ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਤੇषਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਪਞ੍ਚਾਨਾਂ ਯਯਾਤਿਃ ਪृਥਿਵੀਪਤਿਃ। ਦੇਵਯਾਨਿਮੁਸ਼ਨਸਃ ਸੁਤਾਂ ਭਾਰ੍ਯਾਮਵਾਪ ਹ ।। ੩੧.

ਉਹਨਾਂ ਪੰਜਾਂ ਵਿਚੋਂ, ਪૃਥਵੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਉਸ਼ਨਸ ਦੀ ਧੀ ਦੇਵਯਾਨੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਬਣਾਇਆ।

ਸ਼ਰ੍ਮਿष੍ਠਾ ਮਾਸੁਰੀਂ ਚੈਵ ਤਨਯਾਂ ਵृषਪਰ੍ਵਣਃ। ਯਦੁਂ ਚ ਤੁਰ੍ਵਸੁਂ ਚੈਵ ਦੇਵਯਾਨਿਰ੍ਵ੍ਯਜਾਯਤ ।। ੩੧.

ਦੇਵਯਾਨੀ ਨੇ ਯਦੁ ਅਤੇ ਤੁਰਵਸੁ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜਦਕਿ ਵ੍ਰਿਸ਼ਪਰਵਨ ਦੀ ਧੀ ਸ਼ਰਮਿਸ਼ਠਾ ਨੇ ਦੁਰਯੁ, ਅਨੁ ਅਤੇ ਪੂਰੁ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।

ਦ੍ਰੁਹ੍ਯੁਞ੍ਚਾਨੁਞ੍ਚ ਪੂਰੁਞ੍ਚ ਸ਼ਰ੍ਮਿष੍ਠਾ ਵਾਰ੍षਪਰ੍ਵਣੀ । ਅਜੀਜਨਨ੍ਮਹਾਵੀਰ੍ਯਾਨ੍ ਸੁਤਾਨ੍ਦੇਵਸੁਤੋਪਮਾਨ੍ ।। ੩੧.

ਵ੍ਰਿਸ਼ਪਰਵਨ ਦੀ ਧੀ ਸ਼ਰਮਿਸ਼ਠਾ ਨੇ ਦੁਰਯੁ, ਅਨੁ ਅਤੇ ਪੂਰੁ ਵਰਗੇ ਮਹਾਂ ਬਲਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਜਣੇ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਂਗੂ ਸਨ।

ਰਥਨ੍ਤਸ੍ਮੈ ਦਦੌ ਰੁਦ੍ਰਃ ਪ੍ਰੀਤਃ ਪਰਮਭਾਸ੍ਵਰਮ੍। ਅਸਙ੍ਗਂ ਕਾਞ੍ਚਨਂ ਦਿਵ੍ਯਮਕ੍ਸ਼ਯੌ ਚ ਮਹੇषੁਧੀ ।। ੩੧.

ਫਿਰ ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਇਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚਮਕਦਾਰ, ਸੋਨੇ ਦਾ, ਅਟੱਲ ਤੇ ਅਖੁੱਟ ਰਥ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਹਥਿਆਰ ਵੀ ਸਨ।

ਯੁਕ੍ਤਂ ਮਨੋ ਜਵੈਰਸ਼੍ਵੈਰ੍ਯੇਨ ਕਨ੍ਯਾਂ ਸਮੁਦ੍ਵਹਤ੍। ਸ ਤੇਨ ਰਥਮੁਖ੍ਯੇਨ ਜਿਗਾਯ ਚ ਤਤੋ ਮਹੀਮ੍ ।। ੩੧.

ਉਹ ਰਥ ਮਨ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਉਸਨੇ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਲੈ ਗਿਆ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਥ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ।

ਯਯਾਤਿਰ੍ਯੁਧਿ ਦੁਰ੍ਦ੍ਧਰ੍षੋ ਦੇਵਦਾਨਵਮਾਨਵੈਃ । ਪੌਰਵਾਣਾਂ ਨृਪਾਣਾਞ੍ਚ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਸੋऽਭਵਦ੍ਰਥਃ ।। ੩੧.

ਯਯਾਤੀ, ਜੋ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦਾਨਵਾਂ ਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਉੱਤੇ ਅਜਿੱਤ ਸੀ, ਉਹ ਪੌਰਵ ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਰਥੀ ਬਣ ਗਿਆ।

ਯੋਵਤ੍ਸੁਦੇਸ਼ਪ੍ਰਭਵਃ ਕੌਰਵੋ ਜਨਮੇਜਯਃ। ਕੁਰੋਃ ਪੁਤ੍ਰਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਞਸ੍ਤੁ ਰਾਜ੍ਞਃ ਪਾਰਿਕ੍ਸ਼ਿਤਸ੍ਯ ਹ। ਜਗਾਮ ਸ ਰਥੋ ਨਾਸ਼ਂ ਸ਼ਾਪਾਦ੍ਗਾਰ੍ਗ੍ਯਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ ।। ੩੧.

ਉਹ ਰਥ, ਜੋ ਵਤਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਕੌਰਵ ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਜਯ ਦੇ ਕੋਲ ਸੀ, ਜੋ ਕੁਰੁ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪਾਰਿਕਸ਼ਿਤ ਦਾ ਪੌਤਰਾ ਸੀ, ਉਹ ਗਾਰਗਯ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ ਨਾਸ ਹੋ ਗਿਆ।

ਗਾਰ੍ਗ੍ਯਸ੍ਯ ਹਿ ਸੁਤਂ ਬਾਲਃ ਸ ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਜਯਃ। ਦੁਰ੍ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਹਿਂਸਯਾਮਾਸ ਲੋਹਗਨ੍ਧਂ ਨਰਾਧਿਪਮ੍ ।। ੩੧.

ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਜਯ, ਜੋ ਅਜੇ ਬੱਚਾ ਤੇ ਮੰਦਾ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਗਾਰਗਯ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਲੋਹਗੰਧ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।

ਸ ਲੋਹਗਨ੍ਧੋ ਰਾਜਰ੍षਿਃ ਪਰਿਧਾਵਨ੍ਨਿਤਸ੍ਤਤਃ। ਪੌਰਜਾਨਪਦੈਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤੋ ਨ ਲੇਭੇ ਸ਼ਰ੍ਮ ਕਰ੍ਹਿਚਿਤ੍ ।। ੩੧.

ਉਹ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਲੋਹਗੰਧ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਭੱਜਦਾ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕਿਆ।

ਤਤਃ ਸ ਦੁਃਖਸਨ੍ਤਪ੍ਤੋ ਨਾਲਭਤ੍ਸਂਵਿਦਂ ਕ੍ਵਚਿਤ੍। ਸ਼ਸ਼ਾਪ ਹੇਤੁਕਮृषਿਂ ਸ਼ਰਣ੍ਯਂ ਵ੍ਯਥਿਤਸ੍ਤਦਾ ।। ੩੧.

ਫਿਰ, ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਤਪਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਕਿਤੇ ਵੀ ਚੈਨ ਨਾ ਮਿਲਣ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਆਸਰਾ ਬਣਨ ਵਾਲੇ ਹੇਤੁਕ ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਬੈਠਾ।

ਈਨ੍ਦ੍ਰੋਤੋ ਨਾਮ ਵਿਖ੍ਯਾਤੋ ਯੋऽਸੌ ਮੁਨਿਰੁਦਾਰਧੀਃ। ਯੋਜਯਾਮਾਸ ਚੇਨ੍ਦ੍ਰੋਤਃ ਸ਼ੌਨਕੋ ਜਨਮੇਜਯਮ੍। ਅਸ਼੍ਵਮੇਧੇਨ ਰਾਜਾਨਂ ਪਾਵਨਾਰ੍ਥਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ ।। ੩੧.

ਉਹ ਉੱਚੀ ਸੋਚ ਵਾਲਾ ਮੁਨੀ, ਜੋ ਇੰਦ੍ਰੋਤ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ, ਉਸ ਇੰਦ੍ਰੋਤ ਨੇ ਸ਼ੌਨਕ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇਜਯ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਦੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਲਈ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਗ ਕਰਵਾਇਆ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਦੁਜਾਤੀ।

ਸ ਲੋਹਗਨ੍ਧੋ ਵ੍ਯਨਸ਼ਤ੍ਤਸ੍ਯਾਵਸਥਮੇਤ੍ਯ ਹ। ਸ ਚ ਦਿਵ੍ਯੋ ਰਥਸ੍ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਸੋਸ਼੍ਚੇਦਿਪਤੇਸ੍ਤਥਾ ।। ੩੧.

