ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਵਿਧੀ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆਇਆ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੋ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਮੁੰਡੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਟਾਓਂ ਵਾਲੇ ਹਨ ਜਾਂ ਜੋ ਗੇਰੂ ਰੰਗ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨਦੇ ਹਨ—even ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਵੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਚੋਟੀ ਹੈ ਜਾਂ ਜੋ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਧਾਰੀ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਤਨ ਕਰਕੇ ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਦਿਓ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸਦਾ ਆਪਣੀਆਂ ਵ੍ਰਤਾਂ 'ਚ ਅਡੋਲ ਹਨ, ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਭਗਤ ਹਨ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਯੋਗ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂਆਂ ਨੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਟੁੱਟ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਿਆਪਕ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਪ੍ਰਗਟ ਅਤੇ ਅਪ੍ਰਗਟ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੌਜੂਦ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਮੌਜੂਦ, ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਪਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਭਲਾਈ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਰਿਗਵੇਦ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ; ਯਜੁਰਵੇਦ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਯਜਨਾ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ; ਸਾਮਵੇਦ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਨ ਦਾ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਹੁਣ ਮੈਂ ਦਾਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਫਲਾਂ ਦੀ ਵਿਵਰਣ ਕਰਾਂਗਾ, ਜੋ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹਨ ਅਤੇ ਸੁੱਖਦਾਇਕ ਸਵਰਗ ਦੇ ਰਸਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਅਤੇ ਸਵਰਗੀਅ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦਿਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਅਮਰਤਾ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਭੋਜਨ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੋਨੇ ਦੀ ਬਣੀ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ, ਦੇਵੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਅਕਾਸ਼ੀ ਰਥ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ, ਭਾਵੇਂ ਪੁਰਾਣਾ ਹੀ ਹੋਵੇ, ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਵਸਤ੍ਰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੰਬੀ ਉਮਰ, ਵੱਡਾ ਧਨ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਪਵਿੱਤਰ ਜਨੇਉ ਜਾਂ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਪਾਨੀ ਪਿਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ ਦੇ ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਧਾਤੂ ਦਾ ਘੜਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀ ਗਾਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸ਼ਹਦ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਘੜਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੱਕਰ ਲਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦਿਵਿਆ ਗਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦੁੱਧ ਦਿੰਦੀ ਅਤੇ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਪੂਰਾ ਬਿਸਤਰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਵਧੀਆ ਮਹਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਪਲੰਗ, ਬੈਠਕ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਵਾਲੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਯਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਦੇ ਉੱਚਿਆਂ ਉੱਤੇ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ। ਮੋਤੀ, ਬੇਰਿਲ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨ, ਅਤੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰਾਂ, ਲੱਖਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ‘ਚ ਦਿਵਿਆ ਰਥਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਸ਼ਾਲ, ਚਮਕਦਾਰ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਦਿਵਿਆ ਮਹਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਮਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਚਾਰ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਮਹਲ ਦੇ ਅੱਗੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਥੇ ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਉਸ ਉੱਤੇ ਦਿਵਿਆ ਖੁਸ਼ਬੂਆਂ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਵਜਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਮੁੱਖ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਆਰੇ ਸੁਰਾਂ ਨਾਲ ਜਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਦਾ ਮੋਹਕ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਯੋਗੀਆਂ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕੋਲ ਹਜ਼ਾਰ ਘੋੜਿਆਂ, ਸੌ ਰਥਾਂ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਦਾ ਦਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਪਿਤਰਾਂ ਅਤੇ ਯੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾ ਅੱਗ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੱਕਿਆਂ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਕੋਈ ਦਾਨ ਨਹੀਂ; ਇਸ ਲਈ, ਸਾਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਹਿੰਸਾ ਹੀ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦਾਨੀ ਲਈ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ; ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੀਵਨ ਦਾ ਦਾਨ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ। ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਾਲੇ ਘੜੇ ਦਾਨ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ; ਸੁਆਦ ਅਤੇ ਗਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਭੋਜਨ ਸਮੇਂ ਸੋਨੇ ਦਾ ਸੁੰਦਰ ਘੜਾ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਘੜਾ ਇੱਛਾਵਾਂ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਧਨ ਦਾ ਸਰੋਤ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਾਂਦੀ ਜਾਂ ਸੋਨੇ ਦਾ ਘੜਾ ਵੀ ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਦਾਨ ਨਾਲ ਦਾਨੀ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਪুণ्य ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਗਾਂ, ਜੋ ਘੜਾ ਭਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਗਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਜੜੇ, ਲੱਕੜੀਆਂ ਅਤੇ ਇੰਧਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸਰਦੀ ਵਿੱਚ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂੰਯ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜੰਗ ਵਿਚ ਜਿੱਤਦਾ ਹੈ, ਸਮ੍ਰਿਧੀ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੁਗੰਧਤ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਘੜਿਆਂ ਨੂੰ ਸਤਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨ ਦੇ ਕੇ, ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਸੁਗੰਧ, ਵੱਡੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਨੋਹਰ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀਆਂ, ਸੁਹਣੇ ਪਲੰਗ, ਬੈਠਕ, ਜ਼ਮੀਨ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਇਹ ਸਭ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨਾ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਦਾਨ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਘੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਘੜੇ ਸਤਕਾਰ ਨਾਲ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਯਾਦاشت ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਘੜੇ, ਦੁੱਧ ਵਾਲੀਆਂ ਗਾਂ, ਅਤੇ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਰਥਾਂ ਅਤੇ ਵਾਹਨਾਂ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਜਿੰਨਾ ਚਾਹੇ ਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਕਮਲ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਸੁੰਦਰ ਨਿਵਾਸ ਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਰਾਜਸੂਯ ਯਜਨਾ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਜੰਗਲ ਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸੁਗੰਧ ਮਾਣਦਾ ਹੈ; ਕੂਏਂ, ਬਾਗ, ਪੋਖਰ, ਖੇਤ, ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਘਰ—ਇਹ ਸਭ ਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਚੰਦ ਅਤੇ ਤਾਰੇ ਰਹਿਣ ਤਕ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਵਧੀਆ ਚਾਦਰਾਂ ਅਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਪਲੰਗ ਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਅੰਤਹਿਨ ਸਵਰਗ ਮਾਣਦਾ ਹੈ; ਰਾਜੇ ਉਸ ਦਾ ਸਤਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਧਨ-ਧਾਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਨੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਮ ਉਨ, ਰੇਸ਼ਮੀ ਵਸਤ੍ਰ, ਵਧੀਆ ਕੰਬਲ, ਹਰਣ ਦੀ ਖਾਲ, ਸੋਨਾ, ਰੇਸ਼ਮ ਦਾ ਕਪੜਾ, ਗੁੰਝੀ ਹੋਈ ਕਮਰਬੰਦ ਅਤੇ ਫਰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰਾਦਧਾ ਸਮੇਂ ਉਚਿਤ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਤਕਾਰਤਾ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਸਤਿਕਾਰ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਧਰਮ, ਆਰਥਿਕਤਾ, ਸੁੰਦਰਤਾ, ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਦੇ ਅਨੰਤ ਸੁਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਾਉਂਦੇ ਹਨ।