വായുപുരാണമ്

യോജനാനാം സഹസ്രാണി ഷഡ്‌വിംശസ്തസ്യ വിസ്തരഃ। ചതുരസ്രഃ സമന്താച്ച ശരാവാകാര സംസ്ഥിതഃ ।। ൪൬.

അത് ഇരുപത്താറായിരം യോജന വീതിയുള്ളതും, നാലു വശവും ചതുരാകൃതിയിലുള്ളതും, തളിക പോലെയുള്ള ആകൃതിയുമാണ്.

മേരോസ്തു പശ്ചിമേ ഭാഗേ നവസാഹസ്രസംമിതേ। ചതുസ്ത്രിംശത്സഹസ്രാണി ഗന്ധമാദനപര്വതഃ ।। ൪൬.

മേറുവിന്റെ പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് ഒമ്പതിനായിരം അളവിൽ, മുപ്പത്തിയൊന്നായിരം അളവിൽ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഗന്ധമാദനപർവ്വതം നിലകൊള്ളുന്നു.

ഉദഗ്ദക്ഷിണതശ്ചൈവ ആനീലനിഷധായതഃ। ചത്വാരിംശത്സഹസ്രാണി പരിവൃദ്ധോ മഹീതലാത്। സഹസ്രമവഗാഢസ്തു താവദേവ തു ധിഷ്ഠിതഃ ।। ൪൬.

വടക്കും തെക്കും നീലയും നിഷധയും ചേർന്ന്, ഭൂമിയിൽ നിന്ന് നാല്പതിനായിരം അളവിൽ ഉയർന്നതും, ആയിരം അളവിൽ ആഴമുള്ളതുമായാണ് അത് നിലകൊള്ളുന്നത്.

പൂര്വേണ മാല്യവാന് ശൈലസ്തത്പ്രമാണഃ പ്രകീര്തിതഃ। ദക്ഷിണേന തു നീലസ്യ നിഷധസ്യോത്തരേണ തു ।। ൪൬.

കിഴക്കോട്ട്, അതേ അളവിലുള്ള മാല്യവാൻ പർവ്വതം ഉണ്ട്; നീലയുടെ തെക്കിലും നിഷധയുടെ വടക്കിലും അതു സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

തേഷാം മധ്യേ മഹാമേരുഃ സുപ്രമാണഃ പ്രകീര്തിതഃ। സര്വേഷാമേവ ശൈലാനാമവഗാഢോ യഥാ ഭവേത് ।। ൪൬.

അവയുടെ മദ്ധ്യത്തിൽ മഹാമേരു അതിന്റെ വലിപ്പം കൊണ്ട് പ്രശസ്തമാണ്; എല്ലാ പർവ്വതങ്ങളിലും അതാണ് ഏറ്റവും ആഴത്തിൽ പതിഞ്ഞിരിക്കുന്നത് എന്ന് പറയുന്നു.

വിസ്തരസ്തത്പ്രമാണഃ സ്യാദായാമേ നിയുതഃ സ്മൃതഃ। വൃത്തഭാവാത് സമുദ്രസ്യ മഹീമണ്ഡലഭാവനഃ ।। ൪൬.

അതിന്റെ വീതിയും അളവും ഒരുപോലെയാണ്; അതിന്റെ നീളം പത്തു ആയിരം അളവാണ്; വൃത്താകൃതിയിലുള്ളത് കൊണ്ട് ഭൂമിയുടെ മധ്യവൃത്തം എന്നാണ് കണക്കാക്കുന്നത്.

ആയാമാഃ പരിഹീയന്തേ ചതുരസ്രാഃ സമസ്തതഃ। അനാവൃത്താശ്ചതുഷ്കേണ ഭിദ്യന്തേ മധ്യമാഗതാഃ ।। ൪൬.

അവയുടെ നീളം കുറയുന്നു, എല്ലാം ചതുരാകൃതിയിലാണ്; മധ്യഭാഗത്തുള്ളവ നാലായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, അവ തമ്മിൽ തമ്മിൽ ചുറ്റി വരില്ല.

പ്രഭിന്നാഞ്ജനസങ്കാശാ ജമ്ബൂരസവതീ നദീ। മേരോസ്തു ദക്ഷിണേ പാര്ശ്വേ നിഷധസ്യോത്തരേണ തു ।। ൪൫.

