ପୁରାତନ ପରମ୍ପରା ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ତଥାପି ତାଙ୍କ ପିତା ତାଙ୍କୁ ଗୃହରୁ ବହିଷ୍କୃତ କରିଥିଲେ। ସେଇ ଅସମଞ୍ଜର ପୁତ୍ର ଅଂଶୁମାନ ନାମକ ବୀର ପୁରୁଷ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ପୁତ୍ର ହେଲେ ନ୍ୟାୟପରାୟଣ ଦିଲୀପ, ଯିଁଠି ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣଖ୍ୟାତି ରଖିଥିଲେ। ଦିଲୀପଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ ପ୍ରବଳ ଓ ପ୍ରତାପୀ ଭଗୀରଥ। ଭଗୀରଥଙ୍କ ଅପୂର୍ବ ପୂଣ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଦେବବିମାନ ଶୋଭିତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଦୀ ଗଙ୍ଗାକୁ ପୃଥିବୀକୁ ଆଣିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା, ସମୁଦ୍ରରୁ ଗଙ୍ଗା ତାଙ୍କ କନ୍ୟା ଭାବେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ଏହି କଥା ପୁରାଣ ପାଠକମାନେ ଗୀତିରୂପେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି। ଭଗୀରଥଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଗଙ୍ଗା ପୃଥିବୀକୁ ଆସିଥିଲେ, ଏହି ହେତୁ ଗୋତ୍ର ବିଦ୍ୱାନମାନେ ତାଙ୍କୁ 'ଭାଗୀରଥୀ' ବୋଲି କହନ୍ତି। ଭଗୀରଥଙ୍କ ପୁତ୍ର ନାମ ଥିଲେ ଶ୍ରୁତ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ନାଭାଗ ସଦା ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅମ୍ବରୀଷ, ତାଙ୍କୁ ନେଇ ସିନ୍ଧୁଦ୍ୱୀପ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ଏହିପରି ଏହି ପୌରାଣିକ ବଂଶାବଳୀକୁ ଜଣେ-ଜଣେ ଗାନ କରନ୍ତି। ନାଭାଗ ଓ ଅମ୍ବରୀଷଙ୍କ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ସୁରକ୍ଷିତ ହୋଇଥିଲା, ଏବଂ ସେ ତିନିପ୍ରକାର ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲା। ସିନ୍ଧୁଦ୍ୱୀପଙ୍କ ପୁତ୍ର ଥିଲେ ବୀର ଅୟୁତାୟୁ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ରୁପର୍ଣ୍ଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜା ଥିଲେ। ଏହି ରୁପର୍ଣ୍ଣ ନଳଙ୍କ ସହ ବନ୍ଧୁ ଥିଲେ, ଦେବତାସମ ଚକ୍ର ଓ ହୃଦୟ ଜ୍ଞାନର ଅଧିକାରୀ ଥିଲେ। ଦୁଇ ନଳଙ୍କ ବିଷୟରେ ପୁରାତନ ଗ୍ରନ୍ଥରେ କଥା ଅଛି—ଏକ ବୀରସେନଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ମୁଖ୍ୟ। ରୁପର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ହେଲେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିବା ରାଜା। ସେ ଥିଲେ ସୁଦାସ, ହଂସମୁଖ ରାଜା। ସୁଦାସଙ୍କ ପୁତ୍ର ସଉଦାସ, ସେ ରାଜ୍ୟର ଶାସକ। ସଉଦାସଙ୍କ ଅନ୍ୟ ନାମ କଲ୍ମାଷପାଦ ଓ ମିତ୍ରସହ। ମହାତ୍ମା ବଶିଷ୍ଠ ତାଙ୍କର କ୍ଷେତ୍ରରେ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଅଶ୍ମକଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ। ଅଶ୍ମକଙ୍କ ପୁତ୍ର ଉରକାମ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ମୂଳକ। ଏଠି ରାଜା ମୂଳକଙ୍କ ବିଷୟରେ ଏକ ଉଲ୍ଲେଖ ଅଛି—ସେ ରାମଙ୍କ ଭୟରେ ସ୍ତ୍ରୀମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରହିଥିଲେ, ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ସ୍ତ୍ରୀବେଶ ଧାରଣ କରିଥିଲେ। ମୂଳକଙ୍କ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ପୁତ୍ର ଥିଲେ ରାଜା ଶତରଥ। ଶତରଥଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ ପ୍ରବଳ ରାଜା ବୈଡିବିଡ। ବୈଡିବିଡ ବିରାଟ୍ୟ, କୌଶଳ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧିରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଥିଲେ। ତାଙ୍କୁ ପୁତ୍ରୀକାଙ୍କ ପୁତ୍ର ବିଶ୍ୱମହତ୍ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ। ବିଶ୍ୱମହତ୍ଙ୍କ ପୁତ୍ର ଦିଲୀପ, ଯିଁଠି ଖଟ୍ୱାଙ୍ଗ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ସେ ଦେବଲୋକରୁ ପୃଥିବୀକୁ ଆସି, କ୍ଷଣମାତ୍ର ଜୀବନ ପାଇଥିଲେ, ତାଙ୍କ ଜ୍ଞାନ ଓ ସତ୍ୟତା ଦ୍ୱାରା ତିନି ଲୋକକୁ ଏକତ୍ର କରିଥିଲେ। ଏହି ଖଟ୍ୱାଙ୍ଗଙ୍କ ପୁତ୍ର ଦୀର୍ଘବାହୁ, ତାଙ୍କୁ ରଘୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ। ରଘୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅଜ, ତାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ ବଳଶାଳୀ ଦଶରଥ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ଆନନ୍ଦ। ଦଶରଥଙ୍କ ପୁତ୍ର ଦୀନିଆ, ଧର୍ମପରାୟଣ ଓ ବୀର ରାମ, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ଖ୍ୟାତି ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଭାଇମାନେ ଥିଲେ ଭରତ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ପ୍ରବଳ ଶତୃଘ୍ନ। ଶତୃଘ୍ନ ମାଧବ ଓ ଲବଣଙ୍କୁ ବଧ କରି, ମଧୁବନକୁ ଯାଇ, ସେଠି ମଥୁରା ନଗରୀ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ। ଶତୃଘ୍ନ, ସୁବାହୁ ଓ ଶୂରସେନ ମିଶି ମଥୁରା ଶାସନ କରୁଥିଲେ, ଯାହା ବୈଦେହୀ ତନୟମାନଙ୍କ ରାଜଧାନୀ ଥିଲା। ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅଙ୍ଗଦ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରକେତୁ, ଦୁଇଁଜଣ ହିମବତ୍ ପାହାଡ଼ ନିକଟରେ ସମୃଦ୍ଧ ଦେଶର ଅଧିପତି ଥିଲେ। ଅଙ୍ଗଦଙ୍କ ରାଜଧାନୀ କାରପଥ ଅଞ୍ଚଳରେ 'ଅଙ୍ଗଦୀ' ଥିଲା, ଚନ୍ଦ୍ରକେତୁଙ୍କ ରାଜଧାନୀ 'ଚନ୍ଦ୍ରବକ୍ତା' ମଲ୍ଲମାନ୍ୟଙ୍କ ଭିତରେ ଶୋଭାପ୍ରଦ ଥିଲା। ଭରତଙ୍କ ପୁତ୍ର ତକ୍ଷ ଓ ପୁଷ୍କର, ଦୁଇଁଜଣ ଗାନ୍ଧାର ଅଞ୍ଚଳରେ ଅପୂର୍ବ ଶୌର୍ୟ ଓ ମହାତ୍ମା ଥିଲେ। ତକ୍ଷଙ୍କ ରାଜଧାନୀ 'ତକ୍ଷଶିଳା' ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଖ୍ୟାତି ଲାଭ କରିଥିଲା, ପୁଷ୍କରଙ୍କ ରାଜଧାନୀ 'ପୁଷ୍କରାବତୀ' ମଧ୍ୟ ଖ୍ୟାତିଲାଭ କରିଥିଲା। ଏଠି, ପୁରାତନ ଗାଥା ଜାଣିଥିବା ବିଦ୍ୱାନମାନେ ରାମଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଓ ଗୁଣଗାନର ଗୀତ ଗାନ୍ତି। ରାମ କଳାବର୍ଣ୍ଣ, ଯୁବ, ରକ୍ତନେତ୍ର, ଦୀପ୍ତିମାନ ମୁଖ, ଅଳ୍ପବାଦୀ, ଜଂଘା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦୀର୍ଘ ବାହୁ, ଶୋଭାମୟ ମୁଖ, ସିଂହକନ୍ଧର ଓ ପ୍ରବଳ ବାହୁ ଥିଲେ। ରାମ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟ କରିଥିଲେ। ସେଇ ସମୟରେ ଋକ୍, ସାମ, ଯଜୁର୍ବେଦର ଧ୍ୱନି ଓ ଧନୁର ତାଣର ଶବ୍ଦ ମହାଶକ୍ତିରେ ପୃଥିବୀରେ ଗଞ୍ଜିଉଠୁଥିଲା। ଦେଶରେ କୌଣସି ବିଘ୍ନ ଥିଲା ନାହିଁ—'ଦିଅ', 'ଭୋଗ କର' ଏହି ନିୟମ ଚାଲିଥିଲା। ଜନସ୍ଥାନରେ ବସି, ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରିଥିଲେ। ସେଇ ମହାପୁରୁଷ, ସୀତାଙ୍କ ଖୋଜରେ, ପୂର୍ବ ଅପରାଧୀ ପୌଳସ୍ତ୍ୟଙ୍କୁ ବଧ କରିଥିଲେ। ଗୁଣ ଓ ଧର୍ମରେ ଶୋଭିତ, ନିଜ ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ଦଶରଥନନ୍ଦନ ରାମ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନିକୁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିଲେ। ଏପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ଆନନ୍ଦ ରାମ, ରାବଣ ଓ ତାଙ୍କ ସାଥିମାନେଙ୍କୁ ବଧ କରି, ଶେଷେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗତି କରିଥିଲେ। ରାମଙ୍କ ପୁତ୍ର କୁଶ ଓ ଅନ୍ୟ ଶୌର୍ୟଶାଳୀ ଲବ। କୁଶଙ୍କ ରାଜ୍ୟ କୋଶଳ ଓ ରାଜଧାନୀ କୁଶସ୍ଥଳୀ, ଯାହା ସେ ନିଜେ ଵିନ୍ଧ୍ୟ ପାହାଡ଼ ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ। ଉତ୍ତର କୋଶଳରେ ଲବଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ଥିଲା, ଶ୍ରାବସ୍ତୀ ନାମକ ରାଜଧାନୀ ଜଗତରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। କୁଶଙ୍କ ପୁତ୍ର ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଅତିଥି, ଅତିଥିଙ୍କ ପୁତ୍ର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ନିଷଧ ରାଜା। ନିଷଧଙ୍କ ପୁତ୍ର ନଳ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ନଭ, ନଭଙ୍କ ପୁତ୍ର ପୁଣ୍ଡରୀକ, ତାଙ୍କୁ କ୍ଷେମଧନ୍ବାନ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ। କ୍ଷେମଧନ୍ବାନଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବନୀକ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅହିନାଗୁ। ଅହିନାଗୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପରିୟାତ୍ର, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଦଳ, ଦଳଙ୍କୁ ବଳ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ। ବଳଙ୍କୁ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ପୁତ୍ର ଅଂକୋ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ବଜ୍ରନାଭ, ବଜ୍ରନାଭଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶଂଖନ। ଏହିପରି ଆଦର ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ଏହି ଅବିରତ ଉତ୍ତରାଧିକାର ଏବଂ ତାଙ୍କ ପୁଣ୍ୟ, ପ୍ରତାପ ଓ ଶୌର୍ୟ ଗାଥା ପୌରାଣିକ ଗ୍ରନ୍ଥରେ ଅମର ରହିଛି।