ମୃଦଃ ପଞ୍ଚଦଶାମେଧ୍ଯେ ହସ୍ତାଦୀନାଂ ଵିଭାଗଶଃ। ଅନିର୍ଣିକ୍ତେ ମୃଦଂ ଦଦ୍ଯାନ୍ମୃଦନ୍ତେ ତ୍ଵଦ୍ଭିରେଵ ତୁ ।। ୧୭.
ଅପବିତ୍ର ହାତ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଅଙ୍ଗ ପାଇଁ ପନ୍ଦର ଥର ମାଟି ଦେବା ନିୟମ; ସ୍ଥାନ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ନ ହେଲେ ମାଟି ବ୍ୟବହାର କରିବା ଏବଂ ଶେଷରେ ପାଣି ଦେବା ଉଚିତ।
କଣ୍ଠଂ ଶିରୋ ଵା ପ୍ରାଵୃତ୍ଯ ରଥ୍ଯା ପାଦଗତସ୍ତୁ ଵା। ଅକୃତ୍ଵା ପାଦଯୋଃ ଶୌଚମାଚାନ୍ତୋଽପ୍ଯଶୁଚିର୍ଭଵେତ୍ ।। ୧୭.
ଯଦି କଣ୍ଠ କିମ୍ବା ମୁଣ୍ଡ ଢାକି, କିମ୍ବା ରାସ୍ତାରେ ଅପବିତ୍ର ପାଦରେ ଚାଲି, ପାଦ ଶୁଚି କରିନାହିଁ, ମୁଖ ଧୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅଶୁଚି ରହିଯାଏ।
ପ୍ରକ୍ଷାଲ୍ଯ ପାତ୍ରଂ ନିଃକ୍ଷିପ୍ଯ ଆଚମ୍ଯାଭ୍ଯୁକ୍ଷଣଂ ପୁନଃ। ଦ୍ରଵ୍ଯସ୍ଯାନ୍ଯସ୍ଯ ତୁ ତଥା କୁର୍ଯାଦଭ୍ଯୁକ୍ଷଣଂ ପୁନଃ ।। ୧୭.
ପାତ୍ରକୁ ଭଲଭାବେ ଧୋଇ ଦୂରେ ରଖିବା ପରେ, ପୁନି ଜଳ ଚିପିବା ଓ ଶୁଦ୍ଧିକରଣ କରିବା ଉଚିତ। ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦ୍ରବ୍ୟ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଶୁଦ୍ଧିକରଣ ପୁନି କରିବା ଦରକାର।
ପୁଷ୍ପାଦୀନାଂ ତୃଣାନାଞ୍ଚ ପ୍ରୋକ୍ଷଣଂ ହଵିଷାନ୍ତଥା। ପରାହୃତାନାଂ ଦ୍ରଵ୍ଯାଣାଂ ନିଧାଯାଭ୍ଯୁକ୍ଷଣଂ ତଥା ।। ୧୭.
ଫୁଲ ଓ ଘାସ ଭଳି ଦ୍ରବ୍ୟ, ହବିଷ ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯାହା ଅନ୍ୟଠାରୁ ଆଣାଯାଇଛି, ସେଗୁଡିକୁ ରଖିବା ପରେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଶୁଦ୍ଧିକରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ପ୍ରୋକ୍ଷିତନ୍ତୁ ହରେତ୍ କିଞ୍ଚି ଚ୍ଛ୍ରାଦ୍ଧେ ଦୈଵ ତଥା ପୁନଃ। ଉତ୍ତରେଣ ହରେଦ୍ଵେଦ୍ଯାଂ ଦକ୍ଷିଣେନ ଵିସର୍ଜଯେତ୍ ।। ୧୭.
ଯେଉଁ ଦ୍ରବ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧିକରଣ କରାଯାଇଛି, ଶ୍ରାଦ୍ଧ କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ସେଗୁଡିକୁ ଉଠାଇବା ଓ ପୁନି ଏହି କାମ କରିବା ଦରକାର। ବେଦୀରେ ଉତ୍ତର ଦିଗରୁ ଉଠାଇବା ଓ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଛାଡିବା ଉଚିତ।
ଵିଚ୍ଛିନ୍ନଂ ସ୍ଯାଦ୍ଵିପର୍ଯାସେ ଦୈଵେ ପିତ୍ର୍ଯେ ତଥୈଵ ଚ। ଦକ୍ଷିଣେନ ତୁ ହସ୍ତେନ ଦକ୍ଷିଣାଂ ଵେଦିମାଲିଖେତ୍ ।। ୧୭.
ଦେବତା କିମ୍ବା ପିତୃ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବିଚ୍ଛିନ୍ନତା କିମ୍ବା ଭୁଲ ହେଲେ, ଦକ୍ଷିଣ ହାତରେ ବେଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଚିହ୍ନ କରିବା ଉଚିତ।
କରାଭ୍ଯାମେଵ ଦେଵାନାଂ ପିତୄଣାଂ ଵିକରଂ ଶୁଭମ୍। କ୍ଷୁଭିତସ୍ଵପ୍ନଯୋଶ୍ଚୈଵ ତଥା ମୂତ୍ରପୁରୀଷଯୋଃ ।। ୧୭.
ଦେବତା ଓ ପିତୃଙ୍କ ପାଇଁ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ, ଅସ୍ଥିର ଶୟନ କିମ୍ବା ମୁତ୍ର ଓ ପୂରିଷ ପରେ, ଦୁଇ ହାତରେ ଏହି କାମ କରିବା ଉଚିତ।
ନିଷ୍ଠୀଵିତେ ଯଥା ଵ୍ଯକ୍ତେ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଵିପରିଧାଯ ଚ। ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟସ୍ଯ ଚ ସଂସ୍ପର୍ଶେ ତଥା ପାଦାଵସେଚନେ ।। ୧୭.
ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଥୁଇବା ପରେ, ଖାଇବା ପରେ ଓ ଉପର ଜାମା ପିନ୍ଧିବା ପରେ, ଅବଶିଷ୍ଟ ଖାଦ୍ୟକୁ ଛୁଇଁବା, ପାଦ ଧୋଇବା ପରେ ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଦରକାର।
ଉତ୍ସୃଷ୍ଟସ୍ଯ ସୁମମ୍ଭାଷେ ହ୍ଯଶୁଚିଂ ପ୍ରଯତସ୍ଯ ଚ। ସନ୍ଦେହେଷୁ ଚ ସର୍ଵେଷୁ ଶିଖାଂ ମୁକ୍ତ୍ଵା ତଥୈଵ ଚ ।। ୧୭.
ଜଳ ଫେଙ୍ଗିବା, କଠୋର କଥା କହିବା, ଅଶୁଚି ଅବସ୍ଥାରେ, ସନ୍ଦେହ ହେଲେ, କିମ୍ବା ଚୁଡ଼ା ଖୋଲି ରଖିଲେ, ସମସ୍ତ ଅବସ୍ଥାରେ ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ।
ଵିନା ଯଜ୍ଞୋପଵୀତେନ ମୋହାତ୍ତୁ ଯଦ୍ଯୁପସ୍ପୃଷେତ୍। ଔଷ୍ଠସ୍ଯ ଦନ୍ତସଂସ୍ପର୍ଶେ ଦର୍ଶନେ ଚାନ୍ତ୍ଯଵାସିନାମ୍ ।। ୧୭.
ଯଦି ଭୁଲରେ ଯଜ୍ଞୋପବୀତ ବିନା ଜଳ ଚିପିବା କିମ୍ବା ଠୋଡ଼ କିମ୍ବା ଦାନ୍ତ ଛୁଇଁବା, ଗ୍ରାମ ଶେଷରେ ବସୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଦରକାର।
ଜିଙ୍ଵଯା ଚୈଵ ସଂସ୍ପୃଶ୍ଯ ଦନ୍ତାସକ୍ତଂ ତଥୈଵ ଚ। ସଶବ୍ଦମଙ୍ଗୁଲୀଭିଶ୍ଚ ପ୍ରଣତଶ୍ଚାଵଲୋ କଯନ୍ ।। ୧୭.
ଜିଭରେ ଦାନ୍ତ ଛୁଇଁଲେ, ଦାନ୍ତରେ କିଛି ଲାଗିଥିଲେ, ଆଙ୍ଗୁଳିରେ ଶବ୍ଦ କରିଲେ, କିମ୍ବା ନମସ୍କାର କରି ଉପରକୁ ଦେଖିଲେ, ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ।
ଯଶ୍ଚାଧର୍ମେ ସ୍ଥିତୋ ମୋହାଦାଯାନ୍ତୋଽପ୍ଯଶୁଚିର୍ଭଵେତ୍। ଉପଵିଶ୍ଯ ଶୁଚୌ ଦେଶେ ପ୍ରଣତଃ ପ୍ରାଗୁଦଙ୍ମୁଖଃ ।। ୧୭.
ଯେଉଁଠି ଭୁଲରେ ଅଶୁଚି ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଥିବେ, ସେ ଶୁଚି ଥାଉଥିବା ସ୍ଥାନରେ ବସି, ନମସ୍କାର କରି, ପୂର୍ବ କିମ୍ବା ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରିବା ଉଚିତ।
ପାଦୌ ପ୍ରକ୍ଷାଲ୍ଯ ହସ୍ତୌ ତୁ ଅନ୍ତର୍ଜାନୁରୁପ ସ୍ପୃଶେତ୍। ପ୍ରସନ୍ନାସ୍ତ୍ରିଃ ପିବେଚ୍ଚାପଃ ପ୍ରଯତଃ ସୁସମାହିତଃ ।। ୧୭.
ପାଦ ଓ ହାତ ଧୋଇ, ହାତରେ ଜାଙ୍ଘା ଛୁଇଁ, ସ୍ପଷ୍ଟ ମନରେ ଏବଂ ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ତିନିଥର ଜଳ ଚିପିବା ଉଚିତ।
ଦ୍ଵିରେଵ ମାର୍ଜନଂ କୁର୍ଯାତ୍ସକୃଦଭ୍ଯୁକ୍ଷଣଂ ତତଃ। ଖାନି ମୂର୍ଦ୍ଧାନମାତ୍ମାନଂ ହସ୍ତୌ ପାଦୌ ତଥୈଵ ଚ ।। ୧୭.
ଦୁଇଥର ମାର୍ଜନ କରି, ଏକଥର ଶୁଦ୍ଧିକରଣ କରିବା ପରେ, ମୁଖ, ମୁଣ୍ଡ, ଶରୀର, ହାତ ଓ ପାଦ ଏହିପରି ଶୁଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ।
ଅଭ୍ଯୁକ୍ଷଣଂ ତଥା ତସ୍ଯ ଯଦ୍ଯମୀମାଂସିତଂ ଭଵେତ୍। ଏଵମାଚମନଂ ତସ୍ଯ ଵେଦା ଯଜ୍ଞାସ୍ତପାଂସି ଚ ।। ୧୭.
ଯଦି ଶୁଦ୍ଧିକରଣ ବିଷୟରେ ସନ୍ଦେହ ରହିଥାଏ, ତେବେ ପୁନି ଏହା କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି ଆଚମନ, ବେଦ ଅଧ୍ୟୟନ, ଯଜ୍ଞ, ତପସ୍ୟା ଫଳଦାୟୀ ହୁଏ।
ଦାନାନି ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯଞ୍ଚ ଭଵନ୍ତି ସଫଲାସ୍ତଥା। କ୍ରିଯାଂ ଯଃ କୁରୁତେ ମୋହାଦନାଚମ୍ଯୈଵ ନାସ୍ତିକଃ ।। ୧୭.
ଦାନ ଓ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଫଳଦାୟୀ ହୁଏ। କିନ୍ତୁ ଯେଉଁ ଲୋକ ଭୁଲ କିମ୍ବା ଅନାସ୍ଥାରେ ଆଚମନ ବିନା କାର୍ଯ୍ୟ କରେ, ତାହା ବ୍ୟର୍ଥ ହୁଏ।
ଭଵନ୍ତି ଚ ଵୃଥା ତସ୍ଯ କ୍ରିଯା ହ୍ଯେତା ନ ସଂଶଯଃ। ଵାଗ୍ଭାଵଶୁଦ୍ଧନିର୍ଣିକ୍ତମଦୁଷ୍ଟଂ ଵାପ୍ଯନିନ୍ଦିତମ୍ ।। ୧୭.
ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ବ୍ୟର୍ଥ ହୁଏ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। କେବଳ ଶୁଦ୍ଧ ଭାବ ଓ ଶୁଦ୍ଧ କଥାରେ, ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦୋଷ କିମ୍ବା ନିନ୍ଦା ନଥିଲେ, କାର୍ଯ୍ୟ ଫଳଦାୟୀ ହୁଏ।
ମେଧ୍ଯାନ୍ଯେତାନି ଜ୍ଞେଯାନି ଦୁଷ୍ଟମେଭ୍ଯୋ ଵିପର୍ଯଯଃ। ନ ଵକ୍ତଵ୍ଯଃ ସଦା ଵିପ୍ରଃ କ୍ଷୁଧିତୋ ନାସ୍ତି କିଞ୍ଚନ ।। ୧୭.
ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକୁ ଶୁଚି ଭାବରେ ଜଣାଯିବା ଉଚିତ। ଏହାର ବିପରୀତ କାର୍ଯ୍ୟ ଅଶୁଚି। ବ୍ରାହ୍ମଣ କେବେ ମଧ୍ୟ 'ମୁଁ ଖାଲି, ମୋ ପାଖରେ କିଛି ନାହିଁ' ଏପରି କଥା କହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ତସ୍ମୈ ସତ୍କୃତ୍ଯ ଯୋ ଦଦ୍ଯାଦଯୂପୋ ଯଜ୍ଞ ଉଚ୍ଯତେ। ଅପ୍ଲୁଷ୍ଟାନ୍ନଂ ଶ୍ରୃତାନ୍ନନ୍ତୁ କୃଶଵୃତ୍ତିମଯାଚକମ୍ ।। ୧୭.
ଯଦି କେହି ସମ୍ମାନ ସହିତ ଦେଇଥାଏ, ତାହାକୁ ଯଜ୍ଞ ଭାବରେ ଗଣାଯାଏ। କିନ୍ତୁ ଜଳ ଶୁଦ୍ଧି ବିନା ଖାଦ୍ୟ, କିମ୍ବା ଖରାପ ଆଚରଣର ଭିକ୍ଷା ଖାଦ୍ୟ ଏହିପରି ନୁହେଁ।
ଏକାନ୍ତଶୀଲଂ ହ୍ରୀମନ୍ତଂ ସଦା ଶ୍ରାଦ୍ଧେଷୁ ଭୋଜଯେତ୍ । ଯୋ ଦଦାତ୍ଯାନ୍ତିମଭ୍ଯେଶ୍ଚ ସ ବ୍ରହ୍ମଘ୍ନୋ ଦୁରାତ୍ମଵାନ୍ ।। ୧୭.
