വായുപുരാണമ്

ത്രിഗുണസ്തസ്യ വിസ്താരോ മണ്ഡലഞ്ച പ്രമാണതഃ। ദ്വിഗുണഃ സൂര്യവിസ്താരാദ്വിസ്താരഃ ശശിനഃ സ്മൃതഃ ।। ൫൩.

അത് മൂന്നു മടങ്ങ് വലുപ്പമുള്ളതാണ്, അതിന്റെ വട്ടവും അതനുസരിച്ചാണ്. സൂര്യന്റെ വലുപ്പത്തേക്കാൾ രണ്ടിരട്ടി വലുപ്പമാണ് ചന്ദ്രന്റെ വട്ടത്തിന്.

തുല്യസ്തയോസ്തു സ്വര്ഭാനുര്ഭൂത്വാധസ്താത് പ്രസര്പതി। ഉദ്ധൃത്യ പാര്ഥിവച്ഛായാം നിര്മിതോ മണ്ഡലാകൃതിഃ ।। ൫൩.

സ്വർഭാനു ഇരുവരോടും തുല്യനായവനായി അവര്ക്ക് കീഴിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുന്നു. ഭൂമിയുടെ നിഴൽ എടുത്ത് വട്ടത്തിന്റെ രൂപത്തിൽ ഉണ്ടാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

സ്വര്ഭാനോസ്തു ബൃഹത് സ്ഥാനന്നിര്മിതം യത്തമോമയമ്। ആദിത്യാത്തച്ച നിഷ്ക്രമ്യ സോമം ഗച്ഛതി പര്വസു ।। ൫൩.

സ്വർഭാനുവിന്റെ വലിയ ഭവനം ഇരുണ്ടതിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്. സൂര്യനിൽ നിന്ന് പുറത്ത് കടന്ന്, ചന്ദ്രന്റെ കലകളിൽ ചന്ദ്രനിലേക്കാണ് പോകുന്നത്.

ആദിത്യമേതി സോമാച്ച പുനഃ സോമഞ്ച പര്വസു। സ്വര്ഭാസാനുദതേ യസ്മാത്തതഃ സ്വര്ഭാനുരുച്യതേ ।। ൫൩.

അത് വീണ്ടും ചന്ദ്രനിൽ നിന്ന് സൂര്യനിലേക്കാണ് കലകളിൽ പോകുന്നത്. സ്വർഭാനുവിന്റെ പ്രകാശത്തോടൊപ്പം ഉയർന്നുവരുന്നതുകൊണ്ടാണ് അതിന് സ്വർഭാനു എന്ന പേര്.

ചന്ദ്രസ്യ ഷോഡശോ ഭാഗോ ഭാര്ഗവശ്ച നിധീയതേ। വിഷ്കമ്ഭാന്മണ്ഡലാച്ചൈവ യോജനാഗ്രാത് പ്രമാണതഃ ।। ൫൩.

ചന്ദ്രന്റെ പതിനാറിൽ ഒരു ഭാഗം ഭാർഗവനു (ശുക്രന്) ആണ്. വട്ടത്തിന്റെ വിസ്തൃതിയും യോജനത്തിന്റെ അറ്റം മുതൽ അളക്കുന്നു.

ഭാര്ഗവാത്പാദഹീനസ്തു വിജ്ഞേയോ വൈ ബൃഹസ്പതിഃ। ബുഹസ്പതേഃ പാദഹീനൌ കുജസൌരാവുഭൌ സ്മൃതൌ । വിസ്താരാന്മണ്ഡലാച്ചൈവ പാദഹീനസ്തയോര്ബുധഃ ।। ൫൩.

ഭാർഗവനേക്കാൾ പാദം കുറവാണ് ബൃഹസ്പതിക്ക്. ബൃഹസ്പതിക്കേക്കാൾ പാദം കുറവാണ് ചൊവ്വക്കും ശനിക്കും. അവരുടേയും വട്ടത്തിനും വിസ്തൃതിക്കും പാദം കുറവാണ് ബുധന്.

താരാനക്ഷത്രരൂപാണി സ്വപുഷ്മന്തീഹ യാനി വൈ। ബുധേന സമതുല്യാനി വിസ്താരാന്മണ്ഡലാദഥ ।। ൫൩.

ഇവിടെ തങ്ങളുടെ പ്രകാശം ഉള്ള നക്ഷത്രങ്ങളും താരകളും ബുധനോടു തുല്യമായ വിസ്തൃതിയിലാണ്, വട്ടം അളക്കുമ്പോൾ.

പ്രായശശ്ചന്ദ്രയോഗാനി വിദ്യാദൃക്ഷാണി തത്ത്വവിത്। താരാനക്ഷത്രരൂപാണി ഹീനാനി തു പരസ്പരമ് ।। ൫൩.

യഥാർത്ഥം അറിയുന്നവൻ അറിയണം — അധികം നക്ഷത്രങ്ങൾ ചന്ദ്രനോടൊപ്പം ചേർന്നിരിക്കുന്നു. താരങ്ങളും നക്ഷത്രങ്ങളുമൊക്കെ പരസ്പരം കുറവാണ്.

ശതാനി പഞ്ച ചത്വാരി ത്രീണി ദ്വേ ചൈവ യോജനേ। പൂര്വാപരനികൃഷ്ടാനി താരകാമണ്ഡലാനി തു। യോജനാന്യര്ദ്ധമാത്രാണി തേഭ്യോ ഹ്രസ്വം ന വിദ്യതേ ।। ൫൩.

അവിടെ അഞ്ചു നൂറ്, നാലു നൂറ്, മൂന്നു നൂറ്, രണ്ടു നൂറ് യോജന വലുപ്പമുള്ള താരവട്ടങ്ങൾ കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറും കൂടുതൽ ദൂരത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. അവയിൽ ഒന്നും അർദ്ധ യോജനത്തേക്കാൾ ചെറിയതല്ല.

ഉപരിഷ്ടാത്രയസ്തേഷാം ഗ്രഹാ യേ ദൂരസര്പിണഃ। സൌരോഽങ്ഗിരാശ്ച വക്രശ്ച ജ്ഞേയാ മന്ദവിചാരിണഃ ।। ൫൩.

അവയുടെ മുകളിൽ മൂന്നു ഗ്രഹങ്ങളുണ്ട് — ദൂരേ സഞ്ചരിക്കുന്നവ. ചൊവ്വ, ബൃഹസ്പതി, ശനി — ഇവയെ മന്ദഗതിയുള്ളവരായി അറിയുന്നു.

തേഭ്യോഽധസ്താത്തു ചത്വാരഃ പുനരന്യേ മഹാഗ്രഹാഃ। സൂര്യഃ സോമോ ബുധശ്ചൈവ ഭാര്ഗവശ്ചൈവ ശീഘ്രഗാഃ ।। ൫൩.

അവയുടെ കീഴിൽ വീണ്ടും നാല് വലിയ ഗ്രഹങ്ങളുണ്ട് — സൂര്യൻ, ചന്ദ്രൻ, ബുധൻ, ശുക്രൻ. ഇവയെ വേഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവരായി അറിയുന്നു.

യാവന്ത്യ സ്താരകാഃ കോട്യസ്താവദൃക്ഷാണി സര്വശഃ। വീഥീനാം നിയമാച്ചൈവമൃക്ഷമാര്ഗോ വ്യവസ്ഥിതഃ ।। ൫൩.

എത്രയോ കോടിയോളം താരങ്ങൾ ഉണ്ടോ, അത്രയേറെ നക്ഷത്രങ്ങൾ എല്ലായിടത്തും ഉണ്ട്. വഴികളുടെ ക്രമീകരണത്താൽ നക്ഷത്രമാർഗം ഇങ്ങനെ നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

ഗതിസ്താസ്ത്വേവ സൂര്യസ്യ നീചോച്ചത്വേഽയനക്രമാത്। ഉത്തരായണ മാര്ഗസ്ഥോ യദാ പര്വസു ചന്ദ്രമാഃ। ബൌധം ബൌധോഽഥ സ്വര്ഭാനുഃ സ്വര്ഭാനോഃ സ്ഥാനമാസ്ഥിതഃ ।। ൫൩.

സൂര്യന്റെ ഗതി ഇങ്ങനെയാണ് — അവന്റെ താഴ്ന്നതും ഉയർന്നതുമായ സ്ഥിതികൾ അനുസരിച്ച്. കലകളിൽ ചന്ദ്രൻ ഉത്തരായണപഥത്തിൽ എത്തിയാൽ, ബുധനും പിന്നെ സ്വർഭാനുവും സ്വർഭാനുവിന്റെ സ്ഥാനം കൈവരിക്കുന്നു.

നക്ഷത്രാണി ച സര്വാണി നക്ഷത്രാണി വിശന്ത്യുത। ഗൃഹാണ്യേ താനി സര്വാണി ജ്യോതീംഷി സുകൃതാത്മനാമ് ।। ൫൩.

എല്ലാ നക്ഷത്രങ്ങളും നക്ഷത്രരാശികളിലേക്കാണ് പ്രവേശിക്കുന്നത്. ഇവ സദാചാരമുള്ളവരുടെ പ്രകാശമുള്ള വാസസ്ഥലങ്ങളാണ്.

കല്പാദൌ സംപ്രവൃത്താനി നിര്മിതാനി സ്വയമ്ഭുവാ। സ്ഥാനാന്യേതാനി തിഷ്ഠന്തി യാവദാഭൂതസംപ്ലവമ് ।। ൫൩.

കല്പത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ സ്വയംഭുവൻ ഇവിടങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചു പ്രവർത്തിപ്പിച്ചു. ഈ സ്ഥലങ്ങൾ സകല ജീവികളും ലയിക്കുന്നതുവരെ നിലനിൽക്കും.

മന്വന്തരേഷു സര്വേഷു ദേവതായതനാനി വൈ। അഭിമാനിനോഽവതിഷ്ടന്തി യാവദാഭൂതസംപ്ലവമ് ।। ൫൩.

എല്ലാ മന്വന്തരങ്ങളിലും ദേവതകളുടെ വാസസ്ഥലങ്ങൾ അവരവരുടെ അഭിമാനത്തോടെ ജീവികളുടെ ലയത്തോളം നിലനിൽക്കുന്നു.

അതീതൈസ്തു സഹാതീതാ ഭാവ്യാഭാവ്യൈഃ സുരാസുരൈഃ । വര്ത്തന്തേ വര്ത്തമാനൈശ്ച സ്ഥാനാനി സ്വൈഃ സുരൈഃ സഹ ।। ൫൩.

കഴിഞ്ഞവരോടും വരാനിരിക്കുന്നവരോടും ദേവന്മാരോടും അസുരന്മാരോടും കൂടെ, ഇപ്പോഴുള്ളവരും അവരവരുടെ ദേവന്മാരുമായി ഈ സ്ഥലങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നു.

അസ്മിന് മന്വന്തരേ ചൈവ ഗ്രഹാ വൈമാനികാഃ സ്മൃതാഃ। വിവസ്വാനദിതേഃ പുത്രഃ സൂര്യോ വൈവസ്വതേഽന്തരേ ।। ൫൩.

ഈ മന്വന്തരത്തിൽ ഗ്രഹങ്ങളെ ദൈവികമായവയെന്നു കരുതുന്നു. വിവസ്വാൻനും അതിതിയുടെയും മകനായ സൂര്യൻ വൈവസ്വത മന്വന്തരത്തിൽ പെടുന്നു.

ത്വിഷിമാന്ധര്മപുത്രസ്തു സോമദേവോ വസുഃ സ്മൃതഃ। ശുക്രോ ദേവസ്തു വിജ്ഞേയോ ഭാര്ഗവോഽസുരരാജകഃ ।। ൫൩.

ത്വിഷിമാൻ ധർമ്മന്റെ മകനാണ്; അവൻ ചന്ദ്രദേവനും വസുവുമാണ്. ശുക്രൻ ഭാർഗവൻ, അസുരരാജാവായ ദേവതയാണെന്ന് അറിയണം.

ബൃഹത്തേജാഃ സ്മൃതോ ദേവോ ദേവാചാര്യോഽങ്ഗിരഃസുതഃ। ബുധോ മനോഹരശ്ചൈവ ത്വിഷിപുത്രസ്തു സ സ്മൃതഃ ।। ൫൩.

ബൃഹസ്പതി മഹത്തായ പ്രകാശമുള്ള ദേവനും ദേവഗുരുവും അംഗിരസിന്റെ മകനുമാണ്. മനോഹരനായ ബുധൻ ത്വിഷിമാന്റെ മകനായും അറിയപ്പെടുന്നു.

അഗ്നിര്വികല്പാത് സംജജ്ഞേ യുവാഽസൌ ലോഹിതാധിപഃ। നക്ഷത്രഋക്ഷഗാമിന്യോ ദാക്ഷായണ്യഃ സ്മൃതാസ്തു താഃ ।। ൫൩.

അഗ്നി വികൽപ്പിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു, അവൻ യൗവനമുള്ള ചുവപ്പിന്റെ അധിപനാണ്. നക്ഷത്രങ്ങളിലും രാശികളിലുമുള്ള ദാക്ഷായണ്യർ അങ്ങനെ അറിയപ്പെടുന്നു.

സ്വര്ഭാനുഃ സിംഹികാപുത്രോ ഭൂതസന്താപനോഽസുരഃ। സോമര്ക്ഷഗ്രഹസൂര്യേ തു കീര്തിതാസ്ത്വഭിമാനിനഃ ।। ൫൩.

സിംഹികയുടെ മകനായ സ്വർഭാനു ജീവികളെ ദുഃഖിപ്പിക്കുന്ന അസുരനാണ്. ചന്ദ്രൻ, നക്ഷത്രങ്ങൾ, ഗ്രഹങ്ങൾ, സൂര്യൻ എന്നിവയിൽ പ്രശസ്തരായവർ അഭിമാനികളാണ്.

സ്ഥാനാന്യേതാന്യഥോക്താനി സ്ഥാനിന്യശ്ചൈവ ദേവതാഃ। ശുക്ലമഗ്നിമയം സ്ഥാനം സഹസ്രാംശോര്വിവസ്വതഃ ।। ൫൩.

മുകളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ ഈ സ്ഥലങ്ങളും അവയിൽ വസിക്കുന്ന ദേവതകളും വിവരിച്ചു. സഹസ്രകിരണനായ വിവസ്വാന്റെ വാസസ്ഥലം വെളുപ്പും അഗ്നിയുമാണ്.

സഹസ്രാംശോസ്ത്വിഷഃ സ്ഥാനമമ്മയം ശുക്ലമേവ ച। അഥ ശ്യാമം മനോജ്ഞസ്യ പഞ്ചരശ്മേര്ഗൃഹം സ്മൃതമ് ।। ൫൩.

ത്വിഷിമാന്റെ വാസസ്ഥലവും വെള്ളവും വെളുപ്പുമാണ്. അഞ്ചു കിരണങ്ങളുള്ള മനോജ്ഞന്റെ വാസസ്ഥലം കറുപ്പാണ് എന്ന് പറയുന്നു.

ശുക്രസ്യാപ്യമ്മയം സ്ഥാനം സദ്മ ഷോഡശരശ്മിവത്। നവരശ്മേസ്തു യൂനോ ഹി ലോഹിതസ്ഥാനമമ്മയമ് ।। ൫൩.

ശുക്രന്റെ വാസസ്ഥലവും വെള്ളമാണ്, അവന്റെ ഭവനം പതിനാറു കിരണങ്ങളുള്ളതാണ്. നവകിരണങ്ങളുള്ള യുവാവിന്റെ ചുവപ്പിന്റെ വാസസ്ഥലവും വെള്ളമാണ്.

ഹരിശ്ചാപ്യം ബൃഹച്ചാപി ദ്വാദശാംശോര്ബൃഹസ്പതേഃ। അഷ്ട രശ്മേര്ഗൃഹം പ്രോക്തം കൃഷ്ണം ബുദ്ധസ്യ അമ്മയമ് ।। ൫൩.

ഹരിയുടെ വാസസ്ഥലവും വെള്ളമാണ്; പന്ത്രണ്ടു കിരണങ്ങളുള്ള ബൃഹസ്പതിയുടെതും അങ്ങനെ തന്നെയാണ്. എട്ടു കിരണങ്ങളുള്ളവന്റെ ഭവനം കറുപ്പാണ്, ബുധന്റെ വാസസ്ഥലവും വെള്ളമാണ്.

സ്വര്ഭാനോസ്താമസം സ്ഥാനം ഭൂതസന്താപനാലയമ്। വിജ്ഞേയാസ്താരകാഃ സര്വാസ്ത്വമ്മയാസ്ത്വേകരശ്മയഃ ।। ൫൩.

സ്വർഭാനുവിന്റെ വാസസ്ഥലം ഇരുണ്ടതും ജീവികൾക്ക് ദു:ഖം നൽകുന്നതുമാണ്. എല്ലാ നക്ഷത്രങ്ങളും വെള്ളവും ഓരോന്നും ഒരു കിരണമുള്ളവയുമാണ്.

ആശ്രയാഃ പുണ്യകീര്തീനാം സുശുക്ലാശ്ചൈവ വര്ണതഃ। ഘനതോയാത്മികാ ജ്ഞേയാഃ കല്പാദൌ വേദനിര്മിതാഃ ।। ൫൩.

പുണ്യകീർത്തിയുള്ളവരുടെ വാസസ്ഥലങ്ങൾ അത്യന്തം വെളുപ്പാണ്. അവ ഘനമായ വെള്ളംപോലെയും കല്പത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ വേദങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചതായും അറിയണം.

ഉച്ചത്വാദ്ദൃശ്യതേ ശീഘ്രമഭിവ്യക്തൈര്ഗഭസ്തിഭിഃ। തഥാ ദക്ഷിണമാര്ഗസ്ഥോ നീവിവീഥീസമാക്ഷിതഃ ।। ൫൩.

ഉയരം കൊണ്ടു അവ വളരെ വേഗത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു, അവയുടെ പ്രകാശകിരണങ്ങൾ കൊണ്ട് തെളിയുന്നു. അതുപോലെ തന്നെ, ദക്ഷിണപഥത്തിൽ നീവിവീഥി ചിഹ്നമായും കാണാം.