ജംബു പഴത്തിന്റെ രസത്തോടെ നിറഞ്ഞ, കാജലിന്റെ നിറമുള്ള ജംബു നദി, മേറുവിന്റെ തെക്കുവശത്തും നിഷധയുടെ വടക്കുവശത്തും ഒഴുകുന്നു.

സുദര്ശനോ നാമ മഹാജമ്ബൂവൃക്ഷഃ സനാതനഃ। നിത്യപുഷ്പഫലോപേതഃ സിദ്ധചാരണസേവിതഃ ।। ൪൬.

അവിടെ സുദർശനൻ എന്ന പേരിൽ മഹത്തായ ശാശ്വതമായ ജംബു വൃക്ഷം നിലകൊള്ളുന്നു; എന്നും പൂവും പഴവും നിറഞ്ഞതും സിദ്ധന്മാരും ഗന്ധർവരും സേവിക്കുന്നതുമാണ്.

തസ്യ നാമ്നാ സമാഖ്യാതോ ജമ്ബൂദ്വീപേ വനസ്പതിഃ। യോജനാനാം സഹസ്രം തു ശതചാന്യമഹാദ്രുമഃ। ഉത്സേധോ വൃക്ഷരാജസ്പ ദിവം സ്പൃശതി സര്വശഃ ।। ൪൬.

ആ വൃക്ഷത്തിന്റെ പേരിൽ ജംബുദ്വീപം എന്ന ദ്വീപിന് പേര് വന്നു; അവിടെ മറ്റൊരു മഹാവൃക്ഷം ഉണ്ട്, ആയിരം യോജന ഉയരവും നൂറ് യോജന വീതിയുമുള്ളത്, വൃക്ഷങ്ങളിൽ രാജാവായി അതിന്റെ മുകളിൽ സ്വർഗം സ്പർശിക്കുന്നു.

അരത്നീനാം ശതാന്യഷ്ടൌ ഏകഷഷ്ട്യധികാനി തു। ഫലപ്രമാണം സംഖ്യാതമൃഷിഭിസ്തത്ത്വദര്ശിഭിഃ ।। ൪൬.

അത് ഫലത്തിന്റെ വലിപ്പം, സത്യം കാണുന്ന ഋഷിമാർ എൺപതിനാലായിരത്തി അറുപത്തൊന്ന് അളവാണെന്ന് കണക്കാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

പതമാനാനി താന്യുര്വ്യാം കുര്വന്തി വിപുലം സ്വനമ്। തസ്യാ ജമ്ബ്വാഃ ഫലരസോ നദീഭൂയ പ്രസര്പതി ।। ൪൬.

അവ വീഴുമ്പോൾ ഭൂമിയിൽ വലിയ ശബ്ദം ഉണ്ടാകുന്നു; ജാംബൂവൃക്ഷത്തിന്റെ പഴരസം ഒരു നദിയായി ഒഴുകുന്നു.

മേരും പ്രദക്ഷിണീകൃത്യ ജമ്ബൂ വൃക്ഷംവിശത്യധഃ। തേ പിബന്തി സദാ ഹൃഷ്ടാ ജമ്ബൂരസഫലാവൃതാഃ ।। ൪൬.

അവ മേരു പർവ്വതം ചുറ്റി, ജാംബൂവൃക്ഷങ്ങൾ താഴേക്ക് പോകുന്നു; സന്തോഷത്തോടെ അവിടെയുള്ളവർ ജാംബൂപ്പഴത്തിന്റെ രസം കുടിക്കുന്നു.

ജമ്ബൂരസഫലം പീത്വാ ന ജരാം പ്രാപ്നുവന്തി തേ। ന ച ധ്രുവം ന രോഗം തു ന ച മൃത്യും തഥാവിധമ് ।। ൪൬.

ജാംബൂപ്പഴത്തിന്റെ രസം കുടിച്ചവർക്ക് വൃദ്ധാവസ്ഥയോ രോഗമോ അത്തരം മരണവും ഉണ്ടാകുന്നില്ല.

തത്ര ജാമ്ബൂനദം നാമ കനകം ദേവഭൂഷണമ്। ഇന്ദ്രഗോപകശങ്കാശം ജായതേ ഭാസ്വരന്തു തത് ।। ൪൬.

അവിടെ ജാംബൂനദം എന്ന പേരിലുള്ള പൊന്നാണ് ദേവന്മാരുടെ അലങ്കാരമായി ഉണ്ടാകുന്നത്; അതിന് ഇന്ദ്രഗോപംപുഴുവിന്റെ നിറംപോലെയാണ് തിളക്കം.

സര്വേഷാം വര്ഷവൃക്ഷാണാം ശുഭഃ ഫലരസസ്തു സഃ। സ്കന്നം ഭവതി തച്ഛുക്രം കനകം ദേവഭൂഷണമ് ।। ൪൬.

എല്ലാ ഉത്തമവൃക്ഷങ്ങളുടെയും പഴരസം ശുഭകരമാണ്; അവയിൽ നിന്ന് തുളുമ്പുന്നത് ശുദ്ധമായ പൊന്നായി ദേവന്മാരുടെ അലങ്കാരമാവുന്നു.

തേഷാം മൂത്രം പുരീഷഞ്ച ദിക്ഷു സര്വാസു ഭാഗശഃ। ഈശ്വരാനുഗ്രഹാദ്ഭൂമിര്മൃതാംശ്ച ഗ്രസതേ തു താന് ।। ൪൬.

അവരുടെ മൂത്രവും മലവും എല്ലാദിശകളിലായി പടരുന്നു; ദൈവാനുഗ്രഹത്താൽ ഭൂമി അവയും മരിച്ചവരെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.

രക്ഷഃ പിശാചാ യക്ഷാശ്ച സര്വേ ഹൈമവതാഃ സ്മൃതാഃ। ഹേമകൂടേ തു ഗന്ധര്വാ വിജ്ഞേയാഃ സാപ്സരോഗണാഃ ।। ൪൬.

രക്ഷസുകൾ, പിശാചുകൾ, യക്ഷന്മാർ ഇവർ എല്ലാവരും ഹിമവതിൽ പാർക്കുന്നു എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു; ഹേമകൂട്ടത്തിൽ ഗന്ധർവരും അപ്സരാസമൂഹവും പാർക്കുന്നു.

സര്വേ നാഗാസ്തു നിഷധേ ശേഷവാസുകിതക്ഷകാഃ। മഹാമേരൌ ത്രയസ്ത്രിംശദ്ഭ്രമന്തേ യാജ്ഞികാഃ സുരാഃ । നീലേ തു വൈഡൂര്യമയേ സിദ്ധബ്രഹ്മര്ഷയോ മതാഃ ।। ൪൬.

എല്ലാ നാഗങ്ങളും നിഷധപർവ്വതത്തിൽ പാർക്കുന്നു — ശേഷൻ, വാസുകി, തക്ഷകൻ എന്നിവരും; മഹാമേരുവിൽ മുപ്പത്തിമൂന്ന് യാഗദേവന്മാർ സഞ്ചരിക്കുന്നു; നീലപർവ്വതത്തിൽ വൈഡൂര്യത്തിൽ നിന്നുള്ള സിദ്ധന്മാരും ബ്രഹ്മർഷികളും പാർക്കുന്നു.

ദൈത്യാനാം ദാനവാനാഞ്ച ശ്വേതപര്വത ഉച്യതേ। ശ്രൃങ്ഗവാന് പര്വതഃ ശ്രേഷ്ഠഃ പിതൄണാം പ്രതിസഞ്ചരഃ ।। ൪൬.

ദൈത്യന്മാർക്കും ദാനവന്മാർക്കും ശ്വേതപർവ്വതം എന്ന പേരിലുള്ള പർവ്വതമാണ്; കുന്തങ്ങളുള്ള ഈ പർവ്വതം പിതൃദേവന്മാരുടെ പ്രധാന വാസസ്ഥലമാണ്.

നവസ്വേതേഷു വര്ഷേഷു യഥാഭാഗസ്ഥിതേഷു വൈ। ഭൂതാന്യുപനിവിഷ്ടാനി ഗതിമന്തി ധ്രുവാണി ച ।। ൪൬.

ഒന്നൊന്നായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്ന ഒൻപതു ശ്വേതപ്രദേശങ്ങളിലും ജീവികൾ സ്ഥിരതയും ചലനശേഷിയും ഉള്ളവരായി പാർക്കുന്നു.

തേഷാം വിവൃദ്ധിര്ബഹുലാ ദൃശ്യതേ ദേവമാനുഷോഃ। ന ശക്യാ പരിസങ്ഖ്യാതും ശ്രദ്ധേയാനു ബുഭൂഷതാ ।। ൪൬.

അവരുടെ വർദ്ധന ദേവന്മാരിലും മനുഷ്യരിലും വളരെ കൂടുതലാണ്; അതു എണ്ണിപ്പറയാൻ കഴിയില്ല, എന്നാൽ അറിവ് ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ വിശ്വസിക്കേണ്ടതാണ്.

ഇതി ശ്രീമഹാപുരാണേ വായുപ്രോക്തേ ഭുവനവിന്യാസോ നാമ ഷട്ചത്വാരിംശോഽധ്യായഃ

ഇങ്ങനെ മഹാപുരാണത്തിൽ വായു പറഞ്ഞ ഭൂവനവിന്യാസം എന്ന അറുപത്തിയാറാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.

സവ്യേ ഹിമവതഃ പാര്ശ്വേ കൈലാസോ നാമ പര്വതഃ। തസ്മിന്നിവസതി ശ്രീമാന് കുബേരഃ സഹ രാക്ഷസൈഃ। അപ്സരോഗണസംയുക്തോ മോദതേ ഹ്യലകാധിപഃ ।। ൪൭.

ഹിമവതിന്റെ ഇടതുവശത്ത് കൈലാസം എന്ന പർവ്വതം ഉണ്ട്; അവിടെ ശ്രേഷ്ഠനായ കുബേരൻ, രക്ഷസുകൾക്കൊപ്പം, അപ്സരാസമൂഹം ചുറ്റിപ്പറ്റി ആനന്ദത്തോടെ അലകാപുരിയുടെ അധിപതിയായി പാർക്കുന്നു.

കൈലാസപാദാത് സമ്ഭൂതം പുണ്യം ശീത ജലം ശുഭമ്। മന്ദം നാമ്നാ കുമുദ്വന്തം ശരദമ്ബുദസന്നിഭമ് ।। ൪൭.

കൈലാസത്തിന്റെ അടിവാരത്തിൽ നിന്ന് ഉദ്ഭവിക്കുന്നതാണ് പുണ്യവും തണുത്തതും ശുദ്ധവുമായ ജലം, കുമുദ്വത് എന്ന പേരിൽ, മന്ദമായും ശരദ്കാലത്തെ മേഘംപോലെയും കാണപ്പെടുന്നു.

തസ്മാദ്ദിവ്യാ പ്രഭവതി നദീ മന്ദാകിനീ ശുഭാ। ദിവ്യഞ്ച നന്ദനം തത്ര തസ്യാസ്തീരേ മഹദ്വനമ് ।। ൪൭.

അവിടെ നിന്നാണ് ദിവ്യമായ മന്ദാകിനി എന്ന നദി ഒഴുകുന്നത്; അതിന്റെ തീരത്ത് ദിവ്യമായ വലിയ നന്ദനവനം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

പ്രാഗുത്തരേണ കൈലാസാദ്ദിവ്യസത്ത്വൌഷധം ഗിരിമ്। സുരധാതുമയം ചിത്രം സുവര്ണം പര്വതം പ്രതി ।। ൪൭.

കൈലാസത്തിന്റെ വടക്കുകിഴക്കോട്ട് ദിവ്യസത്ത്വങ്ങളും ഔഷധങ്ങളും നിറഞ്ഞ, ദൈവിക ധാതുക്കളാൽ നിർമ്മിതമായ, മനോഹരവും പൊന്നുപോലെയും ഒരു പർവ്വതം ഉണ്ട്.

ചന്ദ്രപ്രഭോ നാമ ഗിരിഃ സശുദ്ധാം രത്നസന്നിഭഃ। തസ്യ പാദേ മഹദ്ദിവ്യമച്ഛോദം നാമ തത്സരഃ ।। ൪൭.

ചന്ദ്രപ്രഭ എന്ന പേരിലുള്ള, രത്നംപോലെയുള്ള ശുദ്ധമായ ഒരു പർവ്വതം അവിടെ ഉണ്ട്; അതിന്റെ അടിവാരത്ത് അക്ഷോദം എന്ന മഹത്തായ ദിവ്യസരസ്സും ഉണ്ട്.

തസ്മാദ്ദിവ്യാ പ്രഭവതി ഹ്യച്ഛോദാ നാമ നിമ്നഗാ। തസ്യാസ്തീരേ മഹാദിവ്യം വനം ചൈത്രരഥം സ്മൃതമ് ।। ൪൭.

അവിടെ നിന്ന് അക്ഷോദാ എന്ന ദിവ്യനദി ഒഴുകുന്നു; അതിന്റെ തീരത്ത് ചൈത്രരഥം എന്ന മഹത്തായ ദിവ്യവനം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.