ଵାଯୁପୁରାଣମ୍

ହିଡମ୍ବା ଭୀମସେନାତ୍ତୁ ଜଜ୍ଞେ ପୁତ୍ରଂ ଘଟୋତ୍କଚମ୍। କାଶ୍ଯାଃ ପୁନର୍ଭୀମସେନାଜ୍ଜଜ୍ଞେ ସର୍ଵ୍ଵଵୃକଂ ସୁତମ୍ ।। ୩୭.

ଭୀମସେନ ଓ ହିଡିମ୍ବାଙ୍କୁ ପୁଅ ଘଟୋତ୍କଚ ଜନ୍ମିଲେ। ଭୀମସେନ ଓ କାଶ୍ୟାଙ୍କୁ ସର୍ବବୃକ ନାମକ ପୁଅ ହେଲେ।

ସୁହୋତ୍ରଂ ଵିଜଯା ମାଦ୍ରୀ ସହଦେଵାଦଜାଯତ। କରେମତ୍ଯାନ୍ତୁ ଵୈଦ୍ଯାଯାଂ ନିରମିତ୍ରସ୍ତୁ ଲାଙ୍ଗଲିଃ ।। ୩୭.

ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ପୁଅ ବିଜୟାଙ୍କୁ ସୁହୋତ୍ର ଜନ୍ମିଲେ। ସହଦେବ ଓ ବୈଦ୍ୟାଙ୍କୁ ନିରମିତ୍ର ଓ ଲାଙ୍ଗଳି ପୁଅ ହେଲେ।

ସୁଭଦ୍ରାଯାଂ ରଥୀ ପାର୍ଥାଦଭିମନ୍ଯୁରଜାଯତ। ଉତ୍ତରାଯାନ୍ତୁ ଵୈରାଟ୍ଯାଂ ପରିକ୍ଷିଦଭିମନ୍ଯୁଜଃ ।। ୩୭.

ପାର୍ଥ ଓ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ରଥୀ ଅଭିମନ୍ୟୁ ଜନ୍ମିଲେ। ଅଭିମନ୍ୟୁ ଓ ୟୁତ୍ତରା, ବିରାଟଙ୍କ ଝିଅ, ଠାରୁ ପରିକ୍ଷିତ ଜନ୍ମିଲେ।

ପରିକ୍ଷିତସ୍ତୁ ଦାଯାଦୋ ରାଜାସୀଜ୍ଜନମେଜଯଃ। ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ସ୍ଥାପଯାମାସ ସ ଵୈ ଵାଜସନେଯିକାନ୍ ।। ୩୭.

ପରିକ୍ଷିତଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ରାଜା ଜନମେଜୟ ହେଲେ। ସେ ବାଜସନେୟି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ।

ଅସପତ୍ନଂ ତଦାମର୍ଷାଦ୍ଵୈଶମ୍ପାଯନ ଏଵ ତୁ। ନ ସ୍ଥାସ୍ଯତୀହ ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧେ ତଵୈତଦ୍ଵଚନଂ ଭୁଵି ।। ୩୭.

ଅସନ୍ତୋଷରେ ବୈଶମ୍ପାୟନ କହିଲେ—'ତୁମର ଏହି କଥା, ମୂର୍ଖ, ଏଠାରେ ଏକାକି ରହିବ ନାହିଁ।'

ଯାଵତ୍ସ୍ଥା ସ୍ଯାମ୍ଯହଂ ଲୋକେ ତାଵନ୍ନୈତତ୍ପ୍ରଶସ୍ଯତେ। ଅଭିତଃ ସଂସ୍ଥିତଶ୍ଚାପି ତତଃ ସ ଜନମେଜଯଃ ।। ୩୭.

ମୁଁ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ଜଗତରେ ରହିବି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି କଥା କେହି ପ୍ରଶଂସା କରିବେ ନାହିଁ। ମୁଁ ଚାଲିଗଲା ପରେ ମଧ୍ୟ, ଜନମେଯୟଙ୍କ ପାଇଁ ଏହିପରି ହେଇଥିଲା।

ପୌର୍ଣମାସ୍ଯେନ ହଵିଷା ଦେଵମିଷ୍ଟ୍ଵା ପ୍ରଜାପତିମ୍। ଵିଜ୍ଞାଯ ସଂସ୍ଥିତୋଽପଶ୍ଯତ୍ତଦ୍ଵଧୀଷ୍ଟାଂ ଵିଭୋର୍ମଖେ ।। ୩୭.

ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନରେ ହବି ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଜାପତିଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ସବୁ ବୁଝି ନିଅ, ସେ ଚାଲିଗଲେ ଏବଂ ଯଜ୍ଞରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ହୋଇଥିବା ବିନାଶକୁ ଦେଖିଲେ।

ପରିକ୍ଷିତ୍ତନଯଶ୍ଵାପି ପୌରଵୋ ଜନମେଜଯଃ । ଦ୍ଵିରଶ୍ଵମେଧମାହୃତ୍ଯ ତତୋ ଵାଜସନେଯକମ୍ । ପ୍ରଵର୍ତ୍ତଯିତ୍ଵା ତଦ୍ବ୍ରହ୍ମ ତ୍ରିଖର୍ଵ୍ଵୀ ଜନମେଜଯଃ ।। ୩୭.

ପରୀକ୍ଷିତଙ୍କ ପୁଅ ପୌରବ ଜନମେଯୟ ଦୁଇଥର ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରି, ପରେ ବାଜସନେୟୀ ପରମ୍ପରାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ତିନିଥର ଅଶ୍ୱମେଧ କରି, ସେଇ ଜନମେଯୟ ଏହି ବ୍ରହ୍ମକୁ ପ୍ରଚଳିତ କଲେ।

ଖର୍ଵ୍ଵମଶ୍ଵକମୁଖ୍ଯାନାଂ ଖର୍ଵ୍ଵମଙ୍ଗନିଵାସିନାମ୍। ସର୍ଵ୍ଵଞ୍ଚ ମଧ୍ଯଦେଶାନାଂ ତ୍ରିଖର୍ଵ୍ଵୀ ଜନମେଜଯଃ । ଵିଷାଦାଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣୈଃ ସାର୍ଦ୍ଧମଭିଶସ୍ତଃ କ୍ଷଯଂ ଯଯୌ ।। ୩୭.

ତିନିଥର ଅଶ୍ୱମେଧ କରିଥିବା ଜନମେଯୟ ପ୍ରଧାନ ଘୋଡ଼ା, ମହିଳା ଓ ମଧ୍ୟଦେଶର ସମସ୍ତଙ୍କୁ କ୍ଷୟ କଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କ୍ଷୁବ୍ଧ ହୋଇ ତାଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ ଏବଂ ସେ ନଶ୍ଟ ହେଲେ।

ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରଃ ଶତନୀକୋ ବଲଵାନ୍ ସତ୍ଯଵିକ୍ରମଃ । ତତଃ ସୁତଂ ଶତାନୀକଂ ଵିପ୍ରାସ୍ତମଭ୍ଯଷେଚଯତ୍ ।। ୩୭.

ତାଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ଶତନୀକ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ସତ୍ୟବୀର। ପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ତାଙ୍କ ପୁଅ ଶତନୀକଙ୍କୁ ଅଭିଷେକ କଲେ।

ପୁତ୍ରୋଽଶ୍ଵମେଧ ଦତ୍ତୋଽଭୂଚ୍ଛତାନୀକସ୍ଯ ଵୀର୍ଯ୍ଯଵାନ୍। ପୁତ୍ରୋଽଶ୍ଵମେଧଦତ୍ତାଦ୍ଵୈ ଜାତଃ ପରପୁରଂଜଯଃ ।। ୩୭.

ଶତନୀକଙ୍କ ପୁଅ ଅଶ୍ୱମେଧଦତ୍ତ, ଶୂର ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ। ଅଶ୍ୱମେଧଦତ୍ତଙ୍କୁ ଥିଲେ ପୁଅ ପରପୁରଞ୍ଜୟ।

ଅଧିସାମକୃଷ୍ଣୋ ଧର୍ମାତ୍ମା ସାମ୍ପ୍ରତୋଽଯଂ ମହାଯଶାଃ। ଯସ୍ମିନ୍ ପ୍ରଶାସତି ମହୀଂ ଯୁଷ୍ମାଭିରିଦମାହୃତମ୍ ।। ୩୭.

ଏବେ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ବଡ଼ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ ଅଧିସାମକୃଷ୍ଣ ରାଜ କରୁଛନ୍ତି, ଯାଙ୍କ ଶାସନରେ ତୁମେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରିଛ।

ଦୁରାପଂ ଦୀର୍ଘସତ୍ରଂ ଵୈ ତ୍ରୀଣି ଵର୍ଷାଣି ଦୁଶ୍ଚରମ୍। ଵର୍ଷଦ୍ଵଯଂ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରେ ଦୃଷଦ୍ଵତ୍ଯାଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ ।। ୩୭.

ଏହି କଠିନ ଓ ଦୀର୍ଘ ଯଜ୍ଞ, ତିନି ବର୍ଷ ଧରି ଚାଲିଥିଲା, ଦୁଇ ବର୍ଷ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର ଓ ଦୃଷଦ୍ବତୀ ନଦୀ ପାଖରେ ହୋଇଥିଲା, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ।

ଋଷଯ ଊଚୁଃ ।। ଶ୍ରୋତୁଂ ଭଵିଷ୍ଯମିଚ୍ଛାମଃ ପ୍ରଜାନାଂ ଵୈ ମହାମତେ । ସୂତ ସାର୍ଦ୍ଧଂ ନୃପୈର୍ଭାଵ୍ଯଂ ଵ୍ଯତୀତଂ କୀର୍ତ୍ତିତଂ ତ୍ଵଯା ।। ୩୭.

ଋଷିମାନେ କହିଲେ: ହେ ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଯେପରି ତୁମେ ଗତକାଳର କଥା କହିଛ, ସେପରି ଆମେ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଲୋକମାନେ ଓ ରାଜାମାନେ କେମିତି ହେବେ, ସେଥିରେ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ।

ଯତ୍ତୁ ସଂସ୍ଥାସ୍ଯତେ କୃତ୍ଯମୁତ୍ପତ୍ସ୍ଯନ୍ତି ଚେ ଯେ ନୃପାଃ। ଵର୍ଷାଗ୍ରତୋଽପି ପ୍ରବ୍ରୂହି ନାମତଶ୍ଚୈଵ ତାନ୍ନୃପାନ୍ ।। ୩୭.

ଭବିଷ୍ୟତରେ କଣ କାର୍ଯ୍ୟ ହେବ ଓ କେଉଁ ରାଜା ଆସିବେ, ସେମାନଙ୍କ ନାମ ସହିତ ଆମକୁ କହ, ଅନେକ ବର୍ଷ ପରେ ଯେଉଁମାନେ ଆସିବେ ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ।

କାଲଂ ଯୁଗପ୍ରମାଣଞ୍ଚ ଗୁଣଦୋଷାନ୍ ଭଵିଷ୍ଯତଃ। ସୁଖଦୁଃଖେ ପ୍ରଜାନାଞ୍ଚ ଧର୍ମତଃ କାମତୋଽର୍ଥତଃ ।। ୩୭.

ସମୟ, ଯୁଗର ମାପ, ଭବିଷ୍ୟତର ଗୁଣ ଓ ଦୋଷ, ଲୋକମାନଙ୍କ ଧର୍ମ, କାମ ଓ ଅର୍ଥ ଅନୁସାରେ ସୁଖ ଦୁଃଖ — ସବୁ କଥା ଆମକୁ କହ।

ଏତତ୍ସର୍ଵଂ ପ୍ରସଙ୍ଖ୍ଯାଯ ପୃଚ୍ଛତାଂ ବ୍ରୂହି ତତ୍ଵତଃ। ସ ଏଵମୁକ୍ତୋ ମୁନିଭିଃ ସୂତୋ ବୁଦ୍ଧିମତାଂ ଵରଃ। ଆଚଚକ୍ଷେ ଯଥାଵୃତ୍ତଂ ଯଥାଦୃଷ୍ଟଂ ଯଥାଶ୍ରୁତମ୍ ।। ୩୭.

ଏହି ସବୁ ବିଷୟ ଭାବି ଆମେ ପଚାରୁଛୁ, ସତ୍ୟ କଥା କହ। ଏପରି ଋଷିମାନେ କହିବା ପରେ, ସବୁଠାରୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ ସୂତ ଯେପରି ଘଟିଥିଲା, ଯେପରି ଦେଖିଥିଲେ ଓ ଶୁଣିଥିଲେ, ସେପରି କଥା କହିଲେ।

ଯଥା ମେ କୀର୍ତ୍ତିତଂ ସର୍ଵଂ ଵ୍ଯାସେନାଦ୍ଭୁତକର୍ମ୍ମଣା। ଭାଵ୍ଯଂ କଲିଯୁଗଞ୍ଚୈଵ ତଥା ମନ୍ଵନ୍ତରାଣି ତୁ ।। ୩୭.

ଯେପରି ମତେ ବିଶ୍ମୟକର କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବ୍ୟାସଦେବ ସମସ୍ତ କଥା କହିଥିଲେ, ସେପରି ଆସନ୍ତା କଳିଯୁଗ ଓ ମନ୍ବନ୍ତରମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ।

ଅନାଗତାନି ସର୍ଵାଣି ବ୍ରୁଵତୋ ମେ ନିବୋଧତ। ଅତ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ଵଂ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଵୃପାସ୍ତୁ ଯେ ।। ୩୭.

ଏଠାରୁ ଆଗକୁ ଯେଉଁ ସବୁ ଘଟିବ, ସେସବୁ ମୋ ପାଖରୁ ଶୁଣ। ଏଠାରୁ ଆଗକୁ ଯେଉଁ ରାଜାମାନେ ଆସିବେ, ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ କହିବି।

ଐଲାଂଶ୍ଚୈଵ ତଥେକ୍ଷ୍ଵାକୂନ୍ ସୌଦ୍ଯୁମ୍ନାଂଶ୍ଚୈଵ ପାର୍ଥିଵାନ୍। ଯେଷୁ ସଂସ୍ଥାପ୍ଯତେ କ୍ଷେତ୍ରଣୈକ୍ଷ୍ଵାକଵମିଦଂ ଶୁଭମ୍ ।। ୩୭.

ଏହି ଶୁଭ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ଭୂମିରେ ଯେଉଁ ଆଇଳ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ଓ ସୌଦ୍ୟୁମ୍ନ ରାଜବଂଶ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ।

ତାନ୍ ସର୍ଵାନ୍ କୀର୍ତ୍ତଯିଷ୍ଯାମି ଭଵିଷ୍ଯେ ପଠିତାନ୍ନୃପାନ୍। ତେଭ୍ଯଃ ପରେ ଚ ଯେ ଚାନ୍ଯେ ଉତ୍ପତ୍ସ୍ଯନ୍ତେ ମହୀକ୍ଷିତଃ ।। ୩୭.

ଭବିଷ୍ୟତରେ ଯେଉଁ ରାଜାମାନେ ହେବେ, ସେମାନଙ୍କ ସବୁଙ୍କୁ ନାମ ସହିତ କହିବି। ସେମାନଙ୍କ ପରେ ଯେଉଁ ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନେ ଆସିବେ, ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ।

କ୍ଷତ୍ରାଃ ପାରଶଵାଃ ଶୂଦ୍ରାସ୍ତଥା ଯେ ଚ ଦ୍ଵିଜାତଯଃ। ଅନ୍ଧାଃ ଶକାଃ ପୁଲିନ୍ଦାଶ୍ଚ ତୂଲିକା ଯଵନୈଃ ସହ ।। ୩୭.

କ୍ଷତ୍ରିୟ, ପାରଶବ, ଶୂଦ୍ର ଓ ଦ୍ୱିଜମାନେ; ଅନ୍ଧ, ଶକ, ପୁଲିନ୍ଦ, ତୁଲିକା ଏବଂ ଯବନମାନେ ସହ।

କୈଵର୍ତ୍ତାଭୀରଶବରା ଯେ ଚାନ୍ଯେ ମ୍ଲେଚ୍ଛଜାତଯଃ। ଵର୍ଷାଗ୍ରତଃ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ନାମତଶ୍ଚୈଵ ତାନ୍ନୃପାନ୍ ।। ୩୭.

କୈବର୍ତ୍ତ, ଅଭୀର, ଶବର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମ୍ଲେଚ୍ଛ ଜାତିମାନେ; ବର୍ଷ ଅନୁସାରେ ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ କହିବି, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ରାଜାମାନେ କିଏ ହେବେ, ତାହା ମଧ୍ୟ।

ଅଧିସାମକୃଷ୍ଣଃ ସୋଽଯଂ ସାମ୍ପ୍ରତଂ ପୌରଵାନ୍ନୃପଃ। ତସ୍ଯାନ୍ଵଵାଯେ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଭଵିଷ୍ଯେ ତାଵତୋ ନୃପାନ୍ ।। ୩୭.

ଏହି ଅଧିସାମକୃଷ୍ଣ ଏବେ ପୌରବ ବଂଶରେ ରାଜ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ବଂଶରେ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଯେଉଁମାନେ ରାଜା ହେବେ, ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ମୁଁ କ୍ରମକ୍ରମେ କହିବି।

ଅଧିସାମକୃଷ୍ଣପୁତ୍ରୋ ନିର୍ଵକ୍ରେ ଭଵିତା କିଲ। ଗଙ୍ଗଯାପହୃତେ ତସ୍ମିନ୍ନଗରେ ନାଗସାହ୍ଵଯେ। ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଚ ତଂ ସୁଵାସଞ୍ଚ କୌଶାମ୍ବ୍ଯାଂ ସ ନିଵତ୍ସ୍ଯତି ।। ୩୭.

ଅଧିସାମକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପୁଅ ନିର୍ବକ୍ର ହେବେ। ଗଙ୍ଗା ନଦୀ ଯେତେବେଳେ ନାଗସାହ୍ୱୟ ନାମକ ସହରକୁ ଭାସି ନେବ, ସେତେବେଳେ ସେ ଏହି ସହର ଓ ତାଙ୍କର ଭଲ ଘରକୁ ଛାଡି ଦେଇ କୌଶାମ୍ବୀରେ ବସିବେ।

ଭଵିଷ୍ଯଦୁଷ୍ଣସ୍ତତ୍ପୁତ୍ର ଉଷ୍ଣାଚ୍ଚିତ୍ରରଥଃ ସ୍ମୃତଃ। ଶୁଚିଦ୍ରଥଶ୍ଚିତ୍ରରଥାଦ୍‌ଵୃତିମାଂଶ୍ଚ ଶୁଚିଦ୍ରଥାତ୍ ।। ୩୭.

ନିର୍ବକ୍ରଙ୍କ ପୁଅ ଉଷ୍ଣ ହେବେ, ଉଷ୍ଣଙ୍କଠାରୁ ଚିତ୍ରରଥ ହେବେ। ଚିତ୍ରରଥଙ୍କଠାରୁ ଶୁଚିଦ୍ରଥ ଓ ଶୁଚିଦ୍ରଥଙ୍କଠାରୁ ବୃତିମାନ୍ ହେବେ।

ସୁଷେଣୋ ଵୈ ମହାଵୀର୍ଯୋ ଭଵିଷ୍ଯତି ମହାଯଶାଃ। ତସ୍ମାତ୍ସୁଷେଣାଦ୍ଭଵିତା ସୁତୀର୍ଥୋ ନାମ ପାର୍ଥିଵଃ ।। ୩୭.

ବୃତିମାନ୍ଙ୍କଠାରୁ ବିଶାଳ ଶକ୍ତି ଓ ଖ୍ୟାତି ଥିବା ସୁଷେଣ ହେବେ। ସୁଷେଣଙ୍କଠାରୁ ସୁତୀର୍ଥ ନାମକ ରାଜା ହେବେ।

ରୁଚଃ ସୁତୀର୍ଥାଦ୍ଭଵିତା ତ୍ରିଚକ୍ଷୋ ଭଵିତା ତତଃ। ତ୍ରିଚକ୍ଷସ୍ଯ ତୁ ଦାଯାଦୋ ଭଵିତା ଵୈ ସୁଖୀବଲଃ ।। ୩୭.

ସୁତୀର୍ଥଙ୍କଠାରୁ ରୁଚ ହେବେ, ତାଙ୍କଠାରୁ ତ୍ରିଚକ୍ଷୁ ହେବେ। ତ୍ରିଚକ୍ଷୁଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ସୁଖୀବଳ ହେବେ।

ସୁଖୀବଲସୁତଶ୍ଚାପି ଭାଵ୍ଯୋ ରାଜା ପରିପ୍ଲୁତଃ। ପରିପ୍ଲୁତସୁତଶ୍ଚାପି ଭଵିତା ସୁନଯୋ ନୃପଃ ।। ୩୭.

ସୁଖୀବଳଙ୍କ ପୁଅ ପରିପ୍ଲୁତ ନାମକ ରାଜା ହେବେ। ପରିପ୍ଲୁତଙ୍କ ପୁଅ ସୁନୟ ନାମକ ରାଜା ହେବେ।