വായുപുരാണമ്

പ്രതീച്യാന്തു പുനര്മേരോര്മാനസസ്യൈവ മൂര്ദ്ധനി। സുഖാ നാമ പുരീ രമ്യാ വരുണസ്യാഥ ധീമതഃ ॥ ൫൦.

വീണ്ടും മേരുവിന്റെ പടിഞ്ഞാറുവശത്തും മാനസസരസ്സിന്റെ മുകളിലുമാണ് ധീമാനായ വരുണന്റെ രമണീയമായ സുഖാ നഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.

ദിശ്യുത്തരസ്യാം മേരോസ്തു മാനസസ്യൈവ മൂര്ദ്ധനി। തുല്യാ മാഹേന്ദ്രപുര്യ്യാ തു സോമസ്യാപി വിഭാവരീ ॥ ൫൦.

മേരുവിന്റെ വടക്കുവശത്തും മാനസസരസ്സിന്റെ മുകളിലുമാണ് ഇന്ദ്രന്റെ നഗരത്തിന് സമമായ സോമന്റെ വിഭാവരി നഗരം.

മാനസോത്തരപൃഷ്ഠേ തു ലോകപാലാശ്ചതുര്ദ്ദിശമ്। സ്ഥിതാ ധര്മ്മവ്യവസ്ഥായൈ ലോകസംരക്ഷണായ ച ॥ ൫൦.

മാനസസരസ്സിന്റെ വടക്കു ചുരത്തിൽ ലോകപാലന്മാർ നാല് ദിക്കിലും ധർമ്മം നിലനിര്‍ത്താനും ലോകങ്ങളെ രക്ഷിക്കാനും നിലകൊള്ളുന്നു.

ലോകപാലോപരിഷ്ടാത്തു സര്വ്വതോ ദക്ഷിണായനേ। കാഷ്ഠാഗതസ്യ സൂര്യ്യസ്യ ഗതിര്യാ താം നിബോധത ॥ ൫൦.

ലോകപാലന്മാരുടെ മുകളിലും ദക്ഷിണായനകാലത്തും സൂര്യന്റെ ഗതിയാണ് ഇപ്പോൾ ഞാൻ വിശദീകരിക്കുന്നത്.

ദക്ഷിണേ പ്രക്രമേ സൂര്യ്യഃ ക്ഷിപ്തേഷുരിവ സര്പതി। ജ്യോതിഷാഞ്ചക്രമാദായ സതതം പരിഗച്ഛതി ॥ ൫൦.

ദക്ഷിണയാത്രയിൽ സൂര്യൻ അമ്പുപോലെ വേഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു. ജ്യോതിസ്കളുടെ വട്ടം എപ്പോഴും ചുറ്റി കടക്കുന്നു.

മധ്യഗശ്ചാമരാവത്യാം യദാ ഭവതി ഭാസ്കരഃ। വൈവസ്വതേ സംയമനേ ഉദയസ്തത്ര ഉച്യതേ ॥ ൫൦.

അമരാവതിയിൽ സൂര്യൻ നടുവിൽ എത്തുന്നപ്പോൾ, വൈവസ്വതന്റെ രാജ്യത്തിൽ അതാണ് ഉദയം എന്നു പറയുന്നു.

സുഖായാമര്ദ്ധരാത്രഞ്ച മധ്യഗഃ സ്യാദ്രവിര്യദാ। സുഖായാമഥ വാരുണ്യാമുത്തിഷ്ഠന് സ തു ദൃശ്യതേ ॥ ൫൦.

സുഖാ ദേശത്ത് സൂര്യൻ നടുവിൽ എത്തിയാൽ അർദ്ധരാത്രിയാണ്; സുഖയിലോ വാരുണിയിലോ സൂര്യൻ ഉദിക്കുമ്പോൾ അവിടെ കാണപ്പെടുന്നു.

വിഭായാമര്ദ്ധരാത്രം സ്യാന്മാഹേന്ദ്യ്രാമസ്തമേതി ച। തദാ ദക്ഷിണപൂര്വ്വേഷാമപരാഹ്നോ വിധീയതേ ॥ ൫൦.

വിഭാ ദേശത്ത് അർദ്ധരാത്രിയായാൽ മഹേന്ദ്രയിൽ സൂര്യൻ അസ്തമിക്കുന്നു; അപ്പോൾ തെക്കുകിഴക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ ഉച്ച കഴിഞ്ഞ സമയമാണ്.

ദക്ഷിണാപര ദേശ്യാനാം പൂര്വ്വാഹ്നഃ പരികീര്ത്ത്യതേ। തേഷാമപരരാത്രഞ്ച യേ ജനാ ഉത്തരാപഥേ ॥ ൫൦.

തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ദേശങ്ങളിൽ അപ്പോൾ രാവിലെ, ഉത്തരഭാഗങ്ങളിൽ താമസിക്കുന്നവർക്ക് അപ്പോൾ അർദ്ധരാത്രിയാണ്.

ദേശാ ഉത്തരപൂര്വ്വാ യേ പൂര്വ്വരാത്രന്തു താന് പ്രതി। ഏവമേവോത്തരേഷ്വര്കോ ഭവനേഷു വിരാജതേ ॥ ൫൦.

ഉത്തരകിഴക്കൻ ദേശങ്ങളിൽ അപ്പോൾ പ്രാരംഭ രാത്രി; അതുപോലെ തന്നെ, ഉത്തരഭാഗങ്ങളിൽ സൂര്യൻ അവരുടെ വീടുകളിൽ പ്രകാശിക്കുന്നു.

സുഖായാമഥ വാരുണ്യാം മധ്യാഹ്നേ ചാര്യ്യമാ യദാ। വിഭാവര്യ്യാം സോമപുര്യ്യാമുത്തിഷ്ഠതി വിഭാവസുഃ ॥ ൫൦.

സുഖയിലോ വാരുണിയിലോ ഉച്ചവേളയിൽ ആര്യാമൻ എത്തിയാൽ, വിഭായിലോ സോമപുരിയിലോ സൂര്യൻ ഉദിക്കുന്നു.

രാത്ര്യര്ദ്ധം ചാമരാവത്യാമസ്തമേതി യമസ്യ ച। സോമപുര്യാം വിഭായാന്തു മധ്യാഹ്നേ സ്യാദ്ധിവാകരഃ ॥ ൫൦.

അമരാവതിയിൽ അർദ്ധരാത്രിയായാൽ, യമന്റെ രാജ്യത്ത് സൂര്യൻ അസ്തമിക്കുന്നു; സോമപുരിയിൽ, വിഭായിൽ ഉദയസമയത്ത് സൂര്യനു ഉച്ചവേളയാണ്.

മഹേന്ദ്രസ്യാമരാവത്യാമുത്തിഷ്ഠതി യദാ രവിഃ। അര്ദ്ധരാത്രം സംയമനേ വാരുണ്യാമസ്തമേതി ച ॥ ൫൦.

മഹേന്ദ്രന്റെ അമരാവതിയിൽ സൂര്യൻ ഉദിക്കുമ്പോൾ, സംയമനരാജ്യത്തിൽ അർദ്ധരാത്രിയാണ്, വാരുണിയിൽ അപ്പോൾ സൂര്യൻ അസ്തമിക്കുന്നു.

സ ശീഗ്രമേതി പര്യ്യേതി ഭാസ്കരോഽലാതചക്രവത്। ഭ്രമന് വൈ ഭ്രമമാണാനി ഋക്ഷാണി ഗഗനേ രവിഃ ॥ ൫൦.

സൂര്യൻ വേഗത്തിൽ സഞ്ചരിച്ച് അഗ്നിച്ചക്രംപോലെ ചുറ്റുന്നു; ആകാശത്തിലെ നക്ഷത്രങ്ങൾക്കിടയിൽ സൂര്യൻ സദാ സഞ്ചരിക്കുന്നു.

ഏവം ചതുര്ഷു ദ്വീപേഷു ദക്ഷിണാന്തേന സര്പതി। ഉദയാസ്തമനേനാസാവുത്തിഷ്ഠതി പുനഃ പുനഃ ॥ ൫൦.

ഇങ്ങനെ നാലു ദ്വീപുകളിലും, സൂര്യൻ തെക്കുവഴിയിലൂടെ സഞ്ചരിച്ച്, വീണ്ടും വീണ്ടും ഉദിച്ച് അസ്തമിക്കുന്നു.

പൂര്വ്വാഹ്നേ ചാപരാഹ്നേ തു ദ്വൌ ദ്വൌ ദേവാലയൌ തു സഃ। തപത്യേകന്തു മധ്യാഹ്നേ തൈരേവ തു സരശ്മിഭിഃ ॥ ൫൦.

രാവിലെയും ഉച്ച കഴിഞ്ഞും സൂര്യൻ രണ്ട് ദേവാലയങ്ങളിൽ വീണു പ്രകാശിക്കുന്നു; ഉച്ചവേളയിൽ അവയെ അതിന്റെ കിരണങ്ങൾകൊണ്ട് ചൂടാക്കുന്നു.

ഉദിതോ വര്ദ്ധമാനാഭിരാമധ്യാഹ്നം തപന് രവിഃ। അതഃ പരം ഹ്രസന്തീഭിര്ഗോഭിരസ്തം സ ഗച്ഛതി ॥ ൫൦.

ഉദിച്ചപ്പോൾ സൂര്യൻ ഉച്ചവരെ ചൂട് വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു; അതിനുശേഷം കിരണങ്ങൾ കുറയുകയും അസ്തമിക്കാനായി പോകുകയും ചെയ്യുന്നു.

ഉദയാസ്തമയാഭ്യാം ഹിസ്മൃതേ പൂര്വാപരേ ദിശോ। യാവത്പുരസ്താത്തപതി താവത് പൃഷ്ഠേ തു പാര്ശ്വയോഃ ॥ ൫൦.

ഉദയവും അസ്തമനവും കൊണ്ട് കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറും ദിശകൾ അറിയാം; മുന്നിൽ സൂര്യൻ പ്രകാശിക്കുന്നിടത്ത്, പിന്നിലും ഇരുവശത്തും അതിന്റെ പ്രകാശം എത്തുന്നു.

യത്രോദ്യന് ദൃശ്യതേ സൂര്യസ്തേഷാം സ ഉദയഃ സ്മൃതഃ। യത്ര പ്രണാശമായാതി തേഷാമസ്തഃ സ ഉച്യതേ ॥ ൫൦.

സൂര്യൻ ഉദിക്കുന്നിടത്ത് അവർക്കു ഉദയമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്; അദൃശ്യമാകുന്നിടത്ത് അവർക്കു അസ്തമനമായാണ് പറയുന്നത്.

സര്വേഷാമുത്തരേ മേരുര്ലോകാലോകസ്തു ദക്ഷിണേ। വിദൂരഭാവാദര്കസ്യ ഭൂമേര്ലേഖാവൃതസ്യ ച। ഹ്രിയന്തേ രശ്മയോ യസ്മാത്തേന രാത്രൌ ന ദൃശ്യതേ ॥ ൫൦.

എല്ലാവർക്കും മേരു പർവ്വതം ഉത്തരഭാഗത്താണ്, ലോകാലോകം ദക്ഷിണഭാഗത്താണ്; ഭൂമിയുടെ അറ്റത്തിൻറെ നിഴലും ദൂരവും കാരണം സൂര്യന്റെ കിരണങ്ങൾ അകറ്റപ്പെടുന്നു, അതുകൊണ്ട് രാത്രിയിൽ സൂര്യൻ കാണപ്പെടുന്നില്ല.

ഗ്രഹനക്ഷത്രതാരാണാം ദര്ശനം ഭാസ്കരസ്യ ച। ഉച്ഛ്രായസ്യ പ്രമാണേന ജ്ഞേയമസ്തമനോദയമ് ॥ ൫൦.

ഗ്രഹങ്ങൾ, നക്ഷത്രങ്ങൾ, സൂര്യൻ എന്നിവയുടെ ദർശനം അതിന്റെ ഉയരത്തിന്റെ അളവുപ്രകാരം, ഉദയവും അസ്തമനവും അറിയാം.

ശുക്ലച്ഛായോഗ്നിരാപശ്ച കൃഷ്ണച്ഛായാ ച മേദിനീ। വിദൂരഭാവാദര്കസ്യ ഉദ്യാതസ്യ വിരശ്മിതാ। രക്താബാവോ വിരശ്മിത്വാദ്രക്തത്വാച്ചാപ്യനുഷ്ണതാ ॥ ൫൦.

വെളുത്ത നിഴൽ അഗ്നിയുടെയും ജലത്തിന്റെയുംതാണ്; കറുത്ത നിഴൽ ഭൂമിയുടേതാണ്; ദൂരവും സൂര്യൻ ഉദിക്കുന്നതും കാരണം കിരണങ്ങൾ ക്ഷീണിക്കുന്നു; ചുവപ്പു നിറം ക്ഷീണവും ചുവപ്പുമൂലവും ചൂട് കുറവുമൂലവുമാണ്.