ଏକାନ୍ତ ଶୀଳ ଓ ଲଜ୍ଜାଶୀଳ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ସଦା ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ଭୋଜନ ଦେବା ଉଚିତ। କିନ୍ତୁ ଯେଉଁ ଲୋକ ଅନ୍ୟାୟ ଲୋକଙ୍କୁ ଶେଷରେ ଦେଇଥାଏ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନନ କରେ ଓ ଦୁଷ୍ଟ ଭାବରେ ରହିଥାଏ।
ଅପି ଜାତିଶତଂ ଗତ୍ଵା ନ ସ ମୁଚ୍ଯେତ କିଲ୍ବିଷାତ୍। ଵିଷମଂ ଭୋଜଯେଦ୍ଵିପ୍ରାନେକପଂକ୍ତ୍ଯା ଚ ଯୋ ନରଃ ।। ୧୭.
ଯେ କୌଣସି ମଣିଷ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଅନୁଚିତ ଭାବେ କିମ୍ବା ମିଶ୍ର ଶ୍ରେଣୀରେ ଭୋଜନ କରାଏ, ସେ ଶତଜନ୍ମ ହେବା ପରେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଉନାହାନ୍ତି।
ନିଯୁକ୍ତୋ ଵାଽନିଯୁକ୍ତୋ ଵା ପଂକ୍ତ୍ଯା ହରତି ଦୁଷ୍କୃତମ୍। ପାପେନ ଗୃହ୍ଯତେ କ୍ଷିପ୍ରମିଷ୍ଟାପୂର୍ତ୍ତଂ ଚ ନଶ୍ଯତି ।। ୧୭.
ଯେଉଁଠି ଭୋଜନ ଶ୍ରେଣୀ ଗଠନ କରାଯାଏ, ନିଯୁକ୍ତ କିମ୍ବା ଅନିଯୁକ୍ତ ଯିଏ ଏହା କରେ, ସେ ପାପରେ ଲିପ୍ତ ହୁଏ; ତାଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ଦୁଷ୍କର୍ମ ଧରିନେଇଥାଏ ଏବଂ ତାଙ୍କର ସଞ୍ଚିତ ପୁଣ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ଯତିସ୍ତୁ ସର୍ଵ୍ଵଵିପ୍ରାଣାଂ ସର୍ଵ୍ଵେଷାମଗ୍ର୍ଯ ଉତ୍ସଵେ। ଇତିହାସପଞ୍ଚମାନ୍ ଵେଦାନ୍ ଯଃ ପଠେତ୍ତୁ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମଃ ।। ୧୭.
ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ସବରେ ସେଇଁ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ଯିଏ ଇତିହାସ, ପଞ୍ଚମ ବେଦ ସହିତ ବେଦମାନେ ପଢ଼ନ୍ତି।
ଅନନ୍ତରଂ ଯଥାଯୋଗ୍ଯଂ ନିଯୋକ୍ତଵ୍ଯୋ ଵିଜାନତା। ତ୍ରିଵେଦୋଽନନ୍ତରସ୍ତସ୍ଯ ଦ୍ଵିଵେଦସ୍ତଦନନ୍ତରଃ ।। ୧୭.
ତାଙ୍କ ପରେ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଭାବେ ତିନି ବେଦ ଜାଣିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ବସାଇବା ଉଚିତ; ତାଙ୍କ ପରେ ଦୁଇ ବେଦ ଜାଣିଥିବାଙ୍କୁ।
ଏକଵେଦସ୍ତଥା ପଶ୍ଚାନ୍ନ୍ଯାଯାଧ୍ଯାଯୀ ତତଃ ପରମ୍। ପାଵନାଯୈଵ ପଂକ୍ତ୍ଯା ଵୈ ତାନ୍ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯେ ନିବୋଧତ ।। ୧୭.
ତାପରେ ଏକ ବେଦ ଜାଣିଥିବା, ତାପରେ ନ୍ୟାୟ ଅଧ୍ୟୟନ କରୁଥିବା, ଏବଂ ତାପରେ ଅନ୍ୟମାନେ ଅନୁକ୍ରମରେ; ଏହିମାନେ କିପରି ଶ୍ରେଣୀକୁ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି, ମୁଁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି।
ଯ ଏତେ ପୂର୍ଵ୍ଵନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟାଃ ସର୍ଵ୍ଵେ ତେ ହ୍ଯନୁପୂର୍ଵ୍ଵଶଃ। ଷଡଙ୍ଗୀ ଵିନଯୀ ଯୋଗୀ ସର୍ଵ୍ଵତନ୍ତ୍ରସ୍ତଥୈଵ ଚ ।। ୧୭.
