ଵାଯୁପୁରାଣମ୍

ଏତେ ଵୈମାନିକା ଦେଵାସ୍ତାରାଗ୍ରହନିଵାସିନଃ। ଇତ୍ଯେତେ କ୍ରମଶଃ ପ୍ରୋକ୍ତା ବ୍ରହ୍ମଵ୍ଯାହାରସମ୍ଭଵାଃ ।। ୩୯.

ଏହି ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ତାରା ଓ ଗ୍ରହମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆକାଶରେ ବାସ କରନ୍ତି; ଏମାନେ ବ୍ରହ୍ମଙ୍କ ଉଚ୍ଚାରଣ ଦ୍ୱାରା କ୍ରମକ୍ରମେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛନ୍ତି ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣିତ ହେଲା।

ଭୂର୍ଲୋକପ୍ରଥମା ଲୋକା ମହଦନ୍ତାଶ୍ଚ ତେ ସ୍ମୃତାଃ। ଆରଭ୍ଯନ୍ତେ ତୁ ତନ୍ମାତ୍ରୈଃ ଶୁଦ୍ଧାସ୍ତେଷାଂ ପରସ୍ପରମ୍ ।। ୩୯.

ଭୂର୍ଲୋକରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଯେଉଁ ମହତ୍ ନାମକ ଲୋକଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ, ସେଗୁଡ଼ିକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ତତ୍ତ୍ୱରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଓ ପବିତ୍ର, ପ୍ରତ୍ୟେକଟି ଅନ୍ୟଅନ୍ୟରୁ ଅଲଗା ଅଛି।

ଶୁକ୍ରାଦ୍ଯାଶ୍ଚାକ୍ଷୁଷାନ୍ତାଶ୍ଚ ଯେ ଵ୍ଯତୀତା ଭୁଵଂ ଶ୍ରିତାଃ। ମହର୍ଲୋକଶ୍ଚତୁର୍ଥସ୍ତୁ ତସ୍ମିଂସ୍ତେ କଲ୍ପଵାସିନଃ ।। ୩୯.

ଶୁକ୍ର ଠାରୁ ଚାକ୍ଷୁଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯେଉଁମାନେ ପୃଥିବୀକୁ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ, ସେମାନେ ଚତୁର୍ଥ ମହର୍ଲୋକରେ ବସିବାକୁ ଯାଆନ୍ତି, ଏଠାରେ ସେମାନେ ଏକ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବାସ କରନ୍ତି।

ଭୂର୍ଲୋକପ୍ରଥମା ଲୋକା ମହଦନ୍ତାଶ୍ଚ ଯେ ସ୍ମୃତାଃ। ତାନ୍ ସର୍ଵାନ୍ ସପ୍ତ ସୂର୍ଯାସ୍ତେ ଅର୍ଚ୍ଚିର୍ଭିର୍ନିଦହନ୍ତି ଵୈ ।। ୩୯.

ଭୂର୍ଲୋକରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଯେଉଁ ସପ୍ତଟି ମହତ୍ ନାମକ ଲୋକ ଅଛି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଦହନ କରିଦେଇଥାଏ।

ମରୀଚିଃ କଶ୍ଯପୋ ଦକ୍ଷସ୍ତଥା ସ୍ଵାଯମ୍ଭୁଵୋଽଙ୍ଗିରାଃ । ଭୃଗୁଃ ପୁଲସ୍ତ୍ଯଃ ପୁଲହଃ କ୍ରତୁରିତ୍ଯେଵମାଦଯଃ ।। ୩୯.

ମରୀଚି, କଶ୍ୟପ, ଦକ୍ଷ, ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ, ଅଙ୍ଗିରା, ଭୃଗୁ, ପୁଲସ୍ତ୍ୟ, ପୁଲହ, ଏବଂ କ୍ରତୁ—ଏହିମାନେ ପ୍ରମୁଖ ଋଷିମାନେ।

ପ୍ରଜାନାଂ ପତଯଃ ସର୍ଵେ ଵର୍ତ୍ତନ୍ତେ ତତ୍ର ତୈଃ ସହ। ନିଃସତ୍ତ୍ଵା ନିର୍ମମାଶ୍ଚୈଵ ତତ୍ର ତେ ହ୍ଯୂର୍ଦ୍ଧ୍ଵରେତସଃ ।। ୩୯.

ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାପତିମାନେ ସେଠାରେ ସେମାନଙ୍କ ସହ ବସନ୍ତି; ସେଠାରେ ସେମାନେ ଆସକ୍ତି ଓ ମମତାରୁ ଶୂନ୍ୟ, ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଶକ୍ତିର ଧାରକ।

ଋଭୁଃ ସନତ୍କୁମାରାଦ୍ଯା ଵୈରାଜ୍ଯାସ୍ତେ ତପୋଧନାଃ। ମନ୍ଵନ୍ତରାଣାଂ ସର୍ଵେଷାଂ ସାଵର୍ଣାନାଂ ତତଃ ସ୍ମୃତାଃ । ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶାନାଂ ସର୍ଵେଷାଂ ପୁନରାଵୃତ୍ତିହେତଵଃ ।। ୩୯.

ଋଭୁ, ସନତ୍କୁମାର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ଭୂତପୂର୍ବକ ବୈରାଜଙ୍କ ପୁଅମାନେ, ତପସ୍ୟାରେ ଧନୀ, ସମସ୍ତ ସାବର୍ଣ୍ଣି ମନୁମାନଙ୍କ ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ ବୋଲି ଚିହ୍ନିତ, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଚୌଦ୍ଦ ମନୁଙ୍କ ପୁନର୍ବାର ଆଗମନର କାରଣ।

ଯୋଗଂ ତପଶ୍ଚ ସତ୍ଯଞ୍ଚ ସମାଧାଯ ତଦାତ୍ମନି। ଷଷ୍ଠେ କାଲେ ନିଵର୍ତ୍ତନ୍ତେ ତତ୍ତଦାହର୍ଵିପର୍ଯଯେ ।। ୩୯.

ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ନିଜ ମନରେ ଯୋଗ, ତପସ୍ୟା ଓ ସତ୍ୟକୁ ଅବିଚଳ ଭାବେ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଷଷ୍ଠ କାଳରେ ସେମାନେ ପ୍ରତିହାର କରନ୍ତି, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦିନ ଓ ରାତି ପରିବର୍ତ୍ତନ ସମୟରେ।

ସତ୍ଯନ୍ତୁ ସପ୍ତମୋ ଲୋକୋ ହ୍ଯପୁନର୍ମାର୍ଗଗାମିନାମ୍। ବ୍ରହ୍ମଲୋକଃ ସମାଖ୍ଯାତୋ ହ୍ଯପ୍ରତୀଘାତଲକ୍ଷଣଃ ।। ୩୯.

ସପ୍ତମ ଲୋକଟି ସତ୍ୟ ନାମରେ ପରିଚିତ, ଯେଉଁଠାରେ ପୁନର୍ଜନ୍ମର ପଥକୁ ଫେରିବା ନାହିଁ; ଏହାକୁ ବ୍ରହ୍ମଲୋକ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଯେଉଁଠାରେ କୌଣସି ବାଧା ନାହିଁ।

ପର୍ଯାସପାରିମାଣ୍ଯେନ ଭୂର୍ଲୋକଃ ସମିତିଃ ସ୍ମୃତଃ । ଭୂମ୍ଯନ୍ତରଂ ଯଦାଦିତ୍ଯାଦନ୍ତରିକ୍ଷଂ ଭୁଵଃ ସ୍ମୃତମ୍ ।। ୩୯.

ଆକାର ଓ ପରିମାପ ଅନୁଯାୟୀ, ଭୂର୍ଲୋକକୁ ପୃଥିବୀ ବୋଲି ମନାଯାଏ; ପୃଥିବୀ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁ ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି, ତାହାକୁ ଭୁଵଃ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଯାହା ଆକାଶ।

ସୂର୍ଯଧ୍ରୁଵାନ୍ତରଂ ଯଚ୍ଚ ସ୍ଵର୍ଗଲୋକୋ ଦିଵଃ ସ୍ମୃତଃ। ଧ୍ରୁଵାଜ୍ଜନାନ୍ତରଂ ଯଚ୍ଚ ମହର୍ଲୋକସ୍ତଦୁଚ୍ଯତେ ।। ୩୯.

ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଧ୍ରୁବ ମଧ୍ୟର ଯେଉଁ ଅଞ୍ଚଳ, ସେଠାକୁ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକ ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ଧ୍ରୁବ ଠାରୁ ଜନଲୋକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯେଉଁ ଅଞ୍ଚଳ, ସେଠାକୁ ମହର୍ଲୋକ କୁହାଯାଏ।

ଵିଖ୍ଯାତାଃ ସପ୍ତଲୋକାସ୍ତୁ ତେଷାଂ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ସିଦ୍ଧଯଃ। ଭୂର୍ଲୋକଵାସିନଃ ସର୍ଵେ ହ୍ଯନ୍ନାଦାସ୍ତୁ ରମାତ୍ମକାଃ ।। ୩୯.

