ଵିଜ୍ଞାତା ଚୈଵ ଵିଜ୍ଞାତୋ ମନୋ ଯଜ୍ଞଶ୍ଚ ତେ ସ୍ମୃତାଃ । ନାମାନ୍ଯେତାନି ତେଷାଂ ଵୈ ଜଯାନାଂ ପ୍ରଥିତାନି ଚ ।। ୫.
ବିଜ୍ଞାତା, ବିଜ୍ଞାତ, ମନୋ ଓ ଯଜ୍ଞ—ଏହି ନାମଗୁଡିକ ସେମାନଙ୍କର, ଏହିମାନେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଜୟ।
ବ୍ରହ୍ମଶାପେନ ତେ ଜାତାଃ ପୁନଃ ସ୍ଵାଯମ୍ଭୁଵେ ଜିତାଃ। ସ୍ଵାରୋଚିଷେ ଵୈ ତୁଷିତାଃ ସତ୍ଯାଶ୍ଚୈଵୋତ୍ତମେ ପୁନଃ ।। ୫.
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଶାପରେ ସେମାନେ ପୁଣି ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ଜନ୍ମ ନେଇ ଜିତା ହେଲେ; ସ୍ୱାରୋଚିଷ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ସେମାନେ ତୁଷିତ ଓ ଉତ୍ତମ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ସତ୍ୟ ନାମରେ ଜଣାଗଲେ।
ତାମସେ ହରଯୋ ନାମ ଵୈକୁଣ୍ଠା ରୈଵତାନ୍ତରେ। ସାଧ୍ଯାଶ୍ଚ ଚାକ୍ଷୁଷେ ନାମ୍ନା ଛନ୍ଦଜା ଜଜ୍ଞିରେ ସୁରାଃ ।। ୫.
ତାମସ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ସେମାନେ ହରି ନାମରେ, ରୈବତ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ବୈକୁଣ୍ଠ ନାମରେ, ଚାକ୍ଷୁଷ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ଛନ୍ଦସ୍ଜନ୍ମା ସାଧ୍ୟା ଦେବତା ଭାବେ ପରିଚିତ ହେଲେ।
ଧର୍ମପୁତ୍ରା ମହାଭାଗାଃ ସାଧ୍ଯା ଯେ ଦ୍ଵାଦଶାମରାଃ। ପୂର୍ଵଂ ସ୍ମ ଅନୁସୂଯନ୍ତେ ଚାକ୍ଷୁଷସ୍ଯାନ୍ତରେ ମନୋଃ ।। ୫.
ଧର୍ମଙ୍କ ପୁଅ, ଅତି ଧନ୍ୟ ଏହି ଦ୍ୱାଦଶ ଅମର ସାଧ୍ୟାମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଚାକ୍ଷୁଷ ମନୁଙ୍କ ଯୁଗରେ ଅନୁସରଣ କରାଯାଉଥିଲେ।
ସ୍ଵାରୋଚିଷେଽନ୍ତରେଽତୀତା ଦେଵା ଯେ ଵୈ ମହୌଜସଃ। ତୁଷିତା ନାମ ତେଽନ୍ଯୋନ୍ଯମୂଚୁର୍ଵୈ ଚାକ୍ଷୁଷେଽନ୍ତରେ ।। ୫.
ସ୍ୱାରୋଚିଷ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବତା ତୁଷିତ ନାମରେ ଥିଲେ, ସେମାନେ ଚାକ୍ଷୁଷ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ପରସ୍ପରେ କଥାହେଲେ।
କିଞ୍ଚିଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ତଦା ତସ୍ମିନ୍ ଦେଵା ଵୈ ତୁଷିତାଽଭ୍ରୁଵନ୍। ଇତରେତରଂ ମହାଭାଗାନ୍ ଵଯଂ ସାଧ୍ଯାନ୍ ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ଵୈ। ମନ୍ଵନ୍ତରେ ଭଵିଷ୍ଯାମସ୍ତନ୍ନଃ ଶ୍ରେଯୋ ଭଵିଷ୍ଯତି ।। ୫.
ସେ ସମୟରେ କେତେକ ଅବଶିଷ୍ଟ ଥିଲେ, ତୁଷିତ ଦେବତାମାନେ କହିଲେ: 'ଆମେ ଅତି ଧନ୍ୟ ସାଧ୍ୟାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିବା; ଆସନ୍ତା ମନ୍ବନ୍ତରରେ ଆମେ ସେମାନେ ହେବୁ, ଏହା ଆମ ପାଇଁ ଶ୍ରେୟସ୍କର ହେବ।'
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵାତୁ ତେ ସର୍ଵେ ଚାକ୍ଷୁଷସ୍ଯାନ୍ତରେ ମନୋଃ। ତସ୍ମାଦ୍ଦ୍ଵାଦଶସମ୍ଭୂତାନ୍ ଧର୍ମାନ୍ ସ୍ଵାଯମ୍ଭୁଵାତ୍ ପୁନଃ ।। ୫.
ଏପରି କହି, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଚାକ୍ଷୁଷ ମନୁଙ୍କ ଯୁଗରେ ପୁଣି ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ଧର୍ମଙ୍କ ଦ୍ୱାଦଶ ପୁଅ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ନରନାରାଯଣୌ ତତ୍ର ଜଜ୍ଞାତେ ପୁନରେଵ ହି। ଵିପଶ୍ଚିଦିନ୍ଦ୍ରୋ ଯଶ୍ଚାସୀତ୍ତଥା ସତ୍ଯୋ ହରିଶ୍ଚ ତୌ। ସ୍ଵାରୋଚିଷେଽନ୍ତରେ ପୂର୍ଵମାସ୍ତାନ୍ତୌ ତୁଷିତୌ ସୁରୌ ।। ୫.
ସେଠାରେ ନର ଓ ନାରାୟଣ ପୁଣି ଜନ୍ମ ନେଲେ; ବିପଶ୍ଚିତ, ଇନ୍ଦ୍ର, ସତ୍ୟ ଓ ହରି—ଏହି ଦୁଇଜଣ, ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବରୁ ତୁଷିତ ଦେବତା ଥିଲେ, ସେମାନେ ସ୍ୱାରୋଚିଷ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ବସିଥିଲେ।
ତୁଷିତାନାନ୍ତୁ ସାଧ୍ଯତ୍ଵେ ନାମାନ୍ଯେତାନି ଵକ୍ଷ୍ଯତେ। ମନୋଽନୁମନ୍ତା ପ୍ରାଣଶ୍ଚ ନରୋ ଯାନଶ୍ଚ ଵୀର୍ଯଵାନ୍ ।। ୫.
ତୁଷିତମାନେ ସାଧ୍ୟା ହେବା ପରେ ତାଙ୍କର ନାମଗୁଡିକ ଏହିପରି: ମନୋ, ଅନୁମନ୍ତା, ପ୍ରାଣ, ନର ଓ ବଳଶାଳୀ ଯାନ।
ଚିତ୍ତିର୍ହଯୋ ନଯଶ୍ଚୈଵ ହଂସୋ ନାରାଯଣସ୍ତଥା। ପ୍ରଭଵୋଽଥ ଵିଭୁଶ୍ଚୈଵ ସାଧ୍ଯା ଦ୍ଵାଦଶ ଜଜ୍ଞିରେ ।। ୫.
ଚିତ୍ତି, ହୟ, ନୟ, ହଂସ, ନାରାୟଣ, ପ୍ରଭବ ଓ ବିଭୁ—ଏହି ଦ୍ୱାଦଶ ସାଧ୍ୟା ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ସ୍ଵାଯମ୍ଭୁଵେଽନ୍ତରେ ପୂର୍ଵଂ ତତଃ ସ୍ଵାରୋଚିଷେ ପୁନଃ। ନାମାନ୍ଯାସନ୍ ପୁନସ୍ତାନି ତୁଷିତାନାଂ ନିବୋଧତ ।। ୫.
ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ପୂର୍ବରୁ ଏବଂ ପୁଣି ସ୍ୱାରୋଚିଷ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ଯେଉଁ ତୁଷିତ ଦେବମାନେ ଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କର ନାମଗୁଡ଼ିକୁ ଏବେ ଆଉଥରେ ଶୁଣ।
ପ୍ରାଣୋଽପାନସ୍ତଥୋଦାନଃ ସମାନୋ ଵ୍ଯାନ ଏଵ ଚ। ଚକ୍ଷୁଃ ଶ୍ରୋତ୍ରଂ ତଥା ପ୍ରାଣଃ ସ୍ପର୍ଶୋ ବୁଦ୍ଧିର୍ମନସ୍ତଥା ।। ୫.
ପ୍ରାଣ, ଅପାନ, ଉଦାନ, ସମାନ ଏବଂ ବ୍ୟାନ; ଏହା ସହିତ ଚକ୍ଷୁ (ଦୃଷ୍ଟି), ଶ୍ରୋତ୍ର (ଶ୍ରବଣ), ପ୍ରାଣ (ଜୀବନଶକ୍ତି), ସ୍ପର୍ଶ (ଛୁଆଁ), ବୁଦ୍ଧି (ବୁଦ୍ଧିମତା) ଏବଂ ମନ (ମନ) ଅଛନ୍ତି।
ପ୍ରାଣାପାନାଵୁଦାନଶ୍ଚ ସମାନୋ ଵ୍ଯାନ ଏଵ ଚ। ନାମାନ୍ଯେତାନି ପୂର୍ଵନ୍ତୁ ତୁଷିତାନାଂ ସ୍ମୃତାନି ହ ।। ୫.
ପ୍ରାଣ, ଅପାନ, ଉଦାନ, ସମାନ ଏବଂ ବ୍ୟାନ—ଏହି ନାମଗୁଡ଼ିକ ପୂର୍ବରୁ ତୁଷିତ ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ମରଣ କରାଯାଉଥିଲା।
ଵସୋସ୍ତୁ ଵସଵଃ ପୁତ୍ରାଃ ସାଧ୍ଯାନାମନୁଜାଃ ସ୍ମୃତାଃ । ଧରୋ ଧ୍ରୁଵଶ୍ଚ ସୋମଶ୍ଚ ଆପଶ୍ଚୈଵାନଲୋଽନିଲଃ। ପ୍ରତ୍ଯୂଷଶ୍ଚ ପ୍ରଭାସଶ୍ଚ ଵସଵୋଽଷ୍ଟୌ ପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିତାଃ ।। ୫.
ବସୁଙ୍କର ପୁଅମାନେ 'ବସୁ' ବୋଲି ଜଣାଯାନ୍ତି, ସାଧ୍ୟମାନଙ୍କ ଛୋଟ ଭାଇ ଭାବେ ପରିଚିତ। ସେମାନେ ହେଲେ: ଧରା, ଧ୍ରୁବ, ସୋମ, ଆପ, ଅନଳ, ଅନିଳ, ପ୍ରତ୍ୟୁଷ ଏବଂ ପ୍ରଭାସ—ଏହି ଆଠଜଣ ବସୁ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଧରସ୍ଯ ପୁତ୍ରୋ ଦ୍ରଵିଣୋ ହୁତହଵ୍ଯଵହସ୍ତଥା। ଧ୍ରୁଵପୁତ୍ରୋ ଭଵୋ ନାମ୍ନା କାଲୋ ଲୋକପ୍ରକାଲନଃ ।। ୫.
