਪ੍ਰਜਾਃ ।। ੨੭.

ਇਹ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਦੱਸ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਹੁਣ, ਲੋਕੋ! ਤੁਸੀਂ ਮਹਾਦੇਵ ਅਤੇ ਭ੍ਰਿਗੁ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣੋ।

ਭृਗੋਃ ਖ੍ਯਾਤਿਰ੍ਵਿਜਜ੍ਞੇऽਥ ਈਸ਼੍ਵਰੌ ਸੁਖਦੁਃਖਯੋਃ। ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਪ੍ਰਦਾਤਾਰੌ ਸਰ੍ਵਪ੍ਰਾਣਭृਤਾਮਿਹ। ਦੇਵੌ ਧਾਤਾਵਿਧਾਤਾਰੌ ਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰਵਿਚਾਰਿਣੌ ।। ੨੮.

ਭ੍ਰਿਗੁ ਦੀ ਧੀ ਖਿਆਤੀ ਜਨਮੀ। ਫਿਰ ਸੁਖ ਤੇ ਦੁੱਖ ਦੇ ਦੋ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੇ-ਮੰਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਧਾਤਾ ਤੇ ਵਿਧਾਤਾ ਦੇਵਤੇ, ਜੋ ਮਨਵੰਤਰਾ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਵਿਚਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਨਮੇ।

ਤਯੋਰ੍ਜ੍ਯੇष੍ਠਾ ਤੁ ਭਗਿਨੀ ਦੇਵੀ ਸ਼੍ਰੀਰ੍ਲੋਕਭਾਵਿਨੀ। ਸਾ ਤੁ ਨਾਰਾਯਣਂ ਦੇਵਂ ਪਤਿਮਾਸਾਦ੍ਯ ਸ਼ੋਭਨਮ੍। ਨਾਰਾਯਣਾਤ੍ਮਜੌ ਸਾਧ੍ਵੀ ਬਲੋਤ੍ਸਾਹੌ ਵ੍ਯਜਾਯਤ ।। ੨੮.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਚਨਹਾਰ ਦੇਵੀ ਲਛਮੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਸੋਹਣੇ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਪਤੀ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਨਾਰਾਇਣ ਤੋਂ ਉਸ ਨੇ ਬਲੋਤਸਾਹ ਅਤੇ ਉਤਸਾਹ ਨਾਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜਣੇ।

ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਮਾਨਸਾਃ ਪੁਤ੍ਰਾ ਯੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਦਿਵ੍ਯਚਾਰਿਣਃ। ਯੇ ਵਹਨ੍ਤਿ ਵਿਮਾਨਾਨਿ ਦੇਵਾਨਾਂ ਪੁਣ੍ਯਕਰ੍ਮਣਾਮ੍ ।। ੨੮.

ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਤੋਂ ਜੰਮੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦਿਵਯ ਜੀਵ, ਜੋ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਉੱਡਣ ਵਾਲੇ ਰਥ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਦ੍ਵੇ ਤੁ ਕਨ੍ਯੇ ਸ੍ਮृਤੇ ਭਾਰ੍ਯ੍ਯੇ ਵਿਧਾਤੁਰ੍ਧਾਤੁਰੇਵ ਚ। ਆਯਤਿਰ੍ਨਿਯਤਿਸ਼੍ਚੈਵ ਤਯੋਃ ਪੁਤ੍ਰੌ ਦृਢਵ੍ਰਤੌ ।। ੨੮.

ਦੋ ਧੀਆਂ ਵਿਧਾਤਾ ਅਤੇ ਧਾਤਾ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਮੰਨੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਯਤੀ ਅਤੇ ਨਿਯਤੀ, ਜੋ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।

ਪਾਣ੍ਡੁਸ਼੍ਚੈਵ ਮृਕਣ੍ਡੁਸ਼੍ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਕੋਸ਼ੌ ਸਨਾਤਨੌ। ਮਨਸ੍ਵਿਨ੍ਯਾਂ ਮृਕਣ੍ਜੋਸ਼੍ਚ ਮਾਰ੍ਕ੍ਕਣ੍ਡੇਯੋ ਬਭੂਵ ਹ ।। ੨੮.

ਪਾਂਡੂ ਅਤੇ ਮ੍ਰਿਕੰਡੂ, ਜੋ ਸਦੀਵੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਖਜਾਨੇ ਹਨ, ਜਨਮੇ। ਮਨਸਵਿਨੀ ਅਤੇ ਮ੍ਰਿਕੰਡੂ ਤੋਂ ਮਾਰਕੰਡੇਯਾ ਜਨਮਿਆ।

ਸੁਤੋ ਵੇ ਦਸ਼ਿਰਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮੂਰ੍ਦ੍ਧਨ੍ਯਾਯਾਮਜਾਯਤ। ਪੀਵਰ੍ਯ੍ਯਾਂ ਵੇਦਸ਼ਿਰਸਃ ਪੁਤ੍ਰਾ ਵਂਸ਼ਕਰਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ। ਮਾਰ੍ਕ੍ਕਣ੍ਡੇਯਾ ਇਤਿ ਖ੍ਯਾਤਾ ऋषਯੋ ਵੇਦਪਾਰਗਾਃ ।। ੨੮.

ਮਾਰਕੰਡੇਯਾ ਤੋਂ ਮੂਰਧਨਿਆ ਰਾਹੀਂ ਵੇਦਸ਼ਿਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ। ਪੀਵਰੀ ਤੋਂ ਵੇਦਸ਼ਿਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਮਾਰਕੰਡੇਯਾ ਨਾਮਕ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਪਾਰ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ।

ਪਾਣ੍ਡੋਸ਼੍ਚ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਾਯਾਂ ਦ੍ਯੁਤਿਮਾਨਾਤ੍ਮਜੋऽਭਵਤ੍। ਉਤ੍ਪਨ੍ਨੌ ਦ੍ਯੁਤਿਮਨ੍ਤਸ਼੍ਚ ਸृਜਵਾਨਸ਼੍ਚ ਤਾਵੁਭੌ। ਤਯੋਃ ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਪੌਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਭਾਰ੍ਗਵਾਣਾਂ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍। ਸ੍ਵਾਯਮ੍ਭੁਵੇऽਨ੍ਤਰੇऽਤੀਤੇ ਮਰੀਚੇਃ ਸ਼੍ਰृਣੁਤ ਪ੍ਰਜਾਃ ।। ੨੮.

ਪਾਂਡੂ ਅਤੇ ਪੁੰਡਰੀਕਾ ਤੋਂ ਦਿਉਤਿਮਾਨ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ। ਦਿਉਤਿਮਾਨ ਅਤੇ ਸ੍ਰਿਜਵਾਨ ਦੋਵੇਂ ਜਨਮੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪੌਤ੍ਰ ਭਾਰਗਵ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਆਪਸ ਵਿਚ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਸਵਾਯੰਭੂ ਮਨਵੰਤਰੇ ਵਿਚ, ਮਰੀਚੀ ਦਾ ਵੰਸ਼ ਸੁਣੋ।

ਪਤ੍ਨੀ ਮਰੀਚੇਃ ਸਮ੍ਭੂਤਿਰ੍ਵਿਜਜ੍ਞੇ ਸਾਤ੍ਮਸਮ੍ਭਵਮ੍। ਪ੍ਰਜਾਯਤੇ ਪੂਰ੍ਣਮਾਸਂ ਕਨ੍ਯਾਸ਼੍ਵੇਮਾ ਵਿਬੋਧਤ। ਕੁष੍ਟਿਃ ਪृष੍ਟਿਸ੍ਤ੍ਵਿषਾ ਚੈਵ ਤਥਾ ਚਾਪਚਿਤਿਃ ਸ਼ੁਭਾ ।। ੨੮.

ਮਰੀਚੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੰਭੂਤੀ, ਜੋ ਆਪ ਤੋਂ ਜੰਮੀ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਪੂਰਨਿਮਾ ਜਨਮੀ ਅਤੇ ਇਹ ਧੀਆਂ ਵੀ: ਕੁਸ਼ਟੀ, ਪૃਸ਼ਟੀ, ਤਵਿਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸੁਭ ਅਪਚਿਤੀ।

ਪੂਰ੍ਣਮਾਸਃ ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾਂ ਦ੍ਵੌ ਪੁਤ੍ਰਾਵੁਦਪਾਦਯਤ੍। ਵਿਰਜਞ੍ਚੈਵ ਧਰ੍ਮਿष੍ਠਂ ਪਰ੍ਵ੍ਵਸਞ੍ਚੈਵ ਤਾਵੁਭੌ ।। ੨੮.

ਪੂਰਨਿਮਾ ਨੇ ਸਰਸਵਤੀ ਵਿਚੋਂ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਜਣੇ: ਵੀਰਜਾ ਅਤੇ ਧਰਮਿਸ਼ਠ, ਅਤੇ ਪਰਵਸਾ ਵੀ।

ਵਿਰਜਸ੍ਯਾਤ੍ਮਜੋ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ ਸੁਧਾਮਾ ਨਾਮ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ। ਸੁਧਾਮਸੁਤਵੈਰਾਜਃ ਪ੍ਰਾਚ੍ਯਾਨ੍ਦਿਸ਼ਿ ਸਮਮਾਸ਼੍ਰਿਤਃ ।। ੨੮.

ਵੀਰਜਾ ਦਾ ਗਿਆਨਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਸੁਧਾਮਾ ਸੀ, ਜੋ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਸੁਧਾਮਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵੈਰਾਜਾ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵੱਸ ਗਿਆ।

ਲੋਕਪਾਲਃ ਸੁਧਰ੍ਮ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਗੌਰੀਪੁਤ੍ਰਃ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍ । ਪਰ੍ਵਸਃ ਸਰ੍ਵਗਣਾਨਾਂ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਃ ਸ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ ।। ੨੮.

ਜਗਤ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਗੌਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਉਹ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆ ਗਿਆ; ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨ ਸ਼ੋਭਾ ਹੈ।

ਪਰ੍ਵਸਃ ਪਰ੍ਵਸਾਯਾਨ੍ਤੁ ਜਨਯਾਮਾਸ ਵੈ ਸੁਤੌ। ਯਜ੍ਞਵਾਮਞ੍ਚ ਸ਼੍ਰੀਮਨ੍ਤਂ ਸੁਤਂ ਕਾਸ਼੍ਯਪਮੇਵ ਚ। ਤਯੋਰ੍ਗੋਤ੍ਰਕਰੌ ਪੁਤ੍ਰੌ ਤੌ ਜਾਤੌ ਧਰ੍ਮਨਿਸ਼੍ਵਿਤੌ ।। ੨੮.

ਪਰਵਸਾ ਨੇ ਪਰਵਸਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ: ਯਜ੍ਯਵਾਮਾ, ਜੋ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਾਸ਼ਯਪ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਮੁਲ ਨਵੇਂ ਬਣੇ।

ਸ੍ਮृਤਿਸ਼੍ਚਾਙ੍ਗਿਰਸਃ ਪਤ੍ਨੀ ਜਜ੍ਞੇ ਤਾਵਾਤ੍ਮਸਮ੍ਭਵੌ। ਪੁਤ੍ਰੌ ਕਨ੍ਯਾਸ਼੍ਵਤਸ੍ਰਸ਼੍ਚ ਪੁਣ੍ਯਾਸ੍ਤਾ ਲੋਕਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾਃ ।। ੨੮.

ਸਮ੍ਰਿਤੀ, ਆਂਗਿਰਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਨੇ ਉਹ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਕੁਝ ਧੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ; ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਧੀਆਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ।

ਸਿਨੀਵਾਲੀ ਕੁਹੂਸ਼੍ਚੈਵ ਰਾਕਾ ਚਾਨੁਮਤਿਸ੍ਤਥਾ। ਤਥੈਵ ਭਰਤਾਗ੍ਨਿਞ੍ਚ ਕੀਰ੍ਤ੍ਤਿਮਨ੍ਤਞ੍ਚ ਤਾਵੁਭੌ ।। ੨੮.

ਸਿਨੀਵਾਲੀ, ਕੁਹੂ, ਰਾਕਾ ਅਤੇ ਅਨੁਮਤੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਭਰਤਅਗਨੀ ਅਤੇ ਕੀਰਤਿਮੰਤ, ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਵੀ।

ਅਗ੍ਨੇਃ ਪੁਤ੍ਰਨ੍ਤੁ ਪਰ੍ਜਨ੍ਯਂ ਸਂਹੂਤੀ ਸੁषੁਵੇ ਪ੍ਰਭੁਮ੍। ਹਿਰਣ੍ਯਰੋਮਾ ਪਰ੍ਜਨ੍ਯੋ ਮਾਰੀਚ੍ਯਾਮੁਦਪਾਦਯਤ੍। ਆਭੂਤਸਂਪ੍ਲਵਸ੍ਥਾਯੀ ਲੋਕਪਾਲਃ ਸਵੈ ਸ੍ਮृਤਃ ।। ੨੮.

ਅਗਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਪਰਜਨਿਆ, ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ; ਮਾਰੀਚੀ ਨੇ ਹਿਰਣਯਰੋਮਾ ਪਰਜਨਿਆ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਜਗਤ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਹਾਂ ਪ੍ਰਲੈ ਦੇ ਸਮੇਂ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਜਜ੍ਞੇ ਕੀਰ੍ਤਿਮਤਸ਼੍ਚਾਪਿ ਧੇਨੁਕਾ ਤਾਵਕਲ੍ਮषੌ। ਵਰਿष੍ਠਂ ਧृਤਿਮਨ੍ਤਞ੍ਚਾਪ੍ਯੁਭਾਵਙ੍ਗਿਰਸਾਂ ਵਰੌ ।। ੨੮.

ਕੀਰਤਿਮੰਤ ਤੋਂ ਧੇਨੁਕਾ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਦੋਵੇਂ ਕੁਝ ਦਾਗ ਵਾਲੇ; ਵਰੀਸ਼ਠ ਅਤੇ ਧ੍ਰਿਤਿਮੰਤ, ਦੋਵੇਂ ਆਂਗਿਰਸਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੋਟੀ ਦੇ ਹਨ।

ਤਯੋਃ ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਪੌਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਯੇऽਤੀਤਾ ਵੈ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ। ਅਨਸੂਯਾਪਿ ਜਜ੍ਞੇ ਤਾਨ੍ ਪੁਲਹਸ੍ਯ ਪ੍ਰਜਾਪਤੇਃ ।। ੨੮.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪੌਤਰ, ਜੋ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਹਨ; ਅਨਸੂਯਾ ਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁਲਹ ਦੇ ਲਈ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਹੈ।

ਕਨ੍ਯਾਞ੍ਚੈਵ ਸ਼੍ਰੁਤਿਂ ਨਾਮ ਮਾਤਾ ਸ਼ਙ੍ਖਪਦਸ੍ਯ ਯਾ। ਕਰ੍ਦਮਸ੍ਯ ਤੁ ਯਾ ਪਤ੍ਨੀ ਪੁਲਹਸ੍ਯ ਪ੍ਰਜਾਪਤੇਃ ।। ੨੮.

ਧੀ 'ਸ਼੍ਰੁਤੀ', ਜੋ ਸ਼ੰਖਪਦ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਰਦਮ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਤੇ ਪੁਲਹ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੀ ਵੀ।

ਸਤ੍ਯਨੇਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਹਵ੍ਯਸ਼੍ਚ ਆਪੋਮੂਰ੍ਤਿਃ ਸ਼ਨੀਵਰਃ। ਸੋਮਸ਼੍ਚ ਪਞ੍ਚਮਸ੍ਤੇषਾਮਾਸੀਤ੍ ਸ੍ਵਾਯਮ੍ਭੁਵੇऽਨ੍ਤਰੇ। ਯਾਮੇऽਤੀਤੇ ਸਹਾਤੀਤਾਃ ਪਞ੍ਚਾਤ੍ਰੇਯਾਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ ।। ੨੮.

ਸਤ੍ਯਨੇਤਰ, ਹਵ੍ਯ, ਆਪੋਮੂਰਤੀ, ਸ਼ਨੀਵਰ, ਅਤੇ ਸੋਮ — ਇਹ ਪੰਜ ਜਣੇ ਸ੍ਵਾਯੰਭੂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਸਨ; ਜਦ ਉਹ ਸਮਾਂ ਲੰਘ ਗਿਆ, ਪੰਜ ਆਤ੍ਰੇਯਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਏ।

ਤੇषਾਂ ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਪੌਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਹ੍ਯਤ੍ਰਿਣਾ ਵੈ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ। ਸ੍ਵਾਯਮ੍ਭੁਵੇऽਨ੍ਤਰੇ ਯਾਮੇ ਸ਼ਤਸ਼ੋऽਥ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ ।। ੨੮.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪੌਤਰ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਆਤ੍ਰੀ ਰਾਹੀਂ, ਸ੍ਵਾਯੰਭੂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ, ਸੈਂਕੜੇ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸਨ।

ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾਂ ਪੁਲਸ੍ਤ੍ਯਭਾਰ੍ਯਾਯਾਂ ਦਤ੍ਤਾਲਿਸ੍ਤਤ੍ਸੂਤੋऽਭਵਤ੍। ਪੂਰ੍ਵਜਨ੍ਮਨਿ ਸੋऽਗਸ੍ਤ੍ਯਃ ਸ੍ਮृਤਃ ਸ੍ਵਾਯਮ੍ਭੁਵੇऽਨ੍ਤਰੇ। ਮਧ੍ਯਮੋ ਦੇਵਬਾਹੁਸ਼੍ਚ ਵਿਨੀਤੋ ਨਾਮ ਤੇ ਤ੍ਰਯਃ ।। ੨੮.

ਪ੍ਰੀਤੀ, ਪੁਲਸਤਿਆ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਤੋਂ ਦੱਤਾਲੀ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ; ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ੍ਵਾਯੰਭੂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਅਗਸਤਿਆ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ; ਮੱਧਯਮ, ਦੇਵਬਾਹੁ ਅਤੇ ਵਿਨੀਤ — ਇਹ ਤਿੰਨ ਨਾਮ ਹਨ।

ਸ੍ਵਸਾ ਯਵੀਯਸੀ ਤੇषਾਂ ਸਦ੍ਵਤੀ ਨਾਮ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾ। ਪਰ੍ਜਨ੍ਯਜਨਨੀ ਸ਼ੁਭ੍ਰਾ ਪਤ੍ਨੀ ਤ੍ਵਗ੍ਨੇਃ ਸ੍ਮृਤਾ ਸ਼ੁਭਾ ਪੌਲਸ੍ਤ੍ਯਸ੍ਯ ऋषੇਸ਼੍ਚਾਪਿ ਪ੍ਰੀਤਿਪੁਤ੍ਰਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ। ਦਤ੍ਤਾਲੇਃ ਸੁषੁਵੇ ਪਤ੍ਨੀ ਸੁਜਙ੍ਘਾਦੀਨ੍ ਬਹੂਨ੍ ਸੁਤਾਨ੍। ਪੌਲਸ੍ਤ੍ਯਾ ਇਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ ਸ੍ਵਾਯਮ੍ਭੁਵੇऽਨ੍ਤਰੇ ।। ੨੮.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਭੈਣ, ਜੋ ਸਦਵਤੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਪਰਜਨਿਆ ਦੀ ਚਮਕਦਾਰ ਮਾਂ ਸੀ, ਜੋ ਅਗਨੀ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਪੁਲਸਤਿਆ ਰਿਸ਼ੀ, ਪ੍ਰੀਤੀ ਦੇ ਧੀਰ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵੀ; ਦੱਤਾਲੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਸੁਜੰਘਾ ਆਦਿ ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ, ਜੋ ਪੌਲਸਤਿਆ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ ਤੇ ਸ੍ਵਾਯੰਭੂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਕ੍ਸ਼ਮਾ ਤੁ ਸੁषੁਵੇ ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ ਪੁਲਹਸ੍ਯ ਪ੍ਰਜਾਪਤੇਃ। ਤੇ ਨਾਗ੍ਨਿਵਰ੍ਚਸਃ ਸਰ੍ਵੇ ਯੇषਾਂ ਕੀਰ੍ਤਿਃ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਾ ।। ੨੮.

ਕਸ਼ਮਾ ਨੇ ਪੁਲਹ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਲਈ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ; ਉਹ ਸਭ ਅਗਨੀ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦਾਰ ਹਨ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਪੱਕੀ ਹੈ।

ਕਰ੍ਦਮਸ਼੍ਚਾਮ੍ਬਰੀषਸ਼੍ਚ ਸਹਿष੍ਣੁਸ਼੍ਚੇਤਿ ਤੇ ਤ੍ਰਯਃ । ऋषਿਰ੍ਧਨਕਪੀਵਾਂਸ਼੍ਚ ਸ਼ੁਭਾ ਕਨ੍ਯਾ ਚ ਪੀਵਰੀ ।। ੨੮.

ਕਰਦਮ, ਆਂਬਰੀਸ਼ ਅਤੇ ਸਹਿਸ਼ਣੁ — ਇਹ ਤਿੰਨ; ਰਿਸ਼ੀ ਧਨਕਪੀਵਾਂਸ਼, ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਧੀ ਪੀਵਰੀ।

ਕਰ੍ਦਮਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰੁਤਿਃ ਪਤ੍ਨੀ ਆਤ੍ਰੇਯ੍ਯ ਜਨਯਤ੍ਸੁਤਾਨ੍। ਪੁਤ੍ਰਂ ਸ਼ਙ੍ਖਪਦਞ੍ਚੈਵ ਕਨ੍ਯਾਂ ਕਾਮ੍ਯਾਂ ਤਥੈਵ ਚ ।। ੨੮.

ਕਰਦਮ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸ਼੍ਰੁਤੀ ਨੇ ਆਤ੍ਰੇਯਾ ਲਈ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ: ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੰਖਪਦ ਅਤੇ ਧੀ ਕਾਮਿਆ।

ਸ ਵੈ ਸ਼ਹ੍ਖਪਦਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਲੋਕਪਾਲਃ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ। ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਸ੍ਯਾਂ ਦਿਸ਼ਿ ਰਤਃ ਸਾਮ੍ਯਾਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤੇ ।। ੨੮.

ਸ਼ੰਖਪਦ, ਜੋ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹੈ, ਜਗਤ ਦਾ ਰੱਖਵਾਲਾ ਤੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਬਣਿਆ; ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਪਾਸੇ ਟਿਕਿਆ, ਤੇ ਪੱਛਮੀ ਪਾਸਾ ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ।

ਕਾਮ੍ਯਾ ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤਾਲ੍ਲੇਭੇ ਸ੍ਵਾਯਮ੍ਭੁਵਸਮਾਨ੍ ਸੁਤਾਨ੍। ਦਸ਼ਕਨ੍ਯਾਦ੍ਵਯਞ੍ਚੈਵ ਯੈਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਂ ਸਮ੍ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਿਤਮ੍ ।। ੨੮.

ਕਾਮਿਆ ਨੇ ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਤੋਂ ਪੁੱਤਰ ਪਾਏ, ਜੋ ਸ੍ਵਾਯੰਭੂ ਵਰਗੇ ਸਨ; ਦਸ ਧੀਆਂ ਤੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕਸ਼ਤਰੀ ਵੰਸ਼ ਚਲਾਇਆ ਗਿਆ।

ਪੁਤ੍ਰੋ ਧਨਕਪੀਵਾਂਸ਼੍ਚ ਸਹਿष੍ਣੁਰ੍ਨਾਮ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ। ਯਸ਼ੋਧਾਰੀ ਵਿਜਜ੍ਞੇ ਵੈ ਕਾਮਦੇਵਃ ਸੁਮਧ੍ਯਮਃ ।। ੨੮.

ਧਨਕਪੀਵਾਂਸ਼, ਜੋ ਸਹਿਸ਼ਣੁ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ; ਯਸ਼ੋਧਾਰੀ ਨੇ ਕਾਮਦੇਵ, ਜੋ ਸੋਹਣਾ ਤੇ ਮਧੁਰ ਹੈ, ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।