वायुपुराणम्

हिमवच्छिखरे रम्ये भृगुतुङ्गे नगोत्तमे। नाम्ना भृगोस्तु शिखरन्तस्मात्तच्छिखरम्भृगुः ।। २३.

हिमालयाच्या रम्य शिखरावर, भृगुच्या उंच पर्वतावर, ज्याला भृगुचे शिखर म्हणतात, त्या शिखरावरून त्याला भृगु असे नाव पडले आहे.

तत्रैव मम ते पुत्रा भविष्यन्ति दृढव्रताः। बलबन्धुर्निरामित्रः केतुश्रृङ्गस्तपोधनः ।। २३.

तेथेच माझे हे पुत्र, बलबन्धु, निरामित्र, केतुशृंग आणि तपोधन, आपल्या निश्चयावर ठाम राहतील.

योगात्मानो महात्मानो ध्यानयोगसमन्विताः। रुद्रलोकं गमिष्यन्ति तपसा दग्धकल्मषाः ।। २३.

योगसंपन्न, महान, ध्यानयोगात तल्लीन आणि तपाने पापरहित झालेले हे सर्वजण रुद्राच्या लोकात जातील.

एकादशे द्वापरे तु त्रिवृद्व्यासो भविष्यति। तदाऽप्यहं भविष्यामि गङ्गाद्वारे कलेर्धुरि ।। २३.

अकराव्या द्वापारमध्ये त्रैविध्य असलेला व्यास जन्माला येईल; त्या वेळी मीही गंगाद्वाराजवळ, कलियुगाच्या शेवटी, उपस्थित असेन.

उग्रा नाम महानादास्तत्रैव मम पुत्रकाः। भविष्यन्ति महौजस्काः सुवृत्ता लोकविश्रुताः ।। २३.

तेथेच उग्र आणि महानाद नावाचे माझे पुत्र जन्म घेतील, हे दोघेही अत्यंत तेजस्वी, उत्तम वर्तन असलेले आणि सर्वत्र प्रसिद्ध असतील.

लम्बोदरश्च लम्बश्च लम्बाक्षो लम्बकेशकः। प्राप्य माहेश्वरं योगं रुद्रलोकाय संस्थिताः। तेऽपि तेनैव मार्गेण गमिष्यन्ति परां गतिम् ।। २३.

लंबोदर, लांबा, लंबाक्ष आणि लंबकेशक हे सर्व महेश्वरयोग प्राप्त करून रुद्राच्या लोकात स्थिर होतील; तेही त्याच मार्गाने परम अवस्था गाठतील.

द्वादशे पिरवर्त्ते तु शततेजा महामुनिः। भविष्यति महासत्त्वो व्यासः कविवरोत्तमः ।। २३.

बाराव्या परिभ्रमणात शततेजा नावाचा महान ऋषी, उत्तम कवी आणि महान सामर्थ्याचा व्यास होईल.

ततोऽप्यहं भविष्यामि अत्रिर्नाम युगान्तिके। हैमकं वनमासाद्य योगमास्थाय भूतले ।। २३.

त्याच्या नंतर, युगाच्या शेवटी, मी अत्री नावाने जन्म घेईन, सोन्याच्या वनात जाऊन, पृथ्वीवर योगात स्थिर राहीन.

अत्रापि मा ते पुत्रा भस्मस्नानानुलेपनाः। भविष्यन्ति महायोग रुद्रलोकपरायणाः ।। २३.

तेथेही माझे पुत्र भस्मस्नान करून अंगाला लावणारे, महान योगी आणि रुद्रलोकाच्या प्राप्तीसाठी समर्पित असतील.

सर्वज्ञः समबुद्धिश्च साध्यः सर्वस्तथैव च। रुद्रलोकं गमिष्यन्ति ध्यानयोगपरायणाः ।। २३.

सर्वज्ञ, समदृष्टी असलेले, सिद्ध आणि इतरही सर्वजण ध्यानयोगात तल्लीन राहून रुद्रलोकात जातील.

त्रयोदशे पुनः प्राप्ते परिवर्त्ते क्रमेण तु। धर्मो नरायणो नाम व्यासस्तु भविता यदा ।। २३.

तेराव्या परिभ्रमणात, जेव्हा धर्म नावाचा नारायण व्यास होईल, तेव्हा...

तदाप्यहं भविष्यामि वालिर्नाम महामुनिः। वालखिल्याश्रमे पुण्ये पर्वते गन्धमादने ।। २३.

त्या वेळीही मी वाळी नावाचा महान ऋषी म्हणून, वालखिल्यांच्या पवित्र आश्रमात, गंधमादन पर्वतावर जन्म घेईन.

तत्रापि मम ते पुत्रा भविष्यन्ति तपोधनाः। सुधामा काश्यपश्चैव वसिष्ठो विरजास्तथा ।। २३.

तेथेही माझे पुत्र, सुधामा, कश्यप, वसिष्ठ आणि विरजा, हे सर्व तपस्वी असतील.

महायोगबलोपेता विमला ऊर्द्ध्वरेतसः। तेनैव योगमार्गेण गमिष्यन्ति न संशयः ।। २३.

महायोगाच्या सामर्थ्याने युक्त, निर्मळ आणि उर्ध्वरेतस असलेले हे सर्वजण, त्याच योगमार्गाने, नक्कीच सर्वोच्च अवस्था गाठतील.

सुरक्षणो यदा व्यासः पर्याये तु चतुर्द्दशे। तत्रापि पुनरेवाहं भविष्यामि युगान्तिके ।। २३.

चौदाव्या परिभ्रमणात, जेव्हा सुरक्षण व्यास होईल, तेव्हा मीही पुन्हा युगाच्या शेवटी तेथे असेन.

वंशे त्वङ्गिरसः श्रेष्ठो गौतमो नाम योगवित्। तस्माद्भविष्यते पुण्यं गौतमं नाम तद्वनम् ।। २३.

अंगिरस वंशातील श्रेष्ठ, योग जाणणारा गौतम नावाचा जन्म घेईल; त्याच्यामुळे त्या वनाला 'गौतम वन' हे पवित्र नाव मिळेल.

तत्रापि मम ते पुत्रा भविष्यन्ति कलौ तथा। अत्रिरुग्रतपाश्चैव श्रावणोऽथ स्रविष्टकः ।। २३.

तेथेही कलियुगात माझे पुत्र अत्री, उग्रतप, श्रावण आणि स्रविष्टक असे जन्म घेतील.

योगात्मानो महात्मानो ध्यानयोगपरायणाः। तेऽपि तेनैव मार्गेण रुद्रलोकनिवासिनः ।। २३.

योगयुक्त, महान आत्मा असलेले, ध्यानयोगात तल्लीन हे सर्वजण, त्याच मार्गाने, रुद्राच्या लोकात वास करतील.

ततः प्राप्ते पञ्चदशे परिवर्त्ते क्रमागते। आरुणिस्तु यदा व्यासो द्वापरे भविता प्रभुः ।। २३.

त्याच्या नंतर, पंधराव्या परिभ्रमणात, जेव्हा योग्य क्रमाने द्वापार युग येईल, तेव्हा अरुणी हा प्रभू व्यास होईल.

तदाप्यहं भविष्यामि नाम्ना वेदशिरा द्विजाः। तत्र वेदशिरा नाम अस्त्रं तत्पारमेश्वरम् ।। २३.

त्या वेळीही मी 'वेदशिरा' या नावाने असणार आहे, हे द्विजांनो. तिथे 'वेदशिरा' हे एक अस्त्र आहे, ते परमेश्वराचे श्रेष्ठ अस्त्र आहे.

भविष्यति महावीर्यं वेदशीर्षा च पर्वतः। हिमवत्पृष्ठमाश्रित्य सरस्वत्या नगोत्तमे ।। २३.

वेदशिर्‍या नावाचा एक पराक्रमी डोंगर असेल, जो हिमालयाच्या पाठीवर, सरस्वतीच्या काठी, उत्तम पर्वतात असेल.

तदापि मम ते पुत्रा भविष्यन्ति तपोधनाः। कुणिश्च कुणिबाहुश्च कुशरीरः कुनेत्रकः ।। २३.

त्या वेळीही माझे पुत्र मोठ्या तपश्चर्येने युक्त असतील – कुणी, कुणिबाहू, कुशरीर आणि कुनेत्रक.

योगात्मानो महात्मानो ब्रह्मिष्ठाश्चोर्द्ध्वरेतसः। तेऽपि तेनैव मार्गेण रुद्रलोकं गतास्तु ते ।। २३.

हे सर्व योगी, महात्मे, ब्रह्मपरायण आणि उर्ध्वरेता असतील. ते सुद्धा त्याच मार्गाने रुद्रलोकात गेले आहेत.

ततः षोडशमे चापि परिवर्त्ते क्रमागते। व्यासस्तु सञ्जयो नाम भविष्यति तदा प्रभुः ।। २३.

मग सोळाव्या परिभ्रमणात, जेव्हा ती वेळ येईल, त्या वेळी व्यासाचे नाव 'संजय' असेल.

तदाप्यहं भविष्यामि गोकर्णो नाम नामतः। तस्माद्भविष्यते पुण्यं गोकर्णं नाम तद्वनम् ।। २३.

त्या वेळीही मी 'गोकर्ण' या नावाने असणार आहे. त्यावरून 'गोकर्ण' हे पुण्यवान वन निर्माण होईल.

तत्रापि मम ते पुत्रा भविष्यन्ति महौजसः। कश्यपो ह्युशनाश्चैव च्यवनोऽथ बृहस्पतिः। तेऽपि तेनैव मार्गेण गमिष्यन्ति परं पदम् ।। २३.

तिथेही माझे पुत्र मोठ्या तेजस्वी असतील – कश्यप, उशन, च्यवन आणि बृहस्पती. ते सुद्धा त्याच मार्गाने परमपदाला पोहोचतील.

ततः सप्तदशे चैव परिवर्त्ते क्रमागते। तदा भविष्यति व्यासो नाम्ना देवकृतञ्जयः ।। २३.

मग सतराव्या परिभ्रमणात, जेव्हा ती वेळ येईल, त्या वेळी व्यासाचे नाव 'देवकृतंजय' असेल.

तदाप्यहं भविष्यामि गुहावासीति नामतः। हिमवच्छिखरे चैव महातुङ्गे महालये। सिद्धिक्षेत्रं महापुण्यं भविष्यति महालयम् ।। २३.

त्या वेळीही मी 'गुहावासी' या नावाने असणार आहे. हिमालयाच्या उंच शिखरावर, मोठ्या निवासस्थानी, सिद्धीचे क्षेत्र आणि मोठे पुण्यस्थान असेल.

तत्रापि मम ते पुत्रा ब्रह्मण्या योगवेदिनः । भविष्यन्ति महात्मानः सर्वज्ञा निरहङ्कृताः ।। २३.

तिथेही माझे पुत्र ब्रह्मनिष्ठ, योग जाणणारे, महात्मे, सर्वज्ञ आणि अहंकाररहित असतील.