ਲੋਹਗੰਧ ਆਪਣੇ ਆਵਾਸ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਅੰਤ ਵਿਖੋਂ ਲੁਕ ਗਿਆ; ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਉਹ ਦਿਵਿਆ ਰਥ ਚੇਦੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਸੁ ਕੋਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।

ਤਤਃ ਸ਼ਕ੍ਰੇਣ ਤੁष੍ਟੇਨ ਲੇਭੇ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਬृਹਦ੍ਰਥਃ। ਤਤੋ ਹਤ੍ਵਾ ਜਰਾਸਨ੍ਧਂ ਭੀਮਸ੍ਤਂ ਰਥਮੁਤ੍ਤਮਮ੍। ਪ੍ਰਦਦੌ ਵਾਸੁਦੇਵਾਯ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਕੌਰਵਨਨ੍ਦਨਃ ।। ੩੧.

ਫਿਰ, ਸ਼ਕਰ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਰਥ ਬ੍ਰਿਹਦਰਥ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ; ਜਦ ਭੀਮ ਨੇ ਜਰਾਸੰਧ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਤਾਂ ਕੌਰਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਨੇ ਉਹ ਉੱਤਮ ਰਥ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।

ਸ ਜਰਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਰਾਜਰ੍षਿਰ੍ਯਯਾਤਿਰ੍ਨਹੁषਾਤ੍ਮਜਃ। ਪੁਤ੍ਰਂ ਜ੍ਯੇष੍ਠਂ ਵਰਿष੍ਠਞ੍ਚ ਯਦੁਮਿਤ੍ਯਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵਚਃ ।।੩੧.

ਜਦ ਨਹੁਸ਼ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਯਯਾਤੀ ਉੱਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਤੇ ਵਧੀਆ ਪੁੱਤਰ ਯਦੁ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ।

ਜਰਾਵਲੀ ਚ ਮਾਂ ਤਾਤ ਪਲਿਤਾਨਿ ਚ ਪਰ੍ਯਗੁਃ । ਕਾਵ੍ਯਸ੍ਯੋਸ਼ਨਸਃ ਸ਼ਾਪਾਨ੍ਨ ਚ ਤृਪ੍ਤੋऽਸ੍ਮਿ ਯੌਵਨੇ ।। ੩੧.

ਪੁੱਤਰ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਤੇ ਚਿੱਟੇ ਵਾਲ ਆ ਗਏ ਹਨ; ਕਾਵ੍ਯ ਉਸ਼ਨਸ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਰੱਜ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ।

ਤ੍ਵਂ ਯਦੋ ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਸ੍ਵ ਪਾਪ੍ਮਾਨਂ ਜਰਯਾ ਸਹ। ਜਰਾਂ ਮੇ ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਣੀष੍ਵ ਤਂ ਯਦੁਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਹ ।। ੩੧.

ਯਦੁ, ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਬੁਢਾਪਾ ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਪੀੜ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਲੈ ਲੈ; ਮੇਰਾ ਬੁਢਾਪਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ। ਐਸਾ ਆਖ ਕੇ, ਯਦੁ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।

ਅਨਿਰ੍ਦਿष੍ਟਾ ਮਯਾ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਯ ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰੁਤਾ । ਸਾ ਚ ਵ੍ਯਾਯਾਮਸਾਧ੍ਯਾ ਵੈ ਨ ਗ੍ਰਹੀष੍ਯਾਮਿ ਤੇ ਜਰਾਮ੍ ।। ੩੧.

ਮੈਂ ਇਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਭੇਖ ਮੰਗਣ ਦਾ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਹੀ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਬੁਢਾਪਾ ਨਹੀਂ ਲਵਾਂਗਾ।

ਜਰਾਯਾ ਬਹਵੋ ਦੋषਾ ਪਾਨਭੋਜਨਕਾਰਿਣਃ। ਤਸ੍ਮਾਜ੍ਜਰਾਨ੍ਨ ਤੇ ਰਾਜਨ੍ ਗ੍ਰਹੀਤੁਮਹਮੁਤ੍ਸਹੇ ।। ੩੧.

ਬੁੱਢਾਪੇ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਖਾਮੀਆਂ ਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਜੋ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਬੁੱਢਾਪਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਜੋਗਾ ਨਹੀਂ ਹਾਂ।

ਸਿਤਸ਼੍ਮਸ਼੍ਰੁਧਰੋ ਦੀਨੋ ਜਰਯਾ ਸ਼ਿਥਿਲੀਕृਤਃ। ਬਲੀ ਸਨ੍ਨਤਗਾਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਦੁਰ੍ਦ੍ਦਸ਼ੋ ਦੁਰ੍ਬਲਾਕृਤਿਃ ।। ੩੧.

ਸਫੈਦ ਵਾਲਾਂ ਤੇ ਦਾੜ੍ਹੀ ਵਾਲਾ, ਦੁਖੀ, ਬੁੱਢਾਪੇ ਕਰਕੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੀ, ਹੁਣ ਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਹੀ ਤਰਸਯੋਗ ਤੇ ਨਿਕੰਮਾ ਹੋ ਗਿਆ।

ਅਸ਼ਕ੍ਤਃ ਕਾਰ੍ਯਕਰਣੇ ਪਰਿਭੂਤਸ੍ਤੁ ਯੌਵਨੇ। ਮਹੋਪਭੀਤਿਭਿਸ਼੍ਚੈਵ ਤਾਂ ਜਰਾਨ੍ਨਾਭਿਕਾਮਯੇ ।। ੩੧.

ਕੋਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਜੋਗਾ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ, ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ—ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਬੁੱਢਾਪਾ ਮੈਨੂੰ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ।

ਸਨ੍ਤਿ ਤੇ ਬਹਵਃ ਪੁਤ੍ਰਾ ਮਤ੍ਤਃ ਪ੍ਰਿਯਤਰਾ ਨृਪ। ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਣਨ੍ਤੁ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਪੁਤ੍ਰਮਨ੍ਯਂ ਵृਣੀष੍ਵ ਵੈ ।। ੩੧.

ਰਾਜਨ, ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵਧ ਕੇ ਪਿਆਰੇ ਹੋਰ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਉਹ ਧਰਮ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਤੇਰਾ ਬੁੱਢਾਪਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ। ਤੂੰ ਹੋਰ ਪੁੱਤਰ ਚੁਣ ਲੈ।

ਸ ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ਯਦੁਨਾ ਤੀਵ੍ਰਕੋਪਸਮਨ੍ਵਿਤਃ। ਉਵਾਚ ਵਦਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਛੋ ਜ੍ਯੇष੍ਠਂ ਤਂ ਗਰ੍ਹਯਨ੍ ਸੁਤਮ੍ ।। ੩੧.

ਜਦ ਯਦੂ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਡਾਂਟਿਆ।

ਆਸ਼੍ਰਮਃ ਕਸ਼੍ਚ ਵਾਨ੍ਯੋऽਸ੍ਤਿ ਕੋ ਵਾ ਧਰ੍ਮਵਿਧਿਸ੍ਤਵ। ਮਾਮਨਾਦृਤ੍ਯ ਦੁਰ੍ਬੁਦ੍ਧੇ ਯਦਾਤ੍ਥ ਨਵਦੇਸ਼ਿਕ ।। ੩੧.

ਕਿਹੜਾ ਹੋਰ ਆਸ਼ਰਮ ਤੇਰਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕਿਹੜਾ ਹੋਰ ਧਰਮ ਦਾ ਰਸਤਾ ਤੂੰ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਅਣਡਿੱਠਾ ਕਰਕੇ, ਨਵੇਂ ਅਧਿਆਪਕ ਵਾਂਗ ਗੱਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਮੂਰਖਾ?

ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯਦੁਂ ਰਾਜਾ ਸ਼ਸ਼ਾਪੈਨਂ ਸ ਮਨ੍ਯੁਮਾਨ੍ । ਯਸ੍ਤ੍ਵਂ ਮੇ ਹृਦਯਾਜ੍ਜਾਤੋ ਵਯਃ ਸ੍ਵਂ ਨ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਸਿ ।। ੩੧.

ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਯਦੂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ: 'ਤੂੰ ਜੋ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇ ਰਿਹਾ।'

ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨ ਰਾਜ੍ਯਭਾਗ੍ ਮੂਢ ਪ੍ਰਜਾ ਤੇ ਵੈ ਭਵਿष੍ਯਤਿ। ਤੁਰ੍ਵਸੋ ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਸ੍ਵ ਪਾਪ੍ਮਾਨਂ ਜਰਯਾ ਸਹ ।। ੩੧.

ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੂਰਖਾ, ਨਾ ਤੈਨੂੰ ਰਾਜ ਮਿਲੇਗਾ, ਨਾ ਤੇਰੀ ਸੰਤਾਨ ਹੋਵੇਗੀ। ਹੁਣ ਤੁਰਵਸੂ ਬੁੱਢਾਪੇ ਵਾਲਾ ਪਾਪ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਲੈ ਲਵੇ।

ਤੁਰ੍ਵਸੁਰੁਵਾਚ।। ਨ ਕਾਮਯੇ ਜਰਾਂ ਤਾਤ ਸਾਮਭੋਗਪ੍ਰਣਾਸ਼ਿਨੀਮ੍। ਜਰਾਯਾ ਬਹਵੋ ਦੋषਾਃ ਪਾਨਭੋਜਨਕਾਰਿਣਃ। ਤਸ੍ਮਾਜ੍ਜਰਾਂ ਨ ਤੇ ਰਾਜਨ੍ ਗ੍ਰਹੀਤੁਮਹਮੁਤ੍ਸਹੇ ।। ੩੧.

ਤੁਰਵਸੂ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਪਿਤਾ ਜੀ, ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਬੁੱਢਾਪਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ ਜੋ ਸਾਰੇ ਸੁਖ ਨਾਸ ਕਰ ਦੇਂਦਾ ਹੈ। ਬੁੱਢਾਪੇ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਖਾਮੀਆਂ ਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ। ਇਸ ਲਈ, ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਬੁੱਢਾਪਾ ਲੈਣ ਜੋਗਾ ਨਹੀਂ ਹਾਂ।'

ਯਯਾਤਿਰੁਵਾਚ।। ਯਸ੍ਤ੍ਵਂ ਮੇ ਹृਦਯਾਜ੍ਜਾਤੋ ਵਯਃ ਸ੍ਵਨ੍ਨ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਸਿ। ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਪ੍ਰਜਾ ਸਮੁਚ੍ਛੇਦਂ ਤੁਰ੍ਵਸੋ ਤਵ ਯਾਸ੍ਯਤਿ ।। ੩੧.

ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਤੂੰ ਜੋ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਤੁਰਵਸੂ, ਤੇਰੀ ਵੰਸ਼ਜੀ ਲਕੀਰ ਮੁੱਕ ਜਾਵੇਗੀ।'

ਅਸਙ੍ਕੀਰ੍ਣਾ ਚ ਧਰ੍ਮੇਣ ਪ੍ਰਤਿਲੋਮਵਰੇषੁ ਚ। ਪਿਸ਼ਿਤਾਦਿषੁ ਚਾਨ੍ਯੇषੁ ਮੂਢ ਰਾਜਾ ਭਵਿष੍ਯਸਿ ।। ੩੧.

ਤੂੰ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਸ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ, ਉਲਟ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿੱਚ, ਮਾਸ ਆਦਿਕ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਮੂਰਖਾ, ਤੂੰ ਰਾਜ ਕਰੇਗਾ।

ਗੁਰੁ ਦਾਰਪ੍ਰਸਕ੍ਤੇषੁ ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਯੋਨਿਗਤੇषੁ ਵਾ। ਪਸ਼ੁਧਰ੍ਮੇषੁ ਮ੍ਲੇਚ੍ਛੇषੁ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ ।। ੩੧.

ਵੱਡਿਆਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨਾਲ ਲੱਗ ਰਹਿਣ, ਪਸ਼ੂ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ, ਪਸ਼ੂ ਵਰਗਾ ਵਰਤਾਵ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ, ਤੂੰ ਉਥੇ ਹੋਵੇਂਗਾ।