ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ କହିଲେ, "ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦାତା, ମୋତେ ସମସ୍ତ ଅଚଳ ବସ୍ତୁଗୁଡ଼ିକୁ ଖାଦ୍ୟରୂପେ ଦିଅ। ଏହିପରି ଦାନ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେବି, ଅନ୍ୟ କିଛି ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ହେ ରାଜା।" ତା’ପରେ ରାଜା କହିଲେ, "ମାନବ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଅଚଳ ବସ୍ତୁଗୁଡ଼ିକୁ ଦଗ୍ଧ କରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ହେ ଦାହନଶକ୍ତିର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରୁଛି।" ତେବେ ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ କହିଲେ, "ମୁଁ ତୁମେ ଉପରେ ପ୍ରସନ୍ନ। ତୁମେ ଅପରାଜିତ ଓ ସବୁପ୍ରକାରରେ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଯାହା ତୀର, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଛାଡ଼। ଏହି ତୀରଗୁଡ଼ିକ ମୋର ଶକ୍ତିରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହେବ।" ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ଆଉ କହିଲେ, "ମୋର ଆଜ୍ଞାରେ, ତୁମର ଶକ୍ତି ମେଘମାଳା ସମୁଦ୍ରକୁ ଶୁଷ୍କ କରିଦେବ। ମୁଁ ଏହି ସମୁଦ୍ରକୁ ଶୁଷ୍କ କରି ଭସ୍ମ କରିଦେବି। ଏହିପରି ଭାବରେ ମୁଁ ତୁମେ ଉପରେ ପ୍ରସନ୍ନ।" ତା’ପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ତୀର ଦେଲେ। ଅର୍ଜୁନ ଏହି ତୀରଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ, ସମସ୍ତ ଅଚଳ ବସ୍ତୁଗୁଡ଼ିକୁ ନଶ୍ଚିନ୍ନ କରିଦେଲେ। ଏହି ଦାହନରେ ଆଶ୍ରମ, ଗ୍ରାମ, ଗୋପାଳକ ଗାଁ, ନଗର, ପବିତ୍ର ବନ, ଉଦ୍ୟାନ ସବୁ ଦଗ୍ଧ ହେଲା। ପୂର୍ବଦିଗରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପରିଭ୍ରମଣ କରି, ସୂର୍ଯ୍ୟର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ଦଗ୍ଧ ହେଲା—ଗଛ ଓ ଘାସ ଶୂନ୍ୟ ହେଇଗଲା। ଏହି ସମୟରେ, ଜଳରେ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ତପସ୍ୟା କରୁଥିବା ଏକ ମହାମୁନି ଜଳକୁ ଆଶ୍ରୟ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ବ୍ରତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପରେ, ସେଇ ମହାତପସ୍ବୀ ତପୋଜ୍ଵଳ ହୋଇ ଉଠିଲେ; ତିନି ଦେଖିଲେ ତାଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଅର୍ଜୁନ ଦ୍ୱାରା ଦଗ୍ଧ ହୋଇଯାଇଛି। ରୋଷରେ, ସେଇ ରାଜର୍ଷିଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ, ଯେପରି ମୁଁ ତୁମକୁ ପୂର୍ବେ କହିଛି। ଏବେ, ସୂତ କହିଲେ—"ହେ ଶ୍ରୋତା, ତୁମେ ଏହି ରାଜର୍ଷିଙ୍କ ପବିତ୍ର କୁଳର କଥା ଶୁଣ। ଏହି କୁଳ କ୍ରୋଷ୍ଟୃ ରୁ ଆରମ୍ଭ, ଯାହାର ବଂଶରୁ ବୃଷ୍ଣି, ବୃଷ୍ଣିବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଜନ୍ମ ନେଲେ। କ୍ରୋଷ୍ଟୃଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ବୃଜିନୀବତ୍, ଯିଏ ବଡ଼ ଖ୍ୟାତି ଧାରଣ କରିଥିଲେ। ସ୍ୱାହା ରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ ରାଜା ରଶାଦୁ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦାତା। ତାଙ୍କ ପୁଅ ଛିଲେ ଚିତ୍ରରଥ, ଯିଏ ଅସାଧାରଣ କାର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଚିତ୍ରରଥ ଅପାର ଦାନ ଓ ବଳି ଦେଇ ଯଜ୍ଞ କଲେ। ଶଶବିନ୍ଦୁ ନାମକ ରାଜର୍ଷି ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅତି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ। ଶଶବିନ୍ଦୁ ଏକ ସାମ୍ରାଟ୍ ଥିଲେ, ଅପାର ପ୍ରଭାବ, ବଳ ଓ ସନ୍ତାନ ଥିଲା। ପୁରାତନ ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଗୀତ ଗାଇଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଏକ ଶତ ପୁଅ ଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ, ଧନ-ଏଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଓ ତେଜରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଛଅ ଜଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ପ୍ରବଳ ଥିଲେ—ପୃଥୁଷାଟ୍କ, ପୃଥୁଶ୍ରବା, ପୃଥୁୟଶା, ପୃଥୁଧର୍ମ, ପୃଥୁଞ୍ଜୟ, ପୃଥୁକୀର୍ତି ଓ ପୃଥୁନ୍ଦାତ। ପ୍ରାଚୀନ ଗ୍ରନ୍ଥ ଅନୁଯାୟୀ, ପାର୍ଥଶ୍ରବା ବ୍ୟତୀତ, ଅନ୍ତରା ନାମକ ପୁଅ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଉଶନା ନାମକ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ରାଜା ଏହି ପୃଥିବୀ ଅଧିକାର କରି, ଶତ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କଲେ। ତାଙ୍କ ପୁଅ ମରୁତ୍ତ, ରାଜର୍ଷିମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ। ମରୁତ୍ତଙ୍କ ପୁଅ କମ୍ବଳବାର୍ହି, ତାଙ୍କ ପୁଅ ରୁକ୍ମକବଚ, ଯିଏ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଧନୁର୍ଧରୀ ଥିଲେ। ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ରୁକ୍ମକବଚ କବଚିନ୍ମାନେ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରି ତାଙ୍କୁ ବିଧ୍ଵଂସ କଲେ। ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀର ଦ୍ୱାରା ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନ ଲାଭ କଲେ, ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଅପାର ଧନ ଦାନ କଲେ। ରୁକ୍ମକବଚ ଯୁଦ୍ଧ ତ୍ୟାଗ କରିବା ପରେ, ତାଙ୍କ ପାଞ୍ଚ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ—ରୁକ୍ମେଷୁ, ପୃଥୁରୁକ୍ମ, ଜ୍ୟାମଘ, ପରିଘ, ଓ ହରି। ପିତା ପରିଘ ଓ ହରିଙ୍କୁ ବିଦେହ ଦେଶରେ ବସାଇଲେ। ବ୍ରହ୍ମେଷୁ ରାଜା ହେଲେ, ପୃଥୁରୁକ୍ମ ତାଙ୍କ ସହ ଥିଲେ। ଜ୍ୟାମଘ ରାଜ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରି ଆଶ୍ରମରେ ରହିଲେ। ଭୟଙ୍କର ଅରଣ୍ୟରେ ଶାନ୍ତ ହୋଇ, ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଉପଦେଶ ନେଇ, ଧନୁଷ ଧାରଣ କରି ରଥ ଓ ପତାକା ସହିତ ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଯାଇଥିଲେ। ନର୍ମଦା ତଟରେ, ମେକଳା ଅଞ୍ଚଳରେ, ରିକ୍ଷବନ୍ତ ପାହାଡ଼କୁ ଯାଇ, ଶୁକ୍ତିମାନ ଅଞ୍ଚଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଜ୍ୟାମଘଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ଥିଲେ ଶୈଭ୍ୟା, ବହୁତ ପ୍ରବଳ। ରାଜା ସନ୍ତାନହୀନ ଥିଲେ, ତଥାପି ଅନ୍ୟ ରାଣୀ କେବେ ନେଲେ ନାହିଁ। ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟ ପାଇ ଏକ କନ୍ୟା ଲାଭ କଲେ। ରାଜା ତାଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଏହି କନ୍ୟା ଆମର ବହୁଁ।" ଶୈଭ୍ୟା କହିଲେ, "ଏହିପରି ହେଉ, ତାଙ୍କୁ ବହୁଁ ଭାବିବା; ଯିଏ ପୁଅ ହେବେ, ସେ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ହେବେ।" ତାପରେ ଶୈଭ୍ୟା ତପୋବଳ ଦ୍ୱାରା ଏକ ପୁଅ ଜନ୍ମ ଦେଲେ—ବିଦର୍ଭ। ବିଦର୍ଭ ବଡ଼ ଗୁଣବାନ ଥିଲେ। ବିଦର୍ଭଙ୍କୁ ଦୁଇ ପୁଅ ହେଲେ—କ୍ରଥୁ ଓ କୌଶିକ, ଦୁହେଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଯୋଦ୍ଧା। ପରେ ତୃତୀୟ ପୁଅ ଲୋମପଦ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଅବସ୍ତୁର, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଅହୃତ। କୌଶିକଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ଚିଦି, ଯାହାଠାରୁ ଚେଦି ରାଜାମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ। କ୍ରଥୁଙ୍କୁ ବିଦର୍ଭ ଦ୍ୱାରା କୁନ୍ତି ନାମକ ପୁଅ ହେଲେ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ମଧ୍ୟ କୁନ୍ତି। କୁନ୍ତିଙ୍କୁ ଧୃଷ୍ଟ ନାମକ ପ୍ରବଳ ପୁଅ ହେଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ପୁରୋଧୃଷ୍ଟ ଭାବେ ପରିଚିତ। ଧୃଷ୍ଟଙ୍କ ପୁଅ ନିର୍ବୃତି, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ଶତ୍ରୁନାଶକ। ତାଙ୍କ ପୁଅ ଦଶାର୍ହ, ବଳ ଓ ପ୍ରଭାବରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଦଶାର୍ହଙ୍କୁ ବ୍ୟୋମ ନାମକ ପୁଅ ହେଲେ, ତାଙ୍କୁ ଜିମୂତ ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଏ। ଜିମୂତଙ୍କ ପୁଅ ବିକୃତି, ବିକୃତିଙ୍କ ପୁଅ ଭୀମରଥ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ରଥବର। ରଥବର ସଦା ଦାନଶୀଳ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ସତ୍ୟବାନ ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପୁଅ ନବରଥ, ତାଙ୍କୁ ଦଶରଥ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ତାଙ୍କୁ ଏକଦଶରଥ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଶକୁନି। ତାଙ୍କୁ କରମ୍ଭକ ଧନୁର୍ଧରୀ ପୁଅ ହେଲେ, ତାଙ୍କୁ ଦେବରଥ। ଦେବରଥ ନାମକ ରାଜା ଦେବକ୍ଷତ୍ର ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଦେବନା, କ୍ଷତ୍ର ବଂଶର ଆନନ୍ଦ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ। ଏହିପରି ଏହି ପବିତ୍ର ରାଜବଂଶର ଗୌରବମୟ କଥା ପ୍ରବାହିତ ହେଲା।