ഋഷഭാദ്ഭരതോ ജജ്ഞേ വീരഃ പുത്രശതാഗ്രജഃ। സോഽഭിഷിച്യാഥ ഭരതഃ പുത്രം പ്രാവ്രാജ്യമാസ്ഥിതഃ ।। ൩൩.
ഋഷഭനിൽ നിന്ന് വീരനായ, നൂറ് പുത്രന്മാരിൽ പ്രഥമനായ ഭാരതൻ ജനിച്ചു. രാജ്യം പുത്രനിൽ ഏല്പിച്ച് ഭാരതൻ വനവാസം സ്വീകരിച്ചു.
ഹിമാഹ്വം ദക്ഷിണം വര്ഷം ഭരതായ ന്യവേദയത്। തസ്മാത്തദ്ഭാരതം വര്ഷം തസ്യ നാമ്നാ വിദുര്ബുധാഃ ।। ൩൩.
ഹിമാഹ്വം എന്ന ദക്ഷിണ പ്രദേശം ഭാരതന് ഏല്പിച്ചു. അതുകൊണ്ടാണ് ആ പ്രദേശം ഭാരതന്റെ പേരിൽ ഭാരതം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്.
ഭരതസ്യാത്മജോ വിദ്വാന് സുമതിര്നാമ ധാര്മികഃ। ബഭൂവ തസ്മിംസ്തദ്രാജ്യം ഭരതഃ സംന്യയോജയത്। പുത്ര സംക്രാമിതശ്രീകോ വനം രാജാ വിവേശ സഃ ।। ൩൩.
ഭാരതന്റെ പുത്രൻ സുമതി എന്ന ധാർമ്മികനും വിദ്യാവാനുമായവൻ ആയിരുന്നു. രാജ്യം സുമതിക്ക് ഏല്പിച്ച ശേഷം, ഭാരതൻ തന്റെ ഐശ്വര്യം പുത്രനിൽ ഏൽപ്പിച്ച് വനത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.
തേജസസ്തു സുതശ്ചാപി പ്രജാപതിരമിത്രജിത്। തൈജസസ്യാത്മജോ വിദ്വാനിന്ദ്രദ്യുമ്ന ഇതി ശ്രുതഃ ।। ൩൩.
സുമതിയുടെ പുത്രൻ പ്രശസ്തനായ പ്രജാപതി അമിത്രജിത്. അമിത്രജിതിന്റെ പുത്രൻ ജ്ഞാനശാലിയായ ഇന്ദ്രദ്യുമ്നൻ.
പരമേഷ്ഠീ സുതശ്ചാഥ നിധനേ തസ്യ ശോഭനഃ । പ്രതീഹാരകുലേ തസ്യ നാമ്നാ ജജ്ഞേ തദന്വയാത്। പ്രതിഹര്ത്തേതി വിഖ്യാതോ ജജ്ഞേ തസ്യാപി ധീമതഃ ।। ൩൩.
ഇന്ദ്രദ്യുമ്നന്റെ പുത്രൻ പരമേഷ്ഠി. അവന്റെ മരണത്തിന് ശേഷം പ്രതിഹാരകുലത്തിൽ ശോഭനൻ ജനിച്ചു. ആ വംശത്തിൽ നിന്ന് ധീരനായ പ്രതിഹർത്താ ജനിച്ചു.
ഉന്നേതാ പ്രതിഹര്ത്തുസ്തു ഭുവസ്തസ്യ സുതഃ സ്മൃതഃ । ഉദ്ഗീഥസ്തസ്യ പുത്രോഽഭൂത്പ്രതാവിശ്ചാപി തത്സുതഃ ।। ൩൩.
പ്രതിഹർത്താവിന്റെ പുത്രൻ ഉന്നേതാവാണ്. ഉന്നേതാവിന്റെ പുത്രൻ ഉദ്ഗീതൻ. ഉദ്ഗീതന്റെ പുത്രൻ പ്രതാവി.
പ്രതാവേസ്തു വിഭുഃ പുത്രഃ പൃഥുസ്തസ്യ സുതോ മതഃ । പൃഥോശ്ചാപി സുതോ നക്തോ നക്തസ്യാപി ഗയഃ സ്മൃതഃ ।। ൩൩.
പ്രതാവിയുടെ പുത്രൻ വിഭു, വിഭുവിന്റെ പുത്രൻ പൃഥു. പൃഥുവിന്റെ പുത്രൻ നക്തൻ, നക്തന്റെ പുത്രൻ ഗയൻ.
ഗയസ്യ തു നരഃ പുത്രോ നരസ്യാപി സുതോ വിരാട്। വിരാട്സുതോ മഹാവീര്യോ ദീമാംസ്തസ്യ സുതോഽഭവത് ।। ൩൩.
ഗയന്റെ പുത്രൻ നരൻ, നരന്റെ പുത്രൻ വീരാട്. വീരാടിന്റെ പുത്രൻ മഹാവീര്യശാലിയായ ദീമാൻ.
ധീമതശ്ച മഹാന് പുത്രോ മഹതശ്ചാപി ഭൌവനഃ। ഭൌവനസ്യ സുതസ്ത്വഷ്ടാ അരിജസ്തസ്യ ചാത്മജഃ ।। ൩൩.
ധീമാനായവനും മഹത്തായ ഒരു മകനുണ്ടായി, ഭൗവനനും അതുപോലെ മഹാനായിരുന്നു. ഭൗവനന്റെ മകൻ ത്വഷ്ടാവായിരുന്നു, അവന്റെ മകൻ അരിജൻ.
അരിജസ്യ രജഃ പുത്രഃ ശതജിദ്രജസോ മതഃ। തസ്യ പുത്രശതം ത്വാസീദ്രാജാനഃ സര്വ ഏവ തേ ।। ൩൩.
അരിജന്റെ മകൻ രാജൻ ആയിരുന്നു, രാജന്റെ മകൻ ശതജിദ് എന്നു അറിയപ്പെടുന്നു. അവനു നൂറ് മക്കളുണ്ടായിരുന്നു, അവരൊക്കെയും രാജാക്കന്മാരായിരുന്നു.
വിശ്വജ്യോതിഃ പ്രധാനായൈസ്തൈരിമാ വര്ദ്ധിതാഃ പ്രജാഃ। തൈരിദം ഭാരതം വര്ഷം സപ്തഖണ്ഡം കൃതം പുരാ ।। ൩൩.
വിശ്വജ്യോതി മുതലായവരും പ്രധാനരായ മറ്റുള്ളവരും ഈ ജനങ്ങളെ വളർത്തി. അവരാൽ ഈ ഭാരതഭൂമി ഏഴു ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടു.
തേഷാം വംശപ്രകൂതൈസ്തു ഭുക്തേയം ഭാരതീ ധരാ। കൃതത്രേതാദിയുക്താനി യുഗാഖ്യാന്യേകസപ്തതിഃ ।। ൩൩.
അവരുടെ വംശജന്മാരുടെ മുഖേന ഈ ഭാരതഭൂമി അനുഭവിക്കപ്പെട്ടു. കൃതയുഗം, ത്രേതായുഗം മുതലായ എഴുപത്തൊന്ന് യുഗങ്ങൾ കഴിഞ്ഞു.
യേഽതീതാസ്തൈര്യുഗൈഃ സാര്ദ്ധം രാജാനസ്തേ തദന്വയാഃ। സ്വായമ്ഭുവേഽന്തരേ പൂര്വം ശതശോഽഥ സഹസ്രശഃ ।। ൩൩.
ആ യുഗങ്ങളോടൊപ്പം കഴിഞ്ഞുപോയ രാജാക്കന്മാരും അവരുടെ വംശജന്മാരും, മുമ്പത്തെ സ്വായംഭുവാന്തരത്തിൽ നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും ആയിരുന്നു.
ഏഷ സ്വായമ്ഭുവഃ സര്ഗോ യേനേദം പൂരിതം ജഗത്। ഋഷിഭിര്ദൈവതൈശ്ചാപി പിതൃഗന്ധര്വരാക്ഷസൈഃ ।। ൩൩.
ഇതാണ് സ്വായംഭുവ സൃഷ്ടി, ഇതിലൂടെ ലോകം നിറഞ്ഞു. അതിൽ ഋഷിമാർ, ദേവന്മാർ, പിതാക്കന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, രാക്ഷസന്മാർ എന്നിവരും ഉണ്ടായിരുന്നു.
യക്ഷഭൂതപിശാചൈശ്ച മനുഷ്യമൃഗപക്ഷിഭിഃ । തൈഷാം സൃഷ്ടിരിയം ലോകേ യുഗൈഃ സഹ വിവര്ത്തതേ ।। ൩൩.
യക്ഷന്മാർ, ഭൂതങ്ങൾ, പിശാചുകൾ, മനുഷ്യർ, മൃഗങ്ങൾ, പക്ഷികൾ എന്നിവയും ഉണ്ടായിരുന്നു. അവരുടെ സൃഷ്ടി ഈ ലോകത്ത് യുഗങ്ങളോടൊപ്പം മാറി മാറി നടക്കുന്നു.
ഏവം പ്രജാസന്നിവേശം ശ്രുത്വാ ച ഋഷിപുങ്ഗവഃ। പപ്രച്ഛ നിപുണഃ സൂതം പൃഥിവ്യായാമ വിസ്തരൌ ।। ൩൪.
ഇങ്ങനെ ജനങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം കേട്ടശേഷം, മഹാനായ ഋഷി സൂതനോടു ഭൂമിയുടെ ദൈർഘ്യവും വീതിയും കുറിച്ച് ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിച്ചു.
കതി ദ്വീപാഃ സമുദ്രാ വാ പര്വതാശ്ച കതി പ്രഭോഃ। കിയന്തി ചൈവ വര്ഷാണി തേഷു നദ്യശ്ച കാഃ സ്മൃതാഃ ।। ൩൪.
എത്ര ദ്വീപുകളും സമുദ്രങ്ങളും ഉണ്ട്, എത്ര പർവതങ്ങളുണ്ട്, മഹാപ്രഭോ? അവയിൽ എത്ര ദേശങ്ങൾ ഉണ്ട്, അവിടെയുള്ള നദികൾ ഏവയാണ്?
മഹാഭൂതപ്രമാണഞ്ച ലോകാ ലോകൌ തഥൈവ ച। പര്യായപാരിമാണ്യഞ്ച ഗതിശ്ചന്ദ്രാര്കയോസ്തഥാ। ഏതത് പ്രബ്രൂഹി നഃ സര്വം വിസ്തരേണ യഥാ തഥാ ।। ൩൪.
മഹാഭൂതങ്ങളുടെ അളവെത്ര, ലോകങ്ങളും ലോകാലോകവും എത്ര വലുതാണ്, അവയുടെ പരിമിതികൾ എത്ര, ചന്ദ്രനും സൂര്യനും എങ്ങനെയാണ് സഞ്ചരിക്കുന്നത് — ഇതൊക്കെയും വിശദമായി ഞങ്ങൾക്ക് പറയൂ.
അത ഊര്ദ്ധ്വം പ്രവക്ഷ്യാമി പൃഥിവ്യായാമവിസ്തരമ്। സങ്ഖ്യാശ്ചൈവ സമുദ്രാണാം ദ്വീപാനാഞ്ചൈവ വിസ്തരമ് ।। ൩൪.
ഇനി ഞാൻ ഭൂമിയുടെ വീതിയും, സമുദ്രങ്ങളുടെ എണ്ണവും, ദ്വീപുകളുടെ വിസ്തൃതിയും പറയും.
യാവന്തി ചൈവ വര്ഷാണി തേഷു നദ്യശ്ച യാഃ സ്മൃതാഃ। മഹാഭൂതപ്രമാണഞ്ച ലോകാലോകൌ തഥൈവ ച। പര്യായപാരിമാണ്യഞ്ച ഗതിശ്ചന്ദ്രാര്കയോസ്തഥാ ।। ൩൪.
അവിടെയുള്ള ദേശങ്ങൾ എത്ര, അവിടെയുള്ള നദികൾ ഏവ, മഹാഭൂതങ്ങളുടെ അളവ് എത്ര, ലോകവും ലോകാലോകവും എത്ര, അവയുടെ പരിമിതികൾ എത്ര, ചന്ദ്രനും സൂര്യനും എങ്ങനെയാണ് സഞ്ചരിക്കുന്നത് — ഇതൊക്കെയും പറയും.
ദ്വീപഭേദസഹസ്രാണി സപ്തസ്വന്തര്ഗതാനി വൈ। ന ശക്യന്തേ പ്രമാണേന വക്തും വര്ഷശതൈരപി ।। ൩൪.
ഏഴു ദ്വീപുകൾക്കുള്ളിലെ ആയിരക്കണക്കിന് വിഭജനങ്ങൾ നൂറാണ്ട് പറഞ്ഞാലും മുഴുവനായി വിവരിക്കാൻ കഴിയില്ല.
സപ്തദ്വീപന്തു വക്ഷ്യാമി ചന്ദ്രാദിത്യഗ്രഹൈഃ സഹ। യേഷാം മനുഷ്യാസ്തര്കേണ പ്രമാണാനി പ്രചക്ഷതേ ।। ൩൪.
ഞാൻ ഏഴു ദ്വീപുകളും, ചന്ദ്രനും സൂര്യനും ഗ്രഹങ്ങളുമൊക്കെയും വിവരിക്കും. മനുഷ്യർ തർക്കം ഉപയോഗിച്ച് അവയുടെ അളവ് കണക്കാക്കുന്നു.
അചിന്ത്യാഃ ഖലു യേ ഭാവാ ന താംസ്തര്കേണ ഭാവയേത്। പ്രകൃതിഭ്യഃ പരം യച്ച തന്നിത്യഞ്ച പ്രജക്ഷ്യതേ ।। ൩൪.
ചിന്തിക്കാൻ കഴിയാത്ത കാര്യങ്ങൾ തർക്കംകൊണ്ട് മനസ്സിലാക്കാൻ ശ്രമിക്കേണ്ടതല്ല. പ്രകൃതിക്ക് അതീതമായതും ശാശ്വതവുമായതും ഞാൻ വെളിപ്പെടുത്തും.
നവവര്ഷം പ്രവക്ഷ്യാമി ജമ്ബൂദ്വീപം യഥാ തഥാ । വിസ്തരാന്മണ്ഡലാച്ചൈവ യോജനൈസ്തന്നിബോധത ।। ൩൪.
ജംബൂദ്വീപിലെ ഒമ്പത് ദേശങ്ങൾ എങ്ങനെ എന്നതും അവയുടെ വിസ്തൃതിയും ചുറ്റളവും യോജനകളിൽ എത്രയാണെന്നതും ഞാൻ വിശദമായി പറയും; അതു ശ്രദ്ധിച്ചുകേൾക്കൂ.
ശതമേകം സഹസ്രാണാം യോജനാനാം പ്രമാണതഃ। നാനാജനപദാകീര്ണൈഃ പുരൈശ്ച വിവിധൈഃ ശുഭൈഃ ।। ൩൪.
അവയുടെ അളവ് ഒരു ലക്ഷം യോജനമാണ്. വിവിധ ജനപദങ്ങളും മനോഹരമായ നഗരങ്ങളും അവയെ അലങ്കരിക്കുന്നു.
സിദ്ധചാരണഗന്ധര്വപര്വതൈരുപശോഭിതമ്। സര്വധാതുനിബദ്ധൈശ്ച ശിലാജാലസമുദ്ഭവൈഃ । പര്വതപ്രഭവാഭിശ്ച നദീഭിഃ പര്വതൈസ്തഥാ ।। ൩൪.
സിദ്ധന്മാർ, ചാരണന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, പർവതങ്ങൾ എന്നിവകൊണ്ടും, എല്ലാ ധാതുക്കളാൽ നിർമ്മിതമായ കല്ലുകളും പർവതങ്ങളിൽ നിന്നു ഉദ്ഭവിക്കുന്ന നദികളും കൊണ്ടും അതു ഭംഗിയാർന്നതാണ്.
ജമ്ബൂദ്വീപഃ പൃഥുഃ ശ്രീമാന് സര്വ്വതഃ പരിവാരിതഃ। നവഭിശ്ചാവൃതഃ സര്വ്വൈര്ഭുവനൈര്ഭൂതഭാവനൈഃ। ലാവണേന സമുദ്രേണ സര്വ്വതഃ പരിവാരിതഃ ।। ൩൪.
ജംബൂദ്വീപം വിശാലവും ഭംഗിയുമുള്ളതും എല്ലാ ഭാഗത്തും ചുറ്റപ്പെട്ടതുമാണ്. അതിനെ ഒമ്പത് പ്രദേശങ്ങളും, എല്ലാ ജീവികളും വസിക്കുന്ന ലോകങ്ങളും ചുറ്റി നില്ക്കുന്നു. ഇതിന്റെ ചുറ്റും ഉപ്പു സമുദ്രം വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു.
ജമ്ബൂദ്വീപസ്യ വിസ്താരാത് സമേന തു സമന്തതഃ। ജമ്ബൂദ്വീപസ്യ വിസ്താരാത് സമേന തു സമന്തതഃ। പ്രാഗായതാഃ സുപര്വാണഃ ഷഡിമേ വര്ഷപര്വ്വതാഃ। അവഗാഢാ ഉഭയതഃ സമുദ്രൌ പൂര്വപശ്വിമൌ ।। ൩൪.
ജംബൂദ്വീപത്തിന്റെ വീതിയോടു തുല്യമായി, എല്ലാ ദിശകളിലുമായി, ആറു വലിയ പർവ്വതനിരകൾ കിഴക്കോട്ടു വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. അവ വിശാലവും ശക്തവുമാണ്. കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറും സമുദ്രത്തിൽ ആഴത്തിൽ മുങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
ഹിമപ്രായശ്ച ഹിമവാന് ഹേമകൂടശ്ച ഹേമവാന്। തരുണാദിത്യവര്ണാഭോ ഹൈരണ്യോ നിഷധഃ സ്മൃതഃ ।। ൩൪.
ഹിമവാൻ മിക്കവാറും ഹിമം നിറഞ്ഞതാണ്. ഹേമകൂടം പൊന്നുപോലെയാണ്. നിഷധം പൊന്നിന്റെ നിറത്തിൽ, ഉദയസൂര്യന്റെ പ്രകാശംപോലും തിളങ്ങുന്ന പർവ്വതമാണ്.
ചാതുര്വര്ണസ്തു സൌവര്ണോ മേരുശ്ചോച്യതമഃ സ്മൃതഃ। പ്ലുതാകൃതിപ്രമാണശ്ച ചതുരസ്രഃ സമുച്ഛ്രിതഃ ।। ൩൪.
മേരു എന്ന പർവ്വതം നാലു നിറങ്ങളിലുമുള്ളതും, പൊന്നുപോലും പ്രശസ്തവുമാണ്. അതിന്റെ രൂപം വലിയതും ചതുരാകൃതിയുമാണ്, ഉയരത്തിൽ വളരെ വലിയതുമാണ്.