ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਸਭਾਨਰਸ਼੍ਚ ਪਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਪਰਪਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤਥੈਵ ਚ। ਸਭਾਨਰਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਸ੍ਤੁ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ ਕਾਲਾਨਲੋ ਨृਪਃ ।। ੩੭.

ਉਹ ਸਨ: ਸਭਾਨਰ, ਪਕਸ਼ ਤੇ ਪਰਪਕਸ਼; ਸਭਾਨਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਗਿਆਨਵਾਨ ਰਾਜਾ ਕਾਲਾਨਲ ਸੀ।

ਕਾਲਾਨਲਸ੍ਯ ਧਰ੍ਮ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਸृਞ੍ਜਯੋ ਨਾਮ ਧਾਰ੍ਮਿਕਃ । ਸृਞ੍ਜਯਸ੍ਯਾਭਵਤ੍ ਪੁਤ੍ਰੋ ਵੀਰੋ ਰਾਜਾ ਪੁਰਞ੍ਜਯਃ ।। ੩੭.

ਕਾਲ ਦੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸ੍ਰੰਜਯਾ ਸੀ। ਸ੍ਰੰਜਯਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵੀਰ ਰਾਜਾ ਪੁਰੰਜਯਾ ਹੋਇਆ।

ਜਨਮੇਜਯੋ ਮਹਾ ਸਤ੍ਵਃ ਪੁਰਞ੍ਜਯਸੁਤੋऽਭਵਤ੍। ਜਨਮੇਜਯਸ੍ਯ ਰਾਜਰ੍षੇਰ੍ਮਹਾਸ਼ਾਲੋऽਭਵਭृਪਃ ।। ੩੭.

ਪੁਰੰਜਯਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇਜਯਾ ਸੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਾਨ ਸੀ। ਜਨਮੇਜਯਾ, ਜੋ ਰਾਜ-ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ, ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਸ਼ਾਲਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।

ਆਸੀਦਿਨ੍ਦ੍ਰਸਮੋ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਯਸ਼ਾ ਦਿਵਿ। ਮਹਾਮਨਾਃ ਸੁਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮਹਾ ਸ਼ਾਲਸ੍ਯ ਧਾਰ੍ਮਿਕਃ ।। ੩੭.

ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ ਜੋ ਇੰਦਰ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ੋਹਰਤ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਪੱਕੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਮਹਾਸ਼ਾਲਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਮਨਾ ਸੀ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਸੀ।

ਸਪ੍ਤਦ੍ਵੀਪੇਸ਼੍ਵਰੋ ਰਾਜਾ ਚਕ੍ਰਵਰ੍ਤ੍ਤੀ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ। ਮਹਾਮਨਾਸ੍ਤੁ ਪੁਤ੍ਰੌ ਦ੍ਵੌ ਜਨਯਾਮਾਸ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤੌ ।। ੩੭.

ਮਹਾਮਨਾ, ਜੋ ਸੱਤ ਟਾਪਿਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਚਕਰਵਰਤੀ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਦੋ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।

ਉਸ਼ੀਨਰਞ੍ਚ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਂ ਤਿਤਿਕ੍ਸ਼ੁਞ੍ਚੈਵ ਧਾਰ੍ਮਿਕਮ੍। ਉਸ਼ੀਨਰਸ੍ਯ ਪਤ੍ਨ੍ਯਸ੍ਤੁ ਪਞ੍ਚ ਰਾਜਰ੍षਿਵਂਸ਼ਜਾਃ ।। ੩੭.

ਉਸ ਨੇ ਉਸ਼ੀਨਰਾ, ਜੋ ਧਰਮ ਜਾਣਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਤਿਤੀਕਸ਼ੁ, ਜੋ ਵੀ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ। ਉਸ਼ੀਨਰਾ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ ਜਣੇ, ਜੋ ਰਾਜ-ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਸੀ।

ਮृਗਾ ਕृਮੀ ਨਵਾ ਦਰ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਮੀ ਚ ਦृषਦ੍ਵਤੀ। ਉਸ਼ੀਨਰਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾਸ੍ਤੁ ਪਞ੍ਚ ਤਾਸੁ ਕੁਲੋਦ੍ਵਹਾਃ। ਤਪਸਾ ਤੇ ਸੁਮਹਤਾ ਜਾਤਵृਦ੍ਧਾਸ਼੍ਚ ਧਾਰ੍ਮਿਕਾਃ ।। ੩੭.

ਮ੍ਰਿਗਾ, ਕ੍ਰਮੀ, ਨਵਾ, ਦਰਵਾ ਅਤੇ ਪੰਜਵੀਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਦਵਤੀ — ਇਹ ਉਸ਼ੀਨਰਾ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਕੁਲ ਦੇ ਮੁਖੀ ਬਣੇ। ਉਹ ਸਭ ਵੱਡੀ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਵਧੇ ਅਤੇ ਧਰਮ ਵਾਲੇ ਸੀ।

ਮृਗਾਯਾਸ੍ਤੁ ਮृਗਃ ਪੁਤ੍ਰੋ ਨਵਾਯਾ ਨਵ ਏਵ ਤੁ। ਕृਮ੍ਯਾਃ ਕृਮਿਸ੍ਤੁ ਦਰ੍ਵਾਯਾਃ ਸੁਵ੍ਰਤੋ ਨਾਮ ਧਾਰ੍ਮਿਕਃ ।। ੩੭.

ਮ੍ਰਿਗਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮ੍ਰਿਗਾ ਸੀ; ਨਵਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਵਾ ਸੀ; ਕ੍ਰਮੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕ੍ਰਮੀ ਸੀ; ਦਰਵਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੁਵ੍ਰਤ ਸੀ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਸੀ।

ਦृषਦ੍ਵਤੀਸੁਤਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸ਼ਿਵਿਰੌਸ਼ੀਨਰੋ ਦ੍ਵਿਜਾਃ। ਸ਼ਿਵੇਃ ਸ਼ਿਵਪੁਰਂ ਖ੍ਯਾਤਂ ਯੌਧੇਯਨ੍ਤੁ ਮृਗਸ੍ਯ ਤੁ ।। ੩੭.

ਦ੍ਰਿਸ਼ਦਵਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ਿਵੀ ਸੀ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮੇ ਹੋਏ। ਉਸ਼ੀਨਰਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਸੀ। ਸ਼ਿਵੀ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼ਿਵਪੁਰਾ ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਮ੍ਰਿਗਾ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਯੌਧੇਯਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਨਵਸ੍ਯ ਨਵਰਾष੍ਟ੍ਰਨ੍ਤੁ ਕृਮੇਸ੍ਤੁ ਕृਮਿਲਾ ਪੁਰੀ। ਸੁਵ੍ਰਤਸ੍ਯ ਤਥਾ ਵृष੍ਟਾ ਸ਼ਿਵਿਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਨਿਬੋਧਤ ।। ੩੭.

ਨਵਾ ਦਾ ਖੇਤਰ ਨਵਰਾਸ਼ਟਰ ਸੀ; ਕ੍ਰਮੀ ਦੀ ਨਗਰੀ ਕ੍ਰਿਮਿਲਾ ਸੀ; ਸੁਵ੍ਰਤ ਦੀ ਨਗਰੀ ਵ੍ਰਿਸ਼ਟਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਸ਼ਿਵੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਬਾਰੇ ਸੁਣੋ।

ਸ਼ਿਵੇਸ੍ਤੁ ਸ਼ਿਵਯਃ ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰੋ ਲੋਕਸਮ੍ਮਤਾਃ। ਵृषਦਰ੍ਭਃ ਸੁਵੀਰਸ੍ਤੁ ਕੇਕਯੋ ਮਦ੍ਰਕਸ੍ਤਥਾ ।। ੩੭.

ਸ਼ਿਵੀ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜੋ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਏ: ਵ੍ਰਿਸ਼ਦਰਭ, ਸੁਵੀਰ, ਕੇਕਯ ਅਤੇ ਮਦਰਕ।

ਤੇषਾਞ੍ਜਨਪਦਾਃ ਸ੍ਫੀਤਾਃ ਕੇਕਯਾ ਮਾਦ੍ਰਕਾਸ੍ਤਥਾ। ਵृषਦਰ੍ਭਾਃ ਸੂਚਿਦਰ੍ਭਾਸ੍ਤਿਤਿਕ੍ਸ਼ੋਃ ਸ਼੍ਰृਣੁਤ ਪ੍ਰਜਾਃ ।। ੩੭.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਸ਼繁ਸਲ-ਫਲਦੇ ਰਹੇ: ਕੇਕਯ, ਮਦਰਕ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਦਰਭ ਅਤੇ ਸੂਚੀਦਰਭ। ਹੁਣ ਤਿਤੀਕਸ਼ੁ ਦੀ ਪ੍ਰਜਾ ਬਾਰੇ ਸੁਣੋ।

ਤੈਤਿਕ੍ਸ਼ੁਰਭਵਦ੍ਰਾਜਾ ਪੂਰ੍ਵਸ੍ਯਾਨ੍ਦਿਸ਼ਿ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ। ਉਸ਼ਦ੍ਰਥੋ ਮਹਾਬਾਹੁਸ੍ਤਸ੍ਯ ਹੇਮਃ ਸੁਤੋऽਭਵਤ੍ ।। ੩੭.

ਤੈਤਿਕਸ਼ੁ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਉਸ਼ਦਰਥਾ ਸੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਾਨ ਸੀ।

ਹੇਮਸ੍ਯ ਸੁਤਪਾ ਜਜ੍ਞੇ ਸੁਤਃ ਸੁਤਯਸ਼ਾ ਬਲੀ । ਜਾਤੋ ਮਨੁष੍ਯਯੋਨ੍ਯਾਂ ਵੈ ਕ੍ਸ਼ੀਣੇ ਵਂਸ਼ੇ ਪ੍ਰਜੇਪ੍ਸਯਾ ।। ੩੭.

ਹੇਮਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੁਤਪਾ ਸੀ। ਸੁਤਪਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੁਤਯਸ਼ਾ ਸੀ, ਜੋ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਸੀ। ਜਦ ਵੰਸ਼ ਘੱਟ ਗਿਆ, ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਜਾਤੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਸੰਤਾਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ।

ਮਹਾਯੋਗੀ ਸ ਤੁ ਬਲਿਰ੍ਬਦ੍ਧੋ ਯਃ ਸ ਮਹਾਮਨਾਃ। ਪੁਤ੍ਰਾਨੁਤ੍ਪਾਦਯਾਮਾਸ ਚਾਤੁਰ੍ਵਰ੍ਣ੍ਯਕਰਾਨ੍ ਭੁਵਿ ।। ੩੭.

ਉਹ ਬਲੀ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ ਸੀ, ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਮਹਾਨ ਮਨ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ, ਜੋ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਚਾਰ ਵਰਣਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬਣੇ।

ਅਙ੍ਗਂ ਸ ਜਨਯਾਮਾਸ ਵਙ੍ਗਂ ਸੁਹ੍ਲਂ ਤਥੈਵ ਚ। ਪੁਣ੍ਡ੍ਰਂ ਕਲਿਙ੍ਗਞ੍ਚ ਤਥਾ ਬਾਲੇਯਂ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ ।। ੩੭.

ਉਸ ਨੇ ਅੰਗ, ਵੰਗ, ਸੁਹਲਾ, ਪੁੰਡ੍ਰ, ਕਲਿੰਗ ਅਤੇ ਬਾਲੇਯਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਕਸ਼ਤਰੀ ਵੰਸ਼ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਬਾਲੇਯਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਸ਼੍ਚੈਵ ਤਸ੍ਯ ਵਂਸ਼ਕਰਾਃ ਪ੍ਰਭੋਃ। ਬਲੇਸ੍ਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਦਤ੍ਤਾ ਵਰਾਃ ਪ੍ਰੀਤੇਨ ਧੀਮਤੇ ।। ੩੭.

ਬਾਲੇਯਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਹੋਏ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ। ਬਲੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਬੁਧੀ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਵਰ ਦਿੱਤੇ।

ਮਹਾਯੋਗਿਤ੍ਵਮਾਯੁਸ਼੍ਚ ਕਲ੍ਪਾਯੁਃਪਰਿਮਾਣਕਮ੍। ਸਂਗ੍ਰਾਮੇ ਚਾਪ੍ਯਜੇਯਤ੍ਵਂ ਧਰ੍ਮੇ ਚੈਵ ਪ੍ਰਭਾਵਨਾ ।। ੩੭.

ਉਸ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਯੋਗ ਸ਼ਕਤੀ, ਕਲਪ ਸਮੇਂ ਦੀ ਲੰਬੀ ਉਮਰ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਜੈਤਤਾ ਅਤੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨਤਾ ਮਿਲੀ।

ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਦਰ੍ਸ਼ਨਞ੍ਚੈਵ ਪ੍ਰਾਧਾਨ੍ਯਂ ਪ੍ਰਸਵੇ ਤਥਾ। ਬਲੇ ਚਾਪ੍ਰਤਿ ਮਤ੍ਵਂ ਵੈ ਧਰ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵਾਰ੍ਥਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍ ।। ੩੭.

ਉਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦਰਸ਼ਨ, ਸੰਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨਤਾ, ਬੇਮਿਸਾਲ ਬਲ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਤੱਤ ਅਤੇ ਅਰਥ ਦੀ ਸਮਝ ਮਿਲੀ।

ਚਤੁਰੋ ਨਿਯਤਾਨ੍ ਵਰ੍ਣਾਨ੍ ਤ੍ਵਂ ਵੈ ਸ੍ਥਾਪਯਿਤੇਤਿ ਚ। ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੋ ਵਿਭੁਨਾ ਰਾਜਾ ਬਲਿਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਮ੍ਪਰਾਂ ਯਯੌ ।। ੩੭.

ਚਾਰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਜਾਤੀਆਂ ਤੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੇਂਗਾ — ਇਉਂ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਖਿਆ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਬਲੀ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪਾ ਲਈ।

ਕਾਲੇਨ ਮਹਤਾ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ ਸ੍ਵਂ ਵੈ ਸ੍ਥਾਨਮੁਪਾਗਤਃ। ਤੇषਾਂ ਜਨਪਦਾਃ ਸ੍ਫੀਤਾ ਵਙ੍ਗਾਙ੍ਗਸੁਹ੍ਲਕਾਸ੍ਤਥਾ ।। ੩੭.

ਵਕਤ ਦੇ ਨਾਲ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਧਦੇ ਗਏ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੰਗ, ਅੰਗ ਅਤੇ ਸੁਹਿਲਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਪੁਣ੍ਡ੍ਰਾਃ ਕਲਿਙ੍ਗਾਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਤੇषਾਂ ਵਂਸ਼ਂ ਨਿਬੇਧਤ। ਤਸ੍ਯ ਤੇ ਤਨਯਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਜਾ ਮੁਨਿਸਮ੍ਭਵਾਃ। ਸਮ੍ਭੂਤਾ ਦੀਰ੍ਘਤਮਸਃ ਸੁਦੇਣ੍ਣਾਯਾਂ ਮਹੌਜਸਃ ।। ੩੭.

ਪੁੰਡਰ ਅਤੇ ਕਲਿੰਗ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਸੁਣੋ: ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰ ਖੇਤ ਤੋਂ ਜੰਮੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ, ਸੁਦੇੰਨਾ ਵਿੱਚ ਦਿਰਘਤਮਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ।

ऋषਯ ਊਚੁਃ। ਕਥਂ ਬਲੇਃ ਸੁਤਾਃ ਪਞ੍ਚ ਜਨਿਤਾਃ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਜਾਃ ਪ੍ਰਭੋ। ऋषਿਣਾ ਦੀਰ੍ਘਤਮਸਾ ਏਤਨ੍ਨੋ ਬ੍ਰੂਹਿ ਪृਚ੍ਛਤਾਮ੍ ।। ੩੭.

ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਪ੍ਰਭੂ, ਬਲੀ ਦੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ ਖੇਤ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਜੰਮੇ, ਦਿਰਘਤਮਸ ਰਿਸ਼ੀ ਦੁਆਰਾ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਪੁੱਛ ਰਹੇ ਹਾਂ।

ਸੂਤ ਉਵਾਚ।। ਅਸ਼ਿਜੋ ਨਾਮ ਵਿਖ੍ਯਾਤ ਆਸੀਦ੍ਧੀਮਾਨृषਿਃ ਪੁਰਾ। ਭਾਰ੍ਯਾ ਵੈ ਮਮਤਾ ਨਾਮ ਬਭੂਵਾਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।। ੩੭.

ਸੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇਕ ਵਾਰ, ਅਸ਼ਿਜਾ ਨਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਮਮਤਾ ਨਾਂ ਦੀ ਸੀ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਾਲੀ ਸੀ।

ਅਸ਼ਿਜਸ੍ਯ ਕਨੀਯਾਂਸ੍ਤੁ ਪੁਰੋਧਾ ਯੋ ਦਿਵੌਕਸਾਮ੍। ਬृਹਸ੍ਪਤਿਰ੍ਬृਹਤ੍ਤੇਜਾ ਮਮਤਾਂ ਸੋऽਭ੍ਯਪਦ੍ਯਤ ।। ੩੭.

ਅਸ਼ਿਜਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਪੁਰੋਹਿਤ ਸੀ, ਉਹ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਜੋਤ ਵੱਡੀ ਸੀ; ਉਹ ਮਮਤਾ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ।

ਉਵਾਚ ਮਮਤਾ ਤਨ੍ਤੁ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਮਨਿਚ੍ਛਤੀ। ਅਨ੍ਤਰ੍ਵਤ੍ਨ੍ਯਸ੍ਮਿ ਤੇ ਭ੍ਰਾਤੁਰ੍ਜ੍ਯੇष੍ਠਸ੍ਯਾष੍ਟਮਿਤਾ ਇਤਿ ।। ੩੭.

ਮਮਤਾ, ਜੋ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਨੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਗਰਭਵਤੀ ਹਾਂ, ਅੱਠ ਮਹੀਨੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਅਯਂ ਹਿ ਮੇ ਮਹਾਗਰ੍ਭੋ ਰੋਚਤੇऽਤਿ ਬृਹਸ੍ਪਤੇ। ਅਸ਼ਿਜਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਚਾਭ੍ਯਸ੍ਯ षਡਙ੍ਗਂ ਵੇਦਮੁਦ੍ਗਿਰਨ੍ ।। ੩੭.

ਇਹ ਵੱਡਾ ਗਰਭ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਹੈ, ਹੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ। ਅਸ਼ਿਜਾ, ਜੋ ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ ਵੇਦ ਉਚਾਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ।

ਅਮੋਘਰੇਤਾਸ੍ਤ੍ਵਞ੍ਚਾਪਿ ਨ ਮਾਂ ਭਜਿਤੁਮਰ੍ਹਸਿ। ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਵ ਗਤੇ ਕਾਲੇ ਯਥਾ ਵਾ ਮਨ੍ਯਸੇ ਪ੍ਰਭੋ ।। ੩੭.

ਤੇਰਾ ਬੀਜ ਅਟੱਲ ਹੈ, ਪਰ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜਿਵੇਂ ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ, ਜਦ ਸਮਾਂ ਆਵੇ।

ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤਯਾ ਸਮ੍ਯਗ੍ ਬृਹਤ੍ਤੇਜਾ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਃ। ਕਾਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮਹਾਤ੍ਮਾ ਚ ਨਾਤ੍ਮਾਨਂ ਸੋऽਭ੍ਯਧਾਰਯਤ੍ ।। ੩੭.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, ਪਰ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਜੋਤ ਵੱਡੀ ਸੀ, ਇੱਛਾ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਰੋਕ ਨਾ ਸਕਿਆ।