വായുപുരാണമ്

സുരാണാമസുരാണാഞ്ച ശ്രുത്വാ വാക്യം പിതാമഹഃ। പ്രത്യുവാച മഹാതേജാ ലോകാനാം ഹിതകാമ്യയാ ।। ൫൪.

ദേവന്മാരുടെയും അസുരന്മാരുടെയും വാക്കുകൾ കേട്ട ബ്രഹ്മാവു, ലോകങ്ങളുടെ ക്ഷേമം ആഗ്രഹിച്ച് മഹത്തായ പ്രകാശത്തോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു.

ശ്രൃണുധ്വം ദേവതാഃ സര്വേ ഋഷയശ്ച തപോധനാഃ। യത്തദഗ്രേ സമുത്പന്നം മഥ്യമാനേ മഹോദധൌ ।। ൫൪.

ദേവന്മാരും തപസ്സിൽ മികവുള്ള മഹർഷിമാരും, മഹാസമുദ്രം കുടഞ്ഞു തുടങ്ങുമ്പോൾ ആദ്യം ഉദിച്ചത് എന്താണെന്ന് നിങ്ങൾ എല്ലാവരും കേൾക്കൂ.

വിഷം കാലാനലപ്രഖ്യം കാലകൂടേതി വിശ്രുതമ്। യേന പ്രോദ്ഭൂതമാത്രേണ കൃതകൃഷ്ണോ ജനാര്ദനഃ ।। ൫൪.

കാലാഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയാനകമായ, കാലകൂടം എന്നറിയപ്പെടുന്ന വിഷം അവിടെ ഉദിച്ചു; അതിന്റെ ഉദയത്തോടുകൂടി ജനാർദ്ദനൻ കറുത്തനായി.

തസ്യ വിഷ്ണുരഹഞ്ചാപി സര്വേ തേ സുരപുങ്ഗവാഃ। ന ശക്നുവന്തി വൈ സോഢും വേഗമന്യേ തു ശങ്കരാത് ।। ൫൪.

അത് സഹിക്കാൻ വിഷ്ണുവും ഞാനും മറ്റു ദേവന്മാരും കഴിയില്ലായിരുന്നു; ശങ്കരനേ മാത്രമാണ് അതിന്റെ ശക്തി താങ്ങാൻ കഴിഞ്ഞത്.

ഇത്യുക്ത്വാ പഝഗര്ഭാഭഃ പഝയോനിരയോനിജഃ । തതഃ സ്തോതും സമാരബ്ധോ ബ്രഹ്മാ ലോകപിതാമഹഃ ।। ൫൪.

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, താമരയിൽ ജനിച്ച സ്വയംഭുവായ ബ്രഹ്മാവ് ലോകപിതാമഹനെ സ്തുതിക്കാൻ തുടങ്ങി.

നമസ്തുഭ്യം വിരൂപാക്ഷ നമസ്തേഽനേകചക്ഷുഷേ। നമഃ പിനാകഹസ്തായ വജ്രഹസ്തായ വൈ നമഃ ।। ൫൪.

വിരൂപാക്ഷ, അനേകം കണ്ണുകളുള്ളവാ, പിനാകം കൈവശമുള്ളവാ, വജ്രം കൈവശമുള്ളവാ, നിനക്ക് വന്ദനം.

നമസ്ത്രൈലോക്യനാഥായ ഭൂതാനാമ്പതയേ നമഃ। നമഃ സുരാരിസംഹര്ത്രേ താപസായ ത്രിചക്ഷുഷേ ।। ൫൪.

മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെ നാഥനായവാ, ഭൂതങ്ങളുടെ അധിപനായവാ, ദേവന്മാരുടെ ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവാ, തപസ്സുകാരനായവാ, മൂന്നുകണ്ണുള്ളവാ, നിനക്ക് വന്ദനം.

ബ്രഹമണേ ചൈവ രുദ്രായ വിഷ്ണവേ ചൈവ തേ നമഃ। സാങ്ഖ്യായ ചൈവ യോഗായ ഭൂതഗ്രാമായ വൈ നമഃ ।। ൫൪.

ബ്രഹ്മാവായും രുദ്രനായും വിഷ്ണുവായും, സാംഖ്യമായും യോഗമായും ഭൂതങ്ങളുടെ കൂട്ടമായും ഉള്ള നിനക്ക് വന്ദനം.

മന്മതാങ്ഗവിനാശായ കാലകാലായ വൈ നമഃ। രുദ്രായ ച സുരേശായ ദേവദേവായ തേ നമഃ। ൫൪.

മദനനെയും ആനയെയും നശിപ്പിക്കുന്നവാ, മരണത്തിനും മരണമായവാ, രുദ്രനേ, ദേവന്മാരുടെ അധിപനേ, ദേവന്മാരുടെ ദേവനേ, നിനക്ക് വന്ദനം.

കപര്ദിനേ കരാലായ ശങ്കരായ കപാലിനേ। വിരൂപായൈകരൂപായ ശിവായ വരദായ ച ।। ൫൪.

കുടിയുള്ളവാ, ഭയാനകനായവാ, ശംഭുവേ, കപാലം കൈവശമുള്ളവാ, വിരൂപനായവാ, ഏകരൂപനായവാ, ശിവനേ, വരദനായവാ, നിനക്ക് വന്ദനം.

ത്രിപുരഘ്നായ വന്ദ്യായ മാതൄണാമ്പതയേ നമഃ। ബുദ്ധായ ചൈവ ശുദ്ധായ മുക്തായ കേവലായ ച ।। ൫൪.

തൃപുരയെ സംഹരിച്ചവാ, വന്ദ്യനായവാ, മാതാക്കളുടെ അധിപനായവാ, ജ്ഞാനിയായവാ, ശുദ്ധനായവാ, മോചിതനായവാ, ഏകാന്തനായവാ, നിനക്ക് വന്ദനം.

നമഃ കമലഹസ്തായ ദിഗ്വാസായ ശിഖണ്ഡിനേ । ലോക ത്രയവലിധാത്രേ ച ചന്ദ്രായ വരുണായ ച ।। ൫൪.

താമര കൈവശമുള്ളവാ, ദിക്കുകളിൽ വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നവാ, ശിഖണ്ടി, മൂന്ന് ലോകങ്ങളെയും താങ്ങുന്നവാ, ചന്ദ്രനേ, വരുണനേ, നിനക്ക് വന്ദനം.

അഗ്രായ ചൈവ ചോഗ്രായ വിപ്രായാനേകചക്ഷുഷേ। രജസേ ചൈവ സത്ത്വായ തമസേഽവ്യക്തയോനയേ ।। ൫൪.

മുൻപിലുള്ളവാ, ഭയാനകനായവാ, ജ്ഞാനിയായവാ, അനേകം കണ്ണുകളുള്ളവാ, രാജസ്സായവാ, സത്ത്വമായവാ, തമസ്സായവാ, അവ്യക്തമായ ഉദ്ഭവമായവാ, നിനക്ക് വന്ദനം.

നിത്യായാനിത്യരൂപായ നിത്യാനിത്യായ വൈ നമഃ। വ്യക്തായ ചൈവാവ്യക്തായ വ്യക്താവ്യക്തായ വൈ നമഃ ।। ൫൪.

നിത്യനായും അനിത്യരൂപമായും, നിത്യനും അനിത്യനും, വ്യക്തമായും അവ്യക്തമായും വ്യക്താവ്യക്തമായും ഉള്ളവാ, നിനക്ക് വന്ദനം.

ചിന്ത്യായ ചൈവാചിന്ത്യായ ചിന്ത്യാചിന്ത്യായ വൈ നമഃ। ഭക്താനാമാര്തിനാശായ നരനാരായണായ ച ।। ൫൪.

ചിന്തിക്കാവുന്നവാ, ചിന്തിക്കാനാവാത്തവാ, ചിന്തിക്കാവുന്നതും ചിന്തിക്കാനാവാത്തതുമായവാ, ഭക്തരുടെ ദുഃഖം നീക്കുന്നവാ, നരനാരായണനേ, നിനക്ക് വന്ദനം.

ഉമാപ്രിയായ ശര്വായ നന്ദിചക്രാങ്കിതായ ച। പക്ഷമാസാര്ദ്ധമാസായ നമഃ സംവത്സരായ ച ।। ൫൪.

ഉമയുടെ പ്രിയനായവാ, ശർവനേ, നന്ദിയുടെ ചക്രം അടയാളമായവാ, പകുതി മാസം, മാസം, പകുതി മാസവും സംവത്സരവും ആയവാ, നിനക്ക് വന്ദനം.

ബഹുരൂപായ മുണ്ഡായ ദണ്ഡിനേഽഥ വരൂഥിനേ। നമഃ കപാലഹസ്തായ ദിഗ്വാസായ ശിഖണിഡനേ ।। ൫൪.

പലരൂപങ്ങളുള്ളവാ, മുണ്ടനായവാ, ദണ്ഡം കൈവശമുള്ളവാ, നേതാവായവാ, കപാലം കൈവശമുള്ളവാ, ദിക്കുകളിൽ വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നവാ, ശിഖണ്ടി, നിനക്ക് വന്ദനം.

ധ്വജിനേ രഥിനേ ചൈവ യമിനേ ബ്രഹ്മചാരിണേ। ഋഗ്യജുഃ സാമവേദായ പുരുഷായേശ്വരായ ച। ഇത്യേവമാദിചരിതൈസ്തുഭ്യം ദേവ നമോഽസ്തു തേ ।। ൫൪.

കൊടിയുള്ളവാ, രഥത്തിൽ ഇരിക്കുന്നവാ, യമനേ, ബ്രഹ്മചാരിയായവാ, ഋഗ്, യജുർ, സാമവേദങ്ങളായവാ, പുരുഷനായവാ, ഈശ്വരനായവാ, ഇങ്ങനെ ഉള്ള സകല ഗുണങ്ങളോടും കൂടിയ ദേവനേ, നിനക്ക് വന്ദനം.

ഏവം സ്തുതസ്തതോ ദേവൈഃ പ്രണിപത്യ വരാനനേ ।। ൫൪.

ഇങ്ങനെ ദേവന്മാർ വന്ദിച്ച് സ്തുതിച്ചപ്പോൾ, മനോഹരമായ മുഖമുള്ളവളേ,

ജ്ഞാത്വാ തു ഭക്തിം മമ ദേവദേവോ ഗങ്ഗാജലാപ്ലാവിതകേശദേശഃ। സൂക്ഷ്മോഽതിയോഗാതിശയാദചിന്ത്യോ ന ഹി പ്ലുതോ വ്യക്തമുപൈതി ചന്ദ്രഃ ।। ൫൪.

എന്റെ ഭക്തിയെ അറിഞ്ഞ്, ഗംഗാജലത്തിൽ കഴുകിയ തലമുടിയുള്ള ദേവദേവൻ, അത്യന്തം സൂക്ഷ്മനും അളക്കാനാവാത്തവനും മനസ്സിൽ പിടികൂടാനാകാത്തവനുമാണ്. ചന്ദ്രൻ വെള്ളത്തിൽ മുഴുകിയാലും വ്യക്തമായി കാണപ്പെടാത്തതുപോലെ, അവൻ വ്യക്തമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നില്ല.

ഏവം ഭഗവതാ പൂര്വം ബ്രഹ്മണാ ലോകകര്തൃണാ। സ്തുതോഽഹം വിവിധൈഃ സ്തോത്രൈ ര്വേദവേദാങ്ഗസമ്ഭവൈഃ ।। ൫൪.

ഇങ്ങനെ, ലോകങ്ങളെ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഭഗവാൻ ബ്രഹ്മാവ് മുമ്പ് എന്നെ വിവിധ വേദങ്ങളിലെയും അവയുടെ ഉപവിഭാഗങ്ങളിലെയും സ്തുതികളാൽ പുകഴ്ത്തിയിരുന്നു.

തതഃ പ്രീതോ ഹ്യഹം തസ്മൈ ബ്രഹ്മണേ സുമഹാത്മനേ। തതോഽഹം സൂക്ഷ്മയാ വാചാ പിതാമഹമഥാബ്രുവമ് ।। ൫൪.

അപ്പോൾ, ആ മഹാത്മാവായ ബ്രഹ്മാവിനോട് സന്തോഷം തോന്നി, ഞാൻ അത്യന്തം സൂക്ഷ്മമായ വാക്കുകളിൽ അവനോട് സംസാരിച്ചു.

ഭഗവന് ഭൂതഭവ്യേശ ലോകനാഥ ജഗത്പതേ। കിം കാര്യേ തേ മയാ ബ്രഹ്മന് കര്ത്തവ്യം വദ സുവ്രത ।। ൫൪.

ഭഗവാനേ, ഭूतഭവ്യങ്ങളുടെ അധിപനേ, ലോകങ്ങളുടെ നാഥനേ, ജഗത്തിന്റെ രക്ഷകനേ, ബ്രഹ്മാവേ, ഞാൻ നിനക്കായി എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്? ദയവായി പറയൂ, ധൈര്യവാനായവനേ.

ശ്രുത്വാ വാക്യം തതോ ബ്രഹ്മാ പ്രത്യുവാചാമ്ബുജേക്ഷണഃ । ഭൂതഭവ്യഭവന്നാഥ ശ്രൂയതാം കാരണേശ്വര ।। ൫൪.

അവിടെ, എന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ബ്രഹ്മാവ്, കമലനയനൻ, മറുപടി പറഞ്ഞു: 'ഭൂതഭവ്യഭവനാഥനേ, കാരണങ്ങളുടെ അധിപനേ, കേൾക്കൂ.'

സുരാസുരൈര്മഥ്യമാനേ പയോധാവമ്ബുജേക്ഷണ। ഭഗവന്മേഘ സങ്കാശം നീലജീമൂതസന്നിഭമ് ।। ൫൪.

ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും സമുദ്രം മഥിക്കുമ്പോൾ, കമലനയനനായ ഭഗവാനേ, മേഘംപോലെയുള്ള, നീലമേഘംപോലെയുള്ള ഒരു രൂപം അവിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.

പ്രാദുര്ഭൂതം വിഷങ്ഘോരം സംവര്ത്താഗ്നിസമപ്രഭമ്। കാലമൃത്യുരിവോദ്ഭൂതം യുഗാന്താദിത്യവര്ച്ചസമ് ।। ൫൪.

അപ്പോൾ അതി ഭയങ്കരമായ വിഷം, സംഹാരാഗ്നിപോലെയുള്ള പ്രകാശത്തോടെ, കാലമെന്നതുപോലെയും മരണത്തുപോലെയും, യുഗാന്തത്തിലെ സൂര്യന്റെ പ്രകാശംപോലെയും അവിടെ ഉദിച്ചു.

ത്രൈലോക്യോത്സാദി സൂര്യാഭം വിസ്ഫുരന്തം സമന്തതഃ। അഗ്രേ സമുത്ഥിതം തസ്മിന് വിഷങ്കാലാനലപ്രഭമ് ।। ൫൪.

അത് മൂന്ന് ലോകങ്ങളെയും നശിപ്പിക്കാൻ ഭീഷണിയുയർത്തി, എല്ലാ ദിക്കിലും സൂര്യനെപ്പോലെ പ്രകാശിച്ച്, മുന്നിൽ അതി ഭയങ്കരമായ വിഷം, കാലാഗ്നിപോലെയുള്ള പ്രകാശത്തോടെ ഉയർന്നു.

തം ദൃഷ്ട്വാ തും വയം സര്വേ ഭീതാഃ സമ്ഭ്രാന്തചേതസഃ। തത് പിബസ്വ മഹാദേവ ലോകാനാം ഹിതകാമ്യയാ । ഭവാനഗ്ര്യസ്യ ഭോക്താ വൈ ഭവാംശ്വൈവ വരഃ പ്രഭുഃ ।। ൫൪.

അത് കണ്ടപ്പോൾ ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും ഭയത്താൽ വിറച്ചു, മനസ്സിൽ ആശങ്കയോടെ, 'മഹാദേവാ, ലോകങ്ങളുടെ ഭലത്തിനായി ഈ വിഷം നീ കുടിക്കണം. നീയല്ലാതെ മറ്റാരുമില്ല, നീയാണ് ഏറ്റവും ഉന്നതനായ അനുഭവിക്കുന്നവൻ, നീയാണ് പരമാധിപതി' എന്നു പറഞ്ഞു.

ത്വാമൃതേഽന്യോ മഹാദേവ വിഷം സോഢും ന വിദ്യതേ । നാസ്തി കശ്ചിത് പുമാന് ശക്തസ്ത്രൈലോക്യേഷു ച ഗീയതേ ।। ൫൪.

'നിനക്കല്ലാതെ, മഹാദേവാ, ഈ വിഷം സഹിക്കാൻ മറ്റാരുമില്ല. മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും അതിന് കഴിവുള്ളവൻ ഒരാളുമില്ലെന്ന് പറയുന്നു.'