വായുപുരാണമ്

തഥാ ശരവണം നാമ യത്ര ജാതഃ ഷഡാനനഃ । യത്ര ചൈവ കൃതോത്സാഹഃ ക്രൌഞ്ചശൈലവനം പ്രതി ।। ൪൧.

അതു പോലെ തന്നെ, ശരവണം എന്ന സ്ഥലവും അവിടെയുണ്ട്; അവിടെ ആറുമുഖനായവൻ ജനിച്ചു, അവിടെ നിന്നാണ് അവൻ ആവേശത്തോടെ ക്രൗഞ്ചപർവതവനത്തിലേക്ക് പോയത്.

ധ്വജാപതാകിനഞ്ചൈവ കിങ്കിണീജാലമാലിനമ്। യത്ര സിംഹരഥം യുക്തം കാര്തികേയസ്യ ധീമതഃ ।। ൪൧.

അവിടെയാണു ധീരനായ കാർത്തികേയന്റെ സിംഹവാഹനത്തിൻമേൽ പതാകകളും കൊടികളും കിന്കിണി മണികളുടെ ഹാരങ്ങളും അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നത്.

ചിത്രപുഷ്പനികുഞ്ജസ്യ ക്രൌഞ്ചസ്യ ച ഗിരേസ്തടേ। ദേവാരിസ്കന്ദനഃ സ്കന്ദോ യത്ര ശക്തിം വിമുക്തവാന് ।। ൪൧.

വിഭവങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ പുഷ്പവനത്തിൽ, ക്രൗഞ്ചപർവതത്തിന്റെ ചരിവിൽ, ദേവശത്രുക്കളെ ജയിച്ച സ്കന്ദൻ അവിടെയാണു തന്റെ ശക്തിയെ അഴിച്ചുവിട്ടത്.

യത്രാഭിഷിക്തശ്ച ഗുഹഃ സേന്ദ്രോപേന്ദ്രൈഃ സുരോത്തമൈഃ। സേനാപത്യേ ച ദൈത്യാരിര്ദ്വാദശാര്കപ്രതാപവാന് ।। ൪൧.

അവിടെയാണു ഗുഹനും ഇന്ദ്രനും ഉപേന്ദ്രനും മറ്റു ദേവന്മാരും ചേർന്ന്, ദാനവശത്രുവായ, പന്ത്രണ്ട് സൂര്യന്മാരെപ്പോലെയുള്ള പ്രകാശമുള്ളവനായി സേനാനായകനായി അഭിഷേകം ചെയ്യപ്പെട്ടത്.

ഭൂതസങ്ഘാവകീര്ണാനി ഏതാന്യന്യാനി ച ദ്വിജാഃ। തത്ര തത്ര കുമാരസ്യ സ്ഥാനാന്യായതനാനി ച ।। ൪൧.

ദ്വിജന്മാരേ, അവിടെയും മറ്റു സ്ഥലങ്ങളിലും കുമാരന്റെ സാന്നിധ്യവും ക്ഷേത്രങ്ങളും, ഭൂതഗണങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

തഥാ പാണ്ഡുശിലാ നാമ ഹ്യാക്രീഡാ ക്രൌഞ്ചഘാതിനഃ। നാനാഭൂതഗണാകീര്ണേ പൃഷ്ഠേ ഹിമവതഃ ശുഭേ ।। ൪൧.

അതുപോലെ, പാണ്ഡുശില എന്ന പേരിലുള്ള സ്ഥലം, ക്രൗഞ്ചനെ സംഹരിച്ചവന്റെ കളിസ്ഥലമായും, വിവിധ ഭൂതഗണങ്ങൾ നിറഞ്ഞ, ഹിമവാന്റെ മനോഹരമായ ചരിവിലുമാണ്.

തസ്യ പൂര്വേ തടേ രമ്യേ സിദ്ധാവാസമുദാഹൃതമ്। കലാപഗ്രാമമിത്യേവം നാമ്നാ ഖ്യാതം മനീഷിഭിഃ ।। ൪൧.

അതിന്റെയെല്ലാം കിഴക്കേ ഭാഗത്തെ മനോഹരമായ ചരിവിൽ, സിദ്ധന്മാരുടെ വാസസ്ഥലം, കലാപഗ്രാമം എന്ന പേരിൽ ജ്ഞാനികൾ അറിയുന്ന ഗ്രാമം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

മൃകണ്ഡസ്യ വസിഷ്ഠസ്യ ഭരതസ്യ നലസ്യ ച। വിശ്വാമിത്രസ്യ വിപ്രര്ഷേസ്തഥൈവോദ്ദാലകസ്യ ച ।। ൪൧.

അവിടെ മൃകണ്ഠൻ, വസിഷ്ഠൻ, ഭരതൻ, നളൻ, മഹർഷിയായ വിശ്വാമിത്രൻ, ഉദ്ദാലകൻ എന്നിവരുടെ ആശ്രമങ്ങൾ ഉണ്ട്.

അന്യേഷാഞ്ചോഗ്രതപസാമൃഷീണാം ഭാവിതാത്മനാമ്। ഹിമവത്യാശ്രമാണാഞ്ച സഹസ്രാണി ശതാനി ച ।। ൪൧.

മറ്റു കടുത്ത തപസ്സ് ചെയ്ത, മനസ്സു ശുദ്ധിയുള്ള മഹർഷിമാരുടെയും, ഹിമവാനിൽ നൂറുകണക്കിന് ആയിരക്കണക്കിന് ആശ്രമങ്ങൾ ഉണ്ട്.

നൈകസിധ്ദഗണാവാസം സ്ഥാനായതനമണ്ഡിതമ്। യക്ഷഗന്ധര്വചരിതം നാനാമ്ലേച്ഛഗണൈര്യുതമ് ।। ൪൧.

അവിടം അനേകം സിദ്ധന്മാരുടെ വാസസ്ഥലമാണ്; വിവിധ ക്ഷേത്രങ്ങളും പുണ്യസ്ഥലങ്ങളും അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു; യക്ഷന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും സന്ദർശിക്കുന്നതും, അനേകം വിദേശജനങ്ങൾ നിറഞ്ഞതുമാണ്.

നാനാരത്നാകരാപൂര്ണം നാനാസത്ത്വനിഷേവിതമ്। നാനാനദീസഹസ്രാണാം സമ്ഭവം വരപര്വതമ് ।। ൪൧.

അവിടത്തെ മഹാപർവതം പലവിധ രത്നങ്ങളാൽ സമൃദ്ധമാണ്; വിവിധ ജീവികൾ സേവിക്കുന്നതും, ആയിരക്കണക്കിന് നദികൾ ഉദ്ഭവിക്കുന്നതുമാണ്.

പശ്ചിമസ്യാചലേന്ദ്രസ്യ നിഷധസ്യ യഥാര്ഥവത്। കീര്ത്ത്യമാനമശേഷേണ വിശേഷം ശ്രൃണുത ദ്വിജാഃ ।। ൪൧.

ദ്വിജന്മാരേ, ഇപ്പോൾ പടിഞ്ഞാറൻ പർവതാധിപനായ നിഷധപർവതത്തിന്റെ പ്രത്യേകതകൾ മുഴുവൻ, യഥാർത്ഥത്തിൽ എങ്ങനെയാണെന്ന് കേൾക്കൂ.

വിസ്തീര്ണേ മധ്യമേ കൂടേ ഹേമധാ തുവിബൂഷിതേ। ദീപ്തമായതനം വിഷ്ണോഃ സിദ്ധര്ഷിഗണസേവിതമ്। യക്ഷാപ്സരഃസമാകീര്ണം ഗന്ധര്വഗണസേവിതമ് ।। ൪൧.

വ്യാപകമായ നടുവൻ കൊടുമുടിയിൽ, പൊന്നാൽ ഭംഗിയാർന്നതും, പ്രകാശമുള്ള വിഷ്ണുവിന്റെ വാസസ്ഥലവും, സിദ്ധർഷിമാരും യക്ഷന്മാരും അപ്സരസ്സുകളും ഗന്ധർവന്മാരും നിറഞ്ഞതുമാണ്.

തത്ര സാക്ഷാന്മഹാദേവഃ പീതാമ്ബരധരോ ഹരിഃ। വരദഃ സേവ്യതേ സിര്ദ്ധൈര്ലോകകര്ത്താ സനാതനഃ ।। ൪൧.

അവിടെയാണു മഹാദേവനും, മഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിച്ച ഹരിയും, ലോകങ്ങളെ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ശാശ്വതനും, വരങ്ങൾ നൽകുന്നവനും, സിദ്ധന്മാർ ആരാധിക്കുന്നവനുമാകുന്നു.

തസ്യൈവാബ്യന്തരേ കൂടേ നാനാധാതുവിഭൂഷിതേ। തടേ നിഷധകൂടസ്യ ശ്ലക്ഷ്ണചാരുശിലാതലേ ।। ൪൧.

അത് തന്നെയുള്ള കൊടുമുടിയിൽ, പലവക ധാതുക്കളാൽ അലങ്കരിച്ചിട്ടുള്ള, നിഷധപർവതത്തിന്റെ മൃദുലവും മനോഹരവുമായ ചരിവിൽ ഒരു പാതിയുണ്ട്.

രുക്മകാഞ്ചനനിര്യൂഹം തപ്തകാഞ്ചനതോരണമ്। അനേകവലഭീകൂടപ്രലോലീശതസങ്കടമ് ।। ൪൧.

അവിടെ പൊന്നാൽ നിർമ്മിച്ച മതിലുകളും, ഉരുക്കിയ പൊന്നാൽ ചെയ്ത കവാടങ്ങളും, അനേകം നിരകളിൽ അണിനിരക്കുന്ന വാതായനങ്ങളും ഉണ്ട്.

ഹര്മ്യപ്രാസാദമതുലം തപ്തകാഞ്ചനഭൂഷിതമ്। ഹര്മ്യപ്രാസാദബദ്ധഞ്ച മുദിതഞ്ചാതിവിസ്തരമ് ।। ൪൧.

അവിടെയുണ്ട് തുല്യമായില്ലാത്ത ഒരു മഹാമന്ദിരം, ഉരുക്കിയ പൊന്നാൽ അലങ്കരിച്ചിട്ടുള്ളത്, കൊട്ടാരങ്ങൾ ചേർത്ത് നിർമ്മിച്ചതും, ആനന്ദകരവും വളരെ വിശാലവുമാണ്.

ഉദ്യാനമാലാകലിതം ത്രിംശദ്യോജനമായതമ്। ദുഃപ്രസഹ്യമമിത്രൈസ്തത് പൂര്ണമാശീവിഷോപമൈഃ। ഉലങ്ഘീനാം പ്രമുദിതം രക്ഷസാം രാക്ഷസം പുരമ് ।। ൪൧.

മലയുടെ ചുറ്റും പൂന്തോട്ടങ്ങളുടെ ഹാരങ്ങൾ പോലെ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു; മുപ്പതു യോജന ദൈർഘ്യമുള്ളതും, വിഷസർപ്പങ്ങൾ നിറഞ്ഞതും, ശത്രുക്കൾക്ക് ജയിക്കാൻ കഴിയാത്തതും, ഉല്ലാസഭരിതരായ ഉലങ്ങുന്ന രക്ഷസുകളുടെ നഗരം കൂടിയാണ്.

തസ്യൈവ ദക്ഷിണേ പാര്ശ്വേ നൈകദൈത്യഗണാലയേ। ഗുഹാപ്രവേശം നഗരം ശൈലകുക്ഷൌ ദുരാസദമ് ।। ൪൧.

അതിന്റെ തെക്കേ വശത്ത്, അനേകം ദൈത്യഗണങ്ങളുടെ വാസസ്ഥലമായ, ഗുഹയിൽ പ്രവേശനം ഉള്ള, പർവതത്തിന്റെ അകത്തുള്ള, സമീപിക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള ഒരു നഗരം ഉണ്ട്.

തഥൈവ പശ്ചിമേ കൂടേ പാരിജാതശിലോച്ചയേ। ദേവദാനവഭാഗാനാം സമൃദ്ധാനി പുരാണി തു ।। ൪൧.

അതു പോലെ തന്നെ പടിഞ്ഞാറ് കൂറ്റൻ പാരിജാതശിലക്കുന്നിൽ, ദേവന്മാരുടെയും അസുരന്മാരുടെയും പുരാതന നഗരങ്ങൾ സമൃദ്ധമായി നിലകൊള്ളുന്നു.

തത്ര സോമശിലാ നാമ ഗിരേസ്തസ്യ മഹാതടേ। സോമോ യത്രാവതരതി സദാ പര്വസു പര്വസു ।। ൪൧.

അവിടെ ആ മഹത്തായ മലയുടെ വശത്ത് 'സോമശില' എന്ന പേരിലുള്ള ഒരു ശിലയുണ്ട്. അവിടെയാണ് സോമൻ എല്ലാ ഉത്സവങ്ങളിലും നിരന്തരം ഇറങ്ങുന്നത്.

ഉപാസതേഽത്ര ശ്രീമന്തം താരാ പതിമനിന്ദിതമ്। ഋഷികിന്നരഗന്ധര്വാഃ സാക്ഷാദ്ദേവം തമോനുദമ് ।। ൪൧.

അവിടെ, ഋഷിമാർ, കിന്നരന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ എന്നിവർ നേരിട്ട് താരയുടെ ഭർത്താവായ അതുല്യമായ, പാപരഹിതനായ, ഇരുട്ട് നീക്കുന്ന ദൈവത്തെ ആരാധിക്കുന്നു.

തത്രൈവ ചോത്തരേ കൂടേ ബ്രഹ്മപാര്ശ്വമിതി സ്മൃതമ്। സ്ഥാനം തത്ര സുരേശസ്യ ബ്രഹ്മണഃ പ്രഥിതം ദിവി ।। ൪൧.

അതു പോലെ തന്നെ വടക്കേ കൂറ്റിൽ 'ബ്രഹ്മയുടെ വശം' എന്നറിയപ്പെടുന്ന സ്ഥലത്താണ് ദേവന്മാരുടെ അധിപനായ ബ്രഹ്മാവിന്റെ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പ്രസിദ്ധമായ സ്ഥലം.

ഇജ്യാപൂജാനമസ്കാരൈസ്തത്ര സിദ്ധാഃ സ്വയമ്ഭുവമ്। ഉപാസതേ മഹാത്മാനം യക്ഷഗന്ധര്വദാനവാഃ ।। ൪൧.

അവിടെ യജ്ഞങ്ങൾ, പൂജകൾ, നമസ്കാരങ്ങൾ എന്നിവയോടെ യക്ഷന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, അസുരന്മാർ തുടങ്ങിയ മഹാത്മാക്കളായ സിദ്ധന്മാർ സ്വയംഭുവിനെ ആരാധിക്കുന്നു.

തഥൈവായതനം വഹ്നേഃ സര്വലോകേഷു വിശ്രുതമ്। തത്ര വിഗ്രഹവാന് വാഹ്നിഃ സേവ്യതേ സിദ്ധചാരണൈഃ ।। ൪൧.

അതു പോലെ തന്നെ, എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും പ്രശസ്തമായ അഗ്നിയുടെ ആലയം അവിടെയുണ്ട്; അവിടെ രൂപംകൊണ്ട അഗ്നിദേവനെ സിദ്ധന്മാരും ചാരണന്മാരും സേവിക്കുന്നു.

തഥൈവ ചോത്തരേ രമ്യേ ത്രിശ്രൃങ്ഗേ വരപര്വതേ। ഋഷിസിദ്ധാനുചരിതേ നാനാഭൂതഗണാലയേ। പുരം തത് ത്രിഷു ലോകേഷു ഹേമചിത്രന്തു വിശ്രുതമ് ।। ൪൧.

അതു പോലെ തന്നെ, വടക്കേ മനോഹരമായ കൂറ്റിൽ, ഋഷിമാരും സിദ്ധന്മാരും സന്ദർശിക്കുന്ന, വിവിധ ജീവജാലങ്ങളുടെയും വാസസ്ഥലമായ ഉത്തമപർവതത്തിൽ, മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും പ്രശസ്തമായ സ്വർണ്ണംകൊണ്ട അലങ്കരിച്ച നഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

ത്രയാണാം ദേവമുഖ്യാനാം ത്രീണ്യേവായതനാനി ച। നാരായണസ്യായതനം പൂര്വകൂടേ ദ്വിജോത്തമാഃ । മധ്യമേ ബ്രഹ്മണഃ സ്ഥാനം ശങ്കരസ്യ തു പശ്ചിമേ ।। ൪൧.

മൂന്നു പ്രധാന ദേവന്മാർക്കായി മൂന്നു ക്ഷേത്രങ്ങളുണ്ട്: നാരായണന്റെ ക്ഷേത്രം കിഴക്കേ കൂറ്റിൽ, മദ്ധ്യഭാഗത്ത് ബ്രഹ്മാവിന്റെ സ്ഥലം, പടിഞ്ഞാറ് ശങ്കരന്റെ സ്ഥലം.

ദൈത്യദാനവഗന്ധര്വൈര്യക്ഷരാക്ഷസപന്നഗൈഃ। ഇജാനാ അഭിപൂജ്യന്തേ ദേവദേവാ മഹാബലാഃ ।। ൪൧.

ദാനവന്മാർ, അസുരന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, യക്ഷന്മാർ, രാക്ഷസന്മാർ, പാമ്പുകൾ എന്നിവരാൽ ദേവദേവന്മാരായ മഹാബലശാലികൾ യജ്ഞങ്ങളോടും പൂജയോടും കൂടി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു.

തഥാ പുരാണി രമ്യാണി ദേശേ ചൈവ വ്കചിത് വ്കചിത്। യക്ഷഗന്ധര്വനാഗാനാം ത്രിശ്രൃങ്ഗേ വരപര്വതേ ।। ൪൧.

അതു പോലെ തന്നെ, ഈ പ്രദേശത്ത് യക്ഷന്മാർക്കും ഗന്ധർവന്മാർക്കും നാഗന്മാർക്കും ഉള്ള മനോഹരമായ പുരാതന നഗരങ്ങൾ മൂന്നു കൂറ്റുള്ള ഉത്തമപർവതത്തിൽ ഇടയ്ക്കിടയിൽ കാണാം.