ଵାଯୁପୁରାଣମ୍

ଦଣ୍ଡପାଣେର୍ନିରାମିତ୍ରେ ନିରାମିତ୍ରାଚ୍ଚ କ୍ଷେମକଃ। ପଞ୍ଚଵିଂଶନୃପା ହ୍ଯେତେ ଭଵିଷ୍ଯାଃ ପୂର୍ଵଵଂଶଜାଃ ।। ୩୭.

ଦଣ୍ଡପାଣିଙ୍କଠାରୁ ନିରାମିତ୍ର ଓ ନିରାମିତ୍ରଙ୍କଠାରୁ କ୍ଷେମକ ହେବେ। ଏହିପରି ପୂର୍ବଜ ବଂଶର ପଚିଶ ଜଣ ରାଜା ଭବିଷ୍ୟତରେ ହେବେ।

ଅତ୍ରାନୁଵଂଶଶ୍ଲୋକୋଽଯଂ ଗୀତୋ ଵିପ୍ରୈଃ ପୁରାଵିଦୈଃ। ବ୍ରହ୍ମକ୍ଷତ୍ରସ୍ଯ ଯୋ ଯୋନିର୍ଵଂଶୋ ଦେଵର୍ଷିସତ୍କୃତଃ ।। ୩୭.

ଏଠାରେ ପୁରାତନ ଜ୍ଞାନ ଥିବା ବିଦ୍ୱାନମାନେ ଏକ ଶ୍ଲୋକ ଗାଇଥିଲେ — 'ଯେ ବଂଶକୁ ଦେବଋଷିମାନେ ସମ୍ମାନ କରିଛନ୍ତି, ସେହି ବଂଶ ହେଉଛି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନଙ୍କ ଉତ୍ସ।'

କ୍ଷେମକଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ରାଜାନଂ ସଂସ୍ଥାଂ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯତି ଵୈ କଲୌ। ଇତ୍ଯେଷ ପୌରଵୋ ଵଂଶୋ ଯଥାଵଦନୁକୀର୍ତ୍ତିତଃ ।। ୩୭.

କ୍ଷେମକ ରାଜା ହେବା ପରେ କଳିଯୁଗରେ ଏହି ବଂଶର ଶେଷ ହେବ। ଏହିପରି ଭଳି ଭାବରେ ପୌରବ ବଂଶର କଥା ଠିକ୍ ଭାବେ କୁହାଯାଇଛି।

ଧୀମତଃ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରସ୍ଯ ହ୍ଯର୍ଜୁନସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ। ଅତ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ଵଂ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଇକ୍ଷ୍ଵାକୂଣାଂ ମହାତ୍ମନାମ୍ ।। ୩୭.

ବୁଦ୍ଧିମାନ ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପୁଅ ମହାତ୍ମା ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପରେ ଏବେ ମୁଁ ମହାତ୍ମା ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର କଥା କହିବି।

ବୃହଦ୍ରଥସ୍ଯ ଦାଯାଦୋ ଵୀରୋ ରାଜା ବୃହତ୍କ୍ଷଯଃ । ତତଃ କ୍ଷଯଃ ସୁତସ୍ତସ୍ଯ ଵତ୍ସଵ୍ଯୂହସ୍ତତଃ କ୍ଷଯାତ୍ ।। ୩୭.

ବୃହଦ୍ରଥଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ସୂର୍ଯ୍ୟବନ୍ତି ବିର ରାଜା ବୃହତ୍କ୍ଷୟ ହେବେ। ତାଙ୍କ ପୁଅ କ୍ଷୟ ଓ କ୍ଷୟଙ୍କଠାରୁ ବତ୍ସବ୍ୟୂହ ହେବେ।

ଵତ୍ସଵ୍ଯୂହାତ୍ପ୍ରତିଵ୍ଯୂହସ୍ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରୋ ଦିଵାକରଃ। ଯଶ୍ଚ ସାଂପ୍ରତମଧ୍ଯାସ୍ତ ଅଯୋଧ୍ଯାଂ ନଗରୀଂ ନୃପଃ ।। ୩୭.

ବତ୍ସବ୍ୟୂହଙ୍କଠାରୁ ପ୍ରତିବ୍ୟୂହ ଓ ତାଙ୍କର ପୁଅ ଦିବାକର ହେବେ, ଯିଏ ବର୍ତ୍ତମାନ ଅୟୋଧ୍ୟା ସହରରେ ରାଜ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି।

ଦିଵାକରସ୍ଯ ଭଵିତା ସହଦେଵୋ ମହାଯଶାଃ। ସହଦେଵସ୍ଯ ଦାଯାଦୋ ବୃହଦଶ୍ଵୋ ଭଵିଷ୍ଯତି ।। ୩୭.

ଦିବାକରଙ୍କ ପୁଅ ମହାଖ୍ୟାତି ସହିତ ସହଦେବ ହେବେ। ସହଦେବଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ବୃହଦଶ୍ୱ ହେବେ।

ତସ୍ଯ ଭାନୁରଥୋ ଭାଵ୍ଯଃ ପ୍ରତୀତାଶ୍ଵଶ୍ଚ ତତ୍ସୁତଃ। ପ୍ରତୀତାଶ୍ଵସୁତଶ୍ଚାପି ସୁପ୍ରତୀତୋ ଭଵିଷ୍ଯତି ।। ୩୭.

ତାଙ୍କର ପୁଅ ଭାନୁରଥ ଓ ଭାନୁରଥଙ୍କ ପୁଅ ପ୍ରତୀତାଶ୍ୱ ହେବେ। ପ୍ରତୀତାଶ୍ୱଙ୍କ ପୁଅ ସୁପ୍ରତୀତ ହେବେ।

ସହଦେଵଃ ସୁତସ୍ତସ୍ଯ ସୁନକ୍ଷତ୍ରଶ୍ଚ ତତ୍ସୁତଃ ।। ୩୭.

ତାଙ୍କର ପୁଅ ସହଦେବ ଓ ସହଦେବଙ୍କ ପୁଅ ସୁନକ୍ଷତ୍ର ହେବେ।

କିନ୍ନରସ୍ତୁ ସୁନକ୍ଷତ୍ରାଦ୍ଭଵିଷ୍ଯତି ପରଂତପଃ। ଭଵିତା ଚାନ୍ତରିକ୍ଷସ୍ତୁ କିନ୍ନରସ୍ଯ ସୁତୋ ମହାନ୍ ।। ୩୭.

ସୁନକ୍ଷତ୍ରଙ୍କଠାରୁ ଶତ୍ରୁ ଦମନ କରିଥିବା କିନ୍ନର ହେବେ। କିନ୍ନରଙ୍କ ମହାନ ପୁଅ ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ହେବେ।

ଅନ୍ତରିକ୍ଷାତ୍ସୁପର୍ଣସ୍ତୁ ସୁପର୍ଣାଚ୍ଚାପ୍ଯମିତ୍ରଜିତ୍। ପୁତ୍ରସ୍ତସ୍ଯ ଭରଦ୍ଵାଜୋ ଧର୍ମୀ ତସ୍ଯ ସୁତଃ ସ୍ମୃତଃ। ପୁତ୍ରଃ କୃତଞ୍ଜଯୋ ନାମ ଧର୍ମିଣଃ ସ ଭଵିଷ୍ଯତି। କୃତଞ୍ଜଯସୁତୋ ଵ୍ରାତୋ ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରୋ ରଣଞ୍ଜଯଃ ।। ୩୭.

ଅନ୍ତରିକ୍ଷଙ୍କଠାରୁ ସୁପର୍ଣ୍ଣ ଓ ସୁପର୍ଣ୍ଣଙ୍କଠାରୁ ଅମିତ୍ରଜିତ ହେବେ। ତାଙ୍କର ପୁଅ ଧର୍ମୀ ଭରଦ୍ୱାଜ ହେବେ। ଧର୍ମୀଙ୍କ ପୁଅ କୃତଞ୍ଜୟ ନାମକ ହେବେ। କୃତଞ୍ଜୟଙ୍କ ପୁଅ ଭ୍ରାତ ଓ ତାଙ୍କର ପୁଅ ରଣଞ୍ଜୟ ହେବେ।

ଭଵିତା ସଞ୍ଜଯଶ୍ଚାପି ଵୀରୋ ରାଜା ରଣଞ୍ଜଯାତ୍। ସଞ୍ଜଯସ୍ଯ ସୁତଃ ଶାକ୍ଯଃ ଶାକ୍ଯାଚ୍ଛୁଦ୍ଧୋଦନୋଽଭଵତ୍ ।। ୩୭.

ଏକ ଶୂରବୀର ରାଜା ସଞ୍ଜୟ ନାମେ ହେବେ, ଯିଏ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜୟୀ ହେବେ। ସଞ୍ଜୟଙ୍କ ପୁଅ ଶାକ୍ୟ ହେବେ, ଶାକ୍ୟଠାରୁ ଶୁଦ୍ଧୋଦନଙ୍କ ଜନ୍ମ ହେବ।

ଶୁଦ୍ଧୋଦନସ୍ଯ ଭଵିତା ଶାକ୍ଯାର୍ଥେ ରାହୁଲଃ ସ୍ମୃତଃ। ପ୍ରସେନଜିତ୍ତତୋ ଭାଵ୍ଯଃ କ୍ଷୁଦ୍ରକୋ ଭଵିତା ତତଃ ।। ୩୭.

ଶୁଦ୍ଧୋଦନଙ୍କ ପାଇଁ ଶାକ୍ୟ ବଂଶ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ରାହୁଳ ନାମକ ପୁଅ ହେବେ। ପ୍ରସେନଜିତଠାରୁ କ୍ଷୁଦ୍ରକ ଜନ୍ମିବେ, ତାଙ୍କଠାରୁ ଆଉ ଏକ ଜନ୍ମିବେ।

କ୍ଷୁଦ୍ରକାତ୍କ୍ଷୁଲିକୋ ଭାଵ୍ଯଃ କ୍ଷୁଲିକାତ୍ସୁରଥଃ ସ୍ମୃତଃ। ସୁମିତ୍ରଃ ସୁରଥସ୍ଯାପି ଅନ୍ତ୍ଯଶ୍ଚ ଭଵିତା ନୃପଃ ।। ୩୭.

କ୍ଷୁଦ୍ରକଠାରୁ କ୍ଷୁଲିକ ହେବେ, କ୍ଷୁଲିକଠାରୁ ସୁରଥ ନାମକ ରାଜା ହେବେ। ସୁରଥଙ୍କଠାରୁ ସୁମିତ୍ର ଜନ୍ମିବେ, ଏହି ସୁମିତ୍ର ଶେଷ ରାଜା ହେବେ।

ଏତେ ଐକ୍ଷ୍ଵାକଵାଃ ପ୍ରୋକ୍ତା ଭଵିତାରଃ କଲୌ ଯୁଗେ। ବୃହଦ୍ବଲାନ୍ଵଯେ ଜାତା ଭଵିତାରଃ କଲୌ ଯୁଗେ। ଶୂରାଶ୍ଚ କୃତଵିଦ୍ଯାଶ୍ଚ ସତ୍ଯସନ୍ଧା ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯାଃ ।। ୩୭.

ଏହେମାନେ ବୃହଦ୍ବଳ ବଂଶରେ ଜନ୍ମିଥିବା ଏଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର କଳିଯୁଗର ରାଜାମାନେ। ସେମାନେ ଶୂର, ଶିକ୍ଷାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ସତ୍ୟବାନ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟଜୟୀ ହେବେ।

ଅତ୍ରାନୁଵଂଶଶ୍ଲୋକୋଽଯଂ ଭଵିଷ୍ଯଜ୍ଞୈରୁଦାହୃତଃ। ଇକ୍ଷ୍ଵାକୂଣାମଯଂ ଵଂଶଃ ସୁମିତ୍ରାନ୍ତୋ ଭଵିଷ୍ଯତି। ସୁମିତ୍ରଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ରାଜାନଂ ସଂସ୍ଥାଂ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯତି ଵୈ କଲୌ। ଇତ୍ଯେତନ୍ମାନଵଂ କ୍ଷେତ୍ରମୈଲଞ୍ଚ ସମୁଦାହୃତମ୍ ।। ୩୭.

ଏଠାରେ ଭବିଷ୍ୟତ୍ବେତାମାନେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିବା ଏକ ଶ୍ଲୋକ ଅଛି— ଏହି ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶ ସୁମିତ୍ର ରାଜା ସହିତ ଶେଷ ହେବ। ସୁମିତ୍ର ରାଜା ହେବା ପରେ, କଳିଯୁଗରେ ଏହି ବଂଶର ଅବସାନ ହେବ। ଏଭଳି ମାନବ ବଂଶ ଓ ମୈଳେୟ ବଂଶର ବିବରଣୀ ଦିଆଯାଇଛି।

ଅତ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ଵଂ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ମାଗଧେଯାନ୍ବୃହଦ୍ରଥାନ୍। ଜରାସନ୍ଧସ୍ଯ ଯେ ଵଂଶେ ସହଦେଵାନ୍ଵଯେ ନୃପାଃ ।। ୩୭.

ଏବେ ମୁଁ ବୃହଦ୍ରଥ ବଂଶର ମାଗଧ ରାଜାମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ବଂଶର ସହଦେବ ରଖିଥିବା ରାଜାମାନେ, ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ କହିବି।

ଅତୀତା ଵର୍ତ୍ତମାନାଶ୍ଚ ଭଵିଷ୍ଯାଶ୍ଚ ତଥା ପୁନଃ। ପ୍ରାଧାନ୍ଯତଃ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଗଦତୋ ମେ ନିବୋଧତ ।। ୩୭.

ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଥିଲେ, ଏବେ ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ଆଗାମୀରେ ଆସିବେ, ସେମାନଙ୍କୁ ମୁଁ ପ୍ରମୁଖତା ଅନୁଯାୟୀ କଥାହେବି; ମୋ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦିଅ।

ସଂଗ୍ରାମେ ଭାରତେ ତସ୍ମିନ୍ ସହଦେଵୋ ନିପାତିତଃ। ସୋମାଧିସ୍ତସ୍ଯ ତନଯୋ ରାଜର୍ଷିଃ ସଗିରିଵ୍ରଜେ ।। ୩୭.

ଭାରତ ଯୁଦ୍ଧରେ ସହଦେବ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପୁଅ ସୋମାଧି ନାମକ ରାଜା ଋଷି ଗିରିବ୍ରଜ ନଗରରେ ଥିଲେ।

ପଞ୍ଚାଶତଂ ତଥାଷ୍ଟୌ ଚ ସମା ରାଜ୍ଯମକାରଯତ୍। ଶ୍ରୁତଶ୍ରଵାଃ ଚତୁଃଷଷ୍ଟିସମାସ୍ତସ୍ଯ ସୁତୋଽଭଵତ୍। ଅଯୁତାଯୁସ୍ତୁ ଷଡ୍ଵିଂଶଂ ରାଜ୍ଯଂ ଵର୍ଷାଣ୍ଯକାରଯତ୍। ସମାଃ ଶତଂ ନିରାମିତ୍ରୋ ମହୀଂ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଦିଵଙ୍ଗତଃ ।। ୩୭.

ସେ ପଞ୍ଚାବନ୍ଦ ଆଠିଏ ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ କଲେ। ତାଙ୍କ ପୁଅ ଶ୍ରୁତଶ୍ରବା ଚଉଷଠିଏ ବର୍ଷ ବଞ୍ଚିଲେ। ଅୟୁତାୟୁ ଛବିଶି ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ କଲେ। ନିରାମିତ୍ର ଶତ ବର୍ଷ ଭୂମିର ଭୋଗ କରି ପରଲୋକକୁ ଗଲେ।

ପଞ୍ଚାଶତଂ ସମାଃ ଷଟ୍ ଚ ସୁକୃତ୍ତଃ ପ୍ରାପ୍ତଵାନ୍ମହୀମ୍। ତ୍ରଯୋଵିଂଶଂ ବୃହତ୍କର୍ମା ରାଜ୍ଯଂ ଵର୍ଷାଣ୍ଯକାରଯତ୍ ।। ୩୭.

ସୁକୃତ ପଞ୍ଚାବନ୍ଦ ଛଅ ବର୍ଷ ଭୂମିର ଶାସନ କଲେ। ବୃହତ୍କର୍ମା ତେଇଶି ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ କଲେ।

ସେନାଜିତ୍ସାମ୍ପ୍ରତଂ ଚାପି ଏତାଂ ଵୈ ଭୁଜ୍ଯତେ ସମାଃ। ଶ୍ରୁତଞ୍ଜଯସ୍ତୁ ଵର୍ଷାଣି ଚତ୍ଵାରିଂଶଦ୍ଭଵିଷ୍ଯତି ।। ୩୭.

ଏବେ ସେନାଜିତ ଏହି ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକ ରାଜ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି। ଶ୍ରୁତଞ୍ଜୟ ଚାଳିଶି ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ କରିବେ।

ମହାବାହୁର୍ମହାବୁଦ୍ଧିର୍ମହାଭୀମପରାକ୍ରମଃ। ପଞ୍ଚତ୍ରିଂଶତ୍ତୁ ଵର୍ଷାଣି ମହୀଂ ପାଲଯିତା ନୃପଃ ।। ୩୭.

ଏହି ରାଜା ବିଶାଳ ବାହୁ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ଭୟଙ୍କର ପ୍ରତାପଶାଳୀ ହେବେ। ସେ ପଞ୍ଚତିରିଶି ବର୍ଷ ଭୂମିର ରକ୍ଷା କରିବେ।

ଅଷ୍ଟପଞ୍ଚା ଶତଂ ଚାବ୍ଦାନ୍ ରାଜ୍ଯେ ସ୍ଥାସ୍ଯତି ଵୈ ଶୁଚିଃ। ଅଷ୍ଟାଵିଂଶତ୍ସମାଃ ପୂର୍ଣାଃ କ୍ଷେମୋ ରାଜା ଭଵିଷ୍ଯତି ।। ୩୭.

ପବିତ୍ର ରାଜା ପଚାସିଏ ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟରେ ରହିବେ। କ୍ଷେମ ଏକେଇଶିଏ ବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ରାଜ୍ୟ କରିବେ।

ଭୁଵତସ୍ତୁ ଚତୁଃଷଷ୍ଟୀରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯତି ଵୀର୍ଯ୍ଯଵାନ୍। ପଞ୍ଚଵର୍ଷାଣି ପୂର୍ଣାନି ଧର୍ମନେତ୍ରୋ ଭଵିଷ୍ଯତି ।। ୩୭.

ଭୁବତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ ଚଉଷଠିଏ ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ ପାଇବେ। ଧର୍ମନେତ୍ର ପଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ରାଜ୍ୟ କରିବେ।

ଭୋକ୍ଷ୍ଯତେ ନୃପତିଶ୍ଚୈଵ ହ୍ଯଷ୍ଟପଞ୍ଚାଶତଂ ସମାଃ। ଅଷ୍ଟାତ୍ରିଂଶତ୍ସମା ରାଜ୍ଯଂ ସୁଵ୍ରତସ୍ଯ ଭଵିଷ୍ଯତି ।। ୩୭.

ରାଜା ଅଠାଉଁଚାଳିଶି ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟର ଭୋଗ କରିବେ। ସୁବ୍ରତ ଅଠାତିରିଶି ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ କରିବେ।

ଚତ୍ଵାରିଂଶଦ୍ଦଶାଷ୍ଟୌ ଚ ଦୃଢସେନୋ ଭଵିଷ୍ଯତି। ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଂଶତ୍ତୁ ଵର୍ଷାଣି ସୁମତିଃ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯତେ ତତଃ ।। ୩୭.

ଦୃଢ଼ସେନ ଚାଳିଶିଏ ଓ ଆଠିଏ ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ କରିବେ। ତାପରେ ସୁମତି ତେଇତିରିଶି ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ ପାଇବେ।

ଦ୍ଵାଵିଂଶତିସମା ରାଜ୍ଯଂ ସୁଚଲୋ ଭୋକ୍ଷ୍ଯତେ ତତଃ। ଚତ୍ଵାରିଂଶତ୍ସମା ରାଜା ସୁନେତ୍ରୋ ଭୋକ୍ଷ୍ଯତେ ତତଃ ।। ୩୭.

ସୁଚଳ ବିଶିଏ ଦୁଇ ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ କରିବେ। ତାପରେ ସୁନେତ୍ର ଚାଳିଶି ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ କରିବେ।

ସତ୍ଯଜିତ୍ପୃଥିଵୀରାଜ୍ଯଂ ତ୍ର୍ଯଶୀତିଂ ଭୋକ୍ଷ୍ଯତେ ସମାଃ। ପ୍ରାପ୍ଯେମାଂ ଵୀରଜିଚ୍ଚାପି ପଞ୍ଚତ୍ରିଂଶଦ୍ଭଵିଷ୍ଯତି ।। ୩୭.

ସତ୍ୟଜିତ ଏକାଶିଏ ତିନି ବର୍ଷ ଭୂମିର ଶାସନ କରିବେ। ତାପରେ ବୀରଜିତ ପଞ୍ଚତିରିଶି ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ ପାଇବେ।