ଧରାଙ୍କର ପୁଅ ହେଉଛନ୍ତି ଦ୍ରବିଣ ଏବଂ ହୁତହବ୍ୟବହ; ଧ୍ରୁବଙ୍କର ପୁଅ ଭାବେ ଭବ ନାମକ ଯିଏ କାଳ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତି।
ସୋମସ୍ଯ ଭଗଵାନ୍ ଵର୍ଚା ବୁଧଶ୍ଚ ଗ୍ରହବୋଧନଃ। ରୋହିଣ୍ଯାଂ ତୌ ସମୁତ୍ପନ୍ନୌ ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଵିଶ୍ରୁତୌ ।। ୫.
ସୋମଙ୍କର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପୁଅମାନେ ହେଲେ ଭର୍ଚ୍ଚା ଏବଂ ବୁଧ, ଯିଏ ଗ୍ରହମାନେ ବିଷୟରେ ଜ୍ଞାନୀ। ଏହି ଦୁଇଜଣ ରୋହିଣୀଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ ଏବଂ ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଧାରୋର୍ମିକଲିଲାଶ୍ଚୈଵ ତ୍ରଯଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମସଃ ସୁତାଃ। ଆପସ୍ଯ ପୁତ୍ରୋ ଵୈତଣ୍ଡ୍ଯଃ ଶମଃ ଶାନ୍ତସ୍ତଥୈଵ ଚ ।। ୫.
ଧାରାଙ୍କର ପୁଅ ମିକଲିଲା; ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ (ସୋମଙ୍କ) ତିନିଜଣ ପୁଅ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି। ଆପଙ୍କର ପୁଅ ହେଉଛନ୍ତି ବୈତଣ୍ଡ୍ୟ, ଏହା ସହିତ ଶମ ଏବଂ ଶାନ୍ତ।
ସ୍କନ୍ଦଃ ସନତ୍କୁମାରଶ୍ଚ ଜଜ୍ଞେ ପାଦେନ ତେଜସଃ। ଅଗ୍ନିପୁତ୍ରଃ କୁମାରସ୍ତୁ ଶରସ୍ତମ୍ବେ ଵ୍ଯଜାଯତ। ତସ୍ଯ ଶାଖୋ ଵିଶଖଶ୍ଚ ନୈଗମେଯଶ୍ଚ ପୃଷ୍ଠଜାଃ ।। ୫.
ସ୍କନ୍ଦ, ଯାହାକୁ ସନତ୍କୁମାର ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ, ତାଙ୍କୁ ପାଦର ତେଜରୁ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲା; ଅଗ୍ନିଙ୍କ ପୁଅ କୁମାର ଶରବନରେ ଜନ୍ମିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଶାଖା, ବିଶାଖା ଏବଂ ନୈଗମେୟ, ଏମାନେ ପୃଷ୍ଠରୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ।
ଅନିଲସ୍ଯ ଶିଵା ଭାର୍ଯା ତସ୍ଯାଃ ପୁତ୍ରୋ ମନୋଜଵଃ। ଅଵିଜ୍ଞାତଗତିଶ୍ଚୈଵ ଦ୍ଵୌ ପୁତ୍ରାଵନିଲସ୍ଯ ଚ ।। ୫.
ଅନିଳଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ହେଉଛନ୍ତି ଶିବା; ତାଙ୍କର ପୁଅ ମନୋଜବ। ଅନିଳଙ୍କ ଦୁଇଜଣ ପୁଅ ହେଉଛନ୍ତି ଅବିଜ୍ଞାତଗତି ଏବଂ ମନୋଜବ।
ପ୍ରତ୍ଯୂଷସ୍ଯ ଵିଦୁଃ ପୁତ୍ର ଋଷିର୍ନାମ୍ନା ତୁ ଦେଵଲଃ। ଦ୍ଵୌ ପୁତ୍ରୌ ଦେଵଲସ୍ଯାପି କ୍ଷମାଵନ୍ତୌ ମନୀଷିଣୌ ।। ୫.
