ଏକ ସମୟର କଥା, ଶ୍ରାଦ୍ଧ ନିମିତ୍ତେ କିପରି ଉତ୍ତମ ଦାନ ଦେଇ ଆତ୍ମା ଉଦ୍ଧାର ହୁଏ, ଏହି ବିଷୟରେ ଏକ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଇଥିଲା। କହାଯାଇଛି, ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାଳରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଘୃତ ଦେଇ ଭୋଜନ କରାଇବା ଓ ପୃଥିବୀରେ ଘୃତ ଦେଇ ଲୋକମାନେ ଦାନ କରିଲେ, ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ମହାତ୍ମା ଦାନ ହେବା ସହ ବିଶେଷ ଫଳ ଦେଇଥାଏ। ଗୟାରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧକାଳରେ ହାତୀ ଦାନ କରିଲେ, ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କରିବାକୁ ପଡ଼େନାହିଁ। ଅନେକ ପ୍ରକାର ଭୋଜନ ଦେଇଯାଇଥିବା, ଯେପରିକି ଚାଉଳ, ଖିର, ଘୃତ, ମଧୁ, ମୂଳ, ଫଳ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପାକୱାନ, ଏହା ଦେଇ ଲୋକମାନେ ଏହି ଜଗତରେ ଓ ପରଲୋକରେ ଶୁଭ ଫଳ ଭୋଗ କରନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ଭକ୍ତି ସହିତ ପ୍ରତିଦିନ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ଚିନି ଓ ରସ ମିଶା ହୁଏଛି ଭଜା ଧାନ ଦେଇଥାନ୍ତି, ଏବଂ କ୍ରିସରା ଓ ମସୁର ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଅବିନାଶୀ ଧନ ପାଆନ୍ତି। ସକ୍ତୁ, ଲଜା, ପିଠା, କୁଲମାଷ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସାଇଡ୍ ଡିଶ ଦେଇ, ସକ୍ତୁ ଦହି ସହ ଭୋଜନ କରାଇଲେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାଳରେ ଅନେକ ଧନ ରାଶି ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। ନୂତନ ଧାନ ଦାନ କରିଲେ ଏକାଗ୍ର ଭାବରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିଥିବା ଲୋକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭୋଗ ଭୋଗ କରନ୍ତି ଓ ସ୍ବର୍ଗରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ଭୋଜ୍ୟ, ଚବା, ଚୁଷା, ପିଆ, ଚାଟିବା ଯୋଗ୍ୟ ଉତ୍ତମ ଖାଦ୍ୟ ସବୁ ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୁଅନ୍ତି। ବୈଶ୍ଵଦେବ ଓ ସୌମ୍ୟ ହୋମ, ଏବଂ ଗଣ୍ଡମୂଳ ମାଂସ ଦାନ କରିଲେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୋମ ଫଳ ମିଳେ, କିନ୍ତୁ ଗଣ୍ଡମୂଳର ଶୂଙ୍ଗ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଇର୍ଷ୍ୟାସହିତ ଦାନ କରିବା ନିଷେଧ। ଅତିଥିମାନେ ଆସିଲେ, ଜୋଡି ହାତରେ ମୁଖ୍ୟ ଭାଗ ଭୋଜନ ଦେଇଲେ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ ଫଳ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। ଅତି ଦ୍ରୁତ ଓ ତାଜା ଖାଦ୍ୟ ତ୍ରୁତିହୀନ ଭୋଜନ ଦେଇ, ଉତ୍ତମ ସାଇଡ୍ ଡିଶ ଭକ୍ତି ଓ ସମ୍ମାନ ସହ ଦେଇଲେ, ଦାନକାରୀ ଦିବ୍ୟ ହସ୍ତୀ ଯାନରେ ଯାଇ ତିନି କୋଟି ବର୍ଷ ଭୋଗ କରନ୍ତି। ଖାଦ୍ୟ ଦାନ ସବୁଠୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହା ଦ୍ୱାରା ଜଗତରେ ଜୀବ ଜନ୍ମ ଏବଂ ବଞ୍ଚି ରହନ୍ତି। ଖାଦ୍ୟ ଦାନ ହେଉଛି ଜୀବନ ଦାନ ସମାନ; ତିନି ଜଗତ ଖାଦ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଚାଲିଥାଏ, ଏହାର ଫଳ ଖାଦ୍ୟ ଦାନରେ ଅନ୍ତର୍ଭୂତ। ଏହି ଜଗତ ଖାଦ୍ୟ ଉପରେ ଭରସା କରିଥାଏ; ପ୍ରଜାପତି ନିଜେ ଖାଦ୍ୟ ଅଟୁଟ୍ ଫଳ ଦେଇଥାନ୍ତି, ତେଣୁ ଖାଦ୍ୟ ଦାନ ସମାନ ଦାନ କେବେ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ। ପୃଥିବୀରେ ଥିବା ରତ୍ନ, ଯାନ, ନାରୀ ଆଦି ଯାହା ଅଛି, ଯେଉଁମାନେ ପିତୃପୂଜାରେ ନିଷ୍ଠା ରଖନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି ସବୁ ଶୀଘ୍ର ପାଇଯାନ୍ତି। ଅତିଥିମାନେ ଆସିଲେ, ଜୋଡି ହାତରେ ସଦା ଆଶ୍ରୟ ଦେଇଲେ, ଦେବମାନେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷା କରନ୍ତି। ଏହି ସବୁ ଦାନ ଦେଇଥିବା, ସେ ଏକମାତ୍ର ପୃଥିବୀର ଶାସକ ହୁଅନ୍ତି; ତିନି, ଦୁଇ କିମ୍ବା ଏକ ଦାନ କରିଲେ ମଧ୍ୟ ଶୁଭ ଫଳ ମିଳେ। ଦାନ ହେଉଛି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧର୍ମ, ଏହାକୁ ସଦ୍ଗୁଣୀ ଲୋକମାନେ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି; ତିନି ଜଗତର ଶାସନ ଦାନ ଦ୍ୱାରା ହୁଏ। ରାଜା ଦାନ କରିଲେ ରାଜ୍ୟ ପାଇଯାନ୍ତି, ଗରିବ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନ ପାଇଥାନ୍ତି, ପିତୃପୂଜାରେ ନିଷ୍ଠା ରଖିଲେ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ; ଯେଉଁ ଇଚ୍ଛା ମନରେ ରଖିଥାନ୍ତି, ପିତୃମାନେ ତାହା ଜାଣିଥାନ୍ତି। ଏହି ସମୟରେ ବୃହସ୍ପତି କହିଲେ, "ମୁଁ ଏବେ ଶ୍ରାଦ୍ଧର ଉତ୍ତମ ବିଧି ବିସ୍ତାର କରିବି; ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାଳରେ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଚାହିଁଥିଲେ ଓ ନିୟମ ପାଳନ କରିବା ଉଚିତ।" ତିନିଟି ଅଷ୍ଟକା ନିୟମ ପୁତ୍ର, ଜନାନୀ ଓ ଧନ ଉପରେ ଆଧାରିତ; ପ୍ରଥମ ଅଷ୍ଟକା ଚିତ୍ରୀ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପ୍ରଜାପତ୍ୟା, ତୃତୀୟ ବୈଶ୍ଵଦେବିକୀ। ପ୍ରଥମ ଅଷ୍ଟକା ପିଠା ସହ କରିବା ଉଚିତ, ଅନ୍ୟ ଦୁଇଟି ପ୍ରତି ମାସ କରିବା ଉଚିତ। ତୃତୀୟ ଅଷ୍ଟକା ଶାକ ଦେଇ କରିବା ନିୟମ; ଅନ୍ୱଷ୍ଟକା ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ସଦା କରିବା ଉଚିତ। ଯଦି ଚତୁର୍ଥ ଅଷ୍ଟକା ଥାଏ, ସେଥିରେ ବିଶେଷ ଭାବେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ; ଏହି ସବୁ ଅନୁଷ୍ଠାନ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ସହ କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ଜଗତ ଓ ପରଲୋକରେ ଯେଉଁମାନେ ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନ ସଦା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଶୁଭ ଫଳ ଭୋଗ କରନ୍ତି; ପୂଜାକାରୀ ସଦା ଉନ୍ନତ, ଅପୂଜାକାରୀ ନିମ୍ନ ଦଶାକୁ ଯାନ୍ତି। ପିତୃମାନେ ସଠିକ ତିଥିରେ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସନ୍ତି, ଯେପରି ଗାଁ ଜଳପାନ କରିବାକୁ ଯାଏ। ଦେବମାନେ ସମ୍ମାନିତ ଏହି ଅଷ୍ଟକା ଅନୁଷ୍ଠାନ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବା ଉଚିତ; ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନ ଅନୁଷ୍ଠାନ ନ କରିଲେ, ଜଗତ ଅର୍ଥହୀନ ହେଉଛି, ଲଭ୍ୟ ଫଳ ହାରାଯାଏ। ଯେଉଁମାନେ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଦେବମାନେ ପାଉନ୍ତି; ଦାନ ନ କରିବା ନିମ୍ନ ଲୋକକୁ ଯାନ୍ତି; ଦାନ ଦ୍ୱାରା ସନ୍ତାନ, ଧନ, ସ୍ମୃତି, ବୁଦ୍ଧି, ପୁତ୍ର, ଶାସନ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ତିଥିରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିଲେ ଆଗରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳ ମିଳେ; ପ୍ରଥମ ଦିନ ଅନୁଷ୍ଠାନର ଫଳ କେବେ ହାରାଯାଏ ନାହିଁ। ଦ୍ୱିତୀୟ ଦିନ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିଲେ ଦ୍ୱିପଦ ଶାସନ ପାଉନ୍ତି; ତୃତୀୟ ଦିନ କରିଲେ ଶତ୍ରୁ ନାଶ ଓ ପାପ ଦୂର ହୁଏ। ଚତୁର୍ଥ ଦିନ କରିଲେ ଶତ୍ରୁ ଦୋଷ ଦେଖିପାରିବେ; ପଞ୍ଚମ ଦିନ କରିଲେ ମହାଧନ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। ଷଷ୍ଠ ଦିନ କରିଲେ ଦ୍ୱିଜମାନେ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି; ସପ୍ତମ ଦିନ ସଦା କରିଲେ ମହାଯଜ୍ଞ ଓ ଗୋଷ୍ଠୀ ନାୟକ ହୁଏ। ଅଷ୍ଟମ ଦିନ କରିଲେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଧନ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ; ନବମ ଦିନ କରିଲେ ଧନ ଓ ଚାହିଦା ଯୋଗ୍ୟ ନାରୀ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ; ଦଶମ ଦିନ କରିଲେ ବ୍ରାହ୍ମୀ ଧନ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ, ସମସ୍ତ ବେଦ ଓ ପାପ ନାଶ ହୁଏ। ଏକାଦଶୀ ଦିନ କରିଲେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦାନ ଓ ନିତ୍ୟ ଶାସନ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ; ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନ କରିଲେ ରାଜ୍ୟ ଓ ଜୟ, ଧନ ମିଳେ; ତ୍ରୟୋଦଶୀ ଦିନ କରିଲେ ସନ୍ତାନ, ବୁଦ୍ଧି, ଗୋଧନ, ଜ୍ଞାନ, ସ୍ଵାଧୀନତା, ଉତ୍ତମ ଖାଦ୍ୟ, ଦୀର୍ଘ ଆୟୁ ଓ ଧନ ମିଳେ। ଯେଉଁମାନେ ଘରେ ଯୁବକ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଛି, ସେମାନେ ପାଇଁ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ; ଯେଉଁମାନେ ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଛି, ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଦିନ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ। ଅନୁକୂଳ ନୁହେଁ ଜନ୍ମ ଓ ଜୁମ୍ଲା ଜନ୍ମ ପାଇଁ ନିତ୍ୟ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ, ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନ ପବିତ୍ରତା ଓ ନିଷ୍ଠା ସହ କରିବା ଉଚିତ। ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନ ନିଷ୍ଠା ସହ ବଡ଼ ଓ ପୋଷକ ସୋମ ଦେଇ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିଲେ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହୁଏ ଓ ଅନନ୍ତ ସ୍ଵର୍ଗ ଭୋଗ କରନ୍ତି।