वायुपुराणम्

सर्वायाभक्ष्यभक्ष्याय सर्वभूतान्त्तरात्मने। नमो होत्राय मन्त्राय शुक्लध्वजपताकिने ।। ३०.

सर्व काही असलेला, जे खाता येईल आणि जे खाता येणार नाही असा, सर्व जीवांचा अंतरात्मा, होत्र, मंत्र, पांढऱ्या ध्वजाचा स्वामी, तुला नमस्कार.

नमो नमाय नम्याय नमः किलिकिलाय च। नमस्ते शयमानाय शयितायोत्थिताय च ।। ३०.

नमस्कार त्या परमेश्वराला, ज्याला वाकून नमावं लागतं, जो पूजेला योग्य आहे, आणि जो 'किलकिला' असा आवाज काढतो; जो झोपलेला आहे, झोपतो आणि उठतो, अशा तुला माझा नमस्कार.

स्थिताय चलमानाय मुद्राय कुटिलाय च। नप्नो नर्त्तनशीलाय मुखवादित्रकारिणे ।। ३०.

जो स्थिर उभा राहतो, हलतो, हातवारे करतो आणि वाकडा आहे, जो उड्या मारतो, नाचायला आवडतो आणि तोंडाने वाद्य वाजवतो, अशा तुला माझा नमस्कार.

नाट्योपहारलुब्धाय गीतवाद्यरताय च। नमो ज्येष्ठाय श्रेष्ठाय बलप्रमथनाय च ।। ३०.

नाटकातील नैवेद्याची लालसा असणाऱ्या, गाणं आणि वाद्य वाजवण्यात रमणाऱ्या, ज्येष्ठ, श्रेष्ठ आणि बलाचा नाश करणाऱ्या तुला नमस्कार.

कलनाय च कल्पाय क्षयायोपक्षयाय च। भीमदुन्दुभिहासाय भीमसेनप्रियाय च ।। ३०.

जो गणना आणि कल्पना करतो, नाश आणि कमीपणा आणतो, ज्याचं हास्य भीषण नगाऱ्यासारखं आहे आणि जो भीमसेनाला प्रिय आहे, अशा तुला नमस्कार.

उग्राय च नमो नित्यं नमस्ते दशबाहवे। नमः कपालहस्ताय चिताभस्मप्रियाय च ।। ३०.

भीषण असणाऱ्या तुला नेहमी नमस्कार; दहा हात असणाऱ्या तुला वंदन; हातात कवटी धारण करणाऱ्या आणि चितेच्या राखेत रमणाऱ्या तुला नमस्कार.

विभीषणाय भीष्माय भीष्मव्रतधराय च। नमो विकृतवक्षाय खड्गजिह्वाग्रदंष्ट्रिणे ।। ३०.

भीषण, भयंकर आणि कठोर व्रत पाळणाऱ्या, विकृत छाती असणाऱ्या, तलवारीसारखी जीभ आणि दात असणाऱ्या तुला नमस्कार.

पक्वाममांसलुब्धाय तुम्बवीणाप्रियाय च। नमो वृषाय वृष्याय वृष्णये वृषणाय च ।। ३०.

शिजवलेलं आणि कच्चं मांस आवडणाऱ्या, तुंबा आणि वीणा वाजवायला प्रिय असणाऱ्या, वृषभ, वीर्यवान, वृष्णिकुळातील आणि बलवान अशा तुला नमस्कार.

कटङ्कटाय चण्डाय नमः सावयवाय च। नमस्ते वरकृष्णाय वराय वरदाय च ।। ३०.

कडक आणि रौद्र असणाऱ्या तुला नमस्कार; सर्व अंग असणाऱ्या तुला वंदन; उत्तम कृष्ण, श्रेष्ठ आणि वरदान देणारा अशा तुला नमस्कार.

वरगन्धमाल्यवस्त्राय वरातिवरये नमः । नमो वर्षाय वाताय छायायै आतपाय च ।। ३०.

उत्तम सुगंध, हार आणि वस्त्रांनी सुशोभित, अत्युत्कृष्ट असणाऱ्या तुला नमस्कार; पाऊस, वारा, सावली आणि ऊन अशा तुला वंदन.

नमो रक्तविरक्ताय शोभनायाक्षमालिने। सम्भिन्नाय विभान्नाय विविक्तविकटाय च ।। ३०.

रक्तात रमणारा आणि विरक्त, शोभिवंत आणि पाशांचा हार घालणारा, तुटलेला, तोडणारा, वेगळा आणि भयंकर असणाऱ्या तुला नमस्कार.

अघोररूपरूपाय घोरघोरतराय च । नमः शिवाय शान्ताय नमः शान्ततराय च ।। ३०.

अघोर आणि घोर रूप असणाऱ्या, अत्यंत भयंकर असणाऱ्या, शिव, शांत आणि अत्यंत शांत अशा तुला नमस्कार.

एकपाद्बहुनेत्राय एकशीर्षन्नमोऽस्तु ते। नमो वृद्धाय लुब्धाय संविभागप्रियाय च ।। ३०.

एक पाय आणि अनेक डोळे असणाऱ्या, एक डोकं असणाऱ्या तुला नमस्कार; वृद्ध, लोभी आणि वाटून देण्यात आनंद मानणाऱ्या तुला वंदन.

पञ्चमालार्चिताङ्गाय नमः पाशुपताय च। नमश्चण्डाय घण्टाय घण्टया जग्धरन्ध्रिणे ।। ३०.

पाच माळांनी पूजलेले अंग असणाऱ्या, पशुपती तुला नमस्कार; रौद्र, घंटा आणि घंटेच्या आवाजाने जग व्यापणाऱ्या तुला वंदन.

सहसशतघण्टाय घण्टामालाप्रियाय च। प्राणदण्डाय त्यागाय नमो हिलिहिलाय च ।। ३०.

शेकडो-हजारो घंटा असणाऱ्या, घंटेच्या माळेला प्रिय असणाऱ्या, प्राणाचा दंड, त्याग आणि 'हिलि हिलि' असा ध्वनी करणाऱ्या तुला नमस्कार.

हूंहूङ्काराय पाराय हूंहूङ्कारप्रियाय च। नमश्च शम्भवे नित्यं गिरि वृक्षकलाय च ।। ३०.

'हूं हूं' असा उच्चार करणाऱ्या, श्रेष्ठ, आणि 'हूं हूं' या ध्वनीत रमणाऱ्या तुला नेहमी नमस्कार; शंभू, पर्वत आणि वृक्षांच्या कलांमध्ये असणाऱ्या तुला वंदन.

गर्भमांसश्रृगालाय तारकाय तराय च । नमो यज्ञाधिपतये द्रुतायोपद्रुताय च ।। ३०.

गर्भ, मांस आणि कोल्हा असणाऱ्या, तारा आणि वेगवान असणाऱ्या तुला नमस्कार; यज्ञाचा स्वामी, जलद आणि अतिशय वेगवान अशा तुला वंदन.

यज्ञवाहाय दानाय तप्याय तपनाय च। नमस्तटाय भव्याय तडितां पतये नमः ।। ३०.

यज्ञ वाहणारा, दान करणारा, ताप देणारा आणि जाळणारा, काठी, मंगल आणि वीजेचा स्वामी अशा तुला नमस्कार.

अन्नदायान्नपतये नमोऽस्त्वन्नभवाय च। नमः सहस्रशीर्ष्णे च सहस्रचरणाय च ।। ३०.

अन्न देणारा, अन्नाचा स्वामी आणि अन्नाचा जन्मदाता अशा तुला नमस्कार; हजारो डोकी आणि हजारो पाय असणाऱ्या तुला वंदन.

सहस्रोद्यतशूलाय सहस्रनयनाय च। नमोऽस्तु बालरूपाय बालरूपधराय च ।। ३०.

ज्याच्या हातात हजार भाले आहेत, ज्याला हजार डोळे आहेत, त्या बालरूप असलेल्या आणि बालरूप धारण करणाऱ्या तुला माझा नमस्कार.

बालानाञ्चैव गोप्त्रे च बालक्रीडनकाय च। नमः शुद्धाय बुद्धाय क्षोभणायाक्षताय च ।। ३०.

जो मुलांचं रक्षण करतो, मुलांच्या खेळात रमतो, तो शुद्ध, बुद्धिमान, हलवणारा आणि न दुखावलेला तुला नमस्कार.

तरङ्गाङ्कितकेशाय मुक्तकेशाय वै नमः। नमः षट्कर्मनिष्ठाय त्रिकर्मनिरताय च ।। ३०.

लाटांसारखे केस असणाऱ्या, मोकळे केस असणाऱ्या तुला नमस्कार. सहा कर्मांत निष्ठा असणाऱ्या आणि तीन कर्मांत मग्न असणाऱ्या तुला नमस्कार.

वर्णाश्रमाणां विधिवत् पृथक्कर्मप्रवर्तिने। मनो घोषाय घोष्याय नमः कलकलाय च ।। ३०.

वर्ण आणि आश्रम यांच्या योग्य कर्तव्यांची व्यवस्था करणाऱ्या, ज्याचं मन ध्वनीसारखं आहे, ज्या जाहीर केला जातो आणि गोंगाट करणाऱ्या तुला नमस्कार.

श्वेतपिङ्गलनेत्राय कृष्णरक्तक्षणाय च । धर्मार्थ काममोक्षाय क्रथाय कथनाय च ।। ३०.

पांढऱ्या आणि पिंगट डोळ्यांच्या, काळ्या आणि लाल क्षण असणाऱ्या तुला नमस्कार. धर्म, अर्थ, काम, मोक्ष, आणि हाका व कथन असणाऱ्या तुला नमस्कार.

साङ्ख्याय साङ्ख्यमुख्याय योगाधिपतये नमः। नमोरथ्यविरथ्याय चतुष्पथरताय च ।। ३०.

सांख्य आणि सांख्यात श्रेष्ठ असणाऱ्या, योगाचा अधिपती असणाऱ्या तुला नमस्कार. रथावर असणाऱ्या आणि न रथावर असणाऱ्या, चौकात रमणाऱ्या तुला नमस्कार.

कृष्णा जिनोत्तरीयाय व्यालयज्ञोपवीतिने। ईशानवज्रसंहाय हरिकेश नमोऽस्तु ते। अविवेकैकनाथाय व्यक्ताव्यक्त नमोऽस्तु ते ।। ३०.

काळ्या कृष्णमृगचर्म घालणाऱ्या, सर्प यज्ञोपवीत असणाऱ्या तुला नमस्कार. वज्रधारी, हरिकेश तुला नमस्कार. विवेक नसणाऱ्यांचा एकमेव आधार, प्रकट आणि अप्रकट तुला नमस्कार.

काम कामद कामध्न धृष्टोदृप्तनिषूदन। सर्व सर्वद सर्वज्ञ सन्ध्याराग नमोऽस्तु ते ।। ३०.

काम, इच्छा देणारा, इच्छा नष्ट करणारा, धाडसी आणि गर्विष्टांना जिंकणारा तुला नमस्कार. सर्व, सर्व काही देणारा, सर्वज्ञ, संध्याकाळच्या रंगाला नमस्कार.

महाबाल महाबाहो महासत्त्व महाद्युते। महामेघवरप्रेक्ष महाकाल नमोऽस्तु ते ।। ३०.

महाबळ, बलवान बाहू, महान स्थैर्य, तेजस्वी, मेघासारखी दृष्टी असणारा, महाकाळ तुला नमस्कार.

स्थूलजीर्णणाङ्गजटिने वल्कलाजिनधारिणे। दीप्तशूर्याग्निजटिने वल्कलाजिनवाससे। सहस्रसूर्यप्रतिम तपोनित्य नमोऽस्तु ते ।। ३०.

जाड, वृद्ध अंग आणि जटा असणारा, वाळी आणि मृगचर्म घालणारा, सूर्य आणि अग्नीसारख्या तेजस्वी जटा असणारा, वाळी-मृगचर्म परिधान करणारा, हजार सूर्यांसारखा, नेहमी तपश्चर्येत मग्न असणारा तुला नमस्कार.