ଏହି ସପ୍ତ ଲୋକ ବିଶ୍ୱପ୍ରସିଦ୍ଧ; ମୁଁ ସେମାନଙ୍କ ସିଦ୍ଧି ବିଷୟରେ କହିବି। ଭୂର୍ଲୋକରେ ବସୁଥିବା ସମସ୍ତେ ଖାଦ୍ୟ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରନ୍ତି ଓ ଆନନ୍ଦମୟ ସ୍ୱଭାବର।

ଭୁଵେ ସ୍ଵର୍ଗେ ଚ ଯେ ସର୍ଵେ ସୋମପା ଆଜ୍ଯପାଶ୍ଚ ତେ। ଚତୁର୍ଥେ ଯେଽପି ଵର୍ତ୍ତନ୍ତେ ମହ ର୍ଲୋକଂ ସମାଶ୍ରିତାଃ ।। ୩୯.

ଭୁଵଃ ଓ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଯେଉଁମାନେ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ସୋମ ଓ ଘିଅ ପାନ କରନ୍ତି; ଚତୁର୍ଥ ମହର୍ଲୋକରେ ଯେଉଁମାନେ ବସନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହାରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।

ଵିଜ୍ଞେଯା ମାନସୀ ତେଷାଂ ସିଦ୍ଧିର୍ଵୈ ପଞ୍ଚଲକ୍ଷଣା। ସଦ୍ଯଶ୍ଚୋତ୍ପଦ୍ଯତେ ତେଷାଂ ମନସା ସର୍ଵ୍ଵମୀପ୍ସିତମ୍ ।। ୩୯.

ସେମାନଙ୍କ ସିଦ୍ଧି ମନସିକ ଓ ପଞ୍ଚ ପ୍ରକାରର; ସେମାନେ ଯାହା ଚାହାନ୍ତି, ତାହା ସେମାନଙ୍କ ମନରେ ତୁରନ୍ତ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।

ଏତେ ଦୈଵା ଯଜନ୍ତେ ଵୈ ଯଜ୍ଞୈଃ ସର୍ଵୈଃ ପରସ୍ପରମ୍। ଅତୀତାନ୍ ଵର୍ତମାନାଂଶ୍ଚ ଵର୍ତ୍ତମାନାନନାଗତାନ୍ ।। ୩୯.

ଏହି ଦେବତାମାନେ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର ଯଜ୍ଞଦ୍ୱାରା ପରସ୍ପରକୁ ପୂଜନ୍ତି—ଅତୀତ, ବର୍ତ୍ତମାନ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା।

ପ୍ରଥମାନନ୍ତରୈରିଷ୍ଟ୍ଵା ହ୍ଯନ୍ତରାଃ ସାମ୍ପ୍ରତୈଃ ପୁନଃ। ନିଵର୍ତ୍ତତୀତ୍ଯାସମ୍ବନ୍ଧୋଽତୀତେ ଦେଵଗଣେ ତତଃ ।। ୩୯.

ପୂର୍ବପୁରୁଷମାନଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ପରେ, ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ଦେବତାମାନେ ପୁନି ବର୍ତ୍ତମାନ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହୁଅନ୍ତି; ଏହିପରି ଅତୀତ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ରହିନଥାଏ।

ଵିନିଵୃତ୍ତାଧିକାରାଣାଂ ସିଦ୍ଧିସ୍ତେଷାନ୍ତୁ ମାନସୀ। ତେଷାନ୍ତୁ ମାନସୀ ଜ୍ଞେଯା ଶୁଦ୍ଧା ସିଦ୍ଧିପରମ୍ପରା ।। ୩୯.

ଯେଉଁମାନଙ୍କର ଅଧିକାର ସମାପ୍ତ ହୋଇଛି, ସେମାନଙ୍କ ସିଦ୍ଧି ମନସିକ; ସେମାନଙ୍କ ସଫଳତା ଶୁଦ୍ଧ ଏବଂ ସିଦ୍ଧିର ଅନୁକ୍ରମ ମନସିକ ଭାବରେ ଜଣାଯିବ।

ଉକ୍ତା ଲୋକାଶ୍ଚ ଚତ୍ଵାରୋ ଜନସ୍ଯାନୁଵିଧିସ୍ତଥା। ସମାସେନ ମଯା ଵିପ୍ରା ଭୂଯସ୍ତଂ ଵର୍ତ୍ତଯାମି ଵଃ ।। ୩୯.

ଚାରିଟି ଲୋକ ଓ ଜନଲୋକର ଅନୁକ୍ରମ ମୁଁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ସଂକ୍ଷେପରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛି; ଏବେ ଆଉ ଏହାର ବିସ୍ତୃତ ବିବରଣୀ ଦେବି।

ଵାଯୁରୁଵାଚ।। ମରୀଚିଃ କଶ୍ଯପୋ ଦକ୍ଷୋ ଵସିଷ୍ଠଶ୍ଚାଙ୍ଗିରା ଭୃଗୁଃ। ପୁଲସ୍ତ୍ଯଃ ପୁଲହଶ୍ଚୈଵ କ୍ରତୁରିତ୍ଯେଵମାଦଯଃ ।। ୩୯.

ବାୟୁ କହିଲେ—ମରୀଚି, କଶ୍ୟପ, ଦକ୍ଷ, ବଶିଷ୍ଠ, ଅଙ୍ଗିରା, ଭୃଗୁ, ପୁଲସ୍ତ୍ୟ, ପୁଲହ ଓ କ୍ରତୁ—ଏହିମାନେ ପ୍ରମୁଖ ଋଷିମାନେ।

ପୂର୍ଵଂ ତେ ସଂପ୍ରସୂଯନ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ମନସା ଇହ। ତତଃ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପ୍ଯ ଜନମେଵାଶ୍ରଯନ୍ତି ତେ ।। ୩୯.

ପ୍ରଥମେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ମନରୁ ଏଠାରେ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ; ପରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାକୁ ସ୍ଥାପନ କରି, ସେମାନେ ଜନ ଲୋକକୁ ଅଶ୍ରୟ କରନ୍ତି।

କଲ୍ପଦାହପ୍ରଦୀପ୍ତେଷୁ ତଦା କାଲେଷୁ ତେଷୁ ଵୈ। ଭୂରା ଦିଷୁ ମହାନ୍ତେଷୁ ଭୃଶଂ ଵ୍ଯାପ୍ତେଷ୍ଵଥାଗ୍ନିନା ।। ୩୯.

ଯେତେବେଳେ କଳ୍ପର ଶେଷର ଅଗ୍ନି ଦହିଉଠେ, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ, ବଡ଼ ଭୂମି ଅଞ୍ଚଳରେ, ଭୂମି ଅଗ୍ନିରେ ପ୍ରଚୁର ଭାବରେ ଆବୃତ ହୁଏ।

ଶିଖା ସଂଵର୍ତ୍ତକା ଜ୍ଞେଯା ପ୍ରାପ୍ନୁଵନ୍ତି ସଦା ଜନାଃ। ଯାମାଦଯୋ ଗଣାଃ ସର୍ଵେ ମହର୍ଲୋକନିଵାସିନଃ ।। ୩୯.

ସଂବର୍ତ୍ତକ ନାମକ ଅଗ୍ନିଶିଖାକୁ ଜଣାଯିବା ଉଚିତ; ଯମ ଆଦି ସମସ୍ତ ଗଣ, ମହର୍ଲୋକର ଅବସ୍ଥିତି ଥିବା ସମସ୍ତ ଜଣ, ସେଠାକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି।

ମହର୍ଲୋକେଷୁ ଦୀପ୍ତେଷୁ ଜନମେଵାଶ୍ରଯନ୍ତି ତେ। ସର୍ଵେ ସୂକ୍ଷ୍ମଶରୀରାସ୍ତେ ତତ୍ରସ୍ଥାସ୍ତୁ ଭଵନ୍ତି ତେ ।। ୩୯.

ମହର୍ଲୋକ ଜଳିଉଠିଲେ, ସେମାନେ ଜନ ଲୋକକୁ ଅଶ୍ରୟ କରନ୍ତି; ସମସ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଶରୀର ଥିବା ଜଣେ, ସେଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ରହନ୍ତି।

ତେଷାଂ ତେ ତୁଲ୍ଯସାମର୍ଥ୍ଯାସ୍ତୁଲ୍ଯମୂର୍ତ୍ତିଧରାସ୍ତଥା । ଜନ ଲୋକେ ଵିଵର୍ତ୍ତନ୍ତେ ଯାଵତ୍ସଂପ୍ଲଵତେ ଜଗତ୍ ।। ୩୯.

ସମାନ ଶକ୍ତି ଓ ଦେହ ଥିବା ସେମାନେ, ଜନ ଲୋକରେ ଯେତେବେଳେ ଜଗତ ଲୟ ହୁଏ, ସେଠାରେ ଘୁଞ୍ଚିଘୁଞ୍ଚି ଚାଲିଥାନ୍ତି।

ଵ୍ଯୁଷ୍ଟାଯାନ୍ତୁ ରଜନ୍ଯାଂ ଵୈ ବ୍ରହ୍ମଣୋଽଵ୍ଯକ୍ତଯୋନିନଃ। ଅହରାଦୌ ପ୍ରସୂଯନ୍ତେ ପୂର୍ଵଵତ୍କ୍ରମଶାସ୍ତ୍ଵିହ ।। ୩୯.

ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଅଦୃଶ୍ୟ ଉତ୍ପତ୍ତି ନିଶା ଶେଷ ହେଲେ, ଦିନର ଆରମ୍ଭରେ, ପୂର୍ବର ପରି ଏଠାରେ ପ୍ରତିକ୍ରମାନୁସାରେ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ।

ସ୍ଵାଯମ୍ଭୁଵାଦଯଃ ସର୍ଵେ ମରୀଚ୍ଯନ୍ତାସ୍ତୁ ସାଧକାଃ। ଦେଵାସ୍ତେ ଵୈ ପୁନସ୍ତେଷାଂ ଜାଯନ୍ତେ ନିଧନେଷ୍ଵିହ ।। ୩୯.

ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ଆଦି ମରୀଚି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ ସାଧକ ଓ ଦେବତାମାନେ, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏଠାରେ ପୁନଃ ନିଧନ ସମୟରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି।

ଯାମାଦଯଃ କ୍ରମେଣୈଵ କନିଷ୍ଠାଦ୍ଯାଃ ପ୍ରଜାପତେଃ। ପୂର୍ଵଂ ପୂର୍ଵଂ ପ୍ରସୂଯନ୍ତେ ପଶ୍ଚିମେ ପଶ୍ଚଚିମାସ୍ତଥା। ଦେଵାନ୍ଵଯେ ଦେଵତା ହି ସପ୍ତ ସମ୍ଭୂତଯଃ ସ୍ମୃତାଃ। ଵ୍ଯତୀତାଃ କଲ୍ଯଜାସ୍ତେଷାଂ ତିସ୍ରଃ ଶିଷ୍ଟାସ୍ତଥା ପରେ ।। ୩୯.

ଯମ ଆଦି ଗଣ, କ୍ରମରେ କନିଷ୍ଠ ଆରମ୍ଭରୁ ପୂର୍ବରେ ପୂର୍ବରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି, ପରେ ପରେ ଅନ୍ୟମାନେ ଆସନ୍ତି; ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସାତି ଦେବତା ପିଢି ମନେ ରଖାଯାଇଛି; ଏହାରୁ କଳିଯୁଗରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବାମାନେ ଶେଷ ହୋଇଗଲେ, ତିନିଟି ପିଢି ଆଗକୁ ରହିଛି।

ଆଵର୍ତ୍ତମାନା ଦେଵାସ୍ତେ କ୍ରମେଣୈତେ ନ ସର୍ଵ୍ଵଶଃ। ଗତ୍ଵା ଜଵନ୍ତଵୀଭାଵନ୍ଦଶକୃତ୍ଵଃ ପୁନଃ ପୁନଃ ।। ୩୯.

ଏହି ଦେବମାନେ କ୍ରମରେ ଘୁଞ୍ଚିଘୁଞ୍ଚି ଚାଲନ୍ତି, ସମସ୍ତେ ଏକସାଥି ନୁହଁ; ଜବନ୍ତ ଅବସ୍ଥାକୁ ଦଶବାର ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ପୁନଃ ପୁନଃ ଫେରନ୍ତି।

ତତସ୍ତେ ଵୈ ଗଣାଃ ସର୍ଵ୍ଵେ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଭାଵେଷ୍ଵନିତ୍ଯତାମ୍। ଭାଵିନୋଽର୍ଥସ୍ଯ ଚ ବଲାତ୍ ପୁଣ୍ଯାଖ୍ଯାତିବଲେନ ଚ ।। ୩୯.

ତାପରେ, ସମସ୍ତ ଭାବରେ ଅସ୍ଥିରତା ଦେଖି, ପୁଣ୍ୟ ନାମକ ଶକ୍ତି ଓ ଆଗକୁ ଆସିବା ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା,