ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਅਰ੍ਦ੍ਧੇਨ ਪਾਦਸਾਮ੍ਯਸ੍ਯ ਪਾਦਭਾਗਾਚ੍ਚ ਪਞ੍ਚਕੇ। ਪਾਦਭਾਗਂ ਸਪਾਦਂ ਤੁ ਪ੍ਰਕृਤ੍ਯਾਮਪਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍ ।। ੨੫.

ਅੱਧਾ ਪੈਰ ਬਰਾਬਰੀ ਨਾਲ ਤੇ ਪੰਜਵੇਂ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਪੈਰ ਵਾਲਾ ਹਿੱਸਾ ਅਸਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਚਤੁਰ੍ਥਮੁਤ੍ਤਰੇ ਚੈਵ ਮਦ੍ਰਵਤ੍ਯਾਂ ਚ ਮਦ੍ਰਕੇ। ਮਦ੍ਰਕੇ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਸ੍ਯਾਪਿ ਯਥੋਕ੍ਤਾ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ ਕਲਾ ।। ੨੫.

ਉੱਤਰੀ ਪਾਸੇ ਚੌਥੇ ਵਿੱਚ, ਮਦਰਾਵਤੀ ਤੇ ਮਦਰਕ ਵਿੱਚ, ਦੱਖਣ ਦੇ ਮਦਰਕ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਜਿਹੜੀ ਮਾਪ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ, ਉਹੀ ਚੱਲਦੀ ਹੈ।

ਪੂਰ੍ਵ੍ਵਮੇਵਾਨੁਯੋਗਨ੍ਤੁ ਦ੍ਵਿਤੀਯਾ ਬੁਦ੍ਧਿਰਿष੍ਯਤੇ। ਪਾਦੌ ਚਾਹਰਣਂ ਚਾਸ੍ਮਤ੍ ਪਾਰਂ ਨਾਤ੍ਰ ਵਿਧੀਯਤੇ ।। ੨੫.

ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਦੂਜੀ ਸਮਝ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਪੈਰ ਲੈ ਜਾਣਾ ਸਾਡੇ ਵਲੋਂ—ਇਥੇ ਕੋਈ ਪਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਏਕਤ੍ਵਮੁਪਯੋਗਸ੍ਯ ਦ੍ਵਯੋਰ੍ਯਦ੍ਧਿ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ। ਅਨੇਕਸਮਵਾਯਸ੍ਤੁ ਪਤਾਕਾਹਰਿਣਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ।। ੨੫.

ਉਪਯੋਗ ਦੀ ਇਕਤਾ ਦੋ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ; ਪਰ ਜਦੋਂ ਕਈ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਸਨੂੰ 'ਪਤਾਕਾ-ਹਰਿਣ' ਆਖਦੇ ਹਨ।

ਤਿਸॄਣਾਂ ਚੈਵ ਵृਤ੍ਤੀਨਾਂ ਵृਤ੍ਤੌ ਵृਤ੍ਤਾ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ। ਅष੍ਟੌ ਤੁ ਸਮਵਾਯਾਸ੍ਤੇ ਸੌਵੀਰਾ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਨਾ ਤਥਾ। ਕੁਸ਼ਤ੍ਯਨੁਤ੍ਤਰਃ ਸਤ੍ਯਂ ਸਪ੍ਤ ਸਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਵਰਂ ਤੁ ਯਃ ।। ੨੫.

ਤਿੰਨ ਛੰਦਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਛੰਦ ਸੱਜਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅੱਠ ਮਿਲਾਪ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੌਵੀਰ ਤੇ ਮੂਰਛਨਾ ਆਖਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਕੁਸ਼ਤਯ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਤ ਸੁਤੰਤਰ ਸੁਰਾਂ ਵਾਲਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸੂਤ ਉਵਾਚ।। ਕਕੁਦ੍ਮਿਨਸ੍ਤੁ ਤਂ ਲੋਕਂ ਰੈਵਤਸ੍ਯ ਗਤਸ੍ਯ ਹ। ਹਤਾਃ ਪੁਣ੍ਯਜਨੈਃ ਸਰ੍ਵ੍ਵਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਃ ਸਾ ਕੁਸ਼ਸ੍ਥਲੀ ।। ੨੬.

ਸੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਦੋਂ ਰੈਵਤ ਉਹ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਚੰਗੇ ਲੋਕ ਰਾਖਸਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਤੇ ਕੁਸ਼ਥਲੀ ਨਾਸ ਹੋ ਗਈ।

ਤਦ੍ਵੈ ਭ੍ਰਾਤृਸ਼ਤਂ ਤਸ੍ਯ ਧਾਰ੍ਮ੍ਮਿਕਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ। ਨਿਬਧ੍ਯਮਾਨਾ ਰਕ੍ਸ਼ੋਭਿਰ੍ਦਿਸ਼ਃ ਸਂਪ੍ਰਾਦ੍ਰਵਨ੍ ਭਯਾਤ੍ ।। ੨੬.

ਉਸ ਧਰਮੀ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੇ ਸੌ ਭਰਾ, ਜਦ ਰਾਖਸਾਂ ਨੇ ਬੰਨ੍ਹ ਲਏ, ਡਰ ਕਰਕੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਪਏ।

ਤੇषਾਨ੍ਤੁ ਤੇ ਭਯਾਕ੍ਰਾਨ੍ਤਾਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਹਿ। ਅਨ੍ਵਵਾਯਸ੍ਤੁ ਸੁਮਹਾਨ੍ ਮਹਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ ।। ੨੬.

ਉਹ ਕਸ਼ਤਰੀ, ਡਰ ਨਾਲ ਘਬਰਾਏ ਹੋਏ, ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਵਿਖਰ ਗਏ; ਪਰ ਉਥੇ ਵੱਡਾ ਵੰਸ਼ ਖੜਾ ਹੋਇਆ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ।

ਪ੍ਰਯਤਾ ਇਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤਾ ਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਸਰ੍ਵ੍ਵਾਸੁ ਧਾਰ੍ਮ੍ਮਿਕਾਃ। ਧृष੍ਟਸ੍ਯ ਧਾਰ੍ष੍ਟਕਂ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਂ ਰਣਧृष੍ਟਂ ਬਭੂਵ ਹ ।। ੨੬.

ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਯਤਾ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਏ, ਜੋ ਧਰਮੀ ਸਨ; ਧ੍ਰਿਸ਼ਟ ਤੋਂ ਧਾਰਸ਼ਟਕ ਕਸ਼ਤਰੀ ਹੋਏ, ਜੋ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਬਹਾਦਰ ਸਨ।

ਤ੍ਰਿਸਾਹਸ੍ਰਨ੍ਤੁ ਸਗਣਂ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍। ਨਭਗਸ੍ਯ ਚ ਦਾਯਾਦੋ ਨਾਭਾਗੋ ਨਾਮ ਵੀਰ੍ਯ੍ਯਵਾਨ੍ ।। ੨੬.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਥੀ ਸਨ; ਤੇ ਨਭਗ ਦਾ ਵਾਰਸ ਨਭਾਗ ਸੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਬਲਵਾਨ ਸੀ।

ਅਮ੍ਬਰੀषਸ੍ਤੁ ਨਾਭਾਗਿਰ੍ਵਿਰੂਪਸ੍ਤਸ੍ਯ ਚਾਤ੍ਮਜਃ। ਪृषਦਸ਼੍ਵੋ ਵਿਰੂਪਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰੋ ਰਥੀਤਰਃ ।। ੨੬.

ਅੰਬਰੀਸ਼ ਨਭਾਗ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ; ਵਿਰੂਪ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ; ਵਿਰੂਪ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਪૃਸ਼ਦਸ਼ਵ ਸੀ, ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰਥੀਤਰ ਸੀ।

ਏਤੇ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਪ੍ਰਸੂਤਾ ਵੈ ਪੁਨਸ਼੍ਚਾਙ੍ਗਿਰਸਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ । ਰਥੀਤਰਾਣਾਂ ਪ੍ਰਵਰਾਃ ਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਰੋਪੇਤਾ ਦ੍ਵਿਜਾਤਯਃ ।। ੨੬.

ਇਹ ਸਾਰੇ ਕਸ਼ਤਰੀ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਪਰ ਅੰਗਿਰਸ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵੀ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਰਥੀਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੋਟੀ ਦੇ, ਕਸ਼ਤਰੀ ਮੂਲ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹਨ।

ਕ੍ਸ਼ੁਵਤਸ੍ਤੁ ਮਨੋਃ ਪੂਰ੍ਵ੍ਵਮਿਕ੍ਸ਼੍ਯਾਕੁਰਭਿਨਿਃਸृਤਃ । ਤਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਸ਼ਤਂ ਤ੍ਵਾਸੀਦਿਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੋਰ੍ਭੂਰਿਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍ ।। ੨੬.

ਕਸ਼ੁਵਤ ਤੋਂ, ਜੋ ਮਨੂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੀ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ; ਉਸ ਦੇ ਸੌ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਤੇ ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਬਹੁਤ ਦਾਨੀ ਸੀ।

ਤੇषਾਂ ਜ੍ਯੇष੍ਠੋ ਵਿਕੁਕ੍ਸ਼ਿਸ਼੍ਚ ਨੇਮਿਰ੍ਦਣ੍ਡਸ਼੍ਚ ਤੇ ਤ੍ਰਯਃ। ਸ਼ਕੁਨਿਪ੍ਰਮੁਖਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾਃ ਪਂਚਾਸ਼ਤਸ੍ਤੁ ਤੇ ।। ੨੬.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੱਡਾ ਵਿਕੁਕਸ਼ੀ ਸੀ, ਨੇਮੀ ਤੇ ਡੰਡਾ—ਇਹ ਤਿੰਨ; ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਸ਼ਕੁਨੀ ਆਦਿ, ਪੰਜਾਹ ਸਨ।

ਉਤ੍ਤਰਾਪਥਦੇਸ਼ਸ੍ਯ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤਾਰੋ ਮਹੀਕ੍ਸ਼ਿਤਃ। ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਤ੍ਤਥਾष੍ਟੌ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਸ੍ਯਾਞ੍ਚ ਤੇ ਦਿਸ਼ਿ ।। ੨੬.

ਉੱਤਰਾ ਪਥ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਰਾਜੇ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਵੀ ਅਠਤਾਲੀ ਹਨ।

ਵਿਂਸ਼ਤਿਪ੍ਰਮੁਖਾਸ੍ਤੇ ਤੁ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਪਥਰਕ੍ਸ਼ਿਣਃ। ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਸ੍ਤੁ ਵਿਕੁਕ੍ਸ਼ਿਂ ਵੈ ਅष੍ਟਕਾਯਾਮਥਾਦਿਸ਼ੇਤ੍ ।। ੨੬.

ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਪਾਸੇ ਦੇ ਵੀਹ ਮੁੱਖੀ ਰਖਵਾਲੇ ਸੀ। ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਨੇ ਅਸ਼ਟਕਾ ਦੀ ਰਸਮ ਲਈ ਵਿਕੁਕਸ਼ੀ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ।

ਰਾਜੋਵਾਚ।। ਮਾਂਸਮਾਨਯ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇਯਂ ਮृਗਾਨ੍ ਹਤ੍ਵਾ ਮਹਾਬਲ। ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਮਦ੍ਯ ਨੁ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਮष੍ਟਕਾਯਾਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ ।। ੨੬.

ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸ਼ਰਾਧ ਲਈ ਮਾਸ ਲਿਆ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਜੰਗਲ ਦੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ। ਅੱਜ ਅਸ਼ਟਕਾ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰਨੀ ਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।"

ਸ ਗਤਸ੍ਤੁ ਮृਗਵ੍ਯਾਂ ਵੈ ਵਚਨਾਤ੍ਤਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ। ਮृਗਾਨ੍ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ੋ ਹਤ੍ਵਾ ਪਰਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਸ਼੍ਚ ਵੀਰ੍ਯ੍ਯਵਾਨ੍। ਭਕ੍ਸ਼ਯਚ੍ਛਸ਼ਕਨ੍ਤਤ੍ਰ ਵਿਕੁਕ੍ਸ਼ਿਰ੍ਮृਗਯਾਙ੍ਗਤਃ ।। ੨੬.

ਉਹ, ਉਸ ਬੁਧੀਮਾਨ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ, ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨ ਗਿਆ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਥੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਵਿਕੁਕਸ਼ੀ ਨੇ ਉਥੇ ਇੱਕ ਖਰਗੋਸ਼ ਖਾ ਲਿਆ।

ਆਗਤੇ ਸ ਵਿਕੁਕ੍ਸ਼ੌ ਤੁ ਸਮਾਂਸੇ ਸਹਸੈਨਿਕੇ। ਵਸਿष੍ਠਞ੍ਚੋਦਯਾਮਾਸ ਮਾਂਸਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼ਯਤਾਮਿਤਿ ।। ੨੬.

ਜਦੋਂ ਵਿਕੁਕਸ਼ੀ ਮਾਸ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਵਾਪਸ ਆਇਆ, ਉਸ ਨੇ ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੂੰ ਮਾਸ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਲਈ ਛਿੜਕਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।

ਤਥੇਤਿ ਚੋਦਿਤੋ ਰਾਜ੍ਞਾ ਵਿਧਿਵਤ੍ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤਃ। ਸ ਦृष੍ਟ੍ਵੋਪਹਤਂ ਮਾਂਸਂ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਰਾਜਾਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।। ੨੬.

ਰਾਜਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ, ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੇ ਰਸਮ ਅਨੁਸਾਰ ਮਾਸ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਮਾਸ ਨਾਪਾਕ ਵੇਖਿਆ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।

ਸ਼ੂਦ੍ਰੇਣੋਪਹਤਂ ਮਾਂਸਂ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਤਵ ਪਾਰ੍ਥਿਵ। ਸ਼ਸ਼ਭਕ੍ਸ਼ਾਦਭੋਜ੍ਯਂ ਵੈ ਤਵ ਮਾਂਸਂ ਮਹਾਦ੍ਯੁਤੇ ।। ੨੬.

ਰਾਜਾ, ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ, ਜੋ ਸ਼ੂਦਰ ਹੈ, ਖਰਗੋਸ਼ ਖਾ ਕੇ ਮਾਸ ਨਾਪਾਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਤੇਰਾ ਮਾਸ, ਮਹਾਨ, ਹੁਣ ਭੋਜਨ ਲਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।

ਸ਼ਸ਼ੋ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਾ ਪੂਰ੍ਵਮਰਣ੍ਯੇ ਭਕ੍ਸ਼ਿਤੋऽਨਘ। ਤੇਨ ਮਾਂਸਮਿਦਂ ਦੁष੍ਟਂ ਪਿਤॄਣਾਂ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ ।। ੨੬.

ਉਹ ਦੁਰਾਚਾਰੀ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਖਰਗੋਸ਼ ਖਾ ਲਿਆ, ਪਵਿੱਤਰ ਰਾਜਾ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਮਾਸ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਨਾਪਾਕ ਹੋ ਗਿਆ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ।

ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਸ੍ਤੁ ਤਤਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਵਿਕੁਕ੍ਸ਼ਿਮਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਪਿਤृਕਰ੍ਮ੍ਮਣਿ ਨਿਰ੍ਦ੍ਦਿष੍ਟੋ ਮਯਾ ਤ੍ਵਂ ਮृਗਯਾਙ੍ਕਤਃ। ਸ਼ਸ਼ਂ ਭਕ੍ਸ਼ਯਸੇऽਰਣ੍ਯੇ ਨਿਰ੍ਘृਣਃ ਪੂਰ੍ਵ੍ਵਮਦ੍ਯ ਨੁ ।। ੨੬.

ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਵਿਕੁਕਸ਼ੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਰਸਮ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਤੂੰ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨ ਗਿਆ। ਤੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਖਰਗੋਸ਼ ਖਾ ਲਿਆ, ਨਿਰਦਈ, ਰਸਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ।"

ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪਰਿਤ੍ਯਜਾਮਿ ਤ੍ਵਾਂ ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ ਸ੍ਵੇਨ ਕਰ੍ਮ੍ਮਣਾ। ਏਵਮਿਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਨਾ ਤ੍ਯਕ੍ਤੋ ਵਸਿष੍ਠਵਚਨਾਤ੍ ਸੁਤਃ ।। ੨੬.

ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਛੱਡ ਰਿਹਾ ਹਾਂ; ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਰਸਤਾ ਲੈ। ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ।

ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੌ ਸਂਸ੍ਥਿਤੇ ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਛਸ਼ੀ ਸ ਪृਥਿਵੀਮਿਮਾਮ੍ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਪਰਮਧਰ੍ਮ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਸ ਚਾਯੋਧ੍ਯਾਧਿਪੋऽਭਵਤ੍ ।। ੨੬.

ਜਦ ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਗਿਆ, ਸ਼ਸ਼ੀ ਨੇ ਇਹ ਧਰਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਉੱਚ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਸੀ ਅਤੇ ਅਯੋਧਿਆ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।

ਤਦਾਕਰੋਤ੍ਸ ਰਾਜ੍ਯਂ ਵੈ ਵਸਿष੍ਠਪਰਿਨੋਦਿਤਃ। ਤਤਃ ਸ੍ਤੇਨੇਨ ਸਾ ਪੂਰ੍ਣੋ ਰਾਜ੍ਯਾਵਸ੍ਥਾ ਮਹੀਪਤੇਃ ।। ੨੬.

ਉਸ ਨੇ ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਨਾਲ ਰਾਜ ਸੰਭਾਲਿਆ। ਫਿਰ, ਰਾਜੇ ਦਾ ਰਾਜ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਕਾਲੇਨ ਗਤਵਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ ਚ ਨ੍ਯੂਨਤਰਾਙ੍ਗਤਿਮ੍। ਜ੍ਞਾਤ੍ਵੈਵਮੇਤਦਾਖ੍ਯਾਨਂ ਨਾ ਵਿਧਿਰ੍ਭਕ੍ਸ਼ਯੇਤ੍ਤੁ ਵੈ ।। ੨੬.

ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਉਥੋਂ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਘੱਟ ਦਰਜੇ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਜਾਣ ਕੇ, ਰਸਮ ਵਿੱਚ ਮਾਸ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।

ਮਾਂ ਸਭਕ੍ਸ਼ਯਿਤਾਮੁਤ੍ਰ ਯਸ੍ਯ ਮਾਂਸਮਿਹਾਜ੍ਯਹਮ੍। ਏਤਨ੍ਮਾਂਸਸ੍ਯ ਮਾਂਸਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਵਦਨ੍ਤਿ ਮਨੀषਿਣਃ ।। ੨੬.

ਜੋ ਇੱਥੇ ਮਾਸ ਖਾਏਗਾ, ਮੈਂ ਉਥੇ ਉਸ ਦਾ ਮਾਸ ਖਾਵਾਂਗਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਿਆਨੀਆਂ ਮਾਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਬਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸ਼ਸ਼ਾਦਸ੍ਯ ਤੁ ਦਾਯਾਦਃ ਕਕੁਤ੍ਸ੍ਥੋ ਨਾਮ ਵੀਰ੍ਯ੍ਯਵਾਨ੍। ਇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਵृषਭੂਤਸ੍ਯ ਕਕੁਤ੍ਸ੍ਥੋ ਜਾਯਤੇ ਪੁਰਾ ।। ੨੬.

ਸ਼ਸ਼ੀ ਦਾ ਵਾਰਸ ਕਕੁਤਸਥ ਸੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ। ਕਕੁਤਸਥ ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਵੱਛਾ ਬਣਨ ਸਮੇਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।