ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਕਪੇਸ਼੍ਚ ਪੁਰੁਕੁਤ੍ਸਸ਼੍ਚ ਸਤ੍ਯਸ਼੍ਚਾਨृਹਵਾਨृਥੁਃ ਆਰ੍ष੍ਟਿषੇਣੋऽਮੀਢਸ਼੍ਚ ਭਾਗਾਨ੍ਯੋਨ੍ਯਸ੍ਤਥੈਵ ਚ ।। ੨੯.

ਕਪੀ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੁਰੁਕੁਤਸ, ਸਤਿਆਵ੍ਰਤ, ਰਥੁ, ਆਰਸ਼ਟੀਸ਼ੇਣ, ਅਮੀਢਾ, ਭਾਗ ਤੇ ਅਨਯੋਨਯਾ ਵੀ ਹਨ।

ਕਕ੍ਸ਼ੀਵਸ਼੍ਚੈਵ ਸ਼ਿਜਯਸ੍ਤਥਾਨ੍ਯੇ ਚ ਮਹਾਰਥਾਃ। ਰਥੀਤਰਸ਼੍ਚ ਰੁਨ੍ਦਸ਼੍ਚ ਵਿष੍ਣੁਵृਦ੍ਧਾਦਯੋ ਨृਪਾਃ ।। ੨੯.

ਕਕਸ਼ੀਵਤ, ਸ਼ਿਜਯਾ, ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਰਥੀ, ਰਥੀਤਰਾ, ਰੁੰਦਾ, ਵਿਸ਼ਣੁਵ੍ਰਿਧਾ ਤੇ ਹੋਰ ਰਾਜੇ ਵੀ ਹਨ।

ਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਰੋਪੇਤਾਃ ਸ੍ਮृਤਾ ਹ੍ਯੇਤੇ ਤਪਸਾ ऋषਿਤਾਙ੍ਗਤਾਃ । ਏਤੇ ਰਾਜਰ੍षਯਃ ਸਰ੍ਵ੍ਵੇ ਸਿਦ੍ਧਿਂ ਸੁਮਹਤੀਙ੍ਗਤਾਃ। ਅਤ ਊਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਅਯੋਰ੍ਵਂਸ਼ਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।। ੨੯.

ਇਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜਕੁਲ ਤੋਂ ਆਏ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਜੋ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਾਂਗ ਹੋ ਗਏ; ਇਹ ਸਭ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਵੱਡੀ ਸਿਧੀ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚੇ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਮਹਾਨ ਆਯੂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ।

ਉਤ੍ਤਰਾਰ੍ਦ੍ਧਮ੍ -

ਉੱਤਰ ਅੱਧਾ—

ਸੂਤ ਉਵਾਚ ।। ਪਿਤਾ ਸੋਮਸ੍ਯ ਵੈਵਿਪ੍ਰਾ ਜਜ੍ਞੇऽਤ੍ਰਿਰ੍ਭਗਵਾਨृषਿਃ। ਸੋऽਤਿ ਤਸ੍ਥੌ ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਨ੍ਭਗਵਾਨ੍ਤ੍ਸ੍ਵੇਨ ਤੇਜਸਾ ।। ੨੮.

ਸੂਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸੋਮਾ ਦਾ ਪਿਤਾ ਵੈਵਿਪ੍ਰਾ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਭਗਵਾਨ ਅਤ੍ਰਿ ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ; ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਿਆ।

ਕਰ੍ਮਣਾ ਮਨਸਾ ਵਾਚਾ ਸ਼ੁਭਾਨ੍ਯੇਵ ਸਮਾਚਰਨ੍। ਕਾष੍ਠਕੁਡ੍ਯਸ਼ਿਲਾਭੂਤ ਊਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਬਾਹੁਰ੍ਮਹਾਦ੍ਯੁਤਿਃ ।। ੨੮.

ਉਹ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰਮ, ਮਨ ਤੇ ਬੋਲ ਨਾਲ ਸਿਰਫ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕੀਤੇ; ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ, ਉੱਚੀ ਬਾਂਹਾਂ ਕਰਕੇ, ਵੱਡੀ ਜੋਤ ਵਾਲਾ ਖੜਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।

ਸੁਦੁਸ਼੍ਚਰਂ ਨਾਮ ਤਪੋ ਯੇਨ ਤਪ੍ਤਂ ਮਹਤ੍ਪੁਰਾ। ਤ੍ਰੀਣਿ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਦਿਵ੍ਯਾਨੀਤਿ ਹਿ ਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ ।। ੨੮.

ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਤੇ ਵੱਡਾ ਤਪ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਲ ਚੱਲਿਆ।

ਤਸ੍ਯੋਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਰੇਤਸਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਥਿਤਸ੍ਯਾਨਿਮਿषਸ੍ਪृਹਮ੍। ਸੋਮਤ੍ਵਨ੍ਤਨੁਰਾਪੇਦੇ ਮਹਾਬੁਦ੍ਧਿਃ ਸ ਵੈ ਦ੍ਵਿਜਃ ।। ੨੮.

ਉਸ ਸਮੇਂ, ਜਦ ਉਹ ਉੱਚੀ ਰੇਤ ਨਾਲ, ਅਡੋਲ ਤੇ ਇੱਛਾ ਰਹਿਤ ਖੜਾ ਸੀ, ਉਸ ਤੋਂ ਮਹਾਬੁਧੀ ਸੋਮਾ, ਜੋ ਦੋਹਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮਿਆ ਸੀ, ਜਨਮਿਆ।

ਊਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਮਾਚਕ੍ਰਮੇ ਤਸ੍ਯ ਸੋਮਤ੍ਵਂ ਭਾਵਿਤਾਤ੍ਮਨਃ। ਸੋਮਃ ਸੁਸ੍ਰਾਵ ਨੇਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਂ ਦਸ਼ ਵਾ ਦ੍ਯੋਤਯਨ੍ ਦਿਸ਼ਃ ।। ੨੮.

ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਆਤਮਾ ਤੋਂ, ਸੋਮਾ ਉਪਰ ਵਧਿਆ; ਸੋਮਾ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਵਗਿਆ, ਤੇ ਦਸ ਦਿਸਾਵਾਂ ਨੂੰ ਚਮਕਾਇਆ।

ਤਂ ਗਰ੍ਭਂ ਵਿਧਿਨਾਦਿष੍ਟਾ ਦਸ਼ ਦੇਵ੍ਯੋ ਦਧੁਸ੍ਤਦਾ। ਸਮੇਤ੍ਯ ਧਾਰਯਾਮਾਸੁਰ੍ਨ ਚ ਤਾਃ ਸਮਸ਼ਕ੍ਨੁਵਨ੍ ।। ੨੮.

ਉਸ ਸਮੇਂ, ਜਿਵੇਂ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁਕਮ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਦਸ ਦੇਵੀਆਂ ਨੇ ਇਕੱਠਿਆਂ ਉਹ ਗਰਭ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਰੱਖਿਆ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਉਹਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾ ਸੀ।

ਸ ਤਾਭ੍ਯਃ ਸਹਸੈਵਾਥ ਦਿਗ੍ਭ੍ਯੋ ਗਰ੍ਭਃ ਪ੍ਰਭਾਨ੍ਵਿਤਃ। ਯਥਾਵਭਾਸਯਂਲ੍ਲੋਕਾਞ੍ਝੀਤਾਂਸ਼ੁਃ ਸਰ੍ਵਭਾਵਨਃ ।। ੨੮.

ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇਜ ਵਾਲਾ ਗਰਭ, ਅਚਾਨਕ ਉਹਨਾਂ ਦੇਵੀਆਂ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਗਿਆ, ਤੇ ਚੰਨ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ।

ਯਦਾ ਨ ਧਾਰਣੇ ਸ਼ਕ੍ਤਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਗਰ੍ਭਸ੍ਯ ਤਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ। ਤਤਃ ਸ ਤਾਭਿਃ ਸ਼ੀਤਾਂਸ਼ੁਰ੍ਨਿਪਪਾਤ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾਮ੍ ।। ੨੮.

ਜਦੋਂ ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਉਸ ਗਰਭ ਨੂੰ ਝੱਲਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰਥ ਰਹੀਆਂ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਚੰਨ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।

ਪਤਨ੍ਤਂ ਸੋਮਮਾਲੋਕ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਲੋਕਪਿਤਾਮਹਃ। ਰਥਮਾਰੋਪਯਾਮਾਸ ਲੋਕਾਨਾਂ ਹਿਤਕਾਮ੍ਯਯਾ ।। ੨੮.

ਜਦੋਂ ਸੋਮ ਨੂੰ ਡਿੱਗਦਾ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪਿਤਾ ਹਨ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸਨੂੰ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ।

ਸ ਹਿ ਦੇਵਮਯੋ ਵਿਪ੍ਰਾ ਧਰ੍ਮ੍ਮਾਰ੍ਥੀ ਸਤ੍ਯਸਙ੍ਗਰਃ। ਯੁਕ੍ਤੋ ਵਾਜਿਸਹਸ੍ਰੇਣ ਸਿਤੇਨੇਤਿ ਹਿ ਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ ।। ੨੮.

ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ਿਓ, ਉਹ ਰਥ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਮ ਤੇ ਧਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਸੱਚ ਤੇ ਡਿੱਠਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ, ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ, ਹਜ਼ਾਰ ਚਿੱਟੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਿਪਤਿਤੇ ਦੇਵਾਃ ਪੁਤ੍ਰੇऽਤ੍ਰੇਃ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਿ। ਤੁष੍ਟੁਵੁਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਪੁਤ੍ਰਾਃ ਮਾਨਸਾਃ ਸਪ੍ਤ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾਃ ।। ੨੮.

ਜਦੋਂ ਉਹ ਡਿੱਗਿਆ, ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ—ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੱਤ ਮਨ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ—ਅਤ੍ਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।

ਤਤ੍ਰੈਵਾਙ੍ਗਿਰਸਸ੍ਤਸ੍ਯ ਭृਗੋਸ਼੍ਚੈਵਾਤ੍ਮਜਸ੍ਤਥਾ। ऋਗ੍ਭਿਰ੍ਯਜੁਰ੍ਭਿਰ੍ਬਹੁਭਿਰਥਰ੍ਵਾਙ੍ਗਿਰਸੈਰਪਿ ।। ੨੮.

ਉਥੇ, ਅੰਗਿਰਸ ਤੇ ਭਰਿਗੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ, ਰਿਗ, ਯਜੁਰ ਤੇ ਅਥਰਵ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ।

ਤਤਃ ਸਂਸ੍ਤੂਯਮਾਨਸ੍ਯ ਤੇਜਃ ਸੋਮਸ੍ਯ ਭਾਸ੍ਵਤਃ। ਆਪ੍ਯਾਯਮਾਨਂ ਲੋਕਾਂਸ੍ਤ੍ਰੀਨ੍ ਭਾਵਯਾਮਾਸ ਸਰ੍ਵ੍ਵਸ਼ਃ ।। ੨੮.

ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਸੋਮ, ਜੋ ਚਮਕਦਾਰ ਸੀ, ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸ ਦਾ ਤੇਜ ਵਧ ਕੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਾਲਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।

ਸਮੇਨ ਰਥਮੁਖ੍ਯੇਨ ਸਾਗਰਾਨ੍ਤਾਂ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾਮ੍। ਤ੍ਰਿਃਸਪ੍ਤਕृਤ੍ਵੋ ਵਿਪੁਲ ਸ਼੍ਚਕਾਰਾਭਿਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍ ।। ੨੮.

ਉਸ ਮੁੱਖ ਰਥ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਸਮੁੰਦਰ ਤੱਕ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਇਕੋ ਵਾਰੀ ਨਹੀਂ, ਸਤਾਈਂ ਵਾਰ ਵੱਡਾ ਚੱਕਰ ਲਾਇਆ।

ਤਸ੍ਯ ਯਚ੍ਚਾਪਿ ਤਤ੍ਤੇਜਃ ਪृਥਿਵੀਮਨ੍ਵਪਦ੍ਯਤ। ਓषਧ੍ਯਸ੍ਤਾਃ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਾਸ੍ਤੇਜਸਾ ਸਂਜ੍ਵਲਨ੍ਤ੍ਯੁਤ ।। ੨੮.

ਉਸ ਦਾ ਜੋ ਤੇਜ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਉਸ ਤੋਂ ਹੀ ਸਾਰੇ ਪੌਦੇ ਉੱਗ ਆਏ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੇ ਹਨ।

ਤਾਭਿਰ੍ਧਾਰ੍ਯਤ੍ਯਯਂ ਲੋਕਾਨ੍ ਪ੍ਰਜਾਸ਼੍ਚਾਪਿ ਚਤੁਰ੍ਵਿਧਾਃ। ਪੋष੍ਟਾ ਹਿ ਭਗਵਾਨ੍ ਸੋਮੋ ਜਗਤੋ ਹਿ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ ।। ੨੮.

ਉਹ ਪੌਦੇ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਤੇ ਚਾਰ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ ਪਾਲੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਕਿਉਂਕਿ ਹੇ ਵਧੀਆ ਦੁਜਾਤੀਓ, ਸੋਮ ਭਗਵਾਨ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦਾ ਪਾਲਣਹਾਰ ਹੈ।

ਸ ਲਬ੍ਧਤੇਜਾਸ੍ਤਪਸਾ ਸਂਸ੍ਤਵੈਸ੍ਤੈਸ਼੍ਚ ਕਰ੍ਮ੍ਮਭਿਃ। ਤਪਸ੍ਤੇਪੇ ਮਹਾਭਾਗਃ ਪਝਾਨਾਂ ਦਸ਼ਤੀਰ੍ਦਸ਼ ।। ੨੮.

ਉਸ ਮਹਾਨ ਨੇ ਤਪ, ਸਤਿਕਾਰ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਕਰਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਤੇਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਦੱਸ ਦੱਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਤਪ ਕਰਿਆ।

ਹਿਰਣ੍ਯਵਰ੍ਣਾ ਯਾ ਦੇਵ੍ਯੋ ਧਾਰਯਨ੍ਤ੍ਯਾਤ੍ਮਨਾ ਜਗਤ੍। ਵਿਭੁਸ੍ਤਾਸਾਮ੍ਭਵੇਤ੍ਸੋਮਃ ਪ੍ਰਖ੍ਯਾਤਃ ਸ੍ਵੇਨ ਕਰ੍ਮ੍ਮਣਾ ।। ੨੮.

ਉਹ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀਆਂ ਰੰਗ ਵਾਲੀਆਂ ਦੇਵੀਆਂ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਝੱਲਦੀਆਂ ਹਨ—ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਵਿਆਪਕ ਸੋਮ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ।

ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਮੈ ਦਦੌ ਰਾਜ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦਾਂ ਵਰਃ। ਬੀਜੌषਧਿषੁ ਵਿਪ੍ਰਾਣਾਮਪਾਞ੍ਚ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਾਃ ।। ੨੮.

ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਬੀਜਾਂ, ਪੌਦਿਆਂ, ਪਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਦੁਜਾਤੀਆਂ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਦਿੱਤਾ।

ਸੋऽਭਿषਿਕ੍ਤੋ ਮਹਾਤੇਜਾ ਮਹਾਰਾਜ੍ਯੇਨ ਰਾਜਰਾਟ੍ । ਲੋਕਾਨਾਂ ਭਾਵਯਾਮਾਸ ਸ੍ਵਭਾਵਾਤ੍ਤਪਤਾਂ ਵਰਃ ।। ੨੮.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਬਣ ਕੇ, ਉਹ ਜੋ ਤਪਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਵ ਨਾਲ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।

ਸਪ੍ਤਵਿਂਸ਼ਤਿਰਿਨ੍ਦੋਸ੍ਤੁ ਦਾਕ੍ਸ਼ਾਯਣ੍ਯੋ ਮਹਾਵ੍ਰਤਾਃ। ਦਦੌ ਪ੍ਰਾਚੇਤਸੋ ਦਕ੍ਸ਼ੋ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਾਣੀਤਿ ਯਾ ਵਿਦੁਃ ।। ੨੮.

ਦੱਖ ਦੇ ਸਤਾਈਂ ਧੀਆਂ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਵਰਤ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ, ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਦੱਖ ਨੇ ਸੋਮ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ; ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ ਤਤ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮਹਦ੍ਰਾਜਯਂ ਸੋਮਃ ਸੋਮਵਤਾਂ ਪ੍ਰਭੁਃ। ਸਮਾਜਜ੍ਞੇ ਰਾਜਸੂਯਂ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਤਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍ ।। ੨੮.

ਉਹ ਵੱਡਾ ਰਾਜ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੋਮ, ਜੋ ਸੋਮ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਨੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸੌ ਦਾਨਾਂ ਵਾਲਾ ਰਾਜਸੂਯ ਯਗ ਕਰਿਆ।

ਹਿਰਣ੍ਯਗਰ੍ਭਸ਼੍ਚੋਦ੍ਗਾਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਤ੍ਵਮੇਯਿਵਾਨ੍। ਸਦਸ੍ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਭਗਵਾਨ੍ ਹਰਿਰ੍ਨਾਰਾਯਣਃ ਪ੍ਰਭੁਃ । ਸਨਤ੍ਕੁਮਾਰਪ੍ਰਮੁਖੈਰਾਦ੍ਯੈਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਿਭਿਰ੍ਵृਤਃ ।। ੨੮.

ਉਥੇ, ਹਿਰਣਯਗਰਭ ਉਦਗਾਤਾ ਸੀ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਤਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਭਗਵਾਨ ਹਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਸਦੱਸਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਆਦਿ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮਦਦਤ੍ਸੋਮਸ੍ਤ੍ਰੀਲ੍ਲੋਁਕਾਨਿਤਿ ਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍। ਤੇਭ੍ਯੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਿਮੁਖ੍ਯੇਭ੍ਯਃ ਸਦਸ੍ਯੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਵੈ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ।। ੨੮.

ਸਾਨੂੰ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸੋਮ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਦਾਨ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੋਟੀ ਦੇ ਅਤੇ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਹੇ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਵਾਲੇ।

ਤਂ ਸਿਨੀ ਚ ਕੁਹੂਸ਼੍ਚੈਵ ਵਪੁਃ ਪੁष੍ਟਿਃ ਪ੍ਰਭਾਵਸੁਃ। ਕੀਰ੍ਤ੍ਤਿਰ੍ਧृਤਿਸ਼੍ਚ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਸ਼੍ਚ ਨਵ ਦੇਵ੍ਯਃ ਸਿषੇਵਿਰੇ ।। ੨੮.

ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਨੌ ਦੇਵੀਆਂ ਸਿਨੀ, ਕੁਹੁ, ਵਪੁ, ਪੁਸ਼ਟੀ, ਪ੍ਰਭਾ, ਵਸੁ, ਕੀਰਤੀ, ਧ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਸਨ।