ବଳିଙ୍କ ରାଜ୍ୟାଧିକାର ଥିବା ସମୟରେ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ରାଜ୍ୟ ଶାସନ କରୁଥିଲେ ଏବଂ ସେ ସମୟରେ ଆସୁରମାନେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟର ଅଧିକାରୀ ଥିଲେ। ବଳି, ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଏବଂ ଏହି ଦୁଇଁଜଣ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ଆସୁର ଇନ୍ଦ୍ରମାନେ ଦଶ ଯୁଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଉପରେ ଶାସନ କରିଥିଲେ। ଏହି ଦଶ ଯୁଗ ଯାଏଁ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟରେ କୌଣସି ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀ ଥିଲେ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ପରେ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ର ସମସ୍ତ ତିନି ଲୋକକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କଲେ। ସମୟ ଗତିରେ, ତିନି ଲୋକର ଅଧିକାର ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦିଆଯିବା ପରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟରେ ପାକଶାସନ (ଇନ୍ଦ୍ର) ପୁନର୍ବାର ତିନି ଲୋକ ଉପରେ ଶାସନ କରିବାକୁ ଆସିଲେ। ଏହା ପରେ ଦେବମାନେ ଆସୁରମାନେ ଛାଡ଼ି ସଂଯୋଗରେ ଯାଇଥିଲେ, ଏବଂ ତାଁମାନେ ଯଜ୍ଞ କରିବାକୁ ଯାଇଥିଲେ। ଦେବମାନେ ଯଜ୍ଞ କରିବାକୁ ଯିବା ପରେ ଆସୁରମାନେ କାବ୍ୟଙ୍କୁ କହିଲେ— “ଆମର ରାଜ୍ୟ ଆମ ସାମ୍ନାରେ ଛିନିନିଆଯାଇଛି। ତେବେ ଆମେ ଏଠାରେ ରହିପାରିବୁ ନାହିଁ— ଚଳ, ପାତାଳ ଲୋକକୁ ଚଳିଯିବା।” ଏପରି ଦୁଃଖିତ ଆସୁରମାନେ କଥା କହିଲେ, କାବ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇ କହିଲେ, “ଭୟ କରିବ ଦରକାର ନାହିଁ, ମୁଁ ମୋର ଶକ୍ତିରେ ତୁମମାନେଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବି। ବର୍ଷା, ଉଦ୍ଭିଦ, ଜଳ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଧନ ମୋର ଅନ୍ତର୍ଗତ; ଦେବମାନେ ତାଙ୍କର ଅଂଶ କେବଳ ମୋର ପାଦ ଦ୍ୱାରା ପାଆନ୍ତି। ତୁମମାନେ ପାଇଁ ମୁଁ ସମସ୍ତ ଦେଇଦେବି, ଏହାକୁ ରକ୍ଷା କରିବି।” କାବ୍ୟଙ୍କ ଏହି ଅଶ୍ରୟ ଦେଖି ଦେବମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚିନ୍ତିତ ହେଲେ ଏବଂ ବିଜୟ ପାଇଁ ମନ୍ତ୍ରଣା କଲେ— “ଏହି କାବ୍ୟ ଆମ ସମସ୍ତ ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ଆମଠାରୁ ଦୂର କରୁଛନ୍ତି। ଚଳ, ତୁରନ୍ତ ଯାଇ, ତାଙ୍କର ଖାଦ୍ୟ ଶେଷ ହେଉଅ, ପୁନଃ ତାଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିବା। ଅବଶିଷ୍ଟ ଦାନବମାନେ ଉପରେ ଶକ୍ତି ପ୍ରୟୋଗ କରି, ପାତାଳକୁ ପଠାଇଦେବା।” ଏପରି ଭାବରେ କ୍ରୋଧିତ ଦେବମାନେ ଦାନବମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଦାନବମାନେ ଆହତ ହେଇ, କାବ୍ୟଙ୍କ ନିକଟକୁ ପଳାଇଲେ। ତାଙ୍କୁ ଆହତ ଓ ଭୟଭୀତ ଦେଖି, କାବ୍ୟ ଦେବମାନେ ଠାରୁ ତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କଲେ। ଏହାପରେ କାବ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରି, ପୂର୍ବ ଘଟଣାସମୂହ ସ୍ମରଣ କରି, ଦେବମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ— “ଏହି ସମସ୍ତ ତିନି ଲୋକ ବାମନଙ୍କ ତିନି ପଦେ ଜିତାଯାଇଥିଲା; ବଳି ବନ୍ଧିଯାଇଥିଲେ, ଜମ୍ଭ ହତ ହୋଇଥିଲେ, ଓ ବିରୋଚନ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ। ବାର ଟି ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବମାନେ କୌଶଳରେ ଆସୁରମାନେଙ୍କୁ ସଂହାର କରିଥିଲେ। ଏବେ ତୁମେ ଅତି କମ୍, ଅନେକ ଯୁଦ୍ଧ ରୁ ଅବଶିଷ୍ଟ ଅଛ; ମୁଁ ତୁମେ ପାଇଁ ଏକ ଉପାୟ ଚିନ୍ତା କରିବି, କିଛି ସମୟ ଅପେକ୍ଷା କର।" "ମୁଁ ମନ୍ତ୍ର ପାଇଁ ମହାଦେବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ବିଜୟୀ ହେବ; ଅଗ୍ନି ହୋତା ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେବେ। ପୁନି ମୁଁ ନୀଳଲୋହିତଙ୍କ ନିକଟକୁ ମନ୍ତ୍ର ପାଇଁ ଯିବି, ଏବଂ ଫେରି ଆସି ତୁମେ ପାଇଁ ଉପକାର କରିବି।" "ତୁମେ ସମସ୍ତେ ବନରେ ତପସ୍ୟା କର, ବାର୍କ ଚୀର ପିନ୍ଧ, ମୋ ଫେରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେବମାନେ ତୁମେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିବେ ନାହିଁ। ମହେଶ୍ୱରଙ୍କଠାରୁ ଅବିଘ୍ନ ମନ୍ତ୍ର ମିଳିବା ପରେ ଆମେ ପୁନି ଦେବମାନେ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବା; ଏହା ପରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବିଜୟ ଲାଭ ହେବ।" ଏପରି ଚିନ୍ତା କରି, ଆସୁରମାନେ ଦେବମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଆମେ ଆମ ମତ ପ୍ରକାଶ କରିଛୁ; ତୁମେ ଏବେ ତିନି ଲୋକ ଶାସନ କର। ଆମେ ବନରେ ତପସ୍ୟା କରିବା; ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କ ଶତ୍ୟବାଣୀ ଶୁଣିଛୁ।" ଦେବମାନେ ଏହି ଉତ୍ତର ଶୁଣି, ଦୁଃଖ ଛାଡ଼ି ଆନନ୍ଦରେ ନିଜ ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ଫେରିଗଲେ। ତାପରେ କାବ୍ୟ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "କିଛି ସମୟ ଉପାସନାରେ ବ୍ୟତୀତ କର; ଯେଉଁମାନେ ତପସ୍ୟାରେ ଲଗ୍ନ ଓ ନିର୍ଲୋଭ, ସେମାନେ କାମ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରୁନ୍ତୁ। ସମସ୍ତ ଦେବ, ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ, ମୋ ପିତାଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ଅଛନ୍ତି।" ଏହିପରି ଉପଦେଶ ଦେଇ, କାବ୍ୟ ମହାଦେବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ, ଶିର ନମାଇ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆଦିଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିକି କହିଲେ, "ହେ ଦେବ, ମୁଁ ଏମିତି ମନ୍ତ୍ର ଚାହେଁ, ଯାହା ବୃହସ୍ପତିଙ୍କଠାରେ ନାହିଁ; ଦେବମାନେଙ୍କ ନାଶ ଓ ଆସୁରମାନେଙ୍କ ନିର୍ଭୟତା ପାଇଁ।" ମହାଦେବ କହିଲେ, "ତୁମେ ଯଦି ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଧୂମାର୍ଚ୍ଚନାରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ଉପାସନା କରିବ, ତେବେ ମୋଠାରୁ ମନ୍ତ୍ର ପାଇବ।" ଏପରି ଦେବଙ୍କ ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଶୁକ୍ର ତାଙ୍କର ଚରଣ ସ୍ପର୍ଶ କରି, "ଏହି ଉପବାସ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ କରିବି," କହିଲେ। ଏପରି ଭାବେ ଦେବଙ୍କ ନିଯୁକ୍ତିରେ ଶୁକ୍ର ଧୂମାର୍ଚ୍ଚନାରେ ଲିନ ହେଲେ। ଶୁକ୍ର ଏହିପରି ତପସ୍ୟା କରିବାକୁ ଚାଲିଗଲେ, ମହେଶ୍ୱର ମଧ୍ୟ ମନ୍ତ୍ର ପାଇଁ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ହେଲେ। ଏହି ଘଟଣା ଜାଣି, ଆସୁରମାନେ ଅଳ୍ପ ସମୟରେ ରାଜ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କଲେ। ଏହି ଅନ୍ତରାଳରେ, ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଦେବମାନେ ଶସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି ଆସୁରମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଦେବମାନେଙ୍କୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ଆସୁର ଶିବିର ଭୟଭୀତ ହୋଇ ପଳାଇଲେ। ଏହି ସମୟରେ ତାଙ୍କର ଶସ୍ତ୍ର ତ୍ୟାଗ, ବିଜୟ ଦାନ, ଓ ଗୁରୁ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ଥିବାରୁ ଦେବମାନେ ଚୁକ୍ତି ଭଙ୍ଗ କରି, ଆସୁରମାନେଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ଆସୁରମାନେ କହିଲେ, "ଗୁରୁ ବିନା ଆମର କ୍ଷେମ ହେଉ; ଆମେ ଏବେ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ, ବାର୍କ, ଚର୍ମ ଓ ଚୀର ପିନ୍ଧି, କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରୁନାହିଁ। ଆମେ ଦେବମାନେଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜୟ କରିପାରିବୁ ନାହିଁ; ଅଶୁଦ୍ଧ ଅବସ୍ଥାରେ ଆମେ ଆମର ମାତା କାବ୍ୟଙ୍କ ଶରଣ ନେଉଛୁ।" "ଗୁରୁ ଫେରି ଆସିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ଘଟଣା ତାଙ୍କୁ ଜଣାଇବା ଦରକାର; ସେ ଫେରିଲେ, ଦେବମାନେ ସହିତ କବିତା-ଯୁଦ୍ଧ କରିବା।" ଏପରି କହି, ଆସୁରମାନେ କାବ୍ୟମାତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଶରଣ ନେଲେ। ସେଠି ତାଙ୍କୁ ନିର୍ଭୟତା ଦିଆଗଲା— "ଭୟ କରିବ ଦରକାର ନାହିଁ, ଭୟ କରିବ ଦରକାର ନାହିଁ," ବୋଲି ଦାନବମାନେ ଭୟ ତ୍ୟାଗ କଲେ। "ମୋ ସାମ୍ନାରେ ଥିବା ସମୟରେ ତୁମେ କେବେ ଭୟ କରିବା ଦରକାର ନାହିଁ," କାହାଣି ଏଠାରେ ଅବସାନ ପାଉଛି—ଏହିପରି ଭୟଭୀତ ଦେଖି, ଦେବମାନେ ଓ ଦାନବମାନେ ସେ ସମୟରେ ଏକ ନୂତନ ଅବସ୍ଥାରେ ଅଛନ୍ତି।