ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਅਲਭਨ੍ਤੀ ਤਦਾ ਤ੍ਰਾਣਂ ਵੈਨ੍ਯਮੇਵਾਨ੍ਵਪਦ੍ਯਤ । ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਪੁਟਾ ਦੇਵੀ ਪੂਜ੍ਯਾ ਲੋਕੈਸ੍ਤ੍ਰਿਭਿਃ ਸਦਾ

ਉਸ ਵੇਲੇ, ਰੱਖਿਆ ਨਾ ਮਿਲਣ ਤੇ, ਉਹ ਸਿਰਫ ਵੈਣਯਾ ਕੋਲ ਆਈ; ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਸਦਾ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ, ਉਹ ਦੇਵੀ ਹਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੀ ਹੋਈ।

ਉਵਾਚ ਵੈਨ੍ਯਂ ਨਾਧਰ੍ਮਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਵਧੇ ਪਰਿਪਸ਼੍ਯਸਿ । ਕਥਂ ਧਾਰਯਿਤਾ ਚਾਸਿ ਪ੍ਰਜਾ ਰਾਜਨ੍ ਮਯਾ ਵਿਨਾ

ਉਸ ਨੇ ਵੈਣਯਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਪਾਪ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੇ ਕਿ ਔਰਤ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ; ਰਾਜਾ ਜੀ, ਮੇਰੇ ਬਿਨਾ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਜੀਵਨ ਦੇਵੋਗੇ?'

ਮਯਿ ਲੋਕਾਃ ਸ੍ਥਿਤਾ ਰਾਜਨ੍ ਮਯੇਦਨ੍ਧਾਰ੍ਯਤੇ ਜਗਤ੍ । ਮਦृਤੇ ਚ ਵਿਨਸ਼੍ਯੇਯੁਃ ਪ੍ਰਜਾਃ ਪਾਰ੍ਥਿਵਸਤ੍ਤਮ

'ਰਾਜਾ ਜੀ, ਲੋਕ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹਨ; ਮੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਜਗਤ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਬਿਨਾ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਲੋਕ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਣਗੇ।'

ਨ ਮਾਮਰ੍ਹਸਿ ਵੈ ਹਨ੍ਤੁਂ ਸ਼੍ਰੇਯਸ਼੍ਚੇਤ੍ਤ੍ਵਂ ਚਿਕੀਰ੍षਸਿ । ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਪृਥਿਵੀਪਾਲ ਸ਼੍ਰृਣੁ ਚੇਦਂ ਵਚੋ ਮਮ ॥੧੫੫ . ਉਪਾਯਤਃ ਸਮਾਰਬ੍ਧਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤ੍ਯੁਪਕ੍ਰਮਾਃ. ਹਤ੍ਵਾਪਿ ਮਾਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਪਾਲਨੇ ਨृਪ

'ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ; ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ: ਹਰ ਕੰਮ ਜੋ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਵੀ, ਰਾਜਾ, ਤੁਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ।'

ਅਨ੍ਨਭੂਤਾ ਭਵਿष੍ਯਾਮਿ ਜਹਿ ਕੋਪਂ ਮਹਾਦ੍ਯੁਤੇ । ਅਵਧ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ ਪ੍ਰਾਹੁਸ੍ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਯੋਨਿਸ਼ਤੇष੍ਵਪਿ । ਮਤ੍ਵੈਵਂ ਪृਥਿਵੀਪਾਲ ਧਰ੍ਮਂ ਨ ਤ੍ਯਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ

'ਮੈਂ ਖਾਣੇ ਦੀ ਜੜ ਬਣ ਜਾਵਾਂਗੀ; ਆਪਣਾ ਗੁੱਸਾ ਛੱਡੋ, ਮਹਾਂ ਤੇਜਸਵੀ। ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ, ਸੌ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਮਾਰਨਾ ਮਨਾਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਧਰਮ ਨਹੀਂ ਛੱਡੋ।'

ਏਵਂ ਬਹੁਵਿਧਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਮਹਾਮਨਾਃ । ਕ੍ਰੋਧਂ ਨਿਗृਹ੍ਯ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਵਸੁਧਾਮਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍

ਇਹਨਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲਾ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ, ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ।

ਏਕਸ੍ਯਾਰ੍ਥਾਯ ਯੋ ਹਨ੍ਯਾਦਾਤ੍ਮਨੋ ਵਾ ਪਰਸ੍ਯ ਵਾ । ਏਕਂ ਪ੍ਰਾਣਂ ਬਹੂਨ੍ ਵਾਪਿ ਕਾਮਂ ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤਿ ਪਾਤਕਮ੍

'ਜੋ ਕੋਈ ਇੱਕ ਦੀ خاطر—ਆਪਣੀ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ—ਇੱਕ ਜਾਨ ਜਾਂ ਕਈ ਜਾਨਾਂ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚਾਹੇ ਇੱਛਾ ਕਰੇ ਜਾਂ ਨਾ ਕਰੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਪ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।'

ਯਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤੁ ਨਿਹਤੇ ਭਦ੍ਰੇ ਲਭਨ੍ਤੇ ਬਹਵਃ ਸੁਖਮ੍ । ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਹਤੇ ਸ਼ੁਭੇ ਨਾਸ੍ਤਿ ਪਾਤਕਞ੍ਚੋਪ ਪਾਤਕਮ੍ ॥੨.੧.

'ਪਰ ਜੇਕਰ ਇੱਕ ਦੀ ਮੌਤ ਨਾਲ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਸੁਖ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਐਸੇ ਭਲੇ ਮਰਨ ਵਿੱਚ ਨਾ ਪਾਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਪਾਪ ਦੀ ਛਾਂ।'

੬੨.੧੬੨ ਸੋऽਹਂ ਪ੍ਰਜਾਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਤ੍ਵਾਂ ਵਧਿष੍ਯਾਮਿ ਵਸੁਨ੍ਧਰੇ । ਯਦਿ ਮੇ ਵਚਨਂ ਨਾਦ੍ਯ ਕਰਿष੍ਯਸਿ ਜਗਦ੍ਧਿਤਮ੍

'ਇਸ ਲਈ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ, ਧਰਤੀ, ਜੇਕਰ ਅੱਜ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਮੰਨ ਕੇ ਜਗਤ ਦੀ ਭਲਾਈ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ।'

ਤ੍ਵਾਂ ਨਿਹਤ੍ਯਾਦ੍ਯ ਬਾਣੇਨ ਮਚ੍ਛਾਸਨਪਰਾਙ੍ਮੁਖੀਮ੍ । ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਪ੍ਰਥਯਿਤ੍ਵੇਹ ਧਾਰਯਿष੍ਯਾਮ੍ਯਹਂ ਪ੍ਰਜਾਃ

'ਅੱਜ ਤੈਨੂੰ ਤੀਰ ਨਾਲ ਮਾਰ ਕੇ, ਜਦ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਹੁਕਮ ਤੋਂ ਮੁੜ ਰਹੀ ਹੈਂ, ਮੈਂ ਆਪ ਹੀ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਉੱਚਾ ਕਰਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦੇਵਾਂਗਾ।'

ਸਾ ਤ੍ਵਂ ਵਚਨਮਾਸਾਦ੍ਯ ਮਮ ਧਰ੍ਮਭृਤਾਂ ਵਰੇ । ਸਞ੍ਜੀਵਯ ਪ੍ਰਜਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ਼ਕ੍ਤਾ ਹ੍ਯਸਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ

'ਇਸ ਲਈ, ਧਰਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਮੰਨ; ਹਮੇਸ਼ਾ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦੇ, ਤੂੰ ਇਹ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈਂ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।'

ਦੁਹਿਤृਤ੍ਵਞ੍ਚ ਮੇ ਗਚ੍ਛ ਏਵਮੇਤਂ ਮਹਦ੍ਵਰਮ੍ । ਨਿਯਚ੍ਛੇ ਤ੍ਵਾਨ੍ਤੁ ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਂ ਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਂ ਘੋਰਦਰ੍ਸ਼ਨੇ

ਮੇਰੀ ਧੀ ਬਣ ਜਾ; ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇਹ ਵੱਡਾ ਰਸਤਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਧਰਮ ਲਈ ਰੋਕ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਓ ਡਰਾਉਣੀ।

ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਤਤੋ ਵੈਨ੍ਯਮੇਵਮੁਕ੍ਤਾ ਸਤੀ ਮਹੀ । ਏਵਮੇਤਦਹਂ ਰਾਜਨ੍ ਵਿਧਾਸ੍ਯਾਮਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ

ਫਿਰ, ਐਸਾ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਮਵਤੀ ਧਰਤੀ ਨੇ ਵੈਨਿਆ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਖਿਆ, ਰਾਜਾ ਜੀ; ਮੈਂ ਇਹ ਕਰਾਂਗੀ, ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।'

ਵਤ੍ਸਨ੍ਤੁ ਮਮ ਤਂ ਯਚ੍ਛ ਕ੍ਸ਼ਰੇਯਂ ਯੇਨ ਵਤ੍ਸਲਾ । ਸਮਾਞ੍ਚ ਕੁਰੁ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਮਾਂ ਤ੍ਵਂ ਧਰ੍ਮਭृਤਾਂ ਵਰ । ਯਥਾ ਵਿष੍ਯਨ੍ਦਮਾਨਞ੍ਚ ਕ੍ਸ਼ੀਰਂ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਭਾਵਯੇ

ਮੇਰੇ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਛਾ ਦੇਵੋ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਦੁੱਧ ਦੇ ਸਕਾਂ; ਅਤੇ, ਧਰਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵਧੀਆ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਹਰ ਥਾਂ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਕਰ ਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਦੁੱਧ ਹਰ ਥਾਂ ਵਗਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਵੀ ਹਰ ਥਾਂ ਹੋ ਜਾਵਾਂ।

ਤਤ ਉਤ੍ਸਾਰਯਾਮਾਸ ਸ਼ਿਲਾਜਾਲਾਨਿ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ । ਧਨੁष੍ਕੋਟ੍ਯਾ ਤਤੋ ਵੈਨ੍ਯਸ੍ਤੇਨ ਸ਼ੈਲਾ ਵਿਵਾਰ੍ਦ੍ਧਿਤਾਃ

ਫਿਰ ਵੈਨਿਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਧਨੁ ਦੀ ਨੋਕ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਹਟਾ ਦਿੱਤੇ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਹਾੜ ਦੂਰ ਹੋ ਗਏ।

ਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰੇष੍ਵਤੀਤੇषੁ ਵਿषਮਾਸੀਦ੍ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ । ਸ੍ਵਭਾਵੇਨਾਭਵਂਸ੍ਤਸ੍ਯਾਃ ਸਮਾਨਿ ਵਿषਮਾਣਿ ਚ

ਪਿਛਲੇ ਮਨਵੰਤਰਾ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਆਪਣੀ ਕੁਦਰਤ ਕਰਕੇ ਉੱਚ-ਨੀਵੀਂ ਸੀ; ਉਸਦੇ ਸਮਾਨ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਥਾਂ ਉਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਸਿਰਜੀ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।

ਨ ਹਿ ਪੂਰ੍ਵਨਿਸਰ੍ਗੇ ਵੈ ਵਿषਮੇ ਪृਥਿਵੀਤਲੇ । ਪ੍ਰਵਿਭਾਗਃ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਾ ਗ੍ਰਾਮਾਣਾਂ ਵਾਪਿ ਵਿਦ੍ਯਤੇ

ਪਹਿਲੀ ਸਿਰਜਣ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਉੱਚ-ਨੀਵੀਂ ਤਲ ਤੇ, ਨਾਂ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦੀ ਵੰਡ ਸੀ, ਨਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ।

ਨ ਸਸ੍ਯਾਨਿ ਨ ਗੋਰਕ੍ਸ਼ਾ ਨ ਕृषਿਰ੍ਨ ਵਣਿਕ੍ਪਥਃ । ਚਾਕ੍ਸ਼ੁषਸ੍ਯਾਨ੍ਤਰੇ ਪੂਰ੍ਵਮੇਤਦਾਸੀਤ੍ਪੁਰਾ ਕਿਲ । ਵੈਵਸ੍ਵਤੇऽਨ੍ਤਰੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸਰ੍ਵਸ੍ਯੈਤਸ੍ਯ ਸਮ੍ਭਵਃ ॥੨.੧.

ਨਾ ਫਸਲਾਂ ਸਨ, ਨਾ ਗਾਂ ਦੀ ਰੱਖਵਾਲੀ, ਨਾ ਖੇਤੀ, ਨਾ ਵਪਾਰ ਦੇ ਰਸਤੇ; ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਮਨਵੰਤਰਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਇਹੀ ਹਾਲਤ ਸੀ। ਵੈਵਸਵਤ ਮਨਵੰਤਰਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਬਣਿਆ।

੬੨.੧੭੨ ਸਮਤ੍ਵਂ ਯਤ੍ਰ ਯਤ੍ਰਾਸੀਦ੍ਭੂਯਸ੍ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤਦੇਵ ਹਿ । ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰਜਾਸ੍ਤਾ ਵੈ ਨਿਵਸਨ੍ਤਿ ਸ੍ਮ ਸਰ੍ਵਦਾ

ਜਿੱਥੇ-ਜਿੱਥੇ ਸਮਾਨਤਾ ਸੀ, ਉਥੇ-ਉਥੇ ਲੋਕ ਸਦਾ ਵੱਸਦੇ ਸਨ।

ਆਹਾਰਃ ਫਲਮੂਲਨ੍ਤੁ ਪ੍ਰਜਾਨਾਮਭਤ੍ਕਿਲ । ਵੈਨ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਭृਤਿ ਲੋਕੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਸਰ੍ਵਸ੍ਯੈਤਸ੍ਯ ਸਮ੍ਭਵਃ

ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਖਾਣਾ ਫਲ ਤੇ ਜੜਾਂ ਸੀ, ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਵੈਨਿਆ ਤੋਂ ਅੱਗੇ, ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਬਣਿਆ।

ਕृਚ੍ਛ੍ਰੇਣ ਮਹਤਾ ਸੋऽਪਿ ਪ੍ਰਨष੍ਟਾਸ੍ਵੋषਧੀषੁ ਵੈ । ਸ ਕਲ੍ਪਯਿਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਸਨ੍ਤੁ ਚਾਕ੍ਸ਼ੁषਂ ਮਨੁਮੀਸ਼੍ਵਰਃ । ਪृਥੁਰ੍ਦੁਦੋਹ ਸਸ੍ਯਾਨਿ ਸ੍ਵਤਲੇ ਪृਥਿਵੀਂ ਤਤਃ

ਉਹ ਵੀ ਵੱਡੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਪੌਦੇ ਗੁਆ ਬੈਠਾ; ਫਿਰ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਵੱਛਾ ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਮਨੂ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਥੂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਆਪਣੀ ਤਲ ਤੋਂ ਫਸਲਾਂ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ।

ਸਸ੍ਯਾਨਿ ਤੇਨ ਦੁਗ੍ਧਾਨਿ ਵੈਨ੍ਯੇਨ ਤੁ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾਮ੍ । ਮਨੁਞ੍ਚ ਚਾਕ੍ਸ਼ੁषਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਸਮ੍ਪਾਤ੍ਰੇ ਚ ਭੂਮਯੇ । ਤੇਨਾਨ੍ਨੇਨ ਤਦਾ ਤਾ ਵੈ ਵਰ੍ਤ੍ਤਯਨ੍ਤੇ ਪ੍ਰਜਾਃ ਸਦਾ

ਵੈਨਿਆ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਫਸਲਾਂ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ; ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਮਨੂ ਨੂੰ ਵੱਛਾ ਤੇ ਧਰਤੀ ਲਈ ਪਾਤਰ ਬਣਾਇਆ; ਉਸ ਅੰਨ ਨਾਲ ਲੋਕ ਸਦਾ ਜੀਵਦੇ ਰਹੇ।

ऋषਿਭਿਃ ਸ੍ਤੂਯਤੇ ਵਾਪਿ ਪੁਨਰ੍ਦੁਗ੍ਧਾ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ । ਵਤ੍ਸਃ ਸੋਮਸ੍ਤ੍ਵਭੂਤ੍ਤੇषਾਂ ਦੋਗ੍ਧਾ ਚਾਪਿ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਃ

ਫਿਰ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਹੋ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵੱਛਾ ਸੋਮ ਸੀ, ਤੇ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਸੀ।

ਪਾਤ੍ਰਮਾਸੀਤ੍ਤੁ ਛਨ੍ਦਾਂਸਿ ਗਾਯਤ੍ਰ੍ਯਾਦੀਨਿ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ । ਕ੍ਸ਼ੀਰਮਾਸੀਤ੍ਤਦਾ ਤੇषਾਂ ਤਪੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਚ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਮ੍

ਪਾਤਰ ਵੈਦਿਕ ਛੰਦ ਸਨ, ਗਾਇਤਰੀ ਆਦਿ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਤਪ ਤੇ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਹਮ ਸੀ।

