ଏହି ସମୟରେ ଦେବତାମାନେ ଦାନବମାନଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଓ ଦୁର୍ବଳତା ଅନୁସାରେ ଭୟଙ୍କର ଭାବେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ। ଦେବତାମାନଙ୍କ ଭୟଭୀତ ଅବସ୍ଥା, ତଥା କିଛି ଦେବତାଙ୍କୁ ହତ ହେଉଥିବା ଦେଖି ଦାନବମାନେ ଓ ସେଠାରେ ଥିବା ଦେବୀ ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ। ସେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖି କହିଲେ, "ଇନ୍ଦ୍ର, ମୁଁ ତୁମକୁ ଶକ୍ତିହୀନ କରିଦେବି!" ଏହି କଥା କହି ସେ ତାଙ୍କୁ ମୁହାଁମୁହିଁ ହେଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ ଯେପରି ବଳିଦାନର କୁଣ୍ଡରେ ବାଧାଯାଇଥିବା ପୋଲା ମାନେ ଅଚଳ ହୋଇଯାନ୍ତି, ସେପରି ଅଚଳ ହୋଇଗଲେ। ଦେବତାମାନେ ଏହା ଦେଖି ଭୟରେ ପଳାଇଗଲେ। ତା’ପରେ ବିଷ୍ଣୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ତୁମେ ମୋର ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କର; ମୁଁ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରିବି, ଦେବତାମାନଙ୍କ ନାୟକ।" ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ପୁରନ୍ଦର (ଇନ୍ଦ୍ର) ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଦେବୀ ଦେଖିଲେ ଯେ ବିଷ୍ଣୁ ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ର ରକ୍ଷିତ ହେଉଛନ୍ତି, ସେ ଏବଂ ଅଧିକ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ କହିଲେ, "ମଘବନ୍, ବିଷ୍ଣୁ ସହିତ ମୁଁ ତୁମକୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଦହିଦେବି; ମୋର ତପୋବଳର ପ୍ରମାଣ ଦେଖ।" ଦେବୀଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଦବିତ ହୋଇ, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଇନ୍ଦ୍ର ଏକାଠି ଆଲୋଚନା କଲେ। ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ, "ଆମେ କିପରି ଏଠାରୁ ଉଦ୍ଧାର ହେବୁ?" ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ, "ମହାବଳୀ, ତିନି ଆମକୁ ଦହିଦେବା ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କୁ ବଧ କର; ମୁଁ ବିଶେଷ ଭାବେ ଦବିତ, ବିଳମ୍ବ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।" ଏହିପରି ଚିନ୍ତା କରି ବିଷ୍ଣୁ ନାରୀବଧ କରିବା ପ୍ରତି ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପ କଲେ। ତିନି ତାଙ୍କର ଚକ୍ର ଆହ୍ୱାନ କରି, ଦେବୀ ଦ୍ୱାରା ଆସୁଥିବା ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତି ଦେଖି, ଦେବତାବିରୋଧୀ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ବଧ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ। ବିଷ୍ଣୁ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ତାଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଚଳାଇ, ଦେବୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ। ଏହି ଭୟଙ୍କର ନାରୀବଧ ଦେଖି ଭୃଗୁ ମୁନି କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ। ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ, "ନୀତି ଜାଣି ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଯେଉଁ ନାରୀଙ୍କୁ ବଧ କଲେ, ତାହା ଅନୁଚିତ; ତେଣୁ ତୁମେ ସପ୍ତବାର ମାନବ ରୂପେ ଅବତରିବେ।" ଏହି ଶାପ ଦ୍ୱାରା, ଯେତେବେଳେ ଧର୍ମର ହାନି ହେବ, ସେତେବେଳେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଙ୍ଗଳାର୍ଥେ ବିଷ୍ଣୁ ଏହି ଭୂମିରେ ମାନବ ରୂପେ ଜନ୍ମ ନେବେ। ଏପରି କହି, ଭୃଗୁ ଦେବୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ନେଇ ତାଙ୍କ ଦେହ ସହିତ ଯୋଗ କଲେ, ପବିତ୍ର ଜଳ ନେଇ କହିଲେ, "ଯଦି ମୋ ଧର୍ମ ଏବଂ ସତ୍ୟ ଅଛି, ଯଦି ନାହିଁ ମଧ୍ୟ, ଏହି ସତ୍ୟରେ ତୁମେ ପୁନଃଜୀବିତ ହେଉ।" ଏହି ସତ୍ୟବାଣୀ ପରେ ଦେବୀ ପୁନଃ ଜୀବନ ଲାଭ କଲେ। ଭୃଗୁ ଶୀତଳ ଜଳ ଛିଟି ସେଉଁଠି କହିଲେ, "ବଞ୍ଚ।" ଦେବୀ ନିଦ୍ରାରୁ ଜାଗିଥିବା ପରି ଦେଖାଗଲେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ, ଏବଂ ଦିଗ୍ଦିଗନ୍ତରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ସ୍ୱର ଉଠିଲା, "ଅତି ଅଦ୍ଭୁତ! ଅତି ଅଦ୍ଭୁତ!" ଏପରି ଭାବରେ ଭୃଗୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ତାଙ୍କ ଜନନୀକୁ ପୁନଃଜୀବନ ଦେଲେ, ଏହା ସମସ୍ତଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଅଦ୍ଭୁତ ଲାଗିଲା। ଭୃଗୁ ନିର୍ବିକାର ଭାବେ ତାଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟାକୁ ଜୀବନ ଦେଲେ, ଶକ୍ର (ଇନ୍ଦ୍ର) ଏହା ଦେଖି କାବ୍ୟମାନେ (ଅସୁରମୁନିମାନେ) ପ୍ରତି ଭୟଭୀତ ଓ ଅଶାନ୍ତ ହେଲେ। ତା’ପରେ ବିଜୟୀ ବଜ୍ରଧାରୀ ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କ କନ୍ୟା ଜୟନ୍ତୀଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଏହି କାବ୍ୟ କଠୋର ତପସ୍ୟା କରୁଛନ୍ତି, ମୋ ପାଇଁ ନୁହେଁ; ଏହି ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚିନ୍ତିତ। ତୁମେ ଯାଅ, ସେଉଁଠି ଯାଇ ତାଙ୍କୁ ମନୋହର ସେବା ଓ ଆନନ୍ଦ ଦିଅ, ତାଙ୍କର କ୍ଲାନ୍ତି ଦୂର କର, ଏବଂ ସବୁ ରୂପେ ତାଙ୍କୁ ଖୁସି କର, କିଛି ଅବହେଳା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।" ଏହି ଆଜ୍ଞା ଅନୁସାରେ ଧର୍ମନିଷ୍ଠା ଜୟନ୍ତୀ ଧ୍ୟାନ ଓ ଶାନ୍ତି ସହ ତପସ୍ୟାଶୀଳ କାବ୍ୟଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ। ସେ ତାଙ୍କୁ ସମୟ ଅନୁସାରେ ମୃଦୁ ଶବ୍ଦରେ ପ୍ରଶଂସା କରି, ମଧୁର ସେବା ଦେଇ, ଅନେକ ବର୍ଷ ଧରି ତାଙ୍କ ସେବା କଲେ। ଏଭଳି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ, ହଜାର ବର୍ଷ ଧୂମ୍ର ତପସ୍ୟା ସମାପ୍ତ ହେଲା। ତେବେ ଜୟନ୍ତୀ କାବ୍ୟଙ୍କୁ ଏକ ବର ମାଗିବାକୁ କହିଲେ। କାବ୍ୟ ଖୁସି ହୋଇ କହିଲେ, "ତୁମେ ଯେଉଁ କାମ କରିଛ, ତାହା କେହି କରିନାହାନ୍ତି। ତୁମର ତପ, ଜ୍ଞାନ, ଶିକ୍ଷା ଓ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା—" "ତୁମର ତେଜସ୍ୱିତା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବ। ମୋର ଯେଉଁ ସବୁ ଜ୍ଞାନ ଅଛି, ଭୃଗୁପୁତ୍ର, ସେ ସବୁ ତୁମେ ଅନୁଭବ କରିବ।" "ଯଜ୍ଞ ଉପନିଷଦର ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ ଓ ଗୁପ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱ ତୁମ ପାଖରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେବ; ତାଙ୍କ ଆରମ୍ଭ ଓ ଶେଷ କେହି ଜାଣିନାହାନ୍ତି।" "ଏହିପରି ତୁମେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ହେବ; ଏହିପରି ବାରମ୍ବାର ଭାର୍ଗବକୁ ବର ଦେଇ—" ସେ ଅଜୟତା, ସମ୍ପତିର ଅଧିପତ୍ୟ ଓ ଅକ୍ଷତ ଅବସ୍ଥା ଦାନ କଲେ। ଏହି ବର ମିଳି କାବ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ଆନନ୍ଦରେ, ତାଙ୍କ ମନରେ ଦିବ୍ୟ ଶିବସ୍ତୁତି ଉପଜିଲା। ସେ ଏକ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ, ନୀଳାରୁଣ ବର୍ଣ୍ଣୀ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ— "ଶିତିକଣ୍ଠ, ମଦ୍ୟପାନ କରୁଥିବା, ତେଜର ଧାରୀ, ସଂହାରକୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉଥିବା, ଲୟକାରୀ, ବର୍ଷ ରୂପୀ, ଜଗତ୍ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ଜଟାଧାରୀ, କେଶ ଓଦ୍ଧାରି, ଅଶ୍ୱ, କାରଣ, ସଂସ୍କୃତ, ପୁଣ୍ୟତମ ତୀର୍ଥ, ଦେବତାଙ୍କ ଦେବତା, ଶୀଘ୍ରଗାମୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ମୁକୁଟଧାରୀ, ସୁନିର୍ମିତ, ସହସ୍ରନେତ୍ର, ଦାନଶୀଳ, ଧନ ହେଉଥିବା ବୀଜ, ରୁଦ୍ର, ତପସ୍ଵୀ, ବାଲ୍କଳଧାରୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ସଂକ୍ଷିପ୍ତ, ବିକଳ କେଶ, ସେନାନୀ, ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "କବି, ବୃଦ୍ଧ ରାଜା, ଟକ୍ଷକ ସହ ଖେଳୁଥିବା, ପର୍ବତପତି, ସୂର୍ୟନେତ୍ର, ତପସ୍ଵୀ, ଜାମ୍ବବ, ସୁନିର୍ମିତ, ସୁଶିଳ ହସ୍ତ, ଧନୁର୍ଧର, ଭାର୍ଗବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ସହସ୍ରବାହୁ, ନିର୍ମଳ ହଜାର ନେତ୍ର, ହଜାର ଉଦର, ହଜାର ପାଦ ଧାରୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ସହସ୍ରଶିର୍ଷ, ବହୁରୂପୀ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଭବ, ବିଶ୍ୱରୂପୀ, ଶ୍ୱେତ, ପୁରୁଷଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ଖଡ୍ଗଧାରୀ, କବଚଧାରୀ, ସୂକ୍ଷ୍ମ, ସଂହାରକ, ତାମ୍ରବର୍ଣ୍ଣୀ, ଭୟଙ୍କର, ଉଗ୍ର, ଶୁଭଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" ଏହିପରି ଭାବରେ ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଘଟଣା ଏବଂ ଶିବସ୍ତୁତି ଘଟିଥିଲା।