ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਸਾ ਚੋਪਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਨਾਤ੍ਤਸ੍ਯ ਚਕਾਰ ऋषਿਮਾਪਗਾ। ਕਲ੍ਯਾਣਞ੍ਚ ਨਰਪਤੇਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸਾ ਨਿਮ੍ਨਗੋਤ੍ਤਮਾ ।। ੩੪.

ਉਸ ਦੇ ਪਾਣੀ ਛੂਹਣ ਨਾਲ, ਦਰਿਆ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਵਧੀਆ ਦਰਿਆ ਰਾਜੇ ਲਈ ਸ਼ੁਭ ਹੋ ਗਿਆ।

ਚਿਨ੍ਤਯਾਭਿਪਰੀਤਾਙ੍ਗਾ ਜਗਾਮਾਥ ਵਿਨਿਸ਼੍ਚਯਮ੍। ਨਾਧਿਗਚ੍ਛਾਮਿ ਤਾਂ ਨਾਰੀਂ ਯਸ੍ਯਾਮੇਵਂਵਿਧਃ ਸੁਤਃ ।। ੩੪.

ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਚਿੰਤਾ ਨੇ ਘੇਰ ਲਿਆ, ਫਿਰ ਉਹ ਨਿਸ਼ਚੇ ਤੇ ਪਹੁੰਚੀ ਕਿ, 'ਮੈਂ ਅਜਿਹੀ ਔਰਤ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕਦੀ ਜਿਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਐਸਾ ਹੋਵੇ।'

ਭਵੇਤ੍ਸਰ੍ਵਗੁਣੋਪੇਤੋ ਰਾਜ੍ਞੋ ਦੇਵਾਵृਧਸ੍ਯ ਹਿ। ਤਸ੍ਮਾਦਸ੍ਯ ਸ੍ਵਯਂ ਚਾਹਂ ਭਵਾਮ੍ਯਦ੍ਯ ਸਹਵ੍ਰਤਾ। ਜਜ੍ਞੇ ਤਸ੍ਯਾਃ ਸ੍ਵਯਂ ਹਸ੍ਤੋ ਭਾਵਸ੍ਤਸ੍ਯ ਯਥੇਰਿਤਃ ।। ੩੪.

ਰਾਜਾ ਦੇਵਾਵ੍ਰਿਧ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਮਿਲੇ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਆਪ ਅੱਜ ਉਸ ਦੀ ਵਰਤ ਵਾਲੀ ਪਤਨੀ ਬਣਾਂਗੀ। ਉਸ ਲਈ ਉਸ ਦਾ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਨੀਅਤ ਵੀ ਚੰਗੀ ਹੋ ਗਈ।

ਅਥ ਭੂਤ੍ਵਾ ਕੁਮਾਰੀ ਤੁ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਪਰਮਂ ਵਚਃ। ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਾਸ ਰਾਜਾਨਂ ਤਾਮਿਯੇष ਸ ਪਰ੍ਥਿਵਃ ।। ੩੪.

ਫਿਰ, ਕੁਆਰੀ ਬਣ ਕੇ ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ ਉੱਚਾ ਬਚਨ ਆਖਿਆ; ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਚਾਹਿਆ ਅਤੇ ਲੱਭਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।

ਤਸ੍ਯਾਮਾਧਤ੍ਤ ਗਰ੍ਭਂ ਸ ਤੇਜਸ੍ਵਿਨਮੁਦਾਰਧੀਃ। ਅਥ ਸਾ ਨਵਮੇ ਮਾਸਿ ਸੁषੁਵੇ ਸਰਿਤਾਂਵਰਾ ।। ੩੪.

ਉਸ ਨੇ ਰਾਜੇ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸੋਚ ਵਾਲਾ ਤੇਜਸਵੀ ਪੁੱਤਰ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਧਾਰ ਲਿਆ; ਨੌਵੇਂ ਮਹੀਨੇ ਉਹ ਦਰਿਆ ਦੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਜੰਮਿਆ।

ਪੁਤ੍ਰਂ ਸਰ੍ਵਗੁਣੋਪੇਤਂ ਯਥਾ ਦੇਵਾਵृਧੇਪ੍ਸਿਤਃ। ਤਤ੍ਰ ਵਂਸ਼ੇ ਪੁਰਾਣਜ੍ਞਾ ਗਾਥਾਂ ਗਾਯਨ੍ਤਿ ਵੈ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ।। ੩੪.

ਉਸ ਨੇ ਰਾਜੇ ਦੇਵਾਵ੍ਰਿਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਜੰਮਿਆ। ਉਸ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਜੇ ਵੀ ਗੀਤ ਗਾਂਦੇ ਹਨ।

ਗੁਣਾਨ੍ ਦੇਵਾਵृਧਸ੍ਯਾਪਿ ਕੀਰ੍ਤ੍ਤਯਨ੍ਤੋ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ। ਯਥੈਵ ਸ਼੍ਰृਣੁਤੇ ਦੂਰਾਤ੍ ਸਂਪਸ਼੍ਯਤਿ ਤਥਾਨ੍ਤਿਕਾਤ੍ ।। ੩੪.

ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੇਵਾਵ੍ਰਿਧ ਦੇ ਗੁਣ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਦੂਰੋਂ ਸੁਣ ਲੈਂਦਾ, ਤਿਵੇਂ ਨੇੜੇ ਤੋਂ ਵੇਖ ਲੈਂਦਾ।

ਬਭ੍ਰੁਃ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਮਨੁष੍ਯਾਣਾਂ ਦੇਵੈਰ੍ਦੇਵਾਵृਧਃ ਸਮਃ। ਪੁਰੁषਾਃ ਪਞ੍ਚषष੍ਟਿਸ਼੍ਚ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਚ ਸਪ੍ਤਤਿਃ। ਯੇऽਮृਤਤ੍ਵਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਬਭ੍ਰੁਰ੍ਦੇਵਾਵृਧਾਦਪਿ ।। ੩੪.

ਬਭਰੂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਤੇ ਦੇਵਾਵ੍ਰਿਧ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਰਗਾ ਸੀ। ਪੈਂਸਠ ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਸੱਤਰ ਹਜ਼ਾਰ ਜਿਹੜੇ ਅਮਰਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ, ਉਹ ਵੀ ਦੇਵਾਵ੍ਰਿਧ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਨਿਕਲੇ।

ਯਜ੍ਵਾ ਦਾਨਪਤਿਰ੍ਵੀਰੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣ੍ਯਃ ਸਤ੍ਯ ਵਾਗ੍ ਬੁਧਃ। ਕੀਰ੍ਤ੍ਤਿਮਾਂਸ਼੍ਚ ਮਹਾਭਾਗਃ ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਤਾਨਾਂ ਮਹਾਰਥਃ ।। ੩੪.

ਉਹ ਯਗ ਕਰਣ ਵਾਲਾ, ਦਾਨੀ, ਵਿਰੋਧੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਸਮਝਦਾਰ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸਾਤ੍ਵਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਰਥੀ ਸੀ।

ਤਸ੍ਯਾਨ੍ਵਵਾਯੇ ਸੁਮਹਾਭੋਜਯੇਮਾਰ੍ਤਿਕਾਵਲਾਃ। ਗਾਨ੍ਧਾਰੀ ਚੈਵ ਮਾਦ੍ਰੀ ਚ ਵृष੍ਣੇਰ੍ਭਾਰ੍ਯ੍ਯੇ ਬਭੂਵਤੁਃ ।। ੩੪.

ਉਸ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸੁਮਹਾਬੋਜ ਤੇ ਮਾਰਤਿਕਾਵਲ ਵਧੇ; ਗਾਂਧਾਰੀ ਅਤੇ ਮਾਦਰੀ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਬਣੀਆਂ।

ਗਾਨ੍ਧਾਰੀ ਜਨਯਾਮਾਸ ਸੁਮਿਤ੍ਰਂ ਮਿਤ੍ਰਨਨ੍ਦਨਮ੍। ਮਾਦ੍ਰੀ ਯੁਧਾਜਿਤਂ ਪੁਤ੍ਰਂ ਸਾ ਤੁ ਵੈ ਦੇਵਮੀਢੁषਮ੍ ।। ੩੪.

ਗਾਂਧਾਰੀ ਨੇ ਸੁਮਿਤ੍ਰਾ ਨੂੰ ਜੰਮਿਆ, ਜੋ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਸੀ; ਮਾਦਰੀ ਨੇ ਯੁਧਾਜਿਤ ਪੁੱਤਰ ਜੰਮਿਆ, ਤੇ ਉਹੀ ਦੇਵਮੀਢੁਸ਼ ਵੀ।

ਅਨਮਿਤ੍ਰਂ ਸੁਤਞ੍ਚੈਵ ਤਾਵੁਭੌ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮੌ। ਅਨਮਿਤ੍ਰਸੁਤੋ ਨਿਘ੍ਨੋ ਨਿਘ੍ਨਸ੍ਯ ਦ੍ਵੌ ਬਭੂਵਤੁਃ ।। ੩੪.

ਅਨਮਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ ਸਨ; ਅਨਮਿਤ੍ਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਿਘਨ ਸੀ, ਤੇ ਨਿਘਨ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ।

ਪ੍ਰਸੇਨਸ਼੍ਚ ਮਹਾਭਾਗਃ ਸ਼ਕ੍ਰਜਿਚ੍ਚ ਸੁਤਾਵੁਭੌ। ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਕ੍ਰਜਿਤਃ ਪੂਰ੍ਵਃ ਸਖਾ ਪ੍ਰਾਣਸਮੋऽਭਵਤ੍ ।। ੩੪.

ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਸੇਨਾ, ਜੋ ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਸ਼ਕਰਜਿੱਤ ਸਨ; ਸ਼ਕਰਜਿੱਤ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਦਾ ਦੋਸਤ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਜਾਨ ਵਰਗਾ ਸੀ।

ਸ ਕਦਾਚਿਨ੍ਨਿਸ਼ਾਪਾਯੇ ਰਥੇਨ ਰਥਿਨਾਂਵਰਃ। ਤੋਯਕੂਲਾਦਪਃ ਸ੍ਪ੍ਰष੍ਟੁਮੁਪਸ੍ਥਾਤੁਂ ਯਯੌ ਰਵਿਮ੍ ।। ੩੪.

ਇੱਕ ਵਾਰ, ਰਾਤ ਮੁੱਕਣ ਤੇ, ਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਆਪਣੇ ਰਥ ਤੇ ਪਾਣੀ ਛੂਹਣ ਲਈ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਿਆ।

ਤਸ੍ਯੋਪਤਿष੍ਠਤਃ ਸੂਰ੍ਯੋ ਵਿਵਸ੍ਵਾਨਗ੍ਰਤਃ ਸ੍ਥਿਤਃ। ਅਸ੍ਪष੍ਟਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਭਗਵਾਂ ਸ੍ਤੇਜੋਮਣ੍ਡਲਵਾਨ੍ ਵਿਭੁਃ ।। ੩੪.

ਜਦ ਉਹ ਪਹੁੰਚ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਦ ਸੂਰਜ, ਵਿਵਸਵਾਨ, ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ; ਉਹ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਰੌਸ਼ਨੀ ਦੇ ਚਕਰ ਨਾਲ ਸੀ, ਧੁੰਦਲੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿੱਸ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਅਥ ਰਾਜਾ ਵਿਵਸ੍ਵਨ੍ਤਮੁਵਾਚ ਸ੍ਥਿਤਮਗ੍ਰਤਃ। ਯਥੈਵ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤ੍ਵਾਮਹਂ ਜ੍ਯੋਤਿषਾਮ੍ਪਤੇ ।। ੩੪.

ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਵਿਵਸਵਾਨ ਨੂੰ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਸੀ, ਆਖਿਆ, "ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੱਜ ਇੱਥੇ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਰੋਸ਼ਨੀ ਦੇ ਮਾਲਕ।"

ਤੇਜੋਮਣ੍ਡਲਿਨਞ੍ਚੈਵ ਤਥੈਵਾਪ੍ਯਗ੍ਰਤਃ ਸ੍ਥਿਤਮ੍। ਕੋ ਵਿਸ਼ੇषੋ ਵਿਵਸ੍ਵਂਸ੍ਤੇ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦੁਪਗਤੇਨ ਵੈ ।। ੩੪.

ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਖੜਾ ਹੈਂ, ਓਸ ਵਿੱਚ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੀ ਫਰਕ ਹੈ, ਵਿਵਸਵਾਨ?

ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ ਭਗਵਾਨ੍ ਮਣਿਰਤ੍ਨਂ ਸ੍ਯਮਨ੍ਤਕਮ੍। ਸ੍ਵਕਣ੍ਠਾਦਵਮੁਚ੍ਯਾਥ ਬਬਨ੍ਧ ਨृਪਤੇਸ੍ਤਦਾ ।। ੩੪.

ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗਲੇ ਤੋਂ ਸਯਾਮੰਤਕ ਮਣੀ ਉਤਾਰੀ ਤੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।

ਤਤੋ ਵਿਗ੍ਰਹਵਨ੍ਤਂ ਤਂ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਨृਪਤਿਸ੍ਤਦਾ। ਪ੍ਰਤਿਮਾਮਥ ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮੁਹੂਰ੍ਤ੍ਤਂ ਕृਤਵਾਂਸ੍ਤਥਾ ।। ੩੪.

ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ। ਉਹ ਮੂਰਤੀ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਜਾ ਕੁਝ ਪਲ ਲਈ ਚੁੱਪ ਖੜਾ ਰਿਹਾ।

ਤਮਤਿਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤਂ ਭੂਯੋ ਵਿਵਸ੍ਵਨ੍ਤਂ ਸ ਸ਼ਕ੍ਰਜਿਤ੍। ਪ੍ਰੋਵਾਚਾਗ੍ਨਿਸਵਰ੍ਣਂ ਤ੍ਵਂ ਯੇਨ ਲੋਕਾਨ੍ ਪ੍ਰਯਾਸ੍ਯਤਿ। ਤਦੈਵ ਮਣਿਰਤ੍ਨਂ ਤਨ੍ਮਾਂ ਭਵਾਨ੍ ਦਾਤੁਮਰ੍ਹਤਿ ।। ੩੪.

ਜਦੋਂ ਵਿਵਸਵਾਨ ਜਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਸ਼ਕਰਜਿਤ ਨੇ ਫਿਰ ਆਖਿਆ, "ਤੂੰ ਅੱਗ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਹੈਂ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਓਸ ਵੇਲੇ, ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਮਣੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।"

ਸ੍ਯਮਨ੍ਤਕਂ ਨਾਮ ਮਣਿਂ ਦਤ੍ਤਵਾਂਸ੍ਤਸ੍ਯ ਭਾਸ੍ਕਰਃ। ਸ ਤਮਾਬਦ੍ਧ੍ਯ ਨਗਰਂ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਮਹੀਪਤਿਃ ।। ੩੪.

ਭਾਸਕਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਯਾਮੰਤਕ ਨਾਮਕ ਮਣੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਰਾਜਾ, ਉਹ ਮਣੀ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਰ ਹੋਇਆ।

ਤਂ ਜਨਾਃ ਪਰ੍ਯਧਾਵਨ੍ਤ ਸੂਰ੍ਯੋऽਯਂ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਹ। ਸਭਾਂ ਵਿਸ੍ਮਾਯਯਿਤ੍ਵਾਥ ਪੁਰੀਮਨ੍ਤਃਪੁਰਂ ਤਥਾ ।। ੩੪.

ਲੋਕ ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੌੜ ਪਏ, ਆਖਦੇ, "ਇਹ ਤਾਂ ਸੂਰਜ ਆਪ ਹੀ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ!" ਸਭਾ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਅੰਦਰਲੇ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।

ਤਂ ਪ੍ਰਸੇਨਿਜਿਤੇ ਦਿਵ੍ਯਂ ਮਣਿਰਤ੍ਨਂ ਸ੍ਯਮਨ੍ਤਕਮ੍। ਦਦੌ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰੇ ਨਰਪਤਿਃ ਪ੍ਰੇਮ੍ਣਾ ਸ਼ਕ੍ਰਜਿਦੁਤ੍ਤਮਮ੍ ।। ੩੪.

ਰਾਜਾ ਸ਼ਕਰਜਿਤ ਨੇ ਉਹ ਦਿਵਿਆ ਸਯਾਮੰਤਕ ਮਣੀ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਪ੍ਰਸੇਨ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।

ਸ੍ਯਮਨ੍ਤਕੋ ਨਾਮ ਮਣਿਰ੍ਯਸ੍ਯ ਰਾष੍ਟ੍ਰੇ ਸ੍ਥਿਤੋ ਭੇਵਤ੍ । ਕਾਲਵਰ੍षੀ ਚ ਪਰ੍ਜਨ੍ਯੋ ਨ ਚ ਵ੍ਯਾਧਿਭਯਂ ਤਦਾ ।। ੩੪.

ਜਿਥੇ ਵੀ ਸਯਾਮੰਤਕ ਮਣੀ ਕਿਸੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਸਮੇਂ ਤੇ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।

ਲਿਪ੍ਸਾਂ ਚਕ੍ਰੇ ਪ੍ਰਸੇਨਾਤ੍ਤੁ ਮਣਿਰਤ੍ਨਂ ਸ੍ਯਮਨ੍ਤਕਮ੍। ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਨ ਚ ਤਂ ਲੇਭੇ ਸ਼ਕ੍ਤੋऽਪਿ ਨ ਜਹਾਰ ਚ ।। ੩੪.

ਗੋਵਿੰਦ ਨੇ ਪ੍ਰਸੇਨ ਕੋਲੋਂ ਸਯਾਮੰਤਕ ਮਣੀ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਸਮਰਥ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਨਾ ਤਾਂ ਲੈ ਸਕਿਆ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਛੀਣੀ।

ਕਦਾ ਚਿਨ੍ਮृਗਯਾਂ ਯਾਤਃ ਪ੍ਰਸੇਨਸ੍ਤੇਨ ਭੂषਿਤਃ। ਸ੍ਯਮਨ੍ਤਕਕृਤੇ ਸਿਂਹਾਦ੍ਵਧਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਸੁਦਾਰੁਣਮ੍ ।। ੩੪.

ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਪ੍ਰਸੇਨ ਉਹ ਮਣੀ ਪਾ ਕੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਤੇ ਗਿਆ। ਸਯਾਮੰਤਕ ਕਰਕੇ, ਇੱਕ ਸ਼ੇਰ ਨੇ ਉਸਦੀ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਮੌਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।

ਜਾਮ੍ਬਵਾਨृਕ੍ਸ਼ਰਾਜਸ੍ਤੁ ਤਂ ਸਿਂਹਂ ਨਿਜਘਾਨ ਵੈ । ਆਦਾਯ ਚ ਮਣਿਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਸ੍ਵਂ ਬਿਲਂ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਹ ।। ੩੪.

ਫਿਰ ਰਿੱਛਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਜਾਮਬਵਾਨ ਨੇ ਉਹ ਸ਼ੇਰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਮਣੀ ਚੁੱਕੀ ਤੇ ਆਪਣੇ ਬਿਲ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।

ਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਤਤੋ ਵृष੍ਣ੍ਯਨ੍ਧਕਮਹਤ੍ਤਰਾਃ। ਮਣੌਗृਧ੍ਨੁਨ੍ਤੁ ਮਨ੍ਵਾਨਾਸ੍ਤਮੇਵ ਵਿਸ਼ਸ਼ਙ੍ਕਿਰੇ ।। ੩੪.

ਇਹ ਘਟਨਾ ਕਰਕੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਤੇ ਅੰਧਕਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਆਪ ਹੀ ਮਣੀ ਲੈਣ ਦੀ ਲਾਲਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।

ਮਿਥ੍ਯਾਭਿਸ਼ਸ੍ਤਿਂ ਤੇਭ੍ਯਸ੍ਤਾਂ ਬਲਵਾਨਰਿਸੂਦਨਃ। ਅਮृष੍ਯਮਾਣੋ ਭਗਵਾਨ੍ ਵਨਂ ਸ ਵਿਚਚਾਰ ਹ ।। ੩੪.

ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਝੂਠੀ ਦੋਸ਼ ਲਾਈ ਗਈ ਗੱਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਾ ਹੋਈ। ਵੱਡੇ ਬਲਵਾਨ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ ਭਗਵਾਨ, ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲ ਪਏ।