ശാഖാവതീ ചേന്ദ്രനദീ മേഘാ മങ്ഗാരവാഹിനീ। കാവേരീ ഹരിതോയാ ച സോമാവര്ത്താ ശതഹ്രദാ ।। ൪൩.
ശാഖാവതി, ഇന്ദ്രനദി, മേഘ, മംഗാരവാഹിനി, കാവേരി, ഹരിതോയ, സോമാവർത്ത, ശതഹ്രദ എന്നിങ്ങനെയുള്ള നദികളും ഉണ്ട്.
വനമാലാ വസുമതീ പമ്പാ പമ്പാവതീ ശുഭാ। സുവര്ണാ പഞ്ച വര്ണാ ച തഥാ പുണ്യാ വപുഷ്മതീ ।। ൪൩.
വനമാല, വസുമതി, പമ്പ, ശുഭമായ പമ്പാവതി, സുവർണ, അഞ്ചു വർണ്ണം, പുണ്യമായ വപുഷ്മതി എന്നിവയും അവിടെയുണ്ട്.
മണിവപ്രാ സുവപ്രാ ച ബ്രഹ്മഭാഗാ ശിലാശിനീ। കൃഷ്ണതോയാ ച പുണ്യോദാ തഥാ നാഗപദീ ശുഭാ ।। ൪൩.
മണിവപ്ര, സുവപ്ര, ബ്രഹ്മഭാഗ, ശിലാശിനി, കൃഷ്ണതോയ, പുണ്യോദ, ശുഭമായ നാഗപദി എന്നിവയും ഉണ്ട്.
ശൈവാലിനീ മണിതടാ ക്ഷാരോദാ ചാരുണാവതീ। തഥാ വിഷ്ണുപദീ ചൈവ മഹാപുണ്യാ മഹാനദീ ।। ൪൩.
ശൈവാലിനി, മണിതട, ക്ഷാരോദ, അരുണാവതി, അതുപോലെ തന്നെ വിഷ്ണുപദി എന്ന മഹാപുണ്യമായ മഹാനദിയും ഉണ്ട്.
ഹിരണ്യവാഹിനീലാ ച സ്കന്ദമാലാ സുരാവതീ । വാമോദാ ച പതാകാ ച വേതാലീ ച മഹാനദീ ।। ൪൩.
ഹിരണ്യവാഹിനി, നീല, സ്കന്ദമാല, സുരാവതി, വാമോദാ, പതാക, വെതാലി, മഹാനദി — ഇവയാണ്.
ഏതാ ഗങ്ഗാ മഹാനദ്യോ നായികാഃ പരികീര്തിതാഃ। ക്ഷുദ്രനദ്യസ്ത്വസംഖ്യാതാഃ ശതശോഽഥ സഹസ്രശഃ ।। ൪൩.
ഇവയാണ് ഗംഗകളും മഹാനദികളും, പ്രധാനമായുള്ള നദികൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നവ. ചെറിയ നദികൾ എണ്ണമറ്റത്രയും, നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും ഉണ്ടു.
പൂര്വദ്വീപസ്യ വോഹിന്യഃ പുണ്യവത്യശ്ച കീര്തിതാഃ। കീര്ത്തനേനാപി ചൈതാസാം പൂതഃ സ്യാദിതി മേ മതിഃ ।। ൪൩.
പൂർവ്വദ്വീപിലെ ഈ നദികൾ പ്രസിദ്ധവും പുണ്യമുള്ളതുമാണ്. ഇവയുടെ പേരുകൾ മാത്രം ഉച്ചരിച്ചാലും ശുദ്ധി ലഭിക്കും എന്നതാണ് എന്റെ വിശ്വാസം.
സമൃദ്ധരാഷ്ട്രം സ്ഫീതഞ്ച നാനാജനപദാകുലമ്। നാനാവൃക്ഷവനോദ്ദേശം നാനാനഗ സുവേഷ്ടിതമ് ।। ൪൩.
ആ ദേശം സമൃദ്ധിയും ഐശ്വര്യവും നിറഞ്ഞതും, പല ജനവിഭാഗങ്ങൾക്കാലും നിറഞ്ഞതും, വിവിധ വൃക്ഷങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതും, പലപല പർവ്വതങ്ങൾ ചുറ്റിപ്പറ്റിയതുമാണ്.
നരനാരീഗണാകീര്ണം നിത്യം പ്രമുദിതം ശിവമ്। ബഹുധാന്യധനോപേതം നാനാനൃപതിപാലിതമ് । ഉപേതം കീര്തനശതൈര്നാനാരത്നാകരാകരമ് ।। ൪൩.
അവിടെ പുരുഷന്മാരും സ്ത്രീകളും കൂട്ടമായി നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; എപ്പോഴും സന്തോഷവും മംഗളവും നിറഞ്ഞിടം. ധാന്യവും ധനവും വളരെ അധികം, പല രാജാക്കന്മാർ ഭരിക്കുന്ന ദേശം, അനേകം പ്രശംസകളാൽ പ്രശസ്തം, പലവിധ രത്നങ്ങളുടെ ഖനികൾ ഉള്ളിടം.
തസ്മിന്ദേശേ സമാഖ്യാതാ ഹേമശങ്ഖദലപ്രഭാഃ। മഹാകായാ മഹാവീര്യാഃ പുരുഷാഃ പുരുഷര്ഷഭാഃ ।। ൪൩.
അവിടെയുള്ള പുരുഷന്മാർക്ക് പൊന്നിന്റെ, ശംഖിന്റെ, ഇലയുടെ പോലെ പ്രകാശമുള്ള ദേഹം; അവരിൽ വലിയ വലിപ്പവും ശക്തിയും ഉണ്ട്; അവർ പുരുഷന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാരാണ്.
സമ്ഭാഷണം ദര്ശനഞ്ച സമസ്ഥാനോപസേവനമ് । ദേവൈഃ സഹ മഹാഭാഗാഃ കുര്വതേ തത്ര വൈ പ്രജാഃ ।। ൪൩.
അവിടെ ജനങ്ങൾ ദൈവങ്ങളോടൊപ്പം സംസാരിക്കുകയും കാണുകയും ഒരുമിച്ച് സേവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; അവർ ഭാഗ്യശാലികളാണ്.
ദശവര്ഷസഹസ്രാണി തേഷാമായുഃ പ്രകീര്തിതമ്। ധര്മാധര്മവിശേഷശ്ച ന തേഷ്വസ്തി മഹാത്മസു। അഹിംസാ സത്യവാക്യഞ്ച പ്രകൃത്യൈവ ഹി വര്ത്തതേ ।। ൪൩.
അവരുടെ ആയുസ്സ് പത്ത് ആയിരം വർഷം എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. അവിടെയുള്ള മഹാത്മാക്കൾക്കിടയിൽ ധർമ്മം അഥവാ അധർമ്മം എന്ന വ്യത്യാസം ഇല്ല; അഹിംസയും സത്യവാക്യവും അവർക്കു സ്വാഭാവികമാണ്.
തേ ഭക്ത്യാ ശങ്കരം ദേവം ഗൌരീം പരമവൈഷ്ണവീമ്। ഇജ്യാപൂജാനമസ്കാരാംസ്താഭ്യാം നിത്യം പ്രയുഞ്ജതേ ।। ൪൩.
അവർ ഭക്തിയോടെ ശങ്കരനെയും പരമ വൈഷ്ണവിയായ ഗൗരിയെയും എപ്പോഴും ആരാധിക്കുകയും, പൂജിക്കുകയും, നമസ്കരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഇതി ശ്രീമഹാപുരാണേ വായുപ്രോക്തേ ഭുവനവിന്യാസോ നാമ ത്രിചത്വാരിംശോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ മഹാപുരാണത്തിൽ വായു പറഞ്ഞ ഭൂവനവിന്യാസം എന്ന നാല്പത്തിമൂന്നാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
നിസര്ഗ ഏഷ വിഖ്യാതോ ഭദ്രാശ്വാനാം യഥാര്ഥവത് । ശ്രൃണുധ്വം കേതുമാലാനാം വിസ്തരേണ പ്രകീര്ത്തനമ് ।। ൪൪.
ഭദ്രാശ്വന്മാരുടെ സ്വഭാവം ഇതാണ് എന്ന് എല്ലാവർക്കും അറിയാം. ഇനി കേതുമാലന്മാരുടെ കഥ വിശദമായി കേൾക്കുവിൻ.
നിഷധസ്യാചലേന്ദ്രസ്യ പശ്ചിമസ്യ മഹാത്മനഃ। പശ്ചിമേന ഹി യത്തത്ര ദിക്ഷു സര്വാസു കീര്തിതമ് ।। ൪൪.
നിഷധ എന്ന മഹാപർവ്വതത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറ്, എല്ലാ ദിശകളിലും ഉള്ള പ്രദേശങ്ങൾ ഇവിടെ വിവരിക്കുന്നു.
കുലാചലാനാം സപ്താനാം നദീനാഞ്ച വിശേഷതഃ। തഥാ ജനപദാനാഞ്ച വിസ്തരം ശ്രോതുമര്ഹഥ ।। ൪൪.
കുലാചലങ്ങൾ ഏഴും, അവയുടെ നദികൾ പ്രത്യേകിച്ച്, അതുപോലെ അവിടെയുള്ള ജനവിഭാഗങ്ങൾ — ഇവയെക്കുറിച്ച് വിശദമായി നിങ്ങൾ കേൾക്കേണ്ടതുണ്ട്.
വിശാലഃ കമ്ബലഃ കൃഷ്ണോ ജയന്തോ ഹരിപര്വതഃ। അശോകോ വര്ദ്ധമാനശ്ച സപ്തൈതേ കുലപര്വ്വതാഃ ।। ൪൪.
വിശാല, കംബല, കൃഷ്ണ, ജയന്ത, ഹരിപർവ്വത, അശോക, വർദ്ധമാന — ഇവയാണ് ആ ഏഴ് കുലപർവ്വതങ്ങൾ.
തേഷാം പ്രസൂതിരന്യേഽപി പര്വതാ ബഹുവിസ്തരാഃ। കോടികോടിശതാ ജ്ഞേയാഃ ശതശോഽഥ സഹസ്രശഃ ।। ൪൪.
ഇവയ്ക്കു പുറമെ അനേകം വലിയ പർവ്വതങ്ങൾ കൂടി ഉണ്ട്; കോടിക്കണക്കിനും നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും പർവ്വതങ്ങൾ അവിടെ കാണാം.
തൈര്വിമിശ്രാ ജനപദാ നാനാജാതിസമാകുലാഃ। നാനാപ്രകാരവിജ്ഞേയാസ്ത്വനേകനൃപപാലിതാഃ ।। ൪൪.
അവിടെയുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ പലതരത്തിലുള്ള ജനങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; അവ പലവിധ രൂപങ്ങളിലുമാണ്, പല രാജാക്കന്മാർ ഭരിക്കുന്നവയുമാണ്.
തേ നാമധേയൈര്വിക്രാന്താ വിവിധാഃ പ്രഥിതാഃ ഭുവി। അധ്യാസിതാ ജനപദൈഃ കീര്ത്തനൈശ്ച വിഭൂഷിതാഃ ।। ൪൪.
അവ ഭൂമിയിൽ വിവിധ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്നു; പ്രസിദ്ധവും പ്രശസ്തവുമാണ്, ജനങ്ങൾ താമസിക്കുന്നതും അനേകം വിശേഷണങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതുമാണ്.
തേഷാം സനാമധേയാനി രാഷ്ട്രാണി വിവിധാനി ച। ഗിര്യ്യന്തരനിവിഷ്ടാനി സമേഷു വിഷമേഷു ച ।। ൪൪.
അവിടെയുള്ള ദേശങ്ങൾ പലപല പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു; പർവ്വതങ്ങൾക്കിടയിലും സമതലങ്ങളിലും കട്ടക്കടപ്പുള്ള ഇടങ്ങളിലും അവ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
യഥൈഹ കഥിതാഃ പൌരാ ഗോമനുഷ്യകപോതകാഃ। തത്സുഖാ ഭ്രമരാ യൂഥാ മാഹേയാചലകൂടകാഃ ।। ൪൪.
ഇവിടെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന പശുക്കൾ, മനുഷ്യർ, പ്രാവുകൾ എന്നിവരെപ്പോലെ തന്നെ, തേനീച്ചകളുടെയും കൂട്ടങ്ങളുടെയും മഹേയപർവതത്തിന്റെ മുകളിലായി താമസിക്കുന്നവരുടെയും ജീവിതം സന്തോഷകരമാണ്.
സുമൌലാഃ സ്താവകാഃ ക്രൌഞ്ചാഃ കൃഷ്ണാങ്ഗമണിപുഞ്ജകാഃ. കൂടകമ്ബലമൌഷീയാഃ സമുദ്രാന്തരകാസ്തഥാ ।। ൪൪.
സുമൗലന്മാർ, സ്താവകന്മാർ, ക്രൗഞ്ചന്മാർ, കറുത്ത മണിക്കൂട്ടുകൾ, കൂടകംബലന്മാർ, മൗഷീയന്മാർ, സമുദ്രങ്ങൾക്കിടയിൽ താമസിക്കുന്നവരും ഇവിടെയുണ്ട്.
കരമ്ഭവാഃ കുചാഃ ശ്വേതാഃ സുവര്ണകടകാഃ ശുഭാഃ। ശ്വേതാങ്ഗാഃ കൃഷ്ണപാദാശ്ച വിഹഗാ കപിലകര്ണികാഃ ।। ൪൪.
കരംഭവന്മാർ, കുചന്മാർ, വെള്ളയവർ, പൊന്നുകൊണ്ടുള്ള കട്ടികൾ ധരിച്ച ശുഭന്മാർ, വെള്ള നിറമുള്ളവരും കറുത്ത കാൽ ഉള്ള പക്ഷികളും കപ്പിലർണ്ണികകളും ഇവിടെയുണ്ട്.
അത്യാകരാലഗോജ്വാലാ ഹീനാനാവനപാതകാഃ। മഹിഷാഃ കുമുദാഭാശ്ച കരവാടാഃ സഹോത്കചാഃ ।। ൪൪.
വളരെ ഭയങ്കരമായ പശുച്ഛവിയുള്ളവരും, കുറവുള്ളവരും, കാടുകളിൽ താമസിക്കുന്നവരും, കമലപുഷ്പം പോലെയുള്ള മഹിഷികളും, കരവാടന്മാരും ഉത്കചന്മാരോടൊപ്പം താമസിക്കുന്നവരും ഉണ്ട്.
ശു(നകാ) കനാസാ മഹാനാസാ വനാസഗജഭൂമികാഃ। കരഞ്ജമഞ്ജമാ വാഹാഃ കിഷ്കിണ്ഡീപാണ്ഡുഭൂമികീഃ ।। ൪൪.
ശുനകന്മാർ, കനാസന്മാർ, മഹാനാസന്മാർ, കാടുകളിലും ആനകളുടെ ദേശത്തും താമസിക്കുന്നവരും, കരഞ്ജമഞ്ജമ എന്ന വാഹനങ്ങളുമാണ്, കിഷ്കിന്ദയും പാണ്ടു ഭൂമിയും ഉള്ളവരും ഉണ്ട്.
കുബേരാ ധൂമജാ ജങ്ഗാ വങ്ഗാ രാജീവകോകിലാഃ। വാചാങ്ഗാശ്ച മഹാങ്ഗാശ്ച മധൌരേയാഃ സുരേചകാഃ ।। ൪൪.
കുബേരന്മാർ, ധൂമജന്മാക്കളും, ജംഗന്മാരും, വംഗന്മാർ, രാജീവക്കോകിലകൾ, വാചാംഗന്മാർ, മഹാംഗന്മാർ, മധൗരേയന്മാർ, സുരേചകന്മാർ എന്നിവരും ഉണ്ട്.
പിത്തലാഃ കാചലാശ്ചൈവ ശ്രവണാ മത്തകാസികാഃ। ഗോദാവാ ബകുലാ വാങ്ഗാ വങ്ഗകാ മോദകാഃ കലാഃ ।। ൪൪.
പിത്തലന്മാർ, കാചലന്മാർ, ശ്രവണന്മാർ, മദത്തിൽ മയങ്ങുന്ന കാശികന്മാർ, ഗോദാവന്മാർ, ബകുലന്മാർ, വംഗന്മാർ, വംഗകന്മാർ, മോദകന്മാർ, കലന്മാർ എന്നിവരും ഉണ്ട്.
തേ പിബന്തി മഹാഭാഗാഃ പ്രഥമാന്തു മഹാനദീമ്। സുവപ്രാം പുണ്യസലിലാം മഹാനാഗനിഷേവിതാമ് ।। ൪൪.
ഈ മഹാഭാഗ്യശാലികൾ ആദ്യം മഹാനദിയുടെ വിശുദ്ധവും പുണ്യമുള്ളതുമായ വെള്ളം കുടിക്കുന്നു; ആ നദിയെ മഹർഷിമാർ ആദരിക്കുന്നു.