ଵାଯୁପୁରାଣମ୍

ତଦା ଚତୁର୍ଯୁଗାଵସ୍ଥେ କଲ୍ପେ ତସ୍ମିନ୍ ଯୁଗାନ୍ତକେ। ଭଵିଷ୍ଯାମି ଶିଖାଯୁକ୍ତଃ ଶ୍ଵେତୋ ନାମ ମହାମୁନିଃ ।। ୨୩.

ସେ କଳ୍ପରେ, ଚତୁର୍ଯୁଗ ଅବସ୍ଥାର ଶେଷରେ, ମୁଁ ଶିଖାଧାରୀ, ଶ୍ୱେତ ନାମକ ମହାମୁନି ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେବି।

ହିମଵଚ୍ଛିଖରେ ରମ୍ଯେ ଛାଗଲେ ପର୍ଵତୋତ୍ତମେ। ଚତୁଃଶିଷ୍ଯାଃ ଶିଵେ ଯୁକ୍ତା ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ତଦା ମମ ।। ୨୩.

ହିମାଳୟ ପର୍ବତର ଶିଖର ଉପରେ, ଚାଗଲା ନାମକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପର୍ବତରେ, ସେ ସମୟରେ ମୋର ଚାରିଜଣ ଶିବଭକ୍ତ ଶିଷ୍ୟ ଥିବେ।

ଶ୍ଵେତଶ୍ଚୈଵ ଶିଖଶ୍ଚୈଵ ଶ୍ଵେତାଶ୍ଵଃ ଶ୍ଵେତଲୋହିତଃ। ଚତ୍ଵାରସ୍ତେ ମହାତ୍ମାନୋ ବ୍ରାହ୍ମଣା ଵେଦପାରଗାଃ ।। ୨୩.

ଶ୍ୱେତ, ଶିଖା, ଶ୍ୱେତାଶ୍ୱ ଏବଂ ଶ୍ୱେତଲୋହିତ—ଏହି ଚାରିଜଣ ମହାତ୍ମା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏବଂ ବେଦରେ ପାରଙ୍ଗତ।

ତତସ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମଭୂଯିଷ୍ଠା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମଗତିଂ ପରାମ୍ । ତତ୍ସମୀପଂ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ପୁନରାଵୃତ୍ତିଦୁର୍ଲଭମ୍ ।। ୨୩.

ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଅବସ୍ଥାକୁ ଦେଖି, ବ୍ରହ୍ମସ୍ୱରୂପ ହୋଇ, ସେଇ ଦୁର୍ଲଭ ନିବାସକୁ ଯିବେ, ଯେଉଁଠାରୁ ପୁଣି ଫେରିବା ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ।

ପୁନସ୍ତୁ ମମ ଦେଵେଶୋ ଦ୍ଵିତୀଯଦ୍ଵାପରେ ପ୍ରଭୁଃ। ପ୍ରଜାପତିର୍ଯଦା ଵ୍ଯାସଃ ସତ୍ଯୋ ନାମ ଭଵିଷ୍ଯତି ।। ୨୩.

ପୁଣି, ଦ୍ୱିତୀୟ ଦ୍ୱାପର ଯୁଗରେ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁ, ପ୍ରଜାପତି, ବ୍ୟାସ ଭାବେ 'ସତ୍ୟ' ନାମରେ ଜନ୍ମ ନେବେ।

ତଦା ଲୋକହିତାର୍ଥାଯ ସୁତାରେ ନାମ ନାମତଃ। ଭଵିଷ୍ଯାମି କଲୌ ତସ୍ମିନ୍ ଲୋକାନୁଗ୍ରହକାରଣାତ୍ ।। ୨୩.

ସେତେବେଳେ, ଲୋକଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ, କଳିଯୁଗରେ ମୁଁ 'ସୁତାର' ନାମରେ ଖ୍ୟାତି ଲାଭ କରିବି, ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପକାର ପାଇଁ।

ତତ୍ରାପି ମମ ତେ ପୁତ୍ରା ଭଵିଷ୍ଯା ନାମ ନାମତଃ। ଦୁନ୍ଦୁଭିଃ ଶତରୂପଶ୍ଚ ଋଚୀକଃ କ୍ରତୁମାଂସ୍ତଥା ।। ୨୩.

ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ, ମୋର ପୁଅମାନେ ଡୁନ୍ଦୁଭି, ଶତରୂପା, ଋଚୀକ ଏବଂ କ୍ରତୁମାନ୍ ନାମରେ ଜଣାଯିବେ।

ପ୍ରାପ୍ଯ ଯୋଗଂ ତଥା ଜ୍ଞାନଂ ବ୍ରହ୍ମ ଚୈଵ ସନାତନମ୍। ରୁଦ୍ରଲୋକଂ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ପୁନରାଵୃତ୍ତି ଦୁର୍ଲଭମ୍ ।। ୨୩.

ଯୋଗ, ଜ୍ଞାନ ଏବଂ ଚିରଞ୍ଜୀବୀ ବ୍ରହ୍ମକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ସେମାନେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଲୋକକୁ ଯିବେ, ଯେଉଁଠାରୁ ପୁଣି ଫେରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ।

ତୃତୀଯେ ଦ୍ଵାପରେ ଚୈଵ ଯଦା ଵ୍ଯାସସ୍ତୁ ଭାର୍ଗଵଃ। ତଦା ହ୍ଯହଂ ଭଵିଷ୍ଯାମି ଦମନସ୍ତୁ ଯୁଗନ୍ତିକେ ।। ୨୩.

ତୃତୀୟ ଦ୍ୱାପର ଯୁଗରେ, ବ୍ୟାସ ଯେତେବେଳେ ଭାର୍ଗବ ହେବେ, ସେତେବେଳେ ମୁଁ 'ଦମନସ୍' ନାମରେ, ଯୁଗ ଶେଷରେ ଜନ୍ମ ନେବି।

ତତ୍ରାପି ଚ ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଚତ୍ଵାରୋ ମମ ପୁତ୍ରକାଃ। ଵିଶୋକଶ୍ଚ ଵିକେଶଶ୍ଚ ଵିଶାପଃ ଶାପନାଶନଃ ।। ୨୩.

ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ, ମୋର ଚାରିଜଣ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେବେ: ବିଶୋକ, ବିକେଶ, ବିଶାପ ଏବଂ ଶାପନାଶନ।

ତେଽପି ତେନୈଵ ମାର୍ଗେଣ ଯୋଗୋକ୍ତେନ ମହୌଜସଃ। ରୁଦ୍ରଲୋକଂ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ପୁନରାଵୃତ୍ତିଦୁର୍ଲଭମ୍ ।। ୨୩.

ସେମାନେ ମଧ୍ୟ, ସେଇ ମାର୍ଗରେ, ଯୋଗ ଶିକ୍ଷା ଦ୍ୱାରା, ବଡ଼ ଶକ୍ତି ସହିତ, ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଲୋକକୁ ଯିବେ, ଯେଉଁଠାରୁ ପୁଣି ଫେରିବା ଦୁର୍ଲଭ।

ଚତୁର୍ଥେ ଦ୍ଵାପରେ ଚୈଵ ଯଦା ଵ୍ଯାସୋଽଙ୍ଗିରାଃ ସ୍ମୃତଃ। ତଦାଽପ୍ଯହଂ ଭଵିଷ୍ଯାମି ସୁହୋତ୍ରୋ ନାମ ନାମତଃ ।। ୨୩.

ଚତୁର୍ଥ ଦ୍ୱାପର ଯୁଗରେ, ବ୍ୟାସ ଯେତେବେଳେ ଅଙ୍ଗିରାସ୍ ଭାବେ ପରିଚିତ, ସେତେବେଳେ ମୁଁ 'ସୁହୋତ୍ର' ନାମରେ ଜଣାଯିବି।

ତତ୍ରାପି ମମ ସତ୍ପୁତ୍ରାଶ୍ଚତ୍ଵାରଶ୍ଚ ତପୋଧନାଃ। ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠା ଯୋଗାତ୍ମାନୋ ଦୃଢଵ୍ରତାଃ ।। ୨୩.

ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ, ମୋର ଚାରିଜଣ ସତ୍ୟପୁଅ, ତପସ୍ଵୀ, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ଯୋଗରେ ଲୀନ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଥିବେ।

ସୁମୁଖୋ ଦୁର୍ମୁଖଶ୍ଚୈଵ ଦୁର୍ଦମୋ ଦୁରତିକ୍ରମଃ। ପ୍ରାପ୍ଯ ଯୋଗଗତିଂ ସୂକ୍ଷ୍ମାଂ ଵିମଲା ଦଗ୍ଧକିଲ୍ବିଷାଃ। ତେଽପି ତେନୈଵ ମାର୍ଗେଣ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ନ ସଂଶଯଃ ।। ୨୩.

ସୁମୁଖ, ଦୁର୍ମୁଖ, ଦୁର୍ଦମ ଓ ଦୁରତିକ୍ରମ—ଏମାନେ ଯେତେବେଳେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଯୋଗମାର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବେ, ନିର୍ମଳ ଓ ପାପରହିତ ହେବେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଇ ମାର୍ଗରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବେ।

ପଞ୍ଚମେ ଦ୍ଵାପରେ ଚୈଵ ଵ୍ଯାସସ୍ତୁ ସଵିତା ଯଦା। ତଦା ଚାପି ଭଵିଷ୍ଯାମି କଙ୍ଗୋ ନାମ ମହାତପାଃ। ଅନୁଗ୍ରହାର୍ଥଂ ଲୋକାନାଂ ଯୋଗାତ୍ମା ନୈକକର୍ମକୃତ୍ ।। ୨୩.

ପଞ୍ଚମ ଦ୍ୱାପରରେ, ବ୍ୟାସ ଯେତେବେଳେ ସବିତା ହେବେ, ସେତେବେଳେ ମୁଁ ମଧ୍ୟ କଙ୍ଗ ନାମରେ ଜନ୍ମ ନେବି, ବିଶ୍ୱର ଭଲ ପାଇଁ, ଏକ ଯୋଗୀ ଭାବେ ଅନେକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବି।

ଚତ୍ଵାରସ୍ତୁ ମହାଭାଗା ଵିରଜାଃ ଶୁଦ୍ଧଯୋନଯଃ । ପୁତ୍ରା ମମ ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଯୋଗାତ୍ମାନୋ ଦୃଢଵ୍ରତାଃ ।। ୨୩.

ଚାରିଜଣ ମୋର ଉତ୍ତମ ପୁଅ ହେବେ, ଯେଉଁମାନେ ରାଗରହିତ, ଶୁଦ୍ଧ ଜନ୍ମର, ଯୋଗରେ ଲଗ୍ନ ଓ ଦୃଢ଼ ବ୍ରତୀ ହେବେ।

ସନଃ ସନନ୍ଦନଶ୍ଚୈଵ ପ୍ରଭୁର୍ଯଶ୍ଚ ସନାତନଃ। ଋତୁଃ ସନତ୍କୁମାରଶ୍ଚ ନିର୍ମମା ନିରହଂକୃତାଃ। ମତ୍ସମୀପଂ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ପୁନରାଵୃତ୍ତିଦୁର୍ଲଭମ୍ ।। ୨୩.

ସନକ, ସନନ୍ଦନ, ପ୍ରଭୁ, ସନାତନ, ଋତୁ ଓ ସନତ୍କୁମାର—ଏମାନେ ମମତା ଓ ଅହଂକାରରହିତ ହୋଇ, ମୋ ପାଖକୁ ଆସିବେ, ଯେଉଁଠାରେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଦୁର୍ଲଭ।

ପରିଵୃତ୍ତେ ପୁନଃ ଷଷ୍ଠେ ମୃତ୍ଯୁର୍ଵ୍ଯାସୋ ଯଦା ଵିଭୁଃ। ତଦାପ୍ଯହଂ ଭଵିଷ୍ଯାମି ଲୋକାକ୍ଷିର୍ନାମ ନାମତଃ ।। ୨୩.

ଯେତେବେଳେ ଛଠ ଚକ୍ର ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ ଓ ବ୍ୟାସ ମୃତ୍ୟୁ ନାମରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ହେବେ, ସେତେବେଳେ ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଲୋକାକ୍ଷି ନାମରେ ଚିହ୍ନିତ ହେବି।

ଶିଷ୍ଯାଶ୍ଚ ମମ ତେ ଦିଵ୍ଯା ଯୋଗାତ୍ମାନୋ ଦୃଢଵ୍ରତାଃ। ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ମହାଭାଗାଶ୍ଚତ୍ଵାରୋ ଲୋକସମ୍ମତାଃ ।। ୨୩.

ସେତେବେଳେ ମୋର ଶିଷ୍ୟମାନେ ଦିବ୍ୟ, ଯୋଗରେ ଲଗ୍ନ, ଦୃଢ଼ ବ୍ରତୀ, ଚାରିଜଣ ଓ ବିଶ୍ୱରେ ସମ୍ମାନିତ ହେବେ।

ସୁଧାମା ଵିରଜଶ୍ଚୈଵ ଶଙ୍ଖପାଦ୍ରଵ ଏଵ ଚ। ଯୋଗାତ୍ମାନୋ ମହାତ୍ମାନସ୍ତେ ସର୍ଵେ ଦଗ୍ଧକିଲ୍ବିଷାଃ। ତେଽପି ତେନୈଵ ମାର୍ଗେଣ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ନ ସଂଶଯଃ ।। ୨୩.

ସୁଧାମା, ବିରଜ, ଶଂଖପାଦ ଓ ରବ—ଏହି ମହାତ୍ମାମାନେ ଯୋଗରେ ଲଗ୍ନ ଓ ପାପରହିତ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଇ ମାର୍ଗରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବେ।

ସପ୍ତମେ ପରିଵର୍ତ୍ତେ ତୁ ଯଦା ଵ୍ଯାସଃ ଶତକ୍ରତୁଃ। ଵିଭୁର୍ନାମ ମହାତେଜା- ପୂର୍ଵମାସୀଚ୍ଛତକ୍ରତୁଃ ।। ୨୩.

ସପ୍ତମ ଚକ୍ରରେ ବ୍ୟାସ ଯେତେବେଳେ ଶତକ୍ରତୁ ହେବେ, ସେ ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ଶତକ୍ରତୁ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ତେଜସ୍ବୀ।

ତଦାଽପ୍ଯହଂ ଭଵିଷ୍ଯାମି କଲୌ ତସ୍ମିନ୍ ଯୁଗାନ୍ତିକେ। ଜୈଗୀଷଵ୍ଯେତି ଵିଖଯାତଃ ସର୍ଵେଷାଂ ଯୋଗିନାଂ ଵରଃ ।। ୨୩.

ସେତେବେଳେ ମଧ୍ୟ, ସେଇ କଳିଯୁଗର ଶେଷରେ, ମୁଁ ଜଇଗୀଷବ୍ୟ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବି, ସମସ୍ତ ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।

ତତ୍ରାପି ମମ ତେ ପୁତ୍ରା ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଯୁଗେ ତଦା। ସାରସ୍ଵତଃ ସୁମେଧାଶ୍ଚ ଵସୁଵାହଃ ସୁଵାହନଃ ।। ୨୩.

ସେଠାରେ, ସେଇ ଯୁଗରେ, ମୋର ପୁଅମାନେ ସାରସ୍ବତ, ସୁମେଧା, ବସୁବାହ ଓ ସୁବାହନ ହେବେ।

ତେଽପି ତେନୈଵ ମାର୍ଗେଣ ଧ୍ଯାନଯୁକ୍ତିଂ ସମାଶ୍ରିତାଃ । ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ମହାତ୍ମାନୋ ରୁଦ୍ରଲୋକପରାଯଣାଃ ।। ୨୩.

ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଇ ମାର୍ଗକୁ ଅନୁସରି, ଧ୍ୟାନରେ ଲଗ୍ନ ହୋଇ, ମହାତ୍ମା ଓ ରୁଦ୍ରଲୋକରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ହେବେ।

ଵସିଷ୍ଠଶ୍ଚାଷ୍ଟମେ ଵ୍ଯାସଃ ପରିଵର୍ତ୍ତେ ଭଵିଷ୍ଯତି। କପିଲଶ୍ଚାସୁରିଶ୍ଚୈଵ ତଥା ପଞ୍ଚଶିଖୋ ମୁନିଃ। ଵାଗ୍ବଲିଶ୍ଚ ମହାଯୋଗୀ ସର୍ଵ ଏଵ ମହୌଜସଃ ।। ୨୩.

ଅଷ୍ଟମ ଚକ୍ରରେ ବ୍ୟାସ ବସିଷ୍ଠ ହେବେ, ଏହାସହିତ କପିଳ, ଅସୁରି, ପଞ୍ଚଶିଖ ଋଷି ଓ ବାଗ୍ବଳି ମହାଯୋଗୀ—ସମସ୍ତେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ତେଜସ୍ବୀ।

ପ୍ରାପ୍ଯ ମାହେଶ୍ଵରଂ ଯୋଗଂ ଧ୍ଯାନିନୋ ଦଗ୍ଧକଲ୍ମଷାଃ। ମତ୍ସମୀପଂ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ପୁନରାଵୃତ୍ତିଦୁର୍ଲଭମ୍ ।। ୨୩.

ମହେଶ୍ୱର ଯୋଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇ, ଧ୍ୟାନରେ ଲଗ୍ନ ଓ ପାପରହିତ ହୋଇ, ସେମାନେ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିବେ, ଯେଉଁଠାରେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଦୁର୍ଲଭ।

ପରିଵର୍ତ୍ତେଽଥ ନଵମେ ଵ୍ଯାସଃ ସାରସ୍ଵତୋ ଯଦା। ତଦା ଚାହଂ ଭଵିଷ୍ଯାମି ଋଷଭୋ ନାମ ନାମତଃ । ତତ୍ରାପି ମମ ତେ ପୁତ୍ରା ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ମହୌଜସଃ ।। ୨୩.

ନବମ ଚକ୍ରରେ ବ୍ୟାସ ସାରସ୍ବତ ହେବେ, ସେତେବେଳେ ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଋଷଭ ନାମରେ ଚିହ୍ନିତ ହେବି; ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ମୋର ପୁଅମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ତେଜସ୍ବୀ ହେବେ।

ପରାଶରଶ୍ଚ ଗାର୍ଗ୍ଯଶ୍ଚ ଭାର୍ଗଵୋ ହ୍ଯଙ୍ଗିରାସ୍ତଥା। ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ମହାତ୍ମାନୋ ବ୍ରାହ୍ମଣା ଵେଦପାରଗାଃ ।। ୨୩.

ପରାଶର, ଗାର୍ଗ୍ୟ, ଭାର୍ଗବ ଓ ଅଙ୍ଗିରାସ—ଏହି ମହାତ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ବେଦରେ ପାରଙ୍ଗତ ହେବେ।

ସର୍ଵେ ତପୋବଲୋତ୍କୃଷ୍ଟାଃ ଶାପାନୁଗ୍ରହକୋଵିଦାଃ। ତେପି ତେନୈଵ ମାର୍ଗେଣ ଯୋଗୋକ୍ତେନ ତପସ୍ଵିନଃ। ଧ୍ଯାନମାର୍ଗଂ ସମାସାଦ୍ଯ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତି ତଥୈଵ ତେ ।। ୨୩.

ସମସ୍ତେ ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରବଳ, ଶାପ ଓ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେବାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ସେଇ ଯୋଗମାର୍ଗକୁ ଅନୁସରି, ଧ୍ୟାନମାର୍ଗକୁ ଅଂଶୀକରି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଇପରି ଆଗକୁ ବଢ଼ିବେ।