ବେନଙ୍କ ଦୁଷ୍ଟ ନିଶ୍ଚୟ ହେଉଛି, ଯେତେବେଳେ ସଂହାର ନିକଟାସ୍ଥ, ସେଠାରେ ସେ ଦୃଢ଼ଭାବରେ ଘୋଷଣା କଲେ: "କେହି ବଳି କିମ୍ବା ହୋମ କରିବେ ନାହିଁ।" ସେ କହିଲେ, "ମୁଁ ଏକମାତ୍ର ସ୍ୱୀକୃତ ପୂଜ୍ୟ ଓ ସମ୍ମାନ ଉପଯୁକ୍ତ, ସମସ୍ତ ବଳି ଓ ହୋମ ମୋ ପାଇଁ ହେବ, ଦ୍ୱିଜମାନେ ମୋତେ ପୂଜିବେ।" ଏପରି ଅନ୍ୟାୟ ଓ ଅପୂର୍ବ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବେନଙ୍କୁ ଦେଖି, ମରୀଚି ଆଦି ସମସ୍ତ ମହାର୍ଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଉପଦେଶ କଲେ: "ଆମେ ଶତାଧିକ ବର୍ଷ ଧରି ଦୀକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ; ହେ ବେନ, ଅଧର୍ମ କରିବେ ନାହିଁ—ଏହା ଶାଶ୍ୱତ ଧର୍ମ ନୁହେଁ। ତୁମେ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ନିଶ୍ଚୟ ପ୍ରଜାପତି ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେବେ।" "ପୂର୍ବରୁ ତୁମେ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଥିଲେ: ମୁଁ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବି।" ଏପରି ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ କହିଲେ, ତେବେ ବେନ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ। କିନ୍ତୁ ସେ ଦୁଷ୍ଟଚିତ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି, ଯେଉଁଠି କଥା କହିବାରେ ଦକ୍ଷ, ହସି କହିଲେ: "ଧର୍ମର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଅନ୍ୟ କିଏ? କାହାର କଥା ଶୁଣିବି?" "ଶକ୍ତି, ଶିକ୍ଷା, ତପସ୍ଯା ଓ ସତ୍ୟରେ ମୋ ସମାନ କିଏ ଅଛି? ମୋତେ ତୁମେ ଏହିପରି ଜାଣ, ମୁଁ ମହାତ୍ମା, କିଛି ଅଭାବ ନାହିଁ।" "ମୁଁ ସମସ୍ତ ଜଗତର ମୂଳ, ବିଶେଷକରି ଧର୍ମର; ଯଦି ମୁଁ ଚାହେଁ, ପୃଥିବୀକୁ ଜଳରେ ବୁଡ଼ିଦେଇପାରିବି, ତାହାକୁ ଜଳାଇଦେଇପାରିବି, ସୃଷ୍ଟି କିମ୍ବା ବିନାଶ କରିପାରିବି—ଏଠାରେ ବିଚାରର କିଛି ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ।" ବେନ, ଅହଂକାରରେ ମୁଗ୍ଧ, କୌଣସି ଉପଦେଶରେ ନ ଶୁଣିଲେ, ତେବେ ମହାର୍ଷିମାନେ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ। ସେମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବେନଙ୍କୁ ଧରି, ଯେଉଁଠି ସେ ଅଗ୍ନି ପରି ଚଞ୍ଚଳ ହେଉଥିଲେ, ତାଙ୍କର ବାମହସ୍ତ ଚର୍ଣ୍ଣ କରିଲେ। ଏହି ଚର୍ଣ୍ଣରୁ ପ୍ରଥମେ ଜନ୍ମ ହେଲେ ଏକ ବ୍ୟକ୍ତି, ଯେଉଁଥିଲେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଠିଆ ଓ କଳା, ଦ୍ୱିଜମାନେ, ଯେପରି ଆଗରୁ କହିଯାଇଥିଲା। ସେ ଭୟଭୀତ, ହାତ ଜୋଡି, ଭୂତିତ ଏବଂ ବିସ୍ମିତ ହେଇ ଦଢ଼ି ରହିଲେ; ତାଙ୍କୁ ଏପରି ଦେଖି ଋଷିମାନେ କହିଲେ, "ବସ।" ସେ ହେଲେ ନିଷାଦ ବଂଶର କର୍ତ୍ତା, ଅନନ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ; ବେନଙ୍କର ପାପରୁ ମାଛଧରା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ନିଷାଦ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ବିନ୍ଧ୍ୟ ପର୍ବତରେ ବସନ୍ତି—ତୁମ୍ବୁରା, ତୁବରା, ଖସମାନେ—ଏହିଅପରାଧୀ ମଧ୍ୟ ବେନଙ୍କର ପାପରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ତାପରେ ମହାର୍ଷିମାନେ, ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧରେ, ବେନଙ୍କର ଡାହାଣ ହସ୍ତ କୁ ଅରଣୀ ଦଣ୍ଡ ପରି ଘସିଲେ। ସେଠାରୁ ପୃଥୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଡାହାଣ ହସ୍ତର ଶକ୍ତିରେ ଦୀପ୍ତିମାନ; ତାଙ୍କର ପାଣିଠାରୁ ଜନ୍ମ ହେଉଥିଲେ ଏହିପରି ନାମ ହେଲା ପୃଥୁ, ସ୍ୱୟଂ ଆଲୋକରେ ଅଗ୍ନିପରି ଦୀପ୍ତିମାନ। ସେ ଏକ ଅତିଶୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁଷ୍ୟ 'ଅଜଗବ' ଧାରଣ କଲେ, ଯାହା ଗମ୍ଭୀର ଧ୍ୱନି କରୁଥିଲା; ତିନି ତୀର, ରକ୍ଷା ପାଇଁ କଞ୍ଚୁକ ଧାରଣ କଲେ। ପୃଥୁ ଜନ୍ମ ନେବା ସହିତ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ; ମହାନିଶାର ଆଗମନ ସହିତ ବେନ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଚଲିଗଲେ। ତାଙ୍କର ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ ପୁତ୍ର ପୃଥୁ ଜନ୍ମ ହେବା ପରେ, ଏହି ରାଜର୍ଷି, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟାଘ୍ର, ପୃଥୁ ନାମକ, ତାଙ୍କର ପୂର୍ବଜମାନେ ନରକରୁ ଉଦ୍ଧାର କଲେ। ତାପରେ ନଦୀ ଓ ସାଗରମାନେ ବିଭିନ୍ନ ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନ ନେଇ ଏକଠା ହେଲେ ଓ ପୃଥୁଙ୍କୁ ମହାରାଜ୍ୟର ଅଭିଷେକ କଲେ, ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଏବଂ ଦୀପ୍ତିମାନ ରାଜା କରିଦେଲେ। ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଙ୍ଗିରସ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ମହାନ ରାଜା ଭାବରେ ଅଭିଷିକ୍ତ କଲେ; ପୃଥୁ ବେନ୍ୟ, ପ୍ରଥମ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା ହେଲେ। ତାଙ୍କ ପିତା ଯେଉଁ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ଜିତିପାରିନଥିଲେ, ପୃଥୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଜିତିଲେ; ଏହିପରି ସେ ପ୍ରେମ ଲାଗି ସେ 'ରାଜା' ନାମ ପାଇଲେ। ପୃଥୁଙ୍କୁ ଦେଖି ଜଳ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସାଗର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଚଳ ହେଲା; ପାହାଡ଼ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ଧ୍ୱଜ କେବେ ଭାଙ୍ଗିଲା ନାହିଁ। ପୃଥିବୀ ଚାଷ ଛଡ଼ା ଧାନ୍ୟ ଦେଲା, କେବଳ ଚିନ୍ତାରେ ଖାଦ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା; ଗାଁଠି ଇଚ୍ଛାମୂଳକ ଦେଇଲା, ପ୍ରତ୍ୟେକ ପାତ୍ରରେ ମଧୁ ମିଳିଲା। ଏହି ସମୟରେ, ପୂର୍ବଜ ଯଜ୍ଞ ସମୟରେ, ଏକ ଜ୍ଞାନୀ ସୂତ ଜନ୍ମ ନେଲେ ସୂତ୍ୟ ଦିନରେ; ଏହି ମହା ଯଜ୍ଞରେ ଏକ ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ ମାଗଧ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ହୋମ ଓ ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ସଙ୍ଗରେ ମିଶ୍ରିତ ହୋମ ଦ୍ୱାରା ଦେବତା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କଲେ; ଏଠାରୁ ସୂତ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଏଠାରେ କିଛି ତ୍ରୁଟି ଏବଂ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଦେଖାଦେଲା; ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ହୋମ ଗୁରୁଙ୍କ ହୋମକୁ ଅତିକ୍ରମ କଲା; ଉପର ଓ ତଳ ଆଚରଣ ଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ଜାତି ଉଦ୍ଭବ ହେଲା। ଏବଂ ଯେଉଁଠି କ୍ଷତ୍ରିୟ ପିତା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମାତାରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ, ଅବର ଜନ୍ମ ହେଉଥିବା ସୂତ, ସେମାନଙ୍କ ପୂର୍ବ ଦାୟିତ୍ୱ ସମାନ ଦାୟିତ୍ୱ ଥାଏ। ସୂତଙ୍କ ମଧ୍ୟମ ଧର୍ମ ହେଉଛି କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କ ସେବା କରି ଜୀବିକା ଚାଲାଇବା; ରଥ, ହାତୀ ଚଳାଇବା, ଏବଂ ସବୁଠାରୁ ନିମ୍ନ ହେଉଛି ଚିକିତ୍ସା କରିବା। ପୃଥୁଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ବଢ଼ାଇବା ପାଇଁ, ଦେବଗଣର ଋଷିମାନେ ସେଠାରେ ସୂତ ଓ ମାଗଧଙ୍କୁ ଡାକିଲେ; ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ କହିଲେ: "ଏହି ରାଜାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କର; ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ତୁମେ, ଦୁଇଁଜଣ, ସ୍ତୁତି ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ।" ତେବେ ସୂତ ଓ ମାଗଧ ସମସ୍ତ ଋଷିଙ୍କୁ କହିଲେ: "ଆମେ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନେଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥାଉ।" "ଆମେ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କୃତ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ, ଲକ୍ଷଣ ବା ଖ୍ୟାତି ଜାଣୁନାହିଁ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏହି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିପାରିବା।" ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ: "ଭବିଷ୍ୟତ୍ରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କର। ସେ ସଦା ଦାନ, ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠାଶୀଳ, ସତ୍ୟବାଦୀ, ନିୟମିତ, ପଣ୍ଡିତ, ଦାନଶୀଳ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅପରାଜିତ।" ପୃଥୁଙ୍କର ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ଧର୍ମରେ ବନ୍ଧା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସୂତ ଓ ମାଗଧ ତାହା ସ୍ତୁତି କଲେ। ସ୍ତୁତି ସମାପ୍ତି ପରେ, ପୃଥୁ, ପ୍ରଜାପତି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ସୂତଙ୍କୁ ଅନୂପ ଦେଶ ଦେଲେ, ମାଗଧଙ୍କୁ ମାଗଧ ଦେଶ ଦେଲେ। ସେ ସମୟରେ, ପୃଥିବୀର ଶାସକମାନେ ସୂତ ଓ ମାଗଧଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତି ପାଇଲେ; ସୂତ, ମାଗଧ ଓ ବନ୍ଦିମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ ଜାଗ୍ରତ କଲେ।