ലേഖയാവസ്ഥിതഃ സൂര്യോ യത്ര യത്ര തു ദൃശ്യതേ। ഊര്ദ്ധ്വം ഗതഃ സഹസ്രന്തു യോജനാനാം സ ദൃശ്യതേ ॥ ൫൦.

സൂര്യൻ ഭൂമിയുടെ അറ്റത്തുള്ള സ്ഥാനത്ത് കാണുമ്പോൾ, അതു ആയിരം യോജന ഉയരത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു.

പ്രഭാ ഹി സൌരീ പാദേന അസ്തങ്ഗച്ഛതി ഭാസ്കരേ। അഗ്നിമാവിശതേ രാത്രൌ തസ്മാദ്ദൂരാത് പ്രകാശതേ ॥ ൫൦.

ശനി ദേവന്റെ പ്രകാശം സൂര്യൻ അസ്തമിക്കുന്നപ്പോൾ അവന്റെ കാൽവഴി അസ്തമിക്കുന്നു; രാത്രി ആ പ്രകാശം അഗ്നിയിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ശനി ദേവന്റെ പ്രകാശം ദൂരത്ത് നിന്ന് തെളിഞ്ഞു കാണുന്നത്.

ഉദിതസ്തു പുനഃ സൂര്യഃ അസ്തമാഗ്നേയമാവിശത്। സംയുക്തോ വഹ്നിനാ സൂര്യസ്തതഃ സ തപതേ ദിവാ ॥ ൫൦.

പിന്നീട് സൂര്യൻ വീണ്ടും ഉദിക്കുമ്പോൾ അസ്തമയ സമയത്ത് അഗ്നിയുടെ പ്രദേശത്ത് പ്രവേശിക്കുന്നു; അഗ്നിയുമായി ചേർന്നപ്പോൾ സൂര്യൻ പകലിൽ കത്തുന്നു.

പ്രാകാശ്യഞ്ച തഥൌഷ്ണ്യഞ്ച സൂര്യാഗ്നേയീ ച തേജസീ। പരസ്പരാനുപ്രവേശാദാപ്യായേതേ ദിവാനിശമ് ॥ ൫൦.

സൂര്യനും അഗ്നിയും തമ്മിലുള്ള പ്രകാശവും ചൂടും തമ്മിൽ പരസ്പരം ചേർന്നു, പകലും രാത്രിയും അതിനാൽ ശക്തിപ്പെടുന്നു.

ഉത്തരേ ചൈവ ഭൂമ്യര്ദ്ധേ തഥാ തസ്മിംശ്ച ദക്ഷിണേ। ഉത്തിഷ്ഠതി തഥാ സൂര്യേ രാത്രിരാവിശതേ ത്വപഃ । തസ്മാത്താമ്രാ ഭവന്ത്യാപോ ദിവാരാത്രിപ്രവേശനാത് ॥ ൫൦.

ഭൂമിയുടെ വടക്കും തെക്കും ഭാഗങ്ങളിൽ സൂര്യൻ ഉദിക്കുന്നപ്പോൾ, രാത്രി വെള്ളത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് പകലും രാത്രിയും വെള്ളത്തിൽ ചേർന്നതുകൊണ്ട് വെള്ളം താമ്രനിറമാകുന്നത്.

അസ്തം യാതി പുനഃ സൂര്യേ ദിനം വൈ പ്രവിശത്യപഃ। തസ്മാച്ഛുക്ലാ ഭവന്ത്യാപോ നക്തമഹ്നഃ പ്രവേശനാത് ॥ ൫൦.

സൂര്യൻ വീണ്ടും അസ്തമിക്കുമ്പോൾ, പകൽ വെള്ളത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു. അതിനാൽ, രാത്രി പകലും വെള്ളത്തിൽ ചേർന്നതുകൊണ്ട് വെള്ളം തെളിഞ്ഞതാകുന്നു.

ഏതേന ക്രമയോഗേന ഭൂമ്യര്ദ്ധേ ദക്ഷിണോത്തരേ। ഉദയാസ്തമനേഽര്കസ്യ അഹോരാത്രം വിശത്യപഃ ॥ ൫൦.

ഇങ്ങനെ, ഈ ക്രമത്തിൽ, ഭൂമിയുടെ വടക്കും തെക്കും ഭാഗങ്ങളിൽ സൂര്യൻ ഉദിക്കുമ്പോഴും അസ്തമിക്കുമ്പോഴും പകലും രാത്രിയും വെള്ളത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു.