ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਲੋਕੇष੍ਵੇਤੇषੁ ਵਰ੍ਤ੍ਤਨ੍ਤੇ ਕਾਮਗੇषੁ ਵਿਹਙ੍ਗਮਾਃ । ਏਤਾਨ੍ਵੈਸ਼੍ਯਗਣਾਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇ ਭਾਵਯਨ੍ਤਿ ਫਲਾਰ੍ਥਿਨਃ ।। ੧੧.

ਇਹ ਲੋਕ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀਆਂ ਵਾਂਗ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ ਤੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਵੈਸ਼ ਜਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਕੇ ਸਤਿਕਾਰਦੇ ਹਨ, ਫਲ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ।

ਏਤੇषਾਂ ਮਾਨਸੀ ਸਨ੍ਯਾ ਵਿਰਜਾ ਨਾਮ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾ । ਯਯਾਤੇਰ੍ਜਨਨੀ ਸਾਧ੍ਵੀ ਪਤ੍ਨੀ ਸਾ ਨਹੁषਸ੍ਯ ਤੁ ।। ੧੧.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਨੋਂ ਜੰਮੀ ਧੀ ਵਿਰਜਾ ਨਾਮਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ; ਉਹ ਯਯਾਤੀ ਦੀ ਮਾਂ ਤੇ ਨਹੁਸ਼ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈ।

ਸੁਕਾਲਾ ਨਾਮ ਪਿਤਰੋ ਵਸਿष੍ਠਸ੍ਯ ਪ੍ਰਜਾਪਤੇਃ । ਹਿਰਣ੍ਯਗਰ੍ਭਸ੍ਯ ਸੁਤਾਃ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਸ੍ਤਾਨ੍ਬਾਵਯਨ੍ਤ੍ਯੁਤ ।। ੧੧.

ਸੁਕਾਲਾ ਨਾਮਕ ਪਿਤਰ ਵਸੀਸ਼ਠ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਜੋ ਹਿਰਣਯਗਰਭ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ; ਸ਼ੂਦਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਮਾਨਸਾ ਨਾਮ ਤੇ ਲੋਕਾ ਵਹਨ੍ਤੇ ਯਤ੍ਰ ਤੇ ਦਿਵਿ। ਏਤੇषਾਂ ਮਾਨਸੀ ਕਨ੍ਯਾ ਨਰ੍ਮਦਾ ਸਰਿਤਾਂ ਵਰਾ ।। ੧੧.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਮਾਨਸਾ ਨਾਮਕ ਹਨ, ਜੋ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਲੋਂ ਧਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਨੋਂ ਜੰਮੀ ਧੀ ਨਰਮਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ।

ਸਾ ਭਾਵਯਤਿ ਭੂਤਾਨਿ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਪਥਗਾਮਿਨੀ । ਜਨਨੀ ਤ੍ਰਸਦ੍ਦਸ੍ਯੋਰ੍ਹਿ ਪੁਰੁਕੁਤ੍ਸਪਰਿਗ੍ਰਹਃ ।। ੧੧.

ਉਹ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਵਹਿੰਦੀ ਹੋਈ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਤ੍ਰਸੱਦਸ੍ਯੁ ਦੀ ਮਾਂ ਤੇ ਪੁਰੁਕੁਤਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈ।

ਏਤੇषਾਮਭ੍ਯੁਪਗਮਾਨ੍ਮਾਤੁਰ੍ਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰੇਸ਼੍ਵਰਃ । ਮਨ੍ਵਨ੍ਤ ਰਾਦੌ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਾਨਿ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤ੍ਤਯਤਿ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ ।। ੧੧.

ਮਨੁ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਮਨਵੰਤਰੀ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ ਵਲੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਵੀਕਾਰਤਾ ਨਾਲ, ਮਨਵੰਤਰੀ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਸ਼ਰਾਧ ਰੀਤਾਂ ਚਲ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਪਿਦॄਣਾਮਾਨੁਪੂਰ੍ਵ੍ਯੇਣ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਾਃ । ਤਸ੍ਮਾਦਿਹ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮੇਣ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਦੇਯਨ੍ਤੁ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾ ।। ੧੧.

ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਲੜੀਵਾਰ ਸੇਵਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਇੱਥੇ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਸ਼ਰਾਧ ਪੂਰਨ ਨਿਸ਼ਠਾ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਰਾਜਤੈਃ ਪਾਤ੍ਰੈਰਪਿ ਵਾ ਰਜਤਾਨ੍ਵਿਤੈਃ। ਦਤ੍ਤਂ ਸ੍ਵਧਾਂ ਪੁਰੋਧਾਯ ਤਥਾ ਪ੍ਰੀਣਾਤਿ ਵੈ ਪਿਤॄਨ੍ ।। ੧੧.

ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਬਰਤਨਾਂ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਹੋਏ ਪਿਆਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 'ਸਵਧਾ' ਰੱਖ ਕੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਸੋਮਸ੍ਯਾਪ੍ਯਾਯਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਹ੍ਯਗ੍ਨੇਰ੍ਵੈਵਸ੍ਵਤਸ੍ਯ ਚ। ਉਦ ਗਾਯਨਞ੍ਚਾਗ੍ਨੌ ਚ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧਂ ਤਦਾਮੁਯਾਤ੍ ।। ੧੧.

ਜਦੋਂ ਸੋਮ, ਅੱਗ ਅਤੇ ਵੈਵਸ੍ਵਤ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਅੱਗ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਭ ਕਰਨ ਨਾਲ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਯੱਗ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਪਿਤॄਨ੍ ਪ੍ਰੀਣਾਤਿ ਵੈ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪਿਤਰਃ ਪ੍ਰੀਣਯਨ੍ਤਿ ਤਮ੍। ਪਿਤਰਃ ਪੁष੍ਟਿਕਾਮਸ੍ਯ ਪ੍ਰਜਾਕਾਮਸ੍ਯ ਵਾ ਪੁਨਃ। ਪੁष੍ਟਿਂ ਪ੍ਰਜਾਂ ਚ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ ।। ੧੧.

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਿਤਰ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇਹੜਾ ਪੁੱਤਰ ਸੰਤਾਨ ਜਾਂ ਪੋਸ਼ਣ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਿਤਰ ਉਸ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ, ਸੰਤਾਨ ਤੇ ਸੁਰਗ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

ਦੇਵਕਾਰ੍ਯ੍ਯਾਦਪਿ ਸਦਾ ਪਿਤृਕਾਰ੍ਯ੍ਯਂ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ। ਦੇਵਤਾਭ੍ਯਃ ਪਿਤॄਣਾਂ ਹਿ ਪੂਰ੍ਵ੍ਵਮਾਪ੍ਯਾਯਨਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ।। ੧੧.

ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਾਲੋਂ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਸਦਾ ਵਧੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰਨੀ ਯਾਦ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਨ ਹਿ ਯੋਗਗਤਿਃ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾ ਪਿਤॄਣਾਮਪਿ ਤृਪ੍ਤਯਃ। ਤਪਸਾ ਹਿ ਪ੍ਰਸਿਦ੍ਧੇਨ ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਮਾਂਸਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ ।। ੧੧.

ਯੋਗ ਦਾ ਸੁੱਖਮ ਰਸਤਾ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ; ਉਹ ਤਾਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤਪ ਨਾਲ, ਸਰੀਰਕ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਇਤ੍ਯੇਤੇ ਪਿਤਰਸ਼੍ਚੈਵ ਲੋਕਾ ਦੁਹਿਤਰਸ਼੍ਚ ਵੈ। ਦੌਹਿਤ੍ਰਾ ਯਜਮਾਨਾਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਯੇ ਭਾਵਯਨ੍ਤਿ ਤਾਨ੍ ।। ੧੧.

ਇਹੀ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ, ਦੋਹਤੇ ਤੇ ਯਜਮਾਨ ਵੀ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਚਤ੍ਵਾਰੋ ਮੂਰ੍ਤ੍ਤਿਮਨ੍ਤਸ਼੍ਚ ਤ੍ਰਯਸ੍ਤੇषਾਮਮੂਰ੍ਤ੍ਤਯਃ। ਤੇਭ੍ਯਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਾਨਿ ਸਤ੍ਕृਤ੍ਯ ਦੇਵਾਃ ਕੁਰ੍ਵ੍ਵਨ੍ਤਿ ਯਤ੍ਨਤਃ ।। ੧੧.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚਾਰ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਹਨ ਤੇ ਤਿੰਨ ਰੂਪ ਰਹਿਤ ਹਨ; ਦੇਵਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਕੇ, ਪੂਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਸ਼੍ਰਾਧ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਭਕ੍ਤਾਃ ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਯਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਾਸ੍ਤਦ੍ਘਤਮਾਨਸਾਃ। ਵਿਸ਼੍ਵੇ ਚ ਸਿਕਤਾਸ਼੍ਚੈਵ ਪृਸ਼੍ਨਿਜਾਃ ਸ਼੍ਰृਙ੍ਗਿਣਸ੍ਤਥਾ ।। ੧੧.

ਸਾਰੇ ਭਗਤ, ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ, ਇੰਦਰ ਸਮੇਤ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਇੰਝ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਵਿਸ਼ਵੇ, ਰੇਤ ਦੇ ਦਾਣੇ, ਪ੍ਰਸ਼ਨਿਜ ਤੇ ਸ਼੍ਰਿੰਗੀ ਵੀ।

ਕृष੍ਣਾਃ ਸ਼੍ਵੇਤਾਸ੍ਤ੍ਵਜਾਸ਼੍ਚੈਵ ਵਿਧਿਵਤ੍ਪੂਜਯਨ੍ਤ੍ਯੁਤ। ਪ੍ਰਜਾਸ੍ਤਾ ਵਾਤਰਸ਼ਨਾ ਦਿਵਾਕੀਰ੍ਤ੍ਤ੍ਯਾਸ੍ਤਥੈਵ ਚ ।। ੧੧.

ਕਾਲੇ, ਚਿੱਟੇ ਤੇ ਅਜੰਮੇ ਵੀ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਸੰਤਾਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਦੀ ਪੱਟੀ ਹੈ, ਤੇ ਜੋ ਦਿਨ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਲੇਖਾਸ਼੍ਚ ਮਰੁਤਸ਼੍ਚੈਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਦਿਵੌਕਸਃ। ਅਤ੍ਰਿਭृਗ੍ਵਙ੍ਗਿਰਾਦ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ऋषਯਃ ਸਰ੍ਵ੍ਵ ਏਵ ਚ ।। ੧੧.

ਲੇਖ, ਮਰੁਤ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ ਆਕਾਸ਼ ਵਾਸੀ; ਅਤ੍ਰਿ, ਭ੍ਰਿਗੁ, ਅੰਗਿਰਸ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ ਵੀ।

ਯਕ੍ਸ਼ਾ ਨਾਗਾਃ ਸੁਪਰ੍ਣਾਸ਼੍ਚ ਕਿਨ੍ਨਰਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਃ ਸਹ। ਪਿਤॄਂਸ੍ਤ੍ਵਪੂਜਯਨ੍ਸਰ੍ਵੇ ਨਿਤ੍ਯਮੇਵ ਫਲਾਰ੍ਥਿਨਃ ।। ੧੧.

ਯਕਸ਼, ਨਾਗ, ਸੁਪਰਨ, ਕਿੰਨਰ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸ—all ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸਦਾ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਫਲ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ।

ਏਵਮੇਤੇ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇ ਸਤ੍ਕृਤ੍ਯ ਪੂਜਿਤਾਃ। ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਕਾਮਾਨ੍ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਸ਼ਤਸ਼ੋऽਥ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ ।। ੧੧.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰਾਧ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਨਾਲ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਸੌਂ-ਸੌਂ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਾਰੀ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਹਿਤ੍ਵਾ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਸਂਸਾਰਂ ਜਰਾਮृਤ੍ਯੁਭਯਂ ਤਥਾ। ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਯੋਗਮਯੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯ੍ਯਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਪਿਤਾਮਹਾਃ ।। ੧੧.

ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਮਰਨ ਦੇ ਗੇੜ, ਬੁਢਾਪੇ ਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਪਿਤਰ ਮੁਕਤੀ ਤੇ ਯੋਗ ਵਾਲਾ ਰਾਜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਮੋਕ੍ਸ਼ੋਪਾਯਮਥੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯ੍ਯਂ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਦੇਹਾਸ਼੍ਚ ਦੇਵਤਾਃ। ਕृਤ੍ਸ੍ਨਂ ਵੈਰਾਗ੍ਯਮਾਨਨ੍ਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਪਿਤਾਮਹਾਃ ।। ੧੧.

ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਰਸਤਾ, ਰਾਜ, ਸੁੱਖਮ ਸਰੀਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ, ਪੂਰਾ ਵੈਰਾਗ, ਤੇ ਅਨੰਤਤਾ—ਇਹ ਸਭ ਪਿਤਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਐਸ਼੍ਵਰ੍ਯ੍ਯਂ ਵਿਹਿਤਂ ਯੋਗਮੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯ੍ਯਂ ਵਿਤ੍ਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍। ਯੋਗੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯ੍ਯਦृਤੇ ਮੋਕ੍ਸ਼ਃ ਕਥਞ੍ਚਿਨ੍ਨੋਪਪਦ੍ਯਤੇ ।। ੧੧.

ਜੋ ਰਾਜ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਧਨ; ਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਮਿਲੇ ਰਾਜ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਮੁਕਤੀ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।

ਅਪਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯੈਵ ਗਮਨਂ ਗਗਨੇ ਪਕ੍ਸ਼ਿਣੋ ਯਥਾ । ਵਰਿष੍ਠਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮ੍ਮਾਣਾਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ੋ ਧਰ੍ਮ੍ਮਃ ਸਨਾਤਨਃ ।। ੧੧.

ਜਿਵੇਂ ਸਿਰਫ਼ ਪਰ ਲੱਗੇ ਪੰਛੀ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉੱਡ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਇੰਝ ਹੀ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮੁਕਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।

ਵਿਮਾਨਾਨਾਂ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਯੁਕ੍ਤਾਨ੍ਯਪ੍ਸਰਸਾਂਗਣੈਃ। ਸਰ੍ਵਕਾਮਪ੍ਰਸਿਦ੍ਧਾਨਿ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਪਿਤਾਮਹਾਃ ।। ੧੧.

ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿਮਾਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਹਨ, ਤੇ ਜੋ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ, ਪਿਤਰ ਵੰਡਦੇ ਹਨ।

ਪ੍ਰਜ੍ਞਾ ਪੁष੍ਟਿਃ ਸ੍ਮृਤਿਰ੍ਮੇਧਾ ਰਾਜ੍ਯਮਾਰੋਗ੍ਯਮੇਵ ਚ। ਪਿਤॄਣਾਂ ਹਿ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਸੁਮਹਾਤ੍ਮਨਾ ।। ੧੧.

ਸਿਆਣਪ, ਪੋਸ਼ਣ, ਯਾਦ, ਬੁੱਧੀ, ਰਾਜ ਤੇ ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ—ਇਹ ਸਭ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।

ਮੁਕ੍ਤਾਵੈਢੂਰ੍ਯ੍ਯਵਾਸਾਂਸਿ ਵਾਜਿਨਾਗਾਯੁਤਾਨਿ ਚ। ਕੋਟਿਸ਼ਸ਼੍ਚਾਪਿ ਰਤ੍ਨਾਨਿ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਪਿਤਾਮਹਾਃ ।। ੧੧.

ਦਾਦਿਆਂ ਵਲੋਂ ਮੋਤੀ ਤੇ ਵੈਡੂਰ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜੇ, ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਜੋੜੇ, ਅਤੇ ਲੱਖਾਂ ਜਹਾਜ਼ ਰਤਨ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਹਂਸਬਰ੍ਹਿਣਯੁਕ੍ਤਾਨਿ ਮੁਕ੍ਤਾਵੈਢੂਰ੍ਯ੍ਯਵਨ੍ਤਿ ਚ। ਕਿਙ੍ਕਿਣੀਜਾਲਨਦ੍ਧਾਨਿ ਸਦਾ ਪੁष੍ਪਫਲਾਨਿ ਚ। ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਮਨੁष੍ਯਾਣਾਂ ਪਿਤਾਮਹਾਃ ।। ੧੧.

ਦਾਦੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮੋਤੀਆਂ ਤੇ ਵੈਡੂਰ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ, ਹੰਸਾਂ ਤੇ ਮੋਰਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ, ਘੰਟੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ, ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਲਿਆਂਦੀਆਂ ਵਾਹਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਸੌਵਰ੍ਣਂ ਰਾਜਤਂ ਤਾਮ੍ਰਂ ਪਿਤॄਣਾਂ ਪਾਤ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ। ਰਜਤਂ ਰਜਤਾਕ੍ਤਂ ਵਾ ਪਿਤॄਣਾਂ ਪਾਤ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ ॥ ੧੨.

ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ ਜਾਂ ਤਾਮਬਾ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਾਂਦੀ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਚੜ੍ਹਿਆ ਪਾਤਰ ਵੀ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਢੁੱਕਵਾਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਰਜਤਸ੍ਯ ਤਥਾ ਚਾਪਿ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਦਾਨਮੇਵ ਚ। ਅਨਨ੍ਤਮਕ੍ਸ਼ਯਂ ਸ੍ਵਰ੍ਗ੍ਯਂ ਪਿਤॄਣਾਂ ਦਾਨਮੁਚ੍ਯਤੇ। ਪਿਤॄਨੇਤੇਨ ਦਾਨੇਨ ਸਤ੍ਪੁਤ੍ਰਾਸ੍ਤਾਰਯਨ੍ਤ੍ਯੁਤ ॥ ੧੨.

ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਤੇ ਦਾਨ, ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਅਨੰਤ, ਅਖੁੱਟ ਤੇ ਸਵਰਗ ਵਾਲਾ ਦਾਨ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਾਨ ਨਾਲ ਚੰਗੇ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।