ପ୍ରତ୍ୟୁଷଙ୍କର ପୁଅ ହେଉଛନ୍ତି ଋଷି ଦେବଳ; ଦେବଳଙ୍କ ଦୁଇଜଣ ପୁଅ ହେଉଛନ୍ତି କ୍ଷମାବନ୍ତ ଏବଂ ମନୀଷୀ, ଦୁହେଁ ବୁଦ୍ଧିମାନ।
ବୃହସ୍ପତେସ୍ତୁ ଭଗିନୀ ଵରସ୍ତ୍ରୀ ବ୍ରହ୍ମଚାରିଣୀ। ଯୋଗସିଦ୍ଧା ଜଗତ୍କୃତ୍ସ୍ନମସକ୍ତା ଵିଚରତ୍ଯୁତ ।। ୫.
ବୃହସ୍ପତିଙ୍କର ଭଉଣୀ ଏକ ଉତ୍ତମ ନାରୀ, ବ୍ରହ୍ମଚାରିଣୀ ଏବଂ ଯୋଗସିଦ୍ଧା, ସେ ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ଅସକ୍ତ ଭାବେ ଘୁରୁଛନ୍ତି।
ପ୍ରଭାସସ୍ଯ ତୁ ଯା ଭାର୍ଯା ଵସୂନାମଷ୍ଟମସ୍ଯ ହ। ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ସୁତସ୍ତସ୍ଯା ଜାତଃ ଶିଲ୍ପିପ୍ରଜାପତିଃ ।। ୫.
ପ୍ରଭାସ, ଯିଏ ବସୁମାନଙ୍କ ଆଠମ ଜଣ, ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ ବିଶ୍ୱକର୍ମା, ଯିଏ ଶିଳ୍ପୀମାନଙ୍କ ପିତା ଏବଂ ଦେବଶିଳ୍ପୀ।
ସ କର୍ତ୍ତା ସର୍ଵଶିଲ୍ପାନାଂ ତ୍ରିଦଶାନାଞ୍ଚ ଵର୍ଦ୍ଧକିଃ। ଭୂଷଣାନାଞ୍ଚ ସର୍ଵେଷାଂ କର୍ତ୍ତା କାରଯିତା ଚ ସଃ ।। ୫.
ସେ ସମସ୍ତ ଶିଳ୍ପର ନିର୍ମାତା ଏବଂ ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମହାଶିଳ୍ପୀ; ସମସ୍ତ ଭୂଷଣର ନିର୍ମାତା ଏବଂ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା।
ସର୍ଵେଷାଞ୍ଚ ଵିମାନାନି ଦୈଵତାନାଂ କରୋତି ସଃ। ମାନୁଷାଶ୍ଚୋପଜୀଵନ୍ତି ଯସ୍ଯ ଶିଲ୍ପାନି ଶିଲ୍ପିନଃ ।। ୫.
ସେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ବିମାନ ତିଆରି କରନ୍ତି; ଏବଂ ମାନବ ଶିଳ୍ପୀମାନେ ତାଙ୍କର ଶିଳ୍ପ ଦ୍ୱାରା ଜୀବିକା ଚଳାନ୍ତି।
ଵିଶ୍ଵେଦେଵାସ୍ତୁ ଵିଶ୍ଵାଯା ଜଜ୍ଞିରେ ଦଶ ଵିଶ୍ରୁତାଃ। କ୍ରତୁର୍ଦକ୍ଷଃ ଶ୍ରଵଃ ସତ୍ଯଃ କାଲଃ କାମୋ ଧୁନିସ୍ତଥା ।। ୫.
ବିଶ୍ୱାଙ୍କୁ ଜନ୍ମିଥିବା ଦଶଜଣ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବିଶ୍ୱଦେବ—କ୍ରତୁ, ଦକ୍ଷ, ଶ୍ରବ, ସତ୍ୟ, କାଳ, କାମ, ଧୁନି—
କୁରୁଵାନ୍ ପ୍ରଭଵାଂଶ୍ଚୈଵ ରୋଚମାନଶ୍ଚ ତେ ଦଶ। ଧର୍ମପୁତ୍ରାଃ ସ୍ମୃତା ହ୍ଯେତେ ଵିଶ୍ଵାଯାଂ ଜଜ୍ଞିରେ ଶୁଭାଃ ।। ୫.
କୁରୁବାନ୍ତ, ପ୍ରଭବାନ୍ତ ଏବଂ ରୋଚମାନ—ଏହି ଦଶଜଣ ଧର୍ମଙ୍କ ପୁଅ ଭାବେ ଜଣାଯାନ୍ତି, ସୁଭଗ୍ୟ ବିଶ୍ୱାଙ୍କୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ।
ମରୁତ୍ଵତ୍ଯାଂ ମରୁତ୍ଵନ୍ତୋ ଭାନଵୋ ଭାନୁଜାଃ ସ୍ମୃତାଃ । ମୁହୂର୍ତ୍ତାଶ୍ଚ ମୁହୂର୍ତ୍ତାଯାଂ ଘୋଷଂ ଲମ୍ବା ଵ୍ଯଜାଯତ ।। ୫.
ମରୁତ୍ବତୀଙ୍କୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ ମରୁତ୍ବନ୍ତମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଭାନୁଙ୍କ ପୁଅ ଭାବେ 'ଭାନବ' ଭାବରେ ପରିଚିତ। ମୁହୂର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ମୁହୂର୍ତ୍ତମାନେ ଜନ୍ମିଥିଲେ, ଏବଂ ଲମ୍ବାଙ୍କୁ ଘୋଷ ଜନ୍ମିଥିଲେ।
ସଙ୍କଲ୍ପାଯାନ୍ତୁ ସଂଜଜ୍ଞେ ଵିଦ୍ଵାନ୍ ସଙ୍କଲ୍ପ ଏଵ ଚ। ନାଗଵୀଥ୍ଯସ୍ତୁ ଜାମ୍ଯାଞ୍ଚ ପଥତ୍ରଯସମାଶ୍ରିତାଃ ।। ୫.
ସଙ୍କଳ୍ପାଙ୍କୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ ପଣ୍ଡିତ ସଙ୍କଳ୍ପ; ନାଗବୀଥୀଙ୍କ ଅନ୍ୟ ଭାଗିନୀଙ୍କୁ ତିନିଟି ପଥ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବାମାନେ ଜନ୍ମିଥିଲେ।
ପୃଥିଵୀଵିଷଯଂ ସର୍ଵମରୁନ୍ଧତ୍ଯାଂ ଵ୍ଯଜାଯତ। ଏଷ ସର୍ଗଃ ସମାଖ୍ଯାତୋ ଵିଦ୍ଵାନ୍ ଧର୍ମସ୍ଯ ଶାଶ୍ଵତଃ ।। ୫.
ପୃଥିବୀ ସମ୍ପର୍କିତ ସମସ୍ତ କିଛି ଅରୁନ୍ଧତୀଙ୍କୁ ଉପରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି। ଏହି ସୃଷ୍ଟି, ହେ ବିଦ୍ୱାନ, ଧର୍ମର ଶାଶ୍ୱତ ବ୍ୟବସ୍ଥା ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି।
ମୁହୂର୍ତ୍ତାଶ୍ଚୈଵ ତିଥ୍ଯଶ୍ଚ ପତିଭିଃ ସହ ସୁଵ୍ରତାଃ। ନାମତଃ ସଂପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ବ୍ରୁଵତୋ ମେ ନିବୋଧତ ।। ୫.
ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଓ ତିଥିଗୁଡ଼ିକୁ ସେମାନଙ୍କର ଅଧିପତି ଦେବତାଙ୍କ ସହିତ ଏବେ ମୁଁ ନାମ କହିବି। ହେ ସୁବ୍ରତ, ମୋ କଥା ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଶୁଣ।