ଏକ ସମୟର କଥା, ଜଣେ ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ମହାପୁରୁଷ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାଳରେ ବିଭିନ୍ନ ପୁଣ୍ୟ କର୍ମ କରିବାର ମହତ୍ତ୍ୱ ବିଷୟରେ ଅନ୍ୟମାନୋଁକୁ ଶିଖାଉଥିଲେ। ସେ କହିଲେ, "ଯେଉଁଠି ଜଣେ ପୁରୁଷ ଧର୍ମକୁ ଜାଣି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସମୟରେ ପବିତ୍ର ଉପବୀତ ବା ପାନୀୟ ଦାନ କରେ, ସେ ବ୍ରହ୍ମଦାନର ଫଳ ପାଏ। ଏହି ସମୟରେ ଧାତୁର ଜଳପାତ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କଲେ, ସେ ମଧୁ ଓ ଦୁଧ ଦେଉଥିବା ଗାୟର ସମ୍ପର୍କ ପାଏ। ଏହିପରି, ଚକ୍ର ଦ୍ୱାରା ଛିଦ୍ରିତ ଜଳପାତ୍ର ଦାନ କଲେ, ଦେବୀୟ ଗାୟ ମିଳେ ଯାହା ଦୁଧ ଦେଇ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରେ। ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ଫୁଲ ମାଳାରେ ସୁଶୋଭିତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶଯ୍ୟା ଦାନ କଲେ, ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ରାଜମହଳ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରେ। ଯିଏ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସମୟରେ ରତ୍ନ, ଶଯ୍ୟା, ଆସନ ଓ ଖାଦ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗୃହ ଦାନ କରେ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗର ଶିଖରରେ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରେ। ମୁକ୍ତା, ବୈଦୂର୍ୟ ଓ ଅନେକ ରତ୍ନ, ଦେବୀୟ ଯାନ ଏବଂ ଅସଂଖ୍ୟ ସମ୍ପଦ ସେ ପାଏ। ଏହା ସହିତ, ଏକ ଅମର, ରତ୍ନମୟ, ଇଚ୍ଛାପୂର୍ଣ୍ଣ ଦେବୀୟ ମହଳ ମିଳେ, ଯାହା ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ। ସେଠାରେ ଅପ୍ସରାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଚିନ୍ତା ଗତି ପରି ଶୀଘ୍ର ଏବଂ ଇଚ୍ଛାପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଅନ୍ତି, ସେ ମହଳର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ଥାନରେ ବସି ସମସ୍ତଙ୍କର ପ୍ରଶଂସା ଲାଭ କରନ୍ତି। ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ଦେବୀୟ ସୁଗନ୍ଧ ଓ ପୁଷ୍ପବୃଷ୍ଟି କରି, ସଙ୍ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାନ୍ତି। ମୁଖ୍ୟ କନ୍ୟାମାନେ ଓ ଯୁବତୀମାନେ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଳି ସୁମଧୁର କଣ୍ଠରେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଭାତ ଜାଗାଇ ଦିଅନ୍ତି। ଏହିପରି, ଏକ ହଜାର ଘୋଡ଼ା, ଶତାଧିକ ରଥ ଓ ହଜାର ହାତୀ ଦାନ କରିଥିବା ପୁରୁଷ ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସିଥାନ୍ତି। ପିତୃମାନୋଁକୁ ଓ ଯୋଗୀମାନଙ୍କୁ ଜଳରେ ଦୀପ ଦାନ କଲେ, ହଜାର ହଜାର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମୁଦ୍ରା ଦାନର ଫଳ ମିଳେ। କିନ୍ତୁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଦାନ ହେଉଛି ଜୀବନର ରକ୍ଷା; ଏହିପାଇଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ ପ୍ରାଣଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ଅହିଂସା ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦାନର ମୂଳ; ପ୍ରାଣଦାନ ସମସ୍ତ ଜୀବରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ବୋଲି ଜ୍ଞାନୀମାନେ କହନ୍ତି। ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ଶୁଭ ଚିହ୍ନିତ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପାତ୍ର ଦାନ କଲେ, ସେ ସୁସ୍ୱାଦୁ ଖାଦ୍ୟ ଓ ଗୋଦুগ୍ଧର ଆହାର ପାଏ। ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଭୋଜନରେ ସୁନ୍ଦର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପାତ୍ର ଦାନ କଲେ, ଏହି ପାତ୍ର ଇଚ୍ଛା, ଶ୍ରୀ ଓ ଧନର ସ୍ରୋତ ହୁଏ। ରୂପା ବା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପାତ୍ର ଦାନ କଲେ, ଦାତା ବହୁ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ। ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ଦୁଧ ଦେଉଥିବା ଗାୟ ଦାନ କଲେ, ଗୋ-ପୋଷଣ ମିଳେ। ଶୀତକାଳରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନୋଁକୁ ବହୁ ଜଳାଣା ଓ ଇନ୍ଦନ ଦାନ କଲେ, ସେ ପୁଣ୍ୟ ପାଏ। ଏହିପରି, ସେ ସଦା ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟୀ ହୁଏ, ଧନ-ଧାନ୍ୟରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୁଏ, ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ମାଳା ଆଦି ଲାଭ କରେ। ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ପାତ୍ରଗୁଡିକୁ ସମ୍ମାନ ସହ ଦାନ କଲେ, ସୁଗନ୍ଧିତ ପବନ, ବଡ଼ ନଦୀ ଓ ବିଭିନ୍ନ ସୁଖ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରେ। ଚମତ୍କାର ଯୁବତୀ, ଶୁଭ ଶଯ୍ୟା, ଆସନ, ଜମି ଓ ଯାନ ତାଙ୍କୁ ସାଙ୍ଗ ଦେଇଥାନ୍ତି। ଏପରି ଦାନ ଯଦି ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ କରାଯାଏ, ତେବେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳେ; ଏହି ସମସ୍ତ ଦାନ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଓ ପିତୃ କାର୍ଯ୍ୟ ସମୟରେ ଅବଶ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ। ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ଘୃତପୂର୍ଣ୍ଣ ପାତ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ସହ ଦାନ କଲେ, ସେ ସ୍ମୃତି ଓ ବୁଦ୍ଧିର ଲାଭ କରେ। ବହୁ ଘଡ଼ା, ଦୁଧ ଦେଉଥିବା ଗାୟ ଦାନ କରି, ଏହି ଲୋକରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥ ଓ ଯାନର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରିପାରିଥାଏ। ଯେଉଁଠି ଇଚ୍ଛାମୁତାବକ ଦାନ କରାଯାଏ, ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ପଦ୍ମ ସମାନ ଫଳ ମିଳେ; ଏବଂ ସୁନ୍ଦର ଗୃହ ଦାନ କଲେ, ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳେ। ଫୁଲ ଓ ଫଳରେ ଶୋଭିତ ଅରଣ୍ୟ ଦାନ କଲେ, ସେ ସୁଗନ୍ଧ ଉପଭୋଗ କରେ; ଓଁଠ, ବଗିଚା, ପୋଖରୀ, କ୍ଷେତ୍ର, ଗ୍ରାମ ଓ ଘର ଦାନ କଲେ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଚନ୍ଦ୍ର ତାରା ଥିଲେ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରେ। ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ମଣିମୟ ଶଯ୍ୟା ଦାନ କଲେ, ପିତୃମାନେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି, ଏବଂ ସେ ଅନନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗ ଉପଭୋଗ କରେ, ରାଜାମାନେ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି ଓ ଧନ-ଧାନ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ। ଉନ୍ନତ ଉନ୍ନତ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ବସ୍ତ୍ର, କମ୍ବଳ, ମୃଗଚର୍ମ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ, ପଟ, ମେଘବନ୍ଧନ ଓ ଚର୍ମ ଦାନ କଲେ, ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ନିୟମାନୁସାରେ ଭୋଜନ କରାଇଲେ, ଦାତା ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ଶତ ଭାଗ ବାଜପେୟ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ଲାଭ କରେ। ଏହିପରି, ଅନେକ ସୁନ୍ଦର ନାରୀ, ପୁତ୍ର, ଦାସ, ଓ ସେବକ ଏହି ଲୋକରେ ତାଙ୍କର ଅଧୀନ ରହନ୍ତି, ଏବଂ ସେ ରୋଗମୁକ୍ତ ହୁଏ। ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ପଟ, କାପଡ଼ା, ସୂତି ବସ୍ତ୍ର ଓ ଚିତ୍ରିତ ପାଟି ଦାନ କଲେ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛିତ ଫଳ ପାଏ। ଏହିପରି ଦାନ ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟକୁ ଦୂର କରେ, ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ହେଲେ ଅନ୍ଧକାର ହଟେ; ସେ ଦେବମହଳର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ଥାନରେ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ। ବସ୍ତ୍ର ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ଦେବତା ଅଟୁଟ ରହିଛି; ବସ୍ତ୍ର ବିନା କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ, ଯଜ୍ଞ, ବେଦ ଓ ତପସ୍ୟା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ଏହିପାଇଁ, ବସ୍ତ୍ର ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସମୟରେ ବିଶେଷ ଭାବେ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ; ଏହି ଦାନରେ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ, ବେଦ ଓ ତପସ୍ୟାର ଫଳ ମିଳେ। ଯିଏ ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ନିତ୍ୟ ଉଦ୍ୟମ ଓ ଭକ୍ତି ସହ ଦାନ କରେ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ଓ ସାର୍ବଭୌମ ଶକ୍ତି ଲାଭ କରେ। ସେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛିତ ଫଳର ଯଜ୍ଞ ଉପଭୋଗ କରେ। ପକା ଚାଉଳ, ଧାନ, ପିଠା, ଚିନି ଘିଅ ମିଶିତ ଚୂରଣ ଦାନ କଲେ, ଗଢ଼, ମଧୁ, ଅଖୁ ଓ ଦୁଧ ଚିରା ଦାନ କଲେ, ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳେ। ଦହି, ଶୁଦ୍ଧ ଗୋଦୁଧ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଦାନ କରାଯାଉଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ବିଶେଷ ଭାବେ ବର୍ଷାକାଳ ଓ ମଘା ନକ୍ଷତ୍ରରେ ପ୍ରଶଂସିତ ହୁଏ।" ଏପରି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଦାନ ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହ କରାଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟ ଏହି ଲୋକ ଓ ପରଲୋକ ଉଭୟରେ ଅନେକ ସୁଖ ଓ ପୁଣ୍ୟର ଅନୁଭୂତି କରେ।