ਪੁਨਃ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਗਣੈਃ ਪੁਰਨ੍ਦਰਪੁਰੋਗਮੈਃ । ਸੌਵਰ੍ਣਂ ਪਾਤ੍ਰਮਾਦਾਯ ਅਮृਤਂ ਦੁਦੁਹੇ ਤਦਾ । ਤੇਨੈਵ ਵਰ੍ਤ੍ਤਯਨ੍ਤੇ ਚ ਦੇਵਾ ਇਨ੍ਦ੍ਰਪੁਰੋਗਮਾਃ

ਫਿਰ, ਪੁਰੰਦਰ ਦੇ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਹੋ ਕੇ, ਸੋਨੇ ਦਾ ਪਾਤਰ ਲੈ ਕੇ, ਅਮ੍ਰਿਤ ਦੁੱਧਿਆ; ਉਸ ਨਾਲ ਇੰਦਰ ਦੇ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਜੀਵਦੇ ਹਨ।

ਨਾਗੈਸ਼੍ਚ ਸ੍ਤੂਯਤੇ ਦੁਗ੍ਧਾ ਵਿषਂ ਕ੍ਸ਼ੀਰਂ ਤਦਾ ਮਹੀ । ਤੇषਾਞ੍ਚ ਵਾਸੁਕਿਰ੍ਦੋਗ੍ਧਾ ਕਾਦ੍ਰਵੇਯਾ ਮਹੌਜਸਃ

ਨਾਗਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਹੋ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਸੁਕੀ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਤੇ ਕਦਰੂ ਦੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪੁੱਤਰ ਵੱਛੇ ਸਨ।

ਨਾਗਾਨਾਂ ਵੈ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸਰ੍ਪਾਣਾਞ੍ਚੈਵ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ । ਤੇਨੈਵ ਵਰ੍ਤ੍ਤਯਨ੍ਤ੍ਯੁਗ੍ਰਾ ਮਹਾਕਾਯਾ ਮਹੋਲ੍ਬਣਾਃ । ਤਦਾਹਾਰਾਸ੍ਤਦਾਚਾਰਾਸ੍ਤਦ੍ਵੀਰ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਸਦਾਸ਼੍ਰਯਾਃ

ਨਾਗਾਂ ਤੇ ਸਾਰੇ ਸੱਪਾਂ ਲਈ, ਓ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਸ ਨਾਲ ਉਹ ਉਗਰ, ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਜੀਵਦੇ ਹਨ; ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਖਾਣਾ, ਚਲਣ, ਤੇ ਤਾਕਤ ਸਦਾ ਉਸ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰਾਮ(ਆਮ)ਪਾਤ੍ਰੇ ਪੁਨਰ੍ਦੁਗ੍ਧਾ ਤ੍ਵਨ੍ਤਰ੍ਦ੍ਧਾਨਮਿਯਂ ਮਹੀ । ਵਤ੍ਸਂ ਵੈਸ਼੍ਰਵਣਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਯਕ੍ਸ਼ੈਃ ਪੁਣ੍ਯਜਨੈਸ੍ਤਥਾ ॥੨.੧.

ਫਿਰ, ਲੱਕ ਦੇ ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਲੁਕਵੇਂ ਖਜ਼ਾਨਿਆਂ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ; ਵੱਛਾ ਵੈਸ਼ਰਵਣ ਬਣਾਇਆ, ਯਕਸ਼ਾਂ ਤੇ ਨੇਕ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ।

੬੨.੧੮੨ ਦੋਗ੍ਧਾ ਚ ਜਤੁਨਾਭਸ੍ਤੁ ਪਿਤਾ ਮਣਿਵਰਸ੍ਯ ਸਃ । ਯਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਮਜੋ ਮਹਾਤੇਜਾ ਵਸ਼ੀ ਸ ਸੁਮਹਾਬਲਃ । ਤੇਨ ਤੇ ਵਰ੍ਤ੍ਤਯਨ੍ਤੀਤਿ ਪਰਮਰ੍षਿਰੁਵਾਚ ਹ

ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਜਤੁਨਾਭਾ ਸੀ, ਜੋ ਮਣੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦਾ ਪਿਤਾ ਹੈ; ਉਹ ਯਕਸ਼ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਵਧੀਆ ਆਤਮਾ ਸੀ। ਉਸ ਨਾਲ ਉਹ ਜੀਵਦੇ ਹਨ, ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਖਿਆ।