വായുപുരാണമ്

ഇത്യേതാ ഹ്യന്തരദ്രോണ്യോ ദക്ഷിണേ പരികീര്തിതാഃ। യഥാനുപൂര്വമഖിലാഃ സിദ്ധസങ്ഘനിഷേവിതാഃ ।। ൩൮.

ഇങ്ങനെ ദക്ഷിണഭാഗത്തുള്ള എല്ലാ ആന്തരിക താഴ്വരകളും ക്രമമായി വിവരണം ചെയ്തു. ഇവയെല്ലാം സിദ്ധരുടെ സംഘം സദാ സന്ദർശിക്കുന്നു.

പശ്വിമായാം ദിശിതഥാ യേഽന്തരദ്രോണിവിസ്തരാഃ। താന് വര്ണ്യമാനാംസ്തത്വേന ശ്രൃണുതേമാന് ദ്വിജോത്തമാഃ ।। ൩൮.

ഇപ്പോൾ പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്തുള്ള ആന്തരിക താഴ്വരകളും അവയുടെ വ്യാപ്തിയും ഞാൻ സത്യസന്ധമായി വിവരിക്കുന്നു, ശ്രേഷ്ഠനായ ദ്വിജന്മാരേ, നിങ്ങൾ കേൾക്കൂ.

അന്തരാലേ ഗിരൌ തസ്മിന് സുവക്ഷഃ ശിഖിശൈലയോഃ। സമന്താദ്യോജനശതമേകഭൂമം ശിലാതലമ് ।। ൩൮.

സുവക്ഷപർവതത്തിന്റെയും ശിഖിശൈലത്തിന്റെയും ഇടയിൽ, ചുറ്റും നൂറ് യോജന വ്യാപിച്ച ഒരൊറ്റ പാറയിടം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

നിത്യതപ്തം മഹാഘോരം ദുഃസ്പര്ശം രോമഹര്ഷണമ്। അഗമ്യം സര്വസത്ത്വാനാമീശ്വരാണാം സുദാരുണമ് ।। ൩൮.

അവിടെ എന്നും ചൂടോടെ കത്തുന്ന, അത്യന്തം ഭയാനകവും സ്പർശിക്കാൻ കഴിയാത്തതും, എല്ലാ ജീവികൾക്കും കടക്കാനാവാത്തതും ദേവന്മാർക്കും ഭയപ്പെടുത്തുന്നതുമായ സ്ഥലം.

മധ്യേ തസ്യാം ശിലാസ്ഥല്യാം ത്രിംശദ്യോജനമണ്ഡലമ്। ജ്വാലാസഹസ്രകലിലം വഹ്നിസ്ഥാനം സുദാരുണമ് ।। ൩൮.

ആ പാറപ്രദേശത്തിന്റെ നടുവിൽ മൂവത് യോജനവ്യാപ്തിയുള്ള ഒരു വലയത്തിൽ ആയിരക്കണക്കിന് ജ്വാലകൾ കത്തുന്ന അത്യന്തം ഭയാനകമായ അഗ്നിയുടെ സ്ഥലം ഉണ്ട്.

അനിന്ധനസ്തത്ര സദാ ജ്വാലാമാലീ വിഭാവസുഃ। ജ്വലത്യേഷ സദാ ദേവഃ ശശ്വത്തത്ര ഹുതാശനഃ ।। ൩൮.

അവിടെ അഗ്നിദേവൻ ഇന്ധനം ഇല്ലാതെ എന്നും ജ്വാലമാലയോടെ കത്തുന്നു; അവിടെയാണ് ശാശ്വതമായ അഗ്നി എപ്പോഴും പ്രകാശിക്കുന്നത്.

അധിദേവകൃതേ യോഽസാവഗ്നേര്ഭാഗോ വിധീയതേ। സ തത്ര ജ്വലതേ നിത്യം ലോകസംവര്ത്തകോഽനലഃ ।। ൩൮.

ദേവന്മാർക്കായി നിശ്ചയിച്ച അഗ്നിയുടെ ഭാഗം അവിടെയാണ് എന്നും കത്തുന്നത്; ലോകങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്ന അഗ്നിയാണ് അതു.

അന്തരേ ശൈലവരയോര്ദേവാ വാപി തയോഃ ശുഭാഃ । മാതുലുങ്ഗസ്ഥലീ തത്ര ഹ്യായാമാദ്ദശയോജനാ ।। ൩൮.

ആ രണ്ട് ഉത്തമപർവതങ്ങൾക്കിടയിലോ, അല്ലെങ്കിൽ ദേവന്മാരുടെ ഇടയിലോ, പത്തു യോജന നീളമുള്ള മാതുളങ്ങ് പ്രദേശം ഉണ്ട്.

മധുവ്യഞ്ജനസംസ്ഥാനൈഃ സുരസൈഃ കനകപ്രഭൈഃ। ഫലൈഃ പരിണതൈഃ സര്വാ ശോഭിതാ സാ മഹാസ്ഥലീ ।। ൩൮.

മധുരവും സുഗന്ധവും പൊന്നുപോലെയുള്ള നിറവും ഉള്ള പഴങ്ങൾ കൊണ്ട് ആ മഹത്തായ പ്രദേശം എല്ലായിടത്തും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

തത്രാശ്രമം മഹാ പുണ്യം സിദ്ധസങ്ഘനിഷേവിതമ്। ബൃഹസ്പതേഃ പ്രമുദിതം സര്വകാമഗുണൈര്യുതമ് ।। ൩൮.

അവിടെ മഹാപുണ്യമായ ഒരു ആശ്രമം ഉണ്ട്, സിദ്ധന്മാരുടെ കൂട്ടങ്ങൾ പതിവായി സന്ദർശിക്കുന്നതും, ബൃഹസ്പതിയുടെ വാസസ്ഥലത്തെപ്പോലെ സന്തോഷവും എല്ലാ ഇഷ്ടഗുണങ്ങളാലും സമ്പന്നവുമാണ്.

തഥൈവ ശൈലവരയോഃ കുമുദാഞ്ജനയോരപി। അന്തരേ കേസരദ്രോണീ ഹ്യനേകായാമ യോജനാ ।। ൩൮.

അതുപോലെ തന്നെ, കുമുദം, അഞ്ജനം എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് മഹാശൈലങ്ങൾക്കിടയിൽ, അനേകം യോജനങ്ങൾ നീളമുള്ള കെസരദ്രോണി എന്ന താഴ്വര സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

ദ്വിബാഹുപരിണാഹൈസ്തൈസ്ത്രിഹസ്തായതവിസ്തൃതൈഃ। ചന്ദ്രാംശുവര്ണൈര്വ്യാകോശൈര്മത്തഷട്പദനാദിതൈഃ ।। ൩൮.

അവിടെ, മരങ്ങൾക്കു രണ്ടു കൈവളവ് ചുറ്റളവുള്ള തണ്ടുകളും, മൂന്നു ഹസ്തം ഉയരവും വീതിയും ഉള്ളതും, ചന്ദ്രകാന്തിയുള്ള പിറകുകൾ വിരിഞ്ഞതും, മദംപൊങ്ങുന്ന തേനീച്ചകളുടെ ഗുഞ്ചലത്തോടെ മുഴങ്ങുന്നതുമാണ്.

മധുസര്പീരജഃ പൃക്തൈര്മഹാഗന്ധൈര്മനോഹരൈഃ। ശബലം തദ്വനം ഭാതി കുസുമൈഃ സര്വകാലജൈഃ ।। ൩൮.

ആ കാട് എല്ലാ കാലത്തും വിരിയുന്ന പൂക്കളാൽ നിറഞ്ഞതും, തേനും നെയ്യും പരാഗവും ചിതറപ്പെട്ടതും, മനോഹരമായ സുഗന്ധം പകർന്നതും, നിറങ്ങളാൽ ഭാസുരവുമാണ്.

തത്ര വിഷ്ണോഃ സുരഗുരോര്ദീപ്തമായതനം മഹത്। പ്രകാശന്ത്രിഷു ലോകേഷു സര്വലോകനമസ്കൃതമ് ।। ൩൮.

അവിടെ ദേവഗുരുവായ വിഷ്ണുവിന്റെ മഹത്തായ പ്രകാശമുള്ള ക്ഷേത്രം നിലകൊള്ളുന്നു, മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധവും എല്ലാ ലോകവാസികളും വന്ദിക്കുന്നതുമാണ്.

അന്തരേ ശൈലവരയോഃ കൃഷ്ണപാണ്ഡുരയോരപി। ത്രിംശദ്യോജനവിസ്തീര്ണം നവത്യായതയോജനമ് ।। ൩൮.

കൃഷ്ണനും പാണ്ഡുരനും എന്ന രണ്ടു മഹാശൈലങ്ങൾക്കിടയിൽ, മുപ്പത് യോജന വീതിയിലും തൊണ്ണൂറ് യോജന നീളത്തിലും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു പ്രദേശം ഉണ്ട്.

ശ്ലക്ഷ്ണമേകശിലം ദേശം വൃക്ഷവീരുദ്വിവര്ജിതമ് । സുഖപാദപ്രചാ രഞ്ച നിമ്നോന്നതവിവര്ജിതമ് ।। ൩൮.

ആ ദേശം ഒരൊറ്റ കല്ലിൽ നിന്നുണ്ടായതുപോലെ മൃദുവും, മരങ്ങളോ കുറ്റിച്ചെടികളോ ഇല്ലാത്തതും, നടന്നു നടക്കാൻ അനായാസവും, താഴ്വാരങ്ങളോ കുന്നുകളോ ഇല്ലാത്തതുമാണ്.

മധ്യേ തു സരസസ്തസ്യ രമ്യാ തു സ്ഥലപദ്മിനീ। സഹസ്രപത്രൈര്വ്യാകോശൈഃ ഛത്രമാത്രൈരലങ്കൃതാ ।। ൩൮.

ആ തടാകത്തിന്റെ നടുവിൽ മനോഹരമായ ഒരു നിലംപത്മവനം ഉണ്ട്, ആയിരം ഇലകളുള്ള, കുടംപോലെയുള്ള വലിയ പൂക്കളാൽ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു.

പുണ്ഡരീകൈര്മഹാപദ്മൈ രുചിരൈര്ഗന്ധശാലിഭിഃ । ശതപത്രൈശ്ച വികചൈരുത്പലൈര്നീലപത്രകൈഃ ।। ൩൮.

അവിടെ വെള്ളിപത്മങ്ങളും, വലിയ ചുവന്ന പട്മങ്ങളും, മനോഹരവും സുഗന്ധമുള്ളതുമായ പൂക്കളും, നൂറ് ഇലകളുള്ള പൂർണ്ണവിരിഞ്ഞ ഉത്പലങ്ങളും നീല ഇലകളുള്ളതും കാണാം.

മദോത്കടൈര്മധുകരൈര്ഭ്രമരൈശ്ച മദോത്കടൈഃ। മൃദുഗദ്ഘദകണ്ഠാനാം കിന്നരാണാഞ്ച നിസ്വനൈഃ ।। ൩൮.

അവിടെ മദംപൊങ്ങുന്ന തേനീച്ചകളും വലിയ കറുത്ത തേനീച്ചകളും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു, മൃദുവും മധുരവുമായ സ്വരത്തിൽ കിന്നരന്മാരുടെ പാട്ടും മുഴങ്ങുന്നു.

ഉപഗീതപദ്മഖണ്ഡാഢ്യാ വിസ്തീര്ണാ സ്ഥലപദ്മിനീ। യക്ഷഗന്ധര്വചരിതാ സിദ്ധചാരണസേവിതാ ।। ൩൮.

വിരിഞ്ഞ പദ്മക്കളാൽ സമൃദ്ധമായ ആ വിശാലമായ നിലംപത്മവനം, യക്ഷന്മാരുടെയും ഗന്ധർവന്മാരുടെയും ഗാനങ്ങൾക്കു വിധേയമായതും, സിദ്ധന്മാരും ചാരണന്മാരും സേവിക്കുന്നതുമാണ്.

മധ്യേ തസ്യാശ്ച പദ്മിന്യാഃ പഞ്ചയോജനമണ്ഡലഃ। ന്യഗ്രോധോ വിപുലസ്കന്ധോ ഹ്യനേകാരോഹിമണ്ഡിതഃ ।। ൩൮.

ആ പദ്മവനത്തിന്റെ നടുവിൽ, അഞ്ചു യോജന വീതിയുള്ള വലിയ തണൽവിരിച്ച, വിശാലമായ തണ്ടുള്ള, അനേകം പേർ കയറി അലങ്കരിക്കുന്ന ഒരു ആൽമരം നിലകൊള്ളുന്നു.

തത്ര ചന്ദ്രപ്രഭഃ ശ്രീമാന് പൂര്ണചന്ദ്രനിഭാനന)। സഹസ്രവദനോ ദേവോ നീലവാസാഃ സുരാരിഹാ ।। ൩൮.

അവിടെ, പൂർണ്ണചന്ദ്രനുപോലെയുള്ള മുഖമുള്ള, ആയിരം തലകളുള്ള, നീലവസ്ത്രം ധരിച്ച, ദേവശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്ന, മഹത്വമുള്ള ചന്ദ്രപ്രഭൻ വസിക്കുന്നു.

പദ്മ മാല്യധരസ്ഥല്യാം മഹാഭാഗോഽപരാജിതഃ। ഇജ്യതേ യക്ഷഗന്ധര്വൈര്വിദ്യാധരഗണൈസ്തഥാ ।। ൩൮.

പത്മമാലകളാൽ അലങ്കരിച്ച ആ നിലത്താണ് മഹാഭാഗനും ജയിക്കാനാവാത്തവനും യക്ഷന്മാരാൽ, ഗന്ധർവന്മാരാൽ, വിദ്യാധരഗണങ്ങളാൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നത്.

തസ്മിന്നായതനേ സാക്ഷാദനാദിനിധനോ ഹരിഃ। പദ്മോപഹാരൌര്വിവിധൈ രിജ്യതേ സിദ്ധചാരണൈഃ ।। ൩൮.

അവിടത്തെ ആ ക്ഷേത്രത്തിൽ, ആദിയില്ലാത്തതും അന്തമില്ലാത്തതുമായ ഹരിയെ, സിദ്ധന്മാരും ചാരണന്മാരും വിവിധതരത്തിലുള്ള പദ്മങ്ങൾ അർപ്പിച്ച് നേരിട്ട് ആരാധിക്കുന്നു.

തദനന്തസദോ നാമ സര്വലോകേഷു വിശ്രുതമ്। പദ്മമാലാവലമ്ബാഭിര്മാലാഭിരുപശോഭിതമ് ।। ൩൮.

ആ സ്ഥലം എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും അനന്തസദം എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധമാണ്, പദ്മമാലകളാൽ നിരയായി അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

തഥാ സഹസ്രശിഖരകുമുദസ്യാന്തരേണ ച। പഞ്ചാശദ്യോജനായാമം ത്രിംശദ്യോജനവിസ്തരമ് । ഇഷുക്ഷേപോച്ചശിഖരം നാനാവിഹഗസേവിതമ് ।। ൩൮.

അതു പോലെ, ആയിരം കുന്തികളുള്ള കുമുദപർവതത്തിനിടയിൽ, അമ്പത് യോജന നീളവും മുപ്പത് യോജന വീതിയും ഉള്ള പ്രദേശം ഉണ്ട്, അമ്പ് എറിയുന്നത്ര ഉയരമുള്ള കുന്തികളും, വിവിധ പക്ഷികൾ വസിക്കുന്നതുമാണ്.

മഹാഗന്ധൈര്മഹാസ്വാദൈര്ഗജദേഹനിഭൈഃ ഫലൈഃ। മധുസ്രവൈര്മഹാവൃക്ഷൈരുപേതം തത് സമന്തതഃ ।। ൩൮.

ആ പ്രദേശം ചുറ്റും വലിയ മരങ്ങൾ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു, ആനയുടെ ശരീരത്തോളം വലിപ്പമുള്ള, മഹാസുഗന്ധവും രുചികരവുമായ പഴങ്ങൾ, തേൻ ചോർന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതുമാണ്.

തത്രാശ്രമം മഹാപുണ്യം ദേവര്ഷിഗണസേവിതമ്। ശുക്രസ്യ പ്രഥിതം തത്ര ഭാസ്വരം പുണ്യകര്മണഃ ।। ൩൮.

അവിടെ ദേവർഷിമാരും മറ്റും സേവിക്കുന്ന അത്യന്തം പുണ്യമായ ഒരു ആശ്രമം ഉണ്ട്. അതാണ് ഉജ്ജ്വലമായ പുണ്യകർമ്മങ്ങൾക്കായി പ്രശസ്തനായ ശുക്രന്റെ പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.

ശങ്കുകൂടസ്യ ശൈലസ്യ വൃഷഭസ്യാന്തരേണ ച। പരൂഷകസ്ഥലീ രമ്യാ ഹ്യനേകായതയോജനാ ।। ൩൮.

ശങ്കുകൂടപർവതത്തെയും വൃഷഭപർവതത്തെയും ഇടയിൽ അനേകം യോജനങ്ങൾ നീളുന്ന മനോഹരമായ പരൂഷകപാറയിടം വിരിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.