वायुपुराणम्

पिशिताय पिशङ्गाय पीताय च निषङ्गिणे। नमस्ते सविशेषाय निर्विशेषाय वै नमः ।। २४.

मांसाच्या रंगाच्या, पिंगट, पिवळ्या आणि शस्त्रधारी अशा सर्वांना नमस्कार. भेद असणाऱ्याला आणि भेद नसणाऱ्यालाही नमस्कार.

नमो वै पझवर्णाय मृत्युघ्नाय च मृत्यवे । नमः श्यामाय गौराय कद्रवे रोहिताय च ।। २४.

अनेक रंगांच्या, मृत्यूचा नाश करणाऱ्या आणि मृत्यूच असणाऱ्या देवाला नमस्कार. काळ्या, गोऱ्या, सर्पजन्म झालेल्या आणि लाल अशा रूपांना नमस्कार.

नमः कान्ताय सन्ध्याभ्रवर्णाय बहुरूपिणे। नमः कपालहस्ताय दिग्वस्त्राय कपर्द्दिने ।। २४.

प्रिय असणाऱ्या, संध्याकाळच्या मेघासारख्या रंगाच्या आणि अनेक रूप धारण करणाऱ्या देवाला नमस्कार. कवटी हातात घेणाऱ्या, आकाशवस्त्र परिधान करणाऱ्या आणि जटा असणाऱ्या देवाला नमस्कार.

अप्रमेयाय शर्वाय ह्यवध्याय वराय च। पुरस्तात् पृष्ठतश्चैव बिभ्राणाय कृशानवे ।। २४.

मोजता न येणाऱ्या, शर्व या नावाने ओळखल्या जाणाऱ्या, जिंकता न येणाऱ्या आणि श्रेष्ठ असणाऱ्या देवाला नमस्कार. पुढे आणि मागे अग्नी धारण करणाऱ्यालाही नमस्कार.

दुर्गाय महते चैव रोधाय कपिलाय च। अर्कप्रभशरीराय बलिने रंहसाय च ।। २४.

ज्याच्याजवळ जाणे कठीण आहे, जो महान आहे, अडथळा आणणारा आणि पिंगट असणाऱ्या देवाला नमस्कार. सूर्यप्रभेसारखे शरीर असणाऱ्या, बलवान आणि अतिशय वेगवान अशा देवाला नमस्कार.

पिनाकिने प्रसिद्धाय स्फीताय प्रसृताय च। सुमेधसेऽक्षमालाय दिग्वासाय शिखण्डिने ।। २४.

पिनाक धनुष्य धारण करणाऱ्या, प्रसिद्ध, समृद्ध आणि विस्तारलेल्या देवाला नमस्कार. बुद्धिमान, माळ धारण करणाऱ्या, आकाशवस्त्र परिधान करणाऱ्या आणि शिखा असणाऱ्या देवाला नमस्कार.

चित्राय चित्रवर्णाय विचित्राय धराय च। चेकितानाय तुष्टाय नमस्त्वनिहिताय च ।। २४.

रंगीत, विविध रंगांच्या, अद्भुत आणि आधार देणाऱ्या देवाला नमस्कार. बुद्धिमान, समाधानी आणि लपलेल्या देवाला नमस्कार.

नमः क्षान्ताय शान्ताय वज्रसंहननाय च। रक्षोघ्नाय मखघ्नाय शितिकण्ठोर्द्ध्वरेतसे ।। २४.

क्षमाशील, शांत, वज्रासारख्या अंग असणाऱ्या देवाला नमस्कार. राक्षसांचा नाश करणाऱ्या, यज्ञांचा नाश करणाऱ्या, निळ्या गळ्याच्या आणि उर्ध्वरेत असणाऱ्या देवाला नमस्कार.

अरिहाय कृतान्ताय तिग्मायुधधराय च। समोदाय प्रमोदाय इरिणायैव ते नमः ।। २४.

शत्रूंचा नाश करणाऱ्या, मृत्यू असणाऱ्या, तीक्ष्ण शस्त्र धारण करणाऱ्या देवाला नमस्कार. आनंदी, प्रफुल्लित आणि वाळवंटात राहणाऱ्या देवाला नमस्कार.

प्रणवप्रणवेशाय भक्तानां शर्मदाय च। मृगव्याधाय दक्षाय दक्षयज्ञहराय च ।। २४.

प्रणव आणि त्याच्या ध्वनीचा स्वामी, भक्तांना सुख देणारा, हरिणाचा शिकारी, कुशल आणि दक्षाच्या यज्ञाचा नाश करणारा देव, तुला नमस्कार.

सर्वभूताय भूताय सर्वेशातिशयाय च। पुरभेत्रे च शान्ताय सुगन्धाय वरेशवे ।। २४.

सर्व प्राण्यांमध्ये असणाऱ्या, स्वतःच प्राणी असणाऱ्या, सर्वश्रेष्ठ असणाऱ्या, नगराचा नाश करणाऱ्या, शांत, सुगंधी आणि श्रेष्ठ अशा देवाला नमस्कार.

पुष्पवन्तस्वरुपाय भगनेत्रान्तकाय च । कणादाय वरिष्ठाय कामाङ्गदहनाय च ।। २४.

फुलांनी सुशोभित रूप असणाऱ्या, भगाचा डोळा फोडणाऱ्या, अणू असणाऱ्या, श्रेष्ठ आणि कामाच्या अंगांचा दाह करणाऱ्या देवाला नमस्कार.

रवेः करालचक्राय नागेन्द्रदमनाय च। दैत्यानामन्तकायाथो दिव्याक्रन्दकराय च ।। २४.

सूर्याच्या भयंकर चक्रासारख्या, नागराजाला जिंकणाऱ्या, दैत्यांचा नाश करणाऱ्या आणि दैवी आक्रोश निर्माण करणाऱ्या देवाला नमस्कार.

श्मशानरतिनित्याय नमस्त्र्यम्बकधारिणे। नमस्ते प्राणपालाय धवमालाधराय च ।। २४.

स्मशानात नेहमी रमणाऱ्या, त्रिनेत्र धारण करणाऱ्या, प्राणांचे रक्षण करणाऱ्या आणि धवाच्या माळा घालणाऱ्या देवाला नमस्कार.

प्रहीणशोकैर्विविधैर्भूतैः परिष्टुताय च। नरनारीशरीराय देव्याः प्रियकराय च ।। २४.

दुःखातून मुक्त झालेल्या विविध जीवांकडून स्तुती मिळणाऱ्या, पुरुष आणि स्त्री रूप असणाऱ्या, आणि देवीला आनंद देणाऱ्या देवाला नमस्कार.

जटिने दण्डिने तुभ्यं व्यालयज्ञोपवीतिने । नमोऽस्तु नृत्यशीलाय वाद्यनृत्यप्रियाय च ।। २४.

जटा असणाऱ्या, दंड धारण करणाऱ्या, सर्पयज्ञोपवीत घालणाऱ्या, नृत्यप्रेमी आणि वाद्यनृत्य आवडणाऱ्या देवाला नमस्कार.

मन्यवे शीतशीलाय सुगीतिगायते नमः। कटककराय भीमाय चोग्ररूपधराय च ।। २४.

क्रोधी, शांत स्वभाव असणाऱ्या, मधुर गाणी गाणाऱ्या, कडे घालणाऱ्या, भीषण आणि उग्र रूप धारण करणाऱ्या देवाला नमस्कार.

विभीषणाय भीमाय भगप्रमथनाय च। सिद्धसङ्घातगीताय महाभागाय वै नमः ।। २४.

भीषण, भीम, भगाचा संहार करणारा, सिद्धांच्या समूहांनी गाण्यात गौरवलेला, अत्यंत पुण्यवान अशा तुझ्या चरणांना माझा नमस्कार.

नमो मुक्ताट्टहासाय क्ष्वेडितास्फोटिताय च। नदते कूर्दते चैव नमः प्रमुदिताय च ।। २४.

मुक्तपणे मोठ्याने हसणारा, श्वासाने गडगडाट करणारा, गर्जना करणारा, उड्या मारणारा आणि नेहमी आनंदी असणाऱ्या तुला नमस्कार.

नमोऽद्भुताय स्वपते धावते प्रस्थिताय च। ध्यायते जृम्भते चैव तुदते द्रवते नमः ।। २४.

अद्भुत, झोपणारा, धावणारा, प्रवास करणारा, ध्यान करणारा, आळस देणारा, मारणारा आणि विरघळून जाणारा तुला नमस्कार.

चलते क्रीडते चैव लम्बोदरशरीरिणे। नमः कृताय कम्पाय मुण्डाय विकराय च ।। २४.

सतत हलणारा, खेळणारा, मोठ्या पोटाचा, कार्यसिद्ध, थरथरणारा, मुंडित, विकृत शरीर असणारा तुला नमस्कार.

नम उन्मत्तवेषाय किङ्किणीकाय वै नमः। नमो विकृतवेषाय क्रूरोग्रामर्षणाय च ।। २४.

वेड्यासारखा वेश असणारा, किंकिणी घातलेला, विचित्र रूप असणारा, क्रूर आणि भयंकर असणाऱ्या तुला नमस्कार.

अप्रमेयाय दीप्ताय दीप्तये निर्गुणाय च। नमः प्रियाय वादाय मुद्रामणिधराय च ।। २४.

मोजता न येणारा, तेजस्वी, तेजाचा स्रोत, गुणांपासून दूर असणारा, प्रिय, वाद करणारा, मुद्रांचा आणि रत्नांचा धारक अशा तुला नमस्कार.

नमस्तोकाय तनवे गुणैरप्रतिमाय च। नमो गणाय गुह्याय अगम्यागमनाय च ।। २४.

लहान, सडपातळ, गुणांनी बरोबरी नसलेला, गणांचा स्वामी, गुप्त, कुणालाही न गाठता येणाऱ्या स्थळी जाणारा आणि येणारा तुला नमस्कार.

लोक धात्री त्वियं भूमिः पादौ सज्जनसेवितौ। सर्व्वेषां सिद्धयोगानामधिष्ठानन्तवोदरम् ।। २४.

तूच जगाचा आधार असलेली पृथ्वी आहेस; तुझे पाय सज्जनांच्या सेवेत आहेत; सर्व सिद्ध योग्यांसाठी तूच पाया आणि अनंत विस्तार आहेस.

मध्येऽन्तरिक्षं विस्तीर्णन्तारागणविभूषितम्। तारापथ इवा भाति श्रीमान् हारस्तवोरसि ।। २४.

मधोमध विशाल आकाश पसरले आहे, ताऱ्यांच्या समूहांनी सुशोभित आहे; ते ताऱ्यांच्या मार्गासारखे तुझ्या छातीवरच्या सुंदर हारासारखे चमकत आहे.

दिशो दश भुजास्ते वै केयूराङ्गदभूषिताः। विस्तीर्णपरिणाहश्च नीलाम्बुदचयोपमः ।। २४.

दहा दिशा म्हणजे तुझे दहा हात आहेत, जे कंकण आणि बांगड्यांनी सजलेले आहेत; त्यांचा विस्तार गडद मेघांच्या राशीसारखा आहे.

कण्ठस्ते शोभते श्रीमान् हेमसूत्रविभूषितः । दंष्ट्राकरालदुर्द्धर्षमनौपम्यं मुखं तव ।। २४.

तुझा गळा सोन्याच्या दोऱ्याने सुशोभित आणि तेजस्वी आहे; तुझे तोंड, मोठ्या दातांनी भयावह, कोणालाही जिंकता न येणारे आणि अद्वितीय आहे.

पझमालाकृतोष्णीषं शीर्षण्यं शोभते कथम्। दीप्तिः सूर्ये वपुश्चन्द्रे स्थैर्ये भूर्ह्यनिलो बले ।। २४.

कपालांच्या माळेचा मुकुट घातलेले तुझे डोके किती शोभिवंत आहे! तुझ्या तेजात सूर्य आहे, रूपात चंद्र आहे, स्थैर्यात पृथ्वी आहे, आणि बळात वायू आहे.