ଏହି ପୂର୍ବ ଉଲ୍ଲେଖିତ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନିୟମିତ ଅନୁକ୍ରମରେ, ଷଡଂଗ ଜ୍ଞାନୀ, ଶିଷ୍ଟ, ଯୋଗୀ ଏବଂ ସମସ୍ତ କ୍ରିୟାରେ ପାରଙ୍ଗତଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଗଣନା କରିବା ଉଚିତ।
ଯାଯାଵରଶ୍ଚ ପଞ୍ଚୈତେ ଵିଜ୍ଞେଯାଃ ପଙ୍କ୍ତିପାଵନାଃ । ଅଷ୍ଟାଦଶାନାଂ ଵିଦ୍ଯାନାମେକସ୍ମିନ୍ ପାରଗୋଽପି ଯଃ ।। ୧୭.
ଏବଂ ଯାୟାବର, ଏହି ପାଞ୍ଚଜନକୁ ଶ୍ରେଣୀ ପବିତ୍ର କରୁଥିବା ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ; ଏହା ସହିତ ଯିଏ ଅଠାରୋଟି ବିଦ୍ୟାରୁ ଗୋଟିଏରେ ମଧ୍ୟ ପାରଙ୍ଗତ, ସେ ମଧ୍ୟ।
ଯଥାଵଦ୍ଵର୍ତ୍ତମାନଶ୍ଚ ସର୍ଵେ ତେ ପଙ୍କ୍ତିପାଵନାଃ। ତ୍ରିଣାଚିକେତାସ୍ତ୍ରୈଵିଦ୍ଯୋ ଯଶ୍ଚ ଧର୍ମ୍ମାନ୍ ପଠେଦ୍ଦ୍ଵିଜଃ ।। ୧୭.
ଯେଉଁମାନେ ଯଥାଯଥ ଆଚରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଶ୍ରେଣୀ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି; ତିନି ନଚିକେତ ଅଗ୍ନି ଜାଣିଥିବା, ତିନି ବେଦ ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ଧର୍ମ ପଢ଼ୁଥିବା ଦ୍ୱିଜ ମଧ୍ୟ।
ବାର୍ହସ୍ପତ୍ଯେ ତଥା ଶାସ୍ତ୍ରେ ପାରଂ ଯଶ୍ଚ ଦ୍ଵିଜୋ ଗତଃ। ସର୍ଵ ତେ ପାଵନା ଵିପ୍ରାଃ ପଙ୍କ୍ତୀନାଂ ସମୁଦାହୃତାଃ ।। ୧୭.
ଏବଂ ବାର୍ହସ୍ପତ୍ୟ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପାରଙ୍ଗତ ଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣ; ଏହି ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଶ୍ରେଣୀ ପବିତ୍ର କରୁଥିବା ବୋଲି କୁହାଯାଇଛନ୍ତି।
ଆମନ୍ତ୍ରିତସ୍ତୁ ଯଃ ଶ୍ରାଦ୍ଧେ ଯୋଷିତଂ ସେଵତେ ଦ୍ଵିଜଃ। ପିତରସ୍ତସ୍ଯ ତଂ ମାସଂ ତସ୍ଯ ରେତସି ଶେରତେ ।। ୧୭.
ଯଦି କୌଣସି ଦ୍ୱିଜ ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ଆମନ୍ତ୍ରିତ ହୋଇ ନାରୀ ସହ ମିଳନ କରେ, ତାଙ୍କର ପିତୃମାନେ ସେଇ ମାସରେ ତାଙ୍କର ଶୁକ୍ରରେ ରହନ୍ତି।