ଏକଂ ପଵିତ୍ରଂ ହସ୍ତେନ ପିତୄନ୍ସର୍ଵାନ୍ସକୃତ୍ସକୃତ୍। ଚୈଲମନ୍ତ୍ରେଣ ପିଣ୍ଡେଭ୍ଯୋ ଦତ୍ତ୍ଵା ଦର୍ଶନଜଂ ହିତମ୍ ।। ୧୩.
ଏକଟି ପବିତ୍ର ବସ୍ତ୍ର ହାତରେ ଧରି, ପ୍ରତିପ୍ରତି ପିଣ୍ଡଗୁଡିକୁ ନିଜ ପୂର୍ବଜମାନଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଦେଇ, ଦର୍ଶନରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଉପକୃତି ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ସଦା ସର୍ପିସ୍ତିଲୈର୍ଯୁକ୍ତାଂ ସ୍ତ୍ରୀନ୍ ପିଣ୍ଡାନ୍ନିର୍ଵପେଦ୍ଭୁଵି। ଜାନୁଂ କୃତ୍ଵା ତଥା ସଵ୍ଯଂ ଭୂମୌ ପିତୃପରାଯଣଃ ।। ୧୩.
ସେସବୁ ପୂର୍ବଜଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ସେସବୁ ପିଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ। ସେମାନେ ସର୍ବଦା ଘିଅ ଓ ତିଳ ମିଶିତ ତିନିଟି ପିଣ୍ଡ ଭୂମିରେ ରଖିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଯଥାନିୟମ ଡାହା କୁଣ୍ଡ ଭୂମିରେ ରଖିବା ଉଚିତ।
ପିତୄନ୍ ପିତାମହାଂଶ୍ଚୈଵ ତଥୈଵ ପ୍ରପିତାମହାନ୍। ଆହୂଯ ଚ ପିତୄନ୍ ପ୍ରାଞ୍ଚାନ୍ ପିତୃତୀର୍ଥେନ ଯତ୍ନତଃ। ପିଣ୍ଡାନ୍ପରିକ୍ଷିପେତ୍ସମ୍ଯଗପସଵ୍ଯମତନ୍ଦ୍ରିତଃ ।। ୧୩.
ପୂର୍ବଜ, ପିତାମହ ଓ ପ୍ରପିତାମହଙ୍କୁ ଯଥାବିଧି ଆହ୍ୱାନ କରି, ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ମୁହଁ କରି, ପିତୃତୀର୍ଥର ଜଳ ସହିତ ପିଣ୍ଡଗୁଡିକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଘେରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଅଲସତା ଛାଡି ଦିବା ଉଚିତ।
ଅନ୍ନେନାଦ୍ଭିଶ୍ଚ ପୁଷ୍ପୈଶ୍ଚ ଭକ୍ଷ୍ଯୈଶ୍ଚୈଵ ପୃଥଗ୍ଵିଧୈଃ। ପୃଥଗ୍ ମାତାମହାନାନ୍ତୁ କେଚିଦିଚ୍ଛନ୍ତି ମାନଵାଃ ।। ୧୩.
ଖାଦ୍ୟ, ପାଣି, ଫୁଲ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଖାଦ୍ୟଦ୍ରବ୍ୟ ସହିତ କେତେକ ଲୋକ ମାତୃପକ୍ଷ ପୂର୍ବଜଙ୍କୁ ଅଲଗା ଭାବରେ ସମ୍ମାନ କରିବାକୁ ଚାହାନ୍ତି।
ତ୍ରୀନ୍ ପିଣ୍ଡାନାନୁପୂର୍ଵ୍ଵ୍ଯେଣ ସାଙ୍ଗୁଷ୍ଠାନ୍ପୁଷ୍ଟିଵର୍ଦ୍ଧନାନ୍ । ଜାନ୍ଵନ୍ତରାଭ୍ଯାଂ ଯତ୍ନେନ ପିଣ୍ଡାନ୍ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଯଥାକ୍ରମମ୍ ।। ୧୩.
ତିନିଟି ପୋଷକ ପିଣ୍ଡକୁ ଅନୁକ୍ରମରେ, ଅଙ୍ଗୁଠି ଦ୍ୱାରା, ଦୁଇ ଗୁଡିଠାରେ ରଖି, ଯଥାନିୟମ ଏବଂ ସାବଧାନତା ସହିତ ଦେବା ଉଚିତ।
ସଵ୍ଯୋତ୍ତରାଭ୍ଯାଂ ପାଣିଭ୍ଯାଂ ଧର୍ମେ ମନ୍ତ୍ରେ ଚ ପର୍ଯ୍ଯଯଃ। ନମୋ ଵଃ ପିତରଃ ସୂକ୍ଷ୍ମୈଃ ସଦା ହ୍ଯେଵମତନ୍ଦ୍ରିତଃ ।। ୧୩.
ଡାହା ଓ ଉପର ହାତ ଦ୍ୱାରା, ଧର୍ମ ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ପର୍ଯ୍ୟାୟକ୍ରମରେ, ସଦା ଅଲସତା ଛାଡି, 'ପ୍ରଣାମ ହେ ପ୍ରବଳ ପୂର୍ବଜମାନେ' ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ।
ଦକ୍ଷିଣସ୍ଯାନ୍ତୁ ପାଣିଭ୍ଯାଂ ପ୍ରଥମଂ ପିଣ୍ଡମୁତ୍ସୃଜେତ୍। ନମୋ ଵଃ ପିତରଃ ସୌମ୍ଯାଃ ପଠନ୍ନିତ୍ଯମତନ୍ଦ୍ରିତଃ ।। ୧୩.
ଡାହା ହାତ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଥମେ ପିଣ୍ଡ ଛାଡିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ସଦା 'ପ୍ରଣାମ ହେ ସୋମ୍ୟ ପୂର୍ବଜମାନେ' ବୋଲି ଅଲସତା ଛାଡି ପଠିବା ଉଚିତ।
ସଵ୍ଯୋତ୍ତରାଭ୍ଯାଂ ପାଣିଭ୍ଯାଂ ଧର୍ମେ ସର୍ଵ୍ଵମତନ୍ଦ୍ରିତଃ। ଉଲୂଖଲସ୍ଯ ଲେଖାଯା ମୁଦପାତ୍ରାଚ୍ଚ ସେଵନମ୍ ।। ୧୩.
ଡାହା ଓ ଉପର ହାତ ଦ୍ୱାରା, ସଦା ଧର୍ମରେ ଲଗି ରହି, ଉଲୁଖଳର ରେଖା ଓ ଜଳପାତ୍ରର ସ୍ଥାନରେ ସେବା କରିବା ଉଚିତ।
କ୍ଷୌମସୂତ୍ରଂ ନଵଂ ଦଦ୍ଯାଚ୍ଛୋଣଂ କାର୍ପାସିକଂ ତଥା। ପତ୍ରୋର୍ଣଂ ପିତୃସୂତ୍ରଞ୍ଚ କୌଶେଯଂ ପରିଵର୍ଜଯେତ୍ ।। ୧୩.
ନୂତନ କ୍ଷୌମ ସୂତ୍ର, ଲାଲ କାପାସିକ ବସ୍ତ୍ର, ପତ୍ର ଓ ଉନ୍ନ ବସ୍ତ୍ର, ପୂର୍ବଜ ସୂତ୍ର ଦେବା ଉଚିତ, କିନ୍ତୁ କୌଶେୟ ବସ୍ତ୍ର ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଵର୍ଜଯେତ୍ତଦ୍ଦଶାଂ ଯଜ୍ଞେ ଯଦପ୍ଯହତଵସ୍ତ୍ରଜାମ୍। ନ ପ୍ରୀଣନ୍ତି ତଥୈତାନି ଦାତୁରାପ୍ଯାଯତୋ ଭଵେତ୍ ।। ୧୩.
ଯଜ୍ଞରେ ଫାଟିଯାଇଥିବା କିମ୍ବା ମଲିନ ବସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଏପରି ବସ୍ତ୍ରରେ ପୂର୍ବଜମାନେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ, ଦାତାଙ୍କର ଉନ୍ନତି ହୁଏ ନାହିଁ।
ଶ୍ରେଷ୍ଠମାହୁସ୍ତ୍ରିକକୁଦମଞ୍ଜନଂ ନିତ୍ଯମେଵ ଚ। କୃଷ୍ଣେଭ୍ଯଶ୍ଚ ତିଲେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଯତ୍ତୈଲଂ ପରିରକ୍ଷିତମ୍ ।। ୧୩.
ତିନି ଗଠି ବିଶିଷ୍ଟ ଅଞ୍ଜନ ସବୁଠୁ ଉତ୍ତମ ଭାବରେ ଗଣାଯାଏ, ଏବଂ ସଦା କୃଷ୍ଣ ତିଳର ତେଲ ସଂରକ୍ଷିତ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଚନ୍ଦନାଗୁରୁଣୀ ଚୋଭେ ତମାଲୋଶୀରପଝକମ୍। ଧୂପଂ ଚ ଗୁଗ୍ଗୁଲଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ତୁରୁଷ୍କଂ ଧୂପମେଵ ଚ ।। ୧୩.
ଚନ୍ଦନ ଓ ଅଗୁରୁ, ତମାଳ, ଶୀରପ, ଭକ ଓ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧୂପ — ଗୁଗ୍ଗୁଳ ଓ ତୁରୁଷ୍କ ଧୂପ — ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ।
ଶୁକ୍ଲାଃ ସୁମନସଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠାସ୍ତଥା ପଝୋତ୍ପଲାନି ଚ। ଗନ୍ଧଵନ୍ତ୍ଯୁପପନ୍ନାନି ଯାନି ଚାନ୍ଯାନି କୃତ୍ସ୍ନଶଃ ।। ୧୩.
ଧଳା ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ଫୁଲ, ପଦ୍ମ ଓ ଉତ୍ପଳ ଫୁଲ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଉପଯୁକ୍ତ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ଫୁଲ ସବୁଠୁ ଉତ୍ତମ।
ଜଵାସୁମନସୋ ଭଣ୍ଡୀରୂପକାମକୁରଣ୍ଡକାଃ। ପୁଷ୍ପାଣି ଵର୍ଜନୀଯାନି ଶ୍ରାଦ୍ଧକର୍ମଣି ନିତ୍ଯଶଃ ।। ୧୩.
ଜବା, ସୁମନସ, ଭଣ୍ଡୀର, ଉପକାମ ଓ କୁରଣ୍ଡକ ଫୁଲ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟରେ ସଦା ବର୍ଜନ କରିବା ଉଚିତ।
ଯାନି ଗନ୍ଧାଦପେତାନି ଉପଗନ୍ଧୀନି ଯାନି ଚ। ଵର୍ଜନୀଯାନି ପୁଷ୍ପାଣି ଭୂତିମନ୍ଵିଚ୍ଛତା ତଦା ।। ୧୩.
ଯେଉଁ ଫୁଲରେ ସୁଗନ୍ଧ ନାହିଁ କିମ୍ବା ଅତି କମ୍ ସୁଗନ୍ଧ ଅଛି, ତାହା ଉନ୍ନତି ଚାହିଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ବର୍ଜନ କରିବା ଉଚିତ।
ଦ୍ଵିଜାତଯସ୍ତଥାନ୍ଵିଷ୍ଠା ନିଯତାଃ ସ୍ଯୁରୁଦଙ୍ମୁଖାଃ। ପୂଜଯେଦ୍ଯଜମାନସ୍ତୁ ଵିଧିଵଦ୍ଦକ୍ଷିଣାମୁଖଃ ।। ୧୩.
ଦ୍ୱିଜାତିମାନେ ଏଭଳି ଭାବରେ ବସି, ନିୟମିତ ଓ ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ମୁହଁ କରିବା ଉଚିତ; ଯଜ୍ମାନ ଯଥାବିଧି ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ମୁହଁ କରି ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ତେଷାମଭିମୁଖୋ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଦର୍ଭାନ୍ପିଣ୍ଡାଂଶ୍ଚ ଯତ୍ନତଃ। ଅନେନ ଵିଧିନା ସାକ୍ଷାଦର୍ଚ୍ଚଯେତ୍ ସ୍ଵାନ୍ ପିତାମହାନ୍ ।। ୧୩.
ସେମାନଙ୍କୁ ମୁହଁ କରି, ସାବଧାନତା ସହିତ ଦର୍ଭା ଓ ପିଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ; ଏହି ଧାରା ଅନୁସାରେ ନିଜ ପିତାମହଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ହରିତା ଵୈ ସପିଞ୍ଜଲ୍ଯାଃ ପୁଷ୍ପସ୍ନିଗ୍ଧାଃ ସମାହିତାଃ। ରତ୍ନିମାତ୍ରପ୍ରଦାନେନ ପିତୃତୀର୍ଥେନ ସଂସ୍ଥିତାଃ ।। ୧୩.
ହଳଦିଆ ଛାଁ ଥିବା, ଫୁଲରେ ଭିଜା, ଭଲ ଭାବରେ ଗଠିଥିବା, ଯବ ଦାଣା ଆକାରର ଦର୍ଭା ଗଛ ପିତୃତୀର୍ଥରେ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଉପମୂଲେ ତଥା ନୀଲାଃ ପ୍ରସ୍ତରାଦ୍ଯକୁଲୋଦ୍ଯମାଃ । ତଥା ଶ୍ମାମାକନୀଵାରା ଦୁର୍ଵାରାଃ ସମୁଦାହୃତାଃ ।। ୧୩.
ମୂଳ ତଳରେ ଏହିପରି ନୀଳ ପଥର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଭଲ ପରିମାଣରେ ଦେଖାଯାଏ । ଏହିପରି ଶ୍ମାମାକ, ନୀବାର ଓ ଦୁର୍ବା ଘାସ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି ।
ପୂର୍ଵ୍ଵଂକୀର୍ତ୍ତିତଵାଞ୍ଛ୍ରେଷ୍ଠୋ ବଭୂଵାଥ ପ୍ରଜାପତିଃ । ତସ୍ଯ ଵାଲା ନିପତିତା ଭୂମୌ ଚାକାଶମାର୍ଗତଃ ।। ୧୩.
ପୂର୍ବରୁ ଗୁଣଗାନ କରାଯାଇଥିବା ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ପ୍ରଜାପତି ପ୍ରକଟ ହେଲେ । ତାଙ୍କର କେଶ ଆକାଶ ମାର୍ଗରୁ ପୃଥିବୀରେ ପଡିଗଲା ।
ତସ୍ମାନ୍ମେଧ୍ଯା ସମାକାଶାଃ ଶ୍ରାଦ୍ଧକର୍ମଣି ପୂଜିତାଃ । ପିଣ୍ଡନିର୍ଵପଣଂ ତେଷୁ କର୍ତ୍ତଵ୍ଯଂ ଭୂତିମିଚ୍ଛତା ।। ୧୩.
ସେହି ପବିତ୍ର ଓ ଉଚ୍ଚ ଘାସଗୁଡିକୁ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟରେ ସମ୍ମାନ କରାଯାଏ । ଯେଉଁମାନେ ଭାଗ୍ୟ ଚାହିଁନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି ଘାସ ଉପରେ ପିଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ ।
ପ୍ରଜାପୁଷ୍ଟିର୍ଦ୍ଯୁତିଃ କୀର୍ତ୍ତିଃ ପ୍ରଜାକାନ୍ତିସମନ୍ଵିତା। ଭଵନ୍ତି ରୁଚିରା ନିତ୍ଯଂ ଵିପାପ୍ମାନୋଽଘଵର୍ଜିତାଃ ।। ୧୩.
ସନ୍ତାନର ବୃଦ୍ଧି, ଚମକ, ଖ୍ୟାତି ଓ ଆକର୍ଷଣ ସହିତ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ — ଏହି ସବୁ ନିତ୍ୟ ଭାବେ ପବିତ୍ର ଓ ପାପମୁକ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ପାଖରେ ଦେଖାଯାଏ ।
ସକୃଦେଵାସ୍ତରେଦ୍ଦର୍ଭାନ୍ ପିଣ୍ଡାର୍ଥଂ ଦକ୍ଷିଣାମୁଖଃ। ପ୍ରାଗ୍ଦକ୍ଷିଣାଗ୍ରନିଯତୋ ଵିଧିଞ୍ଚାପ୍ଯନୁଵକ୍ଷ୍ଯତି ।। ୧୩.
ପିଣ୍ଡ ଦେବା ପାଇଁ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ଦର୍ଭା ଘାସ ଏକଥର ପିଛାଇବା ଉଚିତ । ଦର୍ଭାର ଟିପ୍ସ ପୂର୍ବ-ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ରଖିବା ନିୟମ ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯିବ ।
ନ ଦୀନୋ ଵାପି ଵା କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ନ ଚୈଵାନ୍ଯମନା ନରଃ। ଏକାଗ୍ରମାଧାଯ ମନଃ ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ କୁର୍ଯ୍ଯାତ୍ସଦା ବୁଧଃ ।। ୧୩.
ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ ସଦା ଏକାଗ୍ର ମନରେ କରିବା ଉଚିତ । ଦୁଃଖି, କ୍ରୁଧିତ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଚିନ୍ତାରେ ଲିନ ହେଇ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ ।
ନିହନ୍ମି ସର୍ଵ୍ଵଂ ଯଦମେଧ୍ଯଵଦ୍ଭଵେଦ୍ ହତାଶ୍ଚ ସର୍ଵ୍ଵେ ସୁରଦାନଵା ମଯା। ରକ୍ଷାଂସି ଯକ୍ଷାଶ୍ଚ ପିଶାଚସଙ୍ଘା ହତା ମଯା ଯାତୁଧାନାଶ୍ଚ ସର୍ଵ୍ଵେ ।। ୧୩.
ଯେଉଁ ସବୁ ଅପବିତ୍ର ଦ୍ରବ୍ୟ ଅଛି, ମୁଁ ସେଗୁଡିକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନଷ୍ଟ କରେ । ମୁଁ ଶ୍ରାଦ୍ଧର ବିରୋଧୀ ସମସ୍ତ ଦେବତା, ଦାନବ, ରକ୍ଷସ, ଯକ୍ଷ, ପିଶାଚ ଓ ଯାତୁଧାନମାନେକୁ ନଷ୍ଟ କରିଦେଇଛି ।
ଏଵଂ ପିତ୍ରେ ଦୃଷ୍ଟମନ୍ନଂ ହି ଯସ୍ଯ ତସ୍ଯାସୁରା ଵର୍ଜଯନ୍ତୀହ ସର୍ଵ୍ଵେ। ଯସ୍ମିନ୍ଦେଶେ ପଠ୍ଯତେ ଏଷ ମନ୍ତ୍ରସ୍ତଂ ଵୈ ଦେଶଂ ରାକ୍ଷସା ଵର୍ଜଯନ୍ତି ।। ୧୩.
ଏଭଳି ଭାବରେ ପିତା ଦ୍ୱାରା ଦେଖାଯାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟକୁ ସମସ୍ତ ଅସୁର ଏଠାରେ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି । ଯେଉଁଠି ଏହି ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ାଯାଏ, ସେଠି ରାକ୍ଷସମାନେ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି ।
ଅନେନ ଵିଧିନା ନିତ୍ଯଂ ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ କୁର୍ଯ୍ଯାଦ୍ଦ୍ଵିଜଃ ସଦା। ମନସା କାଙ୍କ୍ଷିତଂ ଯଦ୍ଯତ୍ତତ୍ତଦ୍ଦଦ୍ଯୁଃ ପିତାମହାଃ ।। ୧୩.
ଏହି ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଦ୍ୱିଜ ମାନେ ସଦା ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ । ମନରେ ଯେଉଁ ଇଚ୍ଛା ରହିଛି, ପିତୃପୁରୁଷମାନେ ସେହି ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରନ୍ତି ।
ପିତରୋ ହୃଷ୍ଟମନସୋ ରକ୍ଷାଂସି ଵିମନାଂସି ଚ। ଭଵନ୍ତ୍ଯେଵ କୃତେ ଶ୍ରାଦ୍ଧେ ନିତ୍ଯମେଵ ପ୍ରଯତ୍ନତଃ ।। ୧୩.
ଏହିପରି ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ ସତତ ପ୍ରୟାସରେ କରାଯିବା ସମୟରେ, ପିତୃମାନେ ହୃଦୟରେ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଅନ୍ତି ଓ ରକ୍ଷସମାନେ ନିରୁତ୍ସାହ ହୁଅନ୍ତି ।
ଶୂଦ୍ରାଃ ଶ୍ରାଦ୍ଧେ କ୍ଷୀରଵାଶୁ ବଲ୍ଵଜାସ୍ତରଵସ୍ତଥା। ଵାରଣାଶ୍ଚ ଲଵାଶ୍ଚୈଵ ଲଵଵର୍ଷାଶ୍ଚ ନିତ୍ଯଶଃ। ଏଵମାଦୀନ୍ଯଥାନ୍ଯାନି ତୃଣାନି ପରିଵର୍ଜଯେତ୍ ।। ୧୩.
ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଶୂଦ୍ର, ଶ୍ରାଦ୍ଧ, କ୍ଷୀରବ, ବଳବଜ, ତରବ, ବାରଣ, ଲବା, ଲବବର୍ଷ ଓ ଏହିପରି ଅନ୍ୟ ଘାସଗୁଡିକୁ ସଦା ବର୍ଜନ କରିବା ଉଚିତ ।
ଅଞ୍ଜନାଭ୍ଯଞ୍ଜନାଗନ୍ଧାମାନୁପ୍ରଲଯନଂ ତଥା । କାଶୈଃ ପୁନର୍ଭଵୈଃ କାର୍ଯ୍ଯଂ ସର୍ଵ୍ଵମେଵ ଫଲଂ ଭଵେତ୍ ।। ୧୩.
ଅଞ୍ଜନ, ଗନ୍ଧ, ମଲିଶ୍, ଏବଂ କାଶ ଓ ପୁନର୍ଭବ ଘାସ ଦ୍ୱାରା ଯଥାଯଥ ଉପଚାର କରିବା ଉଚିତ । ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ଫଳ ମିଳିଥାଏ ।