ਵਾਯੁਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪੂਰੇ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਿਤਰ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਿਤਰ ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਨੂੰ ਸੰਤਾਨ, ਪੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਚਾਹੇ ਹੋਏ ਸੁਖ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਸੁਗਮ ਸਵਰਗ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ—ਇਸ ’ਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਕੀਤੇ ਕਰਮ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਕੀਤੇ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਪਹਿਲਾਂ ਯਾਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਯੋਗ ਦਾ ਸੁਖਮ ਮਾਰਗ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਉਹਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ; ਉਹ ਤਾਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਸਰੀਰਕ ਅੱਖ ਨਾਲ ਹੀ ਦੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ, ਪੋਤੇ ਅਤੇ ਜਿਹੜੇ ਯਜਮਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਪਿਤਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚਾਰ ਸ਼ਰੀਰੀ ਹਨ ਤੇ ਤਿੰਨ ਨਿਰਾਕਾਰ ਹਨ। ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਸ੍ਰਾਧ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਭਗਤ, ਵਿਸ਼ਵੇ, ਰੇਤ ਦੇ ਕਣ, ਪ੍ਰਿਸ਼ਨਿਜ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰਿੰਗੀਨ—ਇਹ ਸਭ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਾਲੇ, ਚਿੱਟੇ ਅਤੇ ਅਜੰਮੇ, ਹਵਾ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਦਿਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਏ ਪੁੱਤਰ ਵੀ, ਸਭ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਲੇਖਾ, ਮਾਰੁਤ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ, ਅਤਰੀ, ਭ੍ਰਿਗੁ, ਅੰਗਿਰਸ ਆਦਿਕ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਯਕ੍ਸ਼, ਨਾਗ, ਸੁਪਰਨ, ਕਿਨਰ ਅਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸ—all ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸਦਾ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਫਲ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ। ਜਿਹੜੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਪਿਤਰ ਸ੍ਰਾਧ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸੈਂਕੜਿਆਂ-ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ, ਬੁਢਾਪੇ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿਤਰ ਮੁਕਤੀ ਅਤੇ ਯੋਗਿਕ ਰਾਜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਿਤਰ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਸਾਧਨ, ਰਾਜ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਖਮ ਸਰੀਰ, ਪੂਰਨ ਵੈਰਾਗ, ਅਤੇ ਅਨੰਤਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਰਾਜ, ਯੋਗ ਰਾਜ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ; ਅਤੇ ਯੋਗ ਰਾਜ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਮੁਕਤੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ। ਜਿਵੇਂ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਖ ਵਾਲੇ ਆਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉੱਡ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਕਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਧਰਮ ਹੈ। ਪਿਤਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੁੰਦਰ ਵਿਮਾਨ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ, ਇੱਛਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਗਿਆਨ, ਪੋਸ਼ਣ, ਯਾਦ, ਬੁੱਧੀ, ਰਾਜ ਅਤੇ ਸਿਹਤ—ਇਹ ਸਭ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਪਿਤਾ-ਪਿਤਾਮਾ ਮੋਤੀ ਅਤੇ ਵਿਦੁਰ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੇ ਵਸਤ੍ਰ, ਘੋੜਿਆਂ-ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਯੁਗ, ਅਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਰਤਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਹੰਸ ਅਤੇ ਮੋਰ ਜੋੜ ਕੇ, ਮੋਤੀ ਅਤੇ ਵਿਦੁਰ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੇ, ਘੰਟੀਆਂ ਦੀ ਲੜੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ, ਫੁੱਲ-ਫਲ ਨਾਲ ਭਰੇ ਰਥ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ ਜਾਂ ਤਾਂਬੇ ਦਾ ਪਾਤਰ ਉਚਿਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਪਾਤਰ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਚੜ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਵੀ ਠੀਕ ਹੈ। ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਝਲਕ ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਦਾਨ, ਅਨੰਤ, ਅਖੁੱਟ ਅਤੇ ਸਵਰਗਮਈ ਦਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਚੰਗੇ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਾਰਦੇ ਹਨ। ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਸਵਧਾ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ ਪੀਤੀ ਸੀ; ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਸਵਧਾ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਸਵਧਾ ਕਦੇ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਕਾਲੇ ਹਿਰਨ ਦੀ ਖਾਲ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ, ਝਲਕ ਜਾਂ ਦਾਨ ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਿਕ ਤੇਜ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਲਾਭ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ, ਤਾਂਬਾ, ਧੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਕੁਟਪਾ ਪਾਤਰ, ਤਿਲ, ਸੁੱਚੇ ਵਸਤ੍ਰ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਅਤੇ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਸ੍ਰਾਧ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਤੇ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਨਿਯਮ ਹਨ, ਜੋ ਆਯੁ, ਯਸ਼, ਸੰਤਾਨ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਵਾਧੂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ, ਨਿਯਮਤ ਸਥਾਨ ਤੇ, ਇਕ ਰਤਨੀ ਦਾ ਪੂਰਾ ਵਰਗ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਉਥੇ, ਤਿੰਨ ਖੱਡੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਣ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਖਦੀਰ ਦੀਆਂ ਲੱਕੜੀਆਂ, ਚਾਂਦੀ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ, ਰਤਨੀ ਲੰਬੀਆਂ ਅਤੇ ਚੌੜਾਈ ਚਾਰ ਅੰਗੁਲ ਹੋਣ, ਪੱਧਰ ਤੇ ਪੂਰਬ ਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਰੱਖੀਆਂ ਜਾਣ। ਉਹ ਲੱਕੜੀਆਂ ਬਿਨਾ ਛੇਦਾਂ ਦੇ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਸੁੱਚਾ ਮਨੁੱਖ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਰਭ ਨਾਲ ਸੁੱਚਾ ਕੀਤਾ ਪਾਣੀ ਪਾ ਕੇ ਧੋਵੇ। ਗਾਂ ਜਾਂ ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਸੁੱਚਤਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿੱਤ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਦਾ ਲਈ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਸਹੀ ਮੰਤ੍ਰ ਅਤੇ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸਦਾ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਅੰਮਾਵੱਸ ਦੀ ਰਾਤ, ਚਾਰ ਅੰਗੁਲ ਵਰਗ ਖੱਡੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਤ੍ਰੈਸਪਤ ਰੀਤੀਆਂ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਪੋਸ਼ਣ, ਦੌਲਤ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ, ਸੰਤਾਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦਾ, ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਦਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਦੁਜਾਤੀ ਮਨੁੱਖ ਆਦਰ ਨਾਲ ਇਹ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਦ ਮੈਂ ਉਸ ਅਮਰ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਾਂਗਾ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਰਚਿਆ ਹੈ। ਸਦਾ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਪਿਤਰਾਂ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਯੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਸਵਧਾ ਅਤੇ ਸਵਾਹਾ ਨੂੰ ਵੀ। ਸ੍ਰਾਧ ਦੇ ਆਰੰਭ ਤੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਜਪੋ; ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਸਮੇਂ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਇਹ ਉਚਾਰੋ। ਪਿਤਰ ਤੁਰੰਤ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਰਾਖਸ਼ਸ ਭੱਜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਾਰਦਾ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਉਹ ਸਦਾ ਸ੍ਰਾਧ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਨਿਸ਼ਠ ਜਪਿਆ ਜਾਵੇ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਰਾਜ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਸਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਤਾਕਤ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਦੌਲਤ, ਧਰਮ, ਯਸ਼, ਆਯੁ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਜਪ ਨਾਲ ਪਿਤਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਉਹ ਸਪਤਾਚੀਸ਼ ਮੰਗਲਮਈ ਅਤੇ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰਾਂਗਾ। ਨਿਰਾਕਾਰ ਅਤੇ ਸਾਕਾਰ ਪਿਤਰਾਂ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਤੇਜ ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹਨ, ਜੋ ਯੋਗ ਦਰਸ਼ਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਮਸਕਾਰ। ਜੋ ਇੰਦਰ ਆਦਿਕ ਦੇ ਪੂਰਵਜ, ਭ੍ਰਿਗੁ ਅਤੇ ਮਰੀਚੀ ਦੇ ਪੂਰਵਜ, ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਪੂਰਵਜ ਹਨ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਇੱਛਾ ਪੂਰਨ ਵਾਲੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।