ତାରା ତାଙ୍କ ଶରୀରରେ, ଗର୍ଭରେ ସନ୍ତାନକୁ ରଖିବାକୁ ସମସ୍ତ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ ଶତ୍ରୁ ନାଶକ ସେଇ ପୁଅ ତାଙ୍କ ଠାରେ ରହିଲେ ନାହିଁ। ଏହି ସମୟରେ, ଏକ କାଉଁ ଗଛ ପାଖରେ, ଅଗ୍ନି ପରି ତେଜସ୍ୱୀ ଭାବେ, ସେ ଶିଶୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ସାଥି ସାଥି ଦେବତାମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଯାଇଥିବା ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଆକୃତି ଧାରଣ କଲେ। ଦେବତାମାନେ ସନ୍ଦେହରେ ପଡ଼ି ତାରାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ: “ଏହି ପୁଅ କିଏର? ସୋମାଙ୍କ, କିମ୍ବା ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ?” ଦେବମାନେଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଲଜ୍ଜିତ ତାରା କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ—ଠିକ କି ଭୁଲ, ସେ କିଛି ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ ନାହିଁ। ତେବେ, ଶତ୍ରୁ ନାଶକ ସେଇ ପୁଅ ତାଙ୍କୁ ଶାପ ଦେବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏହିବେଳେ ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ ରୋକିଲେ ଏବଂ ତାରାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ତୁମେ ସତ୍ୟ କହ, ଏହି ତୁମର ପୁଅ ସୋମାଙ୍କ ନା ନୁହେଁ?” ତାରା ହାତ ଜୋଡି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ କହିଲେ: “ଏହି ମହାତ୍ମା, ଶତ୍ରୁ ନାଶକ, ସୋମାଙ୍କ ପୁଅ।” ତେବେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାଙ୍କ ଦାତା ଏବଂ ନାୟକ ସୋମା ତାଙ୍କ ପୁଅକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ ଓ ତାଙ୍କ ଜ୍ଞାନୀ ପୁଅଙ୍କୁ “ବୁଧ” ନାମ ଦେଲେ। ପରେ, ବୁଧଙ୍କ ସହିତ ଏକ ରାଜକୁମାରୀ ମିଶିଲେ, ତାଙ୍କଠାରୁ ଏକ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ସେଇ ପୁଅ ପୁରୁରବା, ଅତି ବିଦ୍ୟୁତ୍ ତେଜସ୍ୱୀ, ଯିଏ ଉର୍ବଶୀଙ୍କଠାରୁ ଛଅ ଜଣେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁଅ ପାଇଲେ। ଏଉଁଠି, ସୋମା ଜବରଦସ୍ତି ଦୁଃଖ ଓ ରାଜରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କ ପିତା ଅତ୍ରିଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ। ଅତ୍ରି ତାଙ୍କ ପାପର ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିଦେଲେ, ତାହାପରେ ସୋମା ରୋଗମୁକ୍ତ ହୋଇ ପୁନି ତେଜମୟ ହେଲେ। ଏହିଭଳି ସୋମାଙ୍କ ଜନ୍ମ କଥା ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଗଲା; ଏବେ ତାଙ୍କ ବଂଶାବଳୀ ଶୁଣ। ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ ମନୁଷ୍ୟ ଶୁଭ, ଆୟୁଷ୍ମାନ, ଧର୍ମିକ ଓ ପାପମୁକ୍ତ ହୁଏ। ସୂତ ଜଣେ କହିଲେ: ବୁଧ, ସୋମାଙ୍କ ପୁଅ ଓ ପୁରୁରବା, ବୁଧଙ୍କ ପୁଅ—ସେ ଅତି ତେଜସ୍ୱୀ, ଦାନଶୀଳ, ଯଜ୍ଞକାରୀ ଓ ବହୁ ଦାନ ଦେଇଥିଲେ। ସେ ବ୍ରହ୍ମବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଶୂର, ଶତ୍ରୁ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଅଜେୟ ଓ ଦାନ-ଯଜ୍ଞରେ ନିରନ୍ତର। ସେ ସତ୍ୟବାଦୀ, ଜ୍ଞାନୀ, ଆକର୍ଷକ ଓ ସଂଯମୀ; ତାଙ୍କ ପୁଅ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଅପୂର୍ବ ସୌନ୍ଦର୍ୟର ଅଧିକାରୀ। ଉର୍ବଶୀ, ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏବଂ ମହିମାମୟୀ, ତାଙ୍କ ଅଭିମାନକୁ ତ୍ୟାଗ କରି, ବ୍ରହ୍ମବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ସଂଯମୀ, ଧର୍ମିକ ଓ ସତ୍ୟବାଦୀ ପୁରୁରବାଙ୍କୁ ବରଣ କଲେ। ତାଙ୍କ ସହିତ ରାଜା ଦୀର୍ଘ ସମୟ—ଏଠାରେ ୧୮, ୭, ୬, ୭, ୮, ୧୦ ଓ ୮ ବର୍ଷ—ବଳଶାଳୀ ଭାବେ ରହିଲେ। ସେମାନେ ଚୈତ୍ରରଥ ଉଦ୍ୟାନ, ମନ୍ଦାକିନୀ ତଟ, ଆଲକା, ବିଶାଳା, ନନ୍ଦନ ଓ ଅନ୍ୟ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଉଦ୍ୟାନରେ, ଗନ୍ଧମାଦନ ପାହାଡ଼ର ଅଂଶ, ମେରୁ ଶିଖର ଓ ଉତ୍ତର କୁରୁ, କଳାପା ଗ୍ରାମରେ ଉପଭୋଗ କଲେ। ଏହି ଦେବମାନେ ପ୍ରିୟ କରୁଥିବା ମନୋହର ଉଦ୍ୟାନଗୁଡ଼ିକୁ ସେମାନେ ଉର୍ବଶୀ ସହିତ ସର୍ବୋତ୍ତମ ସୁଖରେ ଉପଭୋଗ କଲେ। ତାପରେ ଋଷିମାନେ ପଚାରିଲେ: “ଏ ଉର୍ବଶୀ, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଦେବୀ, କିପରି ଏକ ମନୁଷ୍ୟ ରାଜାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଆସିଲେ?” ସୂତ କହିଲେ: ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଶାପରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ, ସେ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ନିୟମରେ ଏଇଲ ନାମକ ରାଜାଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ଶାପମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଉର୍ବଶୀ କିଛି ଶର୍ତ୍ତ ରଖିଲେ: ଅଗ୍ନି ଦ୍ୱାରା ଦେଖାଯିବେ ନାହିଁ, ଅନିଚ୍ଛାରେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ହେବେ ନାହିଁ, ଶଯ୍ୟା ପାଖରେ ଦୁଇଟି ମେଷ ରଖିବା ଦରକାର, ଏବଂ ଘିଅ ପରିମାଣର ଖାଦ୍ୟ ନେବା ଦରକାର। ଏହି ନିୟମ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜା ଚାହିଁବେ, ସେତେଦିନ ସେ ରହିବେ। ରାଜା ସେଇ ନିୟମଗୁଡ଼ିକୁ ନିଷ୍ଠାରେ ପାଳନ କଲେ, ଏହିପରି ତେଜସ୍ୱୀ ଉର୍ବଶୀ ପୁରୁରବାଙ୍କ ସହିତ ରହିଲେ। ଚୁଷ୍ଟ ଏବଂ ଭ୍ରମିତ ଉର୍ବଶୀ ୬୪ ବର୍ଷ ମନୁଷ୍ୟ ରୂପେ ରହିଲେ; ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଚିନ୍ତା କଲେ, “ଏ ଉର୍ବଶୀ କିପରି ପୁନି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଫେରିପାରିବେ?” ତେବେ, ବିଶ୍ୱାବାସୁ କହିଲେ: “ଏଠାରେ ତାଙ୍କ ସହିତ ଏକ ଶର୍ତ୍ତ ହୋଇଛି, ଯଦି ଏହି ଶର୍ତ୍ତ ଭଙ୍ଗ ହୁଏ, ସେ ରାଜାକୁ ଛାଡ଼ି ଯିବେ। ମୁଁ କହିଦେଉଛି କିପରି ସେ ରାଜାକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବେ।” ବିଶ୍ୱାବାସୁ ଏହିପରି କହି, ଏହି କାମ ସଫଳ କରିବାକୁ ସେଠାକୁ ଯାଇଲେ। ରାତିରେ ସେ ଏକ ମେଷକୁ ନେଇ ଚାଲିଗଲେ; ଉର୍ବଶୀ ହସିକି ତାହାକୁ ନିଜ ପୁଅ ପରି ଦେଖାଇଲେ। ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଆସିବାକୁ ଜାଣି, ଉର୍ବଶୀ ଶଯ୍ୟାରେ ଥିବା ସମୟରେ ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ମୋ ପୁଅକୁ ନେଯାଉଛନ୍ତି।” ଏହା ଶୁଣି, ରାଜା ଭାବିଲେ, “ମୁଁ ନଗ୍ନ ହେଲେ ରାଣୀ ଦେଖିଲେ ଶର୍ତ୍ତ ଭଙ୍ଗ ହେବ।” ତେବେ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଦ୍ୱିତୀୟ ମେଷକୁ ନେଇଗଲେ; ଏହି ସମୟରେ ଉର୍ବଶୀ କହିଲେ, “ମୋ ଦୁଇଯିଏ ପୁଅ ନେଯିବାଗଲେ, ମୁଁ ଅସହାୟ ହେଲି।” ଏହା ଶୁଣି ରାଜା ନଗ୍ନ ଅବସ୍ଥାରେ ଦୌଡ଼ିଲେ। ମେଷଙ୍କ ଚିହ୍ନାନୁସାରେ ଚାଲି, ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଏକ ବଡ଼ ମାୟା ଓ ଅଦ୍ଭୁତ ମହଳ ବିନ୍ୟାସ କଲେ। ଏହା ଉଦ୍ଘାଟିତ ହେବା ସମୟରେ, ଉର୍ବଶୀ ରାଜାଙ୍କୁ ନଗ୍ନ ଦେଖିଲେ; ଏହା ଦେଖି ରୂପବଦଳ କରୁଥିବା ଅପ୍ସରାମାନେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ। ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଦେଖିଲେ ଉର୍ବଶୀ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ, ସେମାନେ ମେଷ ଛାଡ଼ି ସେଠାରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ।