ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਪਿਆਰੇ ਜੀ, ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦੀ ਸਵਧਾ ਆਹੂਤੀ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਪਿਆਲੇ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਸਵਧਾ ਆਹੂਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਆਹੂਤੀ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਪਿਆਲੇ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਘਟਦੀ ਨਹੀਂ। ਕਾਲੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਮ੍ਰਿਗ ਦੀ ਖਾਲ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ, ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਜਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨਾ, ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਿਕ ਤੇਜ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਲਾਭ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸੋਨੇ, ਚਾਂਦੀ, ਤਾਮੇ, ਧੀ-ਪੋਤੇ, ਕੁਟਪਾ ਪਾਤਰ, ਤਿਲ, ਸੁੱਚੇ ਵਸਤ੍ਰ, ਤ੍ਰਿਣਦੰਡ ਅਤੇ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਪਿਤਰ ਤਰਪਣ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਅਤੇ ਸਨਾਤਨ ਨਿਯਮ ਹਨ। ਇਹ ਆਯੁ, ਯਸ਼, ਸਨਤਾਨ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਵਾਧੂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਦੇ ਕਰਮ ਲਈ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ, ਨਿਯਮਤ ਸਥਾਨ ਤੇ ਇਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੌਰਸ ਟਿਕਾਣਾ, ਇਕ ਰਤਨੀ ਪ੍ਰਮਾਣ, ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਹੁਣ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਓਹੋ ਥਾਂ ਦੱਸਾਂਗਾ ਜੋ ਸੁਖ, ਆਰੋਗ੍ਯ, ਲੰਬੀ ਉਮਰ, ਬਲ ਅਤੇ ਰੰਗਤ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਤਿੰਨ ਕੁਆਂ ਬਣਾਉਣੇ ਹਨ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਖਦੀਰ ਦੀਆਂ ਲੱਕੜੀਆਂ, ਹਰ ਇਕ ਰਤਨੀ ਲੰਬਾਈ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹੋਣ, ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣੀਆਂ ਹਨ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਚਾਰ ਉਂਗਲ ਮੋਟੀਆਂ। ਇਹ ਲੱਕੜੀਆਂ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਰੱਖਣੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਛੇਦ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਸੁੱਚਾ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਰਭਾ ਨਾਲ ਸੁਧ ਕੀਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋਵੇ। ਗਊ ਜਾਂ ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿੱਤ ਆਹੂਤੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸਦਾ ਲਈ ਸੰਤੋਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਸਹੀ ਮੰਤ੍ਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯੱਗ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਮਾਵੱਸ ਦੇ ਦਿਨ, ਚਾਰ ਉਂਗਲ ਚੌਕੋਰ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਿਧੀ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਤੀਨ-ਸੱਤ ਕਰਮ ਤਿੰਨੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਆਹਾਰ, ਧਨ, ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ—ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁਖ-ਸਮਪੱਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਮੁਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਾਪ ਨਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯੱਗ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਦੋਹਾਂ ਜਨਮਾਂ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਉਹ ਅਮਰ ਮੰਤ੍ਰ ਦੱਸਾਂਗਾ ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਬਣਾਇਆ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਪਿਤਰਾਂ, ਮਹਾਨ ਯੋਗੀਆਂ, ਸਵਧਾ ਅਤੇ ਸਵਾਹਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਦੇ ਆਰੰਭ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਸਮੇਂ ਭੀ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਜਪੋ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਿਤਰ ਜਲਦੀ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਸੁਰ ਭੱਜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਹਮਣਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਵਿੱਚ ਜਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਰਾਜ ਪਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਲਗਾਤਾਰ ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਨਾਲ ਬਲ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਧਨ, ਧਰਮ, ਯਸ਼, ਆਯੁ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਹ ਮੰਤ੍ਰ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਸਦੀ ਨਿਯਮਤ ਜਪ ਨਾਲ ਪਿਤਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—ਇਹ "ਸਪਤਾਰਚਿਸ਼" ਹੈ, ਮੰਗਲਮਈ ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ। ਰੂਪਹੀਨ ਤੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਜੋ ਜੋਗ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਮੇਰਾ ਸਦਾ ਨਮਸਕਾਰ। ਜਿਹੜੇ ਇੰਦ੍ਰ ਆਦਿਕਾ, ਭ੍ਰਿਗੁ, ਮਰੀਚੀ, ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਕ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਮਨੂ, ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਥ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਸਭ ਨੂੰ ਭਲਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਤਾਰਿਆਂ, ਚਲਦੇ-ਅਚਲਦੇ, ਅਤੇ ਪਿਤਾਮਹਾਂ, ਅਕਾਸ਼-ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਦੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮੈਂ ਜੋੜ ਕੇ ਹੱਥ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜਿਹੜੇ ਦਿਵ੍ਯ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਪਿਤਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨੋਂ ਲੋਕ ਸਤਕਾਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਦਾ ਨਿਰਭੈਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ, ਕਸ਼੍ਯਪ, ਸੋਮ, ਵਰੁਣ ਅਤੇ ਜੋਗ ਦੇ ਸਵਾਮੀਆਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਜੋੜ ਕੇ ਹੱਥ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਸੱਤ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੱਤ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਸਵੈਭੂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੋ ਜੋਗ ਦੁਆਰਾ ਸਾਰੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਇਹ ਸਭ ਵਿਧੀ, ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਤਿਕਾਰਤ ਹੈ; ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਮਾਰਗ ਅਪਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ: ਪਿਤਰ ਉਸਨੂੰ ਆਹਾਰ, ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਉੱਚੀ ਭਗਤੀ, ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਸਯਮ ਨਾਲ ਸਦਾ "ਸਪਤਾਰਚਿਸ਼" ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਜਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਤਾਂ ਮਹਾਂਦੀਪਾਂ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਇਕੱਲਾ ਰਾਜਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਾਲਾ, ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਆਹੂਤੀ ਦੇ ਬਿਨਾ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਸੀਂ ਬਲੀ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਅਤੇ ਹਰ ਇਕ ਦੇ ਫਲ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ। ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਜੀ ਨੇ فرمایا: ਪਲਾਸ਼ ਦਾ ਪਾਤਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਿਕ ਤੇਜ ਲਈ ਹੈ; ਅਸ਼ਵੱਥ ਦਾ ਪਾਤਰ ਰਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ; ਪਲਕਸ਼ ਦਾ ਪਾਤਰ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਭੂਤਾ ਲਈ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਪੋਸ਼ਣ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਨਯਗ੍ਰੋਧ ਪਾਤਰ ਹੈ; ਬੁੱਧੀ, ਗਿਆਨ, ਧੈਰਜ ਅਤੇ ਯਾਦਸ਼ਤ ਲਈ ਕਾਸ਼ਮਰੀ ਪਾਤਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ਕ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਹਦ ਦੀ ਆਹੂਤੀ ਤੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਭਾਗ੍ਯ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਫਲਗੁ ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਲਵਾ ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ ਆਹੂਤੀ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਹਾਨ ਤੇਜ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਕਾਸ਼, ਸਮਪੱਤੀ, ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਸਦਾ ਲਈ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਖੇਤਾਂ, ਬਾਗਾਂ, ਟਾਲਾਬਾਂ ਅਤੇ ਸਭ ਫਸਲਾਂ ਲਈ, ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਬਾਂਸ ਦੇ ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ ਆਹੂਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਬਦਲ ਲਗਾਤਾਰ ਵਰਖਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਉੱਤਮ ਪਾਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਹੂਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾ ਭਾਗ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਕਰ ਲੈਣ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਯੱਗਾਂ ਦੇ ਫਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਾਲਾ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧੀ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੋਰੇ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਗੁੱਗਲ ਆਦਿਕ ਧੂਪ, ਸ਼ਹਦ ਅਤੇ ਘੀ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯੱਗ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਸੁਗੰਧੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਵਾਲੀ ਧੂਪ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਇੱਥੇ ਅਤੇ ਆਗਲੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ, ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪੋਤਰੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਸਦਾ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦੀਵਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਅਤੁੱਲ ਵਿਦਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਦਾ ਮੰਗਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਸੱਚੀ ਨਿਯਮਤਾ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਇਸ ਲੋਕ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਫਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੇ ਵਾਸ਼ਤੇ ਰਸਤਾ ਖੋਲ੍ਹਦੀ ਹੈ।