ଵାଯୁପୁରାଣମ୍

ସଶରୀରାଃ ଶ୍ରଯନ୍ତେ ସ୍ମ ଜନଲୋକଂ ସହାନୁଗାଃ। ଏଵଂ ଦେଵେଷ୍ଵତୀତେଷୁ ମହର୍ଲ୍ଲୋକାଜ୍ଜନଂ ତପଃ ।। ୨୪.

ସେମାନେ ଦେହ ସହିତ ତାଙ୍କର ଅନୁଗାମୀମାନେ ସହିତ ଜନଲୋକକୁ ଯାଆନ୍ତି। ଏଭଳି ଦେବତାମାନେ ଅତୀତ ହେଲେ, ମହର୍ଲୋକରୁ ଜନ ଏବଂ ତାପସ୍ ଲୋକକୁ ଯାଆନ୍ତି।

ମନ୍ଵନ୍ତରେଷ୍ଵତୀତେଷୁ ଦେଵାଃ ସର୍ଵେ ମହୌଜସଃ। ତତସ୍ତେଷୁ ଗତେଷୂର୍ଦ୍ଧ୍ଵଂ ସାଯୁଜ୍ଯଂ କଲ୍ପଵାସିନାମ୍ ।। ୨୪.

ଅତୀତ ମନ୍ବନ୍ତରମାନେ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବତାମାନେ, ସେମାନେ ଉପରକୁ ଯିବା ପରେ, କଳ୍ପବାସୀମାନଙ୍କ ସହିତ ସାୟୁଜ୍ୟ ପାଆନ୍ତି।

ସମେତ୍ଯ ଦେଵୈସ୍ତେ ଦେଵାଃ ପ୍ରାପ୍ତେ ସଙ୍କାଲନେ ତଦା। ମହର୍ଲୋକଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ଗଣାସ୍ତେ ଵୈ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ।। ୨୪.

ଯେତେବେଳେ ସଂହାର ଆସେ, ସେ ସମୟରେ ସେହି ଚଉଦଟି ଦେବତା ଗୋଷ୍ଠୀ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ, ମହର୍ଲୋକକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅନ୍ତି।

ଭୂତଦିଷ୍ଵଵଶିଷ୍ଟେଷୁ ସ୍ଥାଵରାନ୍ତେଷୁ ଵୈ ତଦା । ଶୂନ୍ଯେଷୁ ତେଷୁ ଲୋକେଷୁ ମହାନ୍ତେଷୁ ଭୁଵାଦିଷୁ। ଦେଵେଷ୍ଵଥ ଗତେଷୂର୍ଦ୍ଧ୍ଵଂ କଲ୍ପଵାସିଷୁ ଵୈ ଜନମ୍ ।। ୨୪.

ସେ ସମୟରେ, ଯେତେବେଳେ କେବଳ ପଞ୍ଚଭୂତ ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଯାଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଜଡ଼ପଦାର୍ଥ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ, ସେହି ବିଶାଳ ଏବଂ ଖାଲି ଲୋକମାନେ, ପୃଥିବୀ ଆଦିରୁ ଆରମ୍ଭ, ଦେବତାମାନେ ଉପରକୁ ଯିବା ପରେ, କଳ୍ପବାସୀମାନେ ଜନଲୋକକୁ ଯାଆନ୍ତି।

ତତ୍ସଂହତ୍ଯା ତତୋ ବ୍ରହ୍ମା ଦେଵର୍ଷିଗଣଦାନଵାନ୍। ସଂସ୍ଥାପଯତି ଵୈ ସର୍ଵ୍ଵାନ୍ ଦାହଵୃଷ୍‌ଟ୍ଯା ଯୁଗକ୍ଷଯେ ।। ୨୪.

ସେଠାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ଏକତ୍ରିକରଣ ପରେ, ବ୍ରହ୍ମା ଦେବତା, ଋଷି ଏବଂ ଦାନବମାନଙ୍କୁ, ଯୁଗ ଶେଷରେ ଅଗ୍ନି ଓ ବର୍ଷା ଦ୍ୱାରା ସଂହାର ପରେ, ପୁନଃ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରନ୍ତି।

ଯୋଽତୀତଃ ସପ୍ତମଃ କଲ୍ପୋ ମଯା ଵଃ ପରିକୀର୍ତିତଃ। ସମୁଦ୍ରୈଃ ସପ୍ତଭିର୍ଗାଢମେକୀଭୂତୈର୍ମହାର୍ଣଵୈଃ । ଆସୀଦେକାର୍ଣଵଂ ଘୋରମଵିଭାଗଂ ତମୋମଯମ୍ ।। ୨୪.୮ ମାଯଯୈକାର୍ଣଵେ ତସ୍ମିନ୍ ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାଧରଃ। ଜୀମୂତାଭୋଽମ୍ବୁଜାକ୍ଷଶ୍ଚ କିରୀଟୀ ଶ୍ରୀପତିର୍ହରିଃ ।। ୨୪.

ଯେ ସପ୍ତମ କଳ୍ପ ଅତୀତ ହୋଇଛି, ମୁଁ ତୁମକୁ ବିସ୍ତାରରେ କହିଛି। ସେଥିରେ ସପ୍ତ ସମୁଦ୍ର ଏକାତ୍ମକ ହୋଇ ବଡ଼ ସାଗରରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ଏକ ଭୟଙ୍କର, ଅଖଣ୍ଡ, ଅନ୍ଧକାରର ମାସ ହୋଇଯାଇଥିଲା।

ନାରାଯଣମୁଖୋଦ୍ଗୀର୍ଣଃ ସୋଽଷ୍ଟମଃ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଃ। ଅଷ୍ଟବାହୁର୍ମହୋରସ୍କୋ ଲୋକାନାଂ ଯୋନିରୁଚ୍ଯତେ। କିମପ୍ଯଚିନ୍ତ୍ଯଂ ଯୁକ୍ତାତ୍ମା ଯୋଗମାସ୍ଥାଯ ଯୋଗଵିତ୍ ।। ୨୪.

ସେ ଏକାତ୍ମକ ସାଗରରେ, ନାରାୟଣ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଉଦ୍ଭବ ହୋଇଥିଲେ। ସେ ଅଷ୍ଟବାହୁ, ବିଶାଳ ବକ୍ଷସ୍ଥଳ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ମୂଳ, ଅଚିନ୍ତ୍ୟ ଏବଂ ନିୟମିତ ମନସ୍କ, ଯୋଗରେ ନିପୁଣ ଏବଂ ଯୋଗଜ୍ଞାନୀ।

ଫଣାସହସ୍ରକଲିତଂ ତମପ୍ରତିମଵର୍ଚସମ୍। ମହାଭୋଗପତେର୍ଭୋଗମନ୍ଵାସ୍ତୀର୍ଯ ମହୋଚ୍ଛ୍ରଯମ୍। ତସ୍ମିନ୍ମହତି ପର୍ଯଙ୍କେ ଶେତେ ଵୈ କନକପ୍ରଭେ ।। ୨୪.

ସେ ଅପୂର୍ବ ତେଜ଼ର ଧାରୀ, ହଜାର ଫଣା ଥିବା ମହାନାଗର ମହାଭୋଗ ଉପରେ, ସୁନା ରଙ୍ଗର ବଡ଼ ବିଛାନାରେ, ଅତି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଭାବେ ଶୋଇଥିଲେ।

ଏଵଂ ତତ୍ର ଶଯାନେନ ଵିଷ୍ଣୁନା ପ୍ରଭଵିଷ୍ଣୁନା। ଆତ୍ମାରାମେଣ କ୍ରୀଡାର୍ଥଂ ସୃଷ୍ଟଂ ନାଭ୍ଯାଂ ତୁ ପଙ୍କଜମ୍ ।। ୨୪.

ଏଭଳି ନିଜ ମଧ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦ କରୁଥିବା ପ୍ରଭୁ ବିଷ୍ଣୁ, ଖେଳ କରିବା ପାଇଁ ତାଙ୍କର ନାଭିରୁ ଏକ ପଦ୍ମ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।

ଶତଯୋଜନଵିସ୍ତୀର୍ଣଂ ତରୁଣାଦିତ୍ଯଵର୍ଚ୍ଚସମ୍। ବଜ୍ରଦଣ୍ଡଂ ମହୋତ୍ସେଧଂ ଲୀଲଯା ପ୍ରଭଵିଷ୍ଣୁନା ।। ୨୪.

ସେହି ପଦ୍ମଟି ଶତ ଯୋଜନ ଚଉଡ଼ା, ତରୁଣ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ବଜ୍ର ଦଣ୍ଡ ସଦୃଶ ଡାଣ୍ଡ ଏବଂ ବଡ଼ ଉଚ୍ଚତାରେ, ପ୍ରଭୁ ବିଷ୍ଣୁ ଆସାନିରେ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ।

ତସ୍ଯୈଵଂ କ୍ରୀଡମାନସ୍ଯ ସମୀପଂ ଦେଵମୀଢୁଷଃ। ହେମବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡଜୋ ବ୍ରହ୍ମା ରୁକ୍ମଵର୍ଣୋହ୍ଯତୀନ୍ଦ୍ରିଯଃ। ଚତୁର୍ମୁଖୋ ଵିଶାଲାକ୍ଷଃ ସମାଗମ୍ଯ ଯଦୃଚ୍ଛଯା ।। ୨୪.

ଏଭଳି ଖେଳୁଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କ ନିକଟରେ, ସୁନା ଡିଂଗାରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା, ସୁନା ରଙ୍ଗର, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଅତିତ, ଚାରିମୁହଁ ଏବଂ ବିଶାଳ ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ବ୍ରହ୍ମା ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।

ଶ୍ରିଯା ଯୁକ୍ତେନ ନଵ୍ଯେନ ସୁପ୍ରଭେଣ ସୁଗନ୍ଧିନା। ତଂ କ୍ରୀଡମାନଂ ପଝେନ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମା ତୁ ଭେଜିଵାନ୍ ।। ୨୪.

ନୂତନ ଶୋଭା, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରୂପ ଓ ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ଶୃଙ୍ଗାରିତ ତାଙ୍କୁ ଖେଳୁଥିବା ଦେଖି, ବ୍ରହ୍ମା ନିକଟକୁ ଆସିଲେ।

ସ ଵିସ୍ମଯମଥାଗମ୍ଯ ଶସ୍ଯ ସଂପୂର୍ଣଯା ଗିରା। ପ୍ରୋଵାଚ କୋ ଭଵାନ୍ ଶେତେ ଆକ୍ଷିତୋ ମ୍ଧ୍ଯମମ୍ଭସାମ୍ ।। ୨୪.

ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଣ୍ଠରେ ସେ କହିଲେ, “ତୁମେ କିଏ, ଏହି ଜଳର ମଧ୍ୟରେ ଅରକ୍ଷିତ ଭାବେ ପଡ଼ି ଅଛ?”

ଅଥ ତସ୍ଯାଚ୍ଯୁତଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତୁ ଶୁଭଂ ଵଚଃ। ଉଦତିଷ୍ଠତ ପର୍ଯ୍ଯଙ୍କାଦ୍ଵିସ୍ମଯୋତ୍ଫୁଲ୍ଲଲୋଚନଃ ।। ୨୪.

ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ମଙ୍ଗଳମୟ କଥା ଶୁଣି, ଅଚ୍ୟୁତ ତାଙ୍କର ଶଯ୍ୟାରୁ ଉଠିଲେ, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ଚକିତ ଦୃଷ୍ଟି ହେଲା।

ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚୋତ୍ତରଂ ଚୈଵ କ୍ରିଯତେ ଯଚ୍ଚ କିଞ୍ଚନ। ଦ୍ଯୌରନ୍ତରିକ୍ଷଂ ଭୂତଞ୍ଚ ପରଂ ପଦମହଂ ପ୍ରଭୁଃ ।। ୨୪.

ସେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ଦ୍ୟୁଲୋକ, ଆକାଶ, ପୃଥିବୀ ଓ ସମସ୍ତ ଜୀବରେ ଯେ କିଛି କାର୍ଯ୍ୟ ହୁଏ, ତାହାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନାୟକ ମୁଁ।”

ତମେଵମୁକ୍ତ୍ଵା ଭଗଵାନ୍ ଵିଷ୍ଣୁଃ ପୁନରଥାଵ୍ରଵୀତ୍ । କସ୍ତ୍ଵଂ ଖଲୁ ସମାଯାତଃ ସମୀପଂ ଭଗଵାନ୍ କୁତଃ । କୁତସ୍ଵ ଭୂଯୋ ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ କୁତ୍ର ଵା ତେ ପ୍ରତିଶ୍ରଯଃ ।। ୨୪.

ଏପରି କହି, ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ପୁଣି ପଚାରିଲେ, “ଭଗବନ୍, ତୁମେ କିଏ, କେଉଁଠୁ ଆସିଛ, ଏଠାରେ କାହିଁକି ଆସିଛ? ପୁଣି କେଉଁଠି ଯିବାକୁ ଚାହୁଁଛ? ତୁମର ଆଶ୍ରୟ କେଉଁଠି?”

କୋ ଭଵାନ୍ ଵିଶ୍ଵମୂର୍ତିସ୍ତ୍ଵଂ କର୍ତ୍ତଵ୍ଯଂ କିଞ୍ଚ ତେ ମଯା। ଏଵଂ ବ୍ରୁଵାଣ ଵୈକୁଣ୍ଠଂ ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ପିତାମହଃ ।। ୨୪.

“ତୁମେ କିଏ, ଯାହାର ରୂପ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱରେ ବ୍ୟାପିଛି? ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ କଣ କରିପାରିବି?” ଏପରି କହି, ପିତାମହ ବୈକୁଣ୍ଠଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ।

ଯଥା ଭଵାଂସ୍ତଥା ଚାହମାଦିକର୍ତ୍ତ ପ୍ରଜାପତିଃ। ନାରାଯଣସମାଖ୍ଯାତଃ ସର୍ଵ୍ଵଂ ଵୈ ମଯି ତିଷ୍ଠତି ।। ୨୪.

“ତୁମେ ଯେପରି, ମୁଁ ମଧ୍ୟ ସେପରି—ମୁଁ ଆଦି ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ପ୍ରଜାପତି, ନାରାୟଣ ନାମରେ ପରିଚିତ। ସମସ୍ତ କିଛି ମୋ ମଧ୍ୟରେ ବସିଛି।”

ସଵିସ୍ମଯଂ ପରଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମଣା ଲୋକକର୍ତୃଣା। ସୋଽନୁଜ୍ଞାତୋ ଭଗଵତା ଵୈକୁଣ୍ଠୋ ଵିଶ୍ଵସମ୍ଭଵଃ ।। ୨୪.

ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମୁଖରୁ ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ବିଶ୍ୱର ଉତ୍ପତ୍ତିକାରୀ ବୈକୁଣ୍ଠଙ୍କୁ ଭଗବାନ ଅନୁମତି ଦେଲେ।

କୌତୂହଲାନ୍ମହାଯୋଗୀ ପ୍ରଵିଷ୍ଟୋ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ମୁଖମ୍। ଇମାନଷ୍ଟାଦଶଦ୍ଵୀପାନ୍ ସସମୁଦ୍ରାନ୍ ସପର୍ଵ୍ଵତାନ୍। ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ସ ମହାତେଜାଶ୍ଚାତୁର୍ଵର୍ଣ୍ଯସମାକୁଲାନ୍। ବ୍ରହ୍ମାଦିସ୍ତମ୍ବପର୍ଯ୍ଯନ୍ତାନ୍ ସପ୍ତଲୋକାନ୍ ସନାତନାନ୍ ।। ୨୪.

କୌତୁହଳରୁ, ମହାଯୋଗୀ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମୁଖରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେଠାରୁ ଅଠାରୋଟି ଦ୍ୱୀପ, ସମୁଦ୍ର, ପାହାଡ଼, ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ବ୍ରହ୍ମାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଷ୍ଟମ୍ଭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସପ୍ତ ସନାତନ ଲୋକ ଦେଖିଲେ।

ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତୂଦରେ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସର୍ଵ୍ଵାନ୍ ଵିଷ୍ଣୁର୍ମହାଯଶାଃ। ଅହୋଽସ୍ଯ ତପସୋ ଵୀର୍ଯ୍ଯଂ ପୁନଃ ପୁନରଭାଷତ ।। ୨୪.

ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଉଦର ଭିତରେ ସମସ୍ତ କିଛି ଦେଖି, ମହାଯଶସ୍ବୀ ବିଷ୍ଣୁ ପୁନିପୁନି କହିଲେ, “ହାଁ, ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତି କେତେ ଅଦ୍ଭୁତ!”

ପର୍ଯ୍ଯଟନ୍ ଵିଵିଧାନ୍ ଲୋକାନ୍ ଵିଷ୍ଣୁର୍ନାନାଵିଧାଶ୍ରମାନ୍। ତତୋ ଵର୍ଷସହସ୍ରାନ୍ତେ ନାନ୍ତଂ ହି ଦଦୃଶେ ତଦା ।। ୨୪.

ବିଭିନ୍ନ ଲୋକ ଓ ନାନା ପ୍ରକାର ଆଶ୍ରମ ମଧ୍ୟରେ ଘୁରି, ବିଷ୍ଣୁ ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶେଷ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ।

ତଦାଽସ୍ଯ ଵକ୍ରାନ୍ନିଷ୍କ୍ରମ୍ଯ ପନ୍ନଗେନ୍ଦ୍ରାରିକେତନଃ। ଅଜାତଶତ୍ରୁର୍ଭଗଵାନ୍ ପିତାମହମଥାବ୍ରଵୀତ୍ ।। ୨୪.

ତାପରେ, ତାଙ୍କର ବକ୍ର ମୁଖରୁ ବାହାରି, ନାଗରାଜଙ୍କ ନିବାସ ଭଗବାନ, ଶତ୍ରୁହୀନ ପ୍ରଭୁ, ପିତାମହଙ୍କୁ କହିଲେ।

ଭଗଵନ୍ ଆଦି ମଧ୍ଯଞ୍ଚ ଅନ୍ତଂ କାଲଦିଶୋର୍ନ ଚ। ନାହମନ୍ତଂ ପ୍ରପଶ୍ଯାମି ହ୍ଯୁଦରସ୍ଯ ତଵାନଘ ।। ୨୪.

“ଭଗବନ୍, ମୁଁ କାଳର ଆରମ୍ଭ, ମଧ୍ୟ, ଶେଷ କିମ୍ବା ତୁମ ଉଦରର ଶେଷ କେଉଁଠି ଅଛି, ଦେଖିପାରୁନାହିଁ, ହେ ନିର୍ମଳ।”

ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵାବ୍ରଵୀଦ୍ଭୂଯଃ ପିତାମହମିଦଂ ହରିଃ। ଭଵାନପ୍ଯେଵମେଵାଦ୍ଯ ହ୍ଯୁଦରଂ ମମ ଶାଶ୍ଵତମ୍। ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ଲୋକାନ୍ ପଶ୍ଯୈତାନନୌପମ୍ଯାନ୍ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ ।। ୨୪.

ଏପରି କହି, ହରି ପୁଣି କହିଲେ, “ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ଭାବରେ, ମୋର ଶାଶ୍ୱତ ଉଦରକୁ ପ୍ରବେଶ କର, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ଅପୂର୍ବ ଲୋକଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖ।”

ମନଃପ୍ରହ୍ଲାଦନୀଂ ଵାଣୀଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତସ୍ଯାଭିନନ୍ଦ୍ଯ ଚ। ଶ୍ରୀପତେରୁଦରଂ ଭୂଯଃ ପ୍ରଵିଵେଶ ପିତାମହଃ ।। ୨୪.

ସେ ମନକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା କଥା ଶୁଣି, ସମ୍ମାନ କରି, ପିତାମହ ପୁଣି ଶ୍ରୀପତିଙ୍କ ଉଦରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

ତାନେଵ ଲୋକାନ୍ ଗର୍ଭସ୍ଥଃ ପଶ୍ଯନ୍ ସୋଽଚିନ୍ତ୍ଯଵିକ୍ରମଃ। ପର୍ଯଟିତ୍ଵାଦିଦେଵସ୍ଯ ଦଦର୍ଶାନ୍ତଂ ନ ଵୈ ହରେଃ ।। ୨୪.

ଗର୍ଭରେ ରହି, ସେଇ ଲୋକଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖି, ଅଚିନ୍ତ୍ୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତାଙ୍କୁ ଘୁରି ଘୁରି ଦେଖିଲେ, କିନ୍ତୁ ହରିଙ୍କର ଶେଷ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ।

ଜ୍ଞାତ୍ଵାଗମନ୍ତସ୍ଯ ପିତାମହସ୍ଯ ଦ୍ଵାରାଣି ସର୍ଵାଣି ପିଧାଯ ଵିଷ୍ଣୁଃ। ଵିଭୁର୍ମନଃ କର୍ତ୍ତୁମିଯେଷ ଚାଶୁ ସୁଖଂ ପ୍ରସୁପ୍ତୋଽସ୍ମି ମହାଜଲୌଘେ ।। ୨୪.

ପିତାମହ ତାଙ୍କୁ ବାହାରିପାରିବେ ନାହିଁ ବୋଲି ଜାଣି, ବିଷ୍ଣୁ ସମସ୍ତ ଦ୍ୱାର ବନ୍ଦ କରିଦେଲେ। ମନକୁ ଏକାଗ୍ର କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ସେ ମହାଜଳର ଭିତରେ ସୁଖରେ ଶୋଇ ପଡ଼ିଲେ।

ତତୋ ଦ୍ଵାରାଣି ସର୍ଵାଣି ପିହିତାନ୍ଯୁପଲକ୍ଷ୍ଯତେ। ସୂକ୍ଷ୍ମଂ କୃତ୍ଵାତ୍ମନୋ ରୂପଂ ନାଭ୍ଯାଂ ଦ୍ଵାରମଵିନ୍ଦତ ।। ୨୪.

ତାପରେ, ସମସ୍ତ ଦ୍ୱାର ବନ୍ଦ ଦେଖି, ସେ ନିଜ ରୂପକୁ ସୂକ୍ଷ୍ମ କରି, ନାଭିରେ ଏକ ଦ୍ୱାର ମିଳିଲା।