വായുപുരാണമ്

ജീവഃ ഖല്വേഷ ജീവാനാം ജ്യോതിരേകം പ്രകാശതേ। ബാലക്രീഡനകൈര്ദ്ദേവഃ ക്രീഡതോ ശങ്കരഃ സ്വയമ് ।। ൨൪.

അവൻ ജീവന്മാരിൽ ജീവൻ, ഒരേ പ്രകാശം പ്രകാശിക്കുന്നവൻ. ബാല്യത്തിൽ കളിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ദൈവം തന്നെയാണ് ശങ്കരൻ.

പ്രധാനമവ്യയം ജ്യോതിരവ്യക്തം പ്രകൃതിസ്തമഃ। അസ്യ ചൈതാനി നാമാനി നിത്യം പ്രസവധര്മിണഃ। യഃ കഃ സ ഇതി ദുഃഖാര്ത്തൈര്മൃഗ്യതേ യതിഭിഃ ശിവഃ ।। ൨൪.

അക്ഷയമായ പ്രധാനത്വം, പ്രകാശം, അപ്രഖ്യാപിതം, ആദിപ്രകൃതി, അന്ധകാരം—ഇവയെല്ലാം സൃഷ്ടിയുടെ മൂലമായ അവന്റെ പേരുകളാണ്. 'അവൻ ആരാണ്?' എന്നറിയാൻ ദുഃഖഭാരിതരായ യതികൾ അന്വേഷിക്കുന്നവൻ ശിവനാണ്.

ഏഷ ബീജീ ഭവാന് ബീജമഹം യോനിഃ സനാതനഃ। ഏവമുക്രോഽഥ വിശ്വാത്മാ ബ്രഹ്മാ വിഷ്ണുമഭാഷത ।। ൨൪.

'അവൻ വിത്ത്, ഞാൻ വിത്ത്, നീ ശാശ്വതമായ യോനി.' ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, സർവ്വഭൂതങ്ങളുടെ ആത്മാവായ ബ്രഹ്മാവ് വിഷ്ണുവിനോട് പറഞ്ഞു.

ഭവാന്യോനിരഹം ബീജം കഥം ബീജീ മഹേശ്വരഃ । ഏതന്മേ സൂക്ഷ്മമവ്യക്തം സംശയം ഛേത്തുമര്ഹസി ।। ൨൪.

'നീ യോനി, ഞാൻ വിത്ത്—പക്ഷേ മഹേശ്വരൻ എങ്ങനെ വിത്ത് വഹിക്കുന്നവനാകും? ഈ സൂക്ഷ്മമായ, അപ്രഖ്യാപമായ സംശയം നീ എനിക്ക് അകറ്റണം.'

ജ്ഞാത്വാ ചൈവം സമുത്പത്തിം ബ്രഹ്മണാ ലോകതന്ത്രിണാ। ഇദം പരമസാദൃശ്യം പ്രശ്രമഭ്യവദദ്ധരിഃ ।। ൨൪.

ഇങ്ങനെ ബ്രഹ്മാവായ സൃഷ്ടികർത്താവിൽ നിന്നുള്ള ഉത്ഭവം മനസ്സിലാക്കി, ഹരിഃ വലിയ പരിശ്രമത്തോടെ ഈ പരമമായ സാമ്യം പ്രഖ്യാപിച്ചു.

അസ്മാന്മഹത്തരം ഗുഹ്യം ഭൂതമവ്യന്ന വിദ്യതേ। മഹതഃ പരമം ധാമ ശിവമധ്യാത്മിനാം പദമ് ।। ൨൪.

നമ്മെക്കാൾ വലിയ രഹസ്യവും ജീവിയും ഇല്ല; മഹാന്മാരുടെ പരമാവധി വാസസ്ഥലവും, ആത്മനിഷ്ഠരായവരുടെ ശിവസ്വരൂപമായ സ്ഥിതിയും അതാണ്.

ദ്വൈധീഭാവേന ചാത്മാനം പ്രവിഷ്ടസ്തു വ്യവസ്ഥിതഃ। നിഷ്കലഃ സൂക്ഷ്മമവ്യക്തഃ സകലശ്ച മഹേശ്വരഃ ।। ൨൪.

ആത്മാവ് ഇരട്ടരൂപത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് നിലകൊള്ളുന്നു; ഒരു ഭാഗത്ത് അക്ഷരവും സൂക്ഷ്മവും ദൃശ്യരഹിതവുമായത്, മറ്റേ ഭാഗത്ത് എല്ലാ രൂപങ്ങളും ഉള്ള മഹാദേവനായി.

അസ്യ മായാവിധിജ്ഞസ്യ അഗമ്യഗഹനസ്യ ച। പുരാ ലിങ്ഗം ഭവദ്ബീജം പ്രഥമം ത്വാദിസര്ഗികമ് ।। ൨൪.

മായയുടെ പ്രവർത്തനം അറിയുന്ന, comprehension ചെയ്യാൻ കഴിയാത്ത ആ മഹാന്റെ ആദ്യത്തെ ചിഹ്നം, സൃഷ്ടിയുടെ തുടക്കത്തിൽ ഉദിച്ച ഭവനത്തിന്റെ വിത്തായിരുന്നു.

മയി യോനൌ സമായുക്തം തദ്ബീജം കാലപര്യയാത്‌। ഹിരണ്മയമപാരന്തദ്യോന്യാമണ്ഡമജായത ।। ൨൪.

ആ വിത്ത് എന്റെ ഗർഭത്തിൽ ചേർന്ന്, സമയക്രമത്തിൽ, അതിരില്ലാത്ത ഗർഭത്തിൽ സ്വർണ്ണമയമായ അണ്ഡമായി മാറി.

ശതാനി ദശവര്ഷാണാമണ്ഡഞ്ചാപ്സു പ്രതിഷ്ഠിതമ്। അന്തേ വര്ഷസഹസ്രസ്യ വായുനാ തദ്ദ്വിധാ കൃതമ് ।। ൨൪.

പതിനൂറ് വർഷങ്ങൾക്കാലം ആ അണ്ട് വെള്ളത്തിൽ വിശ്രമിച്ചു; ആയിരം വർഷം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, വായു അതിനെ രണ്ടായി വിഭജിച്ചു.

കപാലമേകം ദ്യൌര്ജജ്ഞേ കപാലമപരം ക്ഷിതിഃ। ഉല്വന്തസ്യ മഹോത്സേധം യോഽസൌ കനകപര്വതഃ ।। ൨൪.

ഒരു അണ്ടിന്റെ പുറം ആകാശമായി, മറ്റേ പുറം ഭൂമിയായി; അതിനിടയിൽ വലിയ സ്വർണ്ണപർവ്വതം ഉയർന്നു.

തതസ്തസ്മാത് പ്രബുദ്ധാത്മാ ദേവോ ദേവവരഃ പ്രഭുഃ । ഹിരണ്യഗര്ഭോ ഭഗവാനഹം ജജ്ഞേ ചതുര്ഭുജഃ ।। ൨൪.

അതിനുശേഷം, അവിടെ നിന്നു ജാഗരൂകമായ ആത്മാവായ ദേവൻ, നാലു കൈകളോടുകൂടിയ ഹിരണ്യഗർഭൻ എന്ന ഭഗവാൻ ജനിച്ചു.

തതോ വര്ഷസഹസ്രാന്തേ വായുനാ തദ്ദ്വിധാകൃതമ്। അതാരാര്കേന്ദുനക്ഷത്രം ശൂന്യം ലോകമവേക്ഷ്യ ച। കോഽയമത്രേ ത്യഭിധ്യാതേ കുമാരാസ്തേഽഭവംസ്തദാ ।। ൨൪.

മറ്റൊരു ആയിരം വർഷം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ വായു വീണ്ടും അതിനെ രണ്ടായി വിഭജിച്ചു; നക്ഷത്രങ്ങളോ സൂര്യനോ ചന്ദ്രനോ ഇല്ലാത്ത ശൂന്യമായ ലോകം കണ്ടപ്പോൾ, 'ഇവിടെ ആരാണ്?' എന്ന് ഞാൻ വിചാരിച്ചു; അപ്പോൾ തന്നെ നിങ്ങൾ കുമാരന്മാരായി ജനിച്ചു.

പ്രിയദര്ശനാസ്സുതനവോ യേഽതീതാഃ പൂര്വജാസ്തവ। ഭൂയോ വര്ഷസഹസ്രാന്തേ തത ഏവാത്മജാസ്തവ। ഭുവനാനലസങ്കാശാഃ പഝപത്രായതേക്ഷണാഃ ।। ൨൪.

നിന്റെ മുമ്പ് ജനിച്ച മനോഹരരൂപമുള്ള പുത്രന്മാർ, മറ്റൊരു ആയിരം വർഷം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ വീണ്ടും ജനിച്ചു; അവർ ലോകാഗ്നിപോലെ പ്രകാശിച്ച കണ്ണുകൾ പടർന്നു കനകത്തുല്യമായവർ ആയിരുന്നു.

ശ്രീമാന് സനത്കുമാരസ്തു ഋഭുശ്ചൈവോര്ദ്ധ്വരേതസൌ । സനാതനശ്ച സനകസ്തഥൈവ ച സനന്ദനഃ। ഉത്പന്നാഃ സമകാലം തേ ബുദ്ധയാഽതീന്ദ്രിയദര്ശനാഃ ।। ൨൪.

ശ്രീമാനായ സനത്കുമാരനും ഋഭുവും ഉർദ്ധ്വരേതസായും, സനാതനനും സനകനും സനന്ദനനും ഒരേ സമയത്ത് ജനിച്ചു; അവർക്ക് അതീവ ബുദ്ധിയും ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കപ്പുറമുള്ള ദർശനവും ഉണ്ടായിരുന്നു.

ഉത്പന്നാഃ പ്രതിഘാത്മാനോ ജഗദുശ്ച തദൈവ ഹി। നാരപ്സ്യന്തേ ച കര്മാണി താപത്രയവിവര്ജിതാഃ ।। ൨൪.

അവർ പ്രകാശരൂപികളായി ജനിച്ചു; ലോകവും അപ്പോൾ തന്നെ ഉദിച്ചു; അവർ പ്രവർത്തികളിൽ ഏർപ്പെടുന്നില്ല, താപത്രയങ്ങളില്ലാത്തവരാണ്.

അസ്യ സൌമ്യം ബഹുക്ലേശം ജരാശോകസമന്വിതമ്। ജീവിതം മരണം ചൈവ സംഭവഞ്ച പുനഃ പുനഃ ।। ൨൪.

ഈ ജീവിതം അനേകം കഷ്ടങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞതാണ്; വയസ്സും ദുഃഖവും കൂടെ, ജീവനും മരണവും പുനർജനനവും വീണ്ടും വീണ്ടും നടക്കുന്നു.

സ്വപ്രഭൂതം പുനഃ സ്വര്ഗേ ദുഃഖാനി നരകാംസ്തഥാ। വിദിത്വാ ചാഗമം സര്വമവശ്യം ഭവിതവ്യതാമ് ।। ൨൪.

സ്വർഗത്തിലെ അനേകം ദുഃഖങ്ങളും നരകത്തിലെ കഷ്ടങ്ങളും അറിയുമ്പോൾ, എല്ലാ വരവുകളും അനിവാര്യമാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കി, വിധിക്ക് കീഴടങ്ങണം.

ഋഭും സനത്കുമാരഞ്ച ദൃഷ്ട്വാ തവ വശേ സ്ഥിതൌ। ത്രയസ്തു ത്രീന് ഗുണാന് ഹിത്വാ ആത്മജാഃ സനകാദയഃ। വൈവര്ത്തേന തു ജ്ഞാനേന നിവൃത്താസ്തേ മഹൌജസഃ ।। ൨൪.

താങ്കളുടെ നിയന്ത്രണത്തിൽ ഋഭുവിനെയും സനത്കുമാരനെയും കണ്ടപ്പോൾ, സനകനും മറ്റു മൂന്നു പുത്രന്മാരും ഗുണങ്ങളെ ഉപേക്ഷിച്ച്, വൈവർത്ത്യജ്ഞാനത്താൽ വിരക്തരായി മഹാശക്തരായി.

തതസ്തേഷ്വപവൃത്തേഷു സനകാദിഷു വൈ ത്രിഷു। ഭവിഷ്യസി വിമൂഢസ്തു മായയാ ശങ്കരസ്യ തു ।। ൨൪.

അവരുടെ മൂന്നു പേരും, സനകനും മറ്റുള്ളവരും, വിരമിച്ചപ്പോൾ, നീ ശങ്കരന്റെ മായയാൽ മോഹിതനാകും.

ഏവം കല്പേ തു വൈകല്പേ സംജ്ഞാ നസ്യതി തേഽനഘ। കല്പശേഷാണി ഭൂതാനി സൂക്ഷ്മാണി പാര്ഥിവാനി ച ।। ൨൪.

ഇങ്ങനെ ഒരു കല്പം അവസാനിക്കുമ്പോൾ, ലയത്തിൽ, നിന്റെ തിരിച്ചറിയൽ ഇല്ലാതാകും; ശേഷിക്കുന്ന സൂക്ഷ്മജീവികളും ഭൂമിയിലെ ജീവികളും നിലനിൽക്കും.

സാ ചൈഷാ ഹ്യൈശ്വരീ മായാ ജഗതഃ സമുദാഹൃതാ। സ ഏഷ പര്വതോ മേരു ര്ദേവലോക ഉദാഹൃതഃ ।। ൨൪.

ഇതാണ് ഈ ലോകത്തിന്റെ ഉത്ഭവമായി പ്രഖ്യാപിച്ച ദൈവീയമായ മായ; ഈ പർവ്വതം തന്നെയാണ് ദേവലോകമായി അറിയപ്പെടുന്ന മേരു.

തവൈവേദം ഹി മാഹാത്മ്യം ദൃഷ്ട്വാ ചാത്മാനമാത്മനാ । ജ്ഞാത്വാ ചേശ്വരസദ്ഭാവം ജ്ഞാത്വാ മാമമ്ബുജേക്ഷണമ് ।। ൨൪.

ഇതാണ് നിന്റെ മഹത്വം; ആത്മാവിനെ ആത്മാവിലൂടെ കണ്ടു, ഈശ്വരന്റെ സാന്നിധ്യം അറിഞ്ഞു, കമലനയനനായ എന്നെയും തിരിച്ചറിഞ്ഞു.

മഹാദേവം മഹായോഗം ഭൂതാനാം വരദം പ്രഭുമ്। പ്രണവാത്മാനമാസാദ്യ നമസ്കൃത്യാ ജഗദ്ഗുരുമ്। ത്വാഞ്ച മാഞ്ചൈവ സംക്രുദ്ധോ നിഃശ്വാസാന്നിര്ദ്ദഹേദയമ് ।। ൨൪.

മഹാദേവനെയും മഹായോഗിയെയും, എല്ലാ ജീവികൾക്കും അനുഗ്രഹം നൽകുന്ന പ്രഭുവിനെയും, പ്രണവത്തിന്റെ സ്വരൂപനായ ലോകഗുരുവിനെയും വന്ദിച്ച് സമീപിച്ചാൽ, അവൻ കോപത്തോടെ ശ്വാസം കൊണ്ട് നിന്നെയും എന്നെയും നശിപ്പിക്കാൻ കഴിയും.

ഏവം ജ്ഞാത്വാ മഹായോഗം അഭ്യുത്തിഷ്ഠന് മഹാബലഃ। അഹം ത്വാമഗ്രതഃ കൃത്വാ സ്തോഷ്യേഽഹമനലപ്രഭമ് ।। ൨൪.

ഇങ്ങനെ മഹായോഗിയെ മനസ്സിലാക്കി, മഹാബലൻ എഴുന്നേറ്റു; നിന്നെ എന്റെ മുന്നിൽ വെച്ച്, അഗ്നിപോലുള്ള പ്രകാശമുള്ളവനെ ഞാൻ സ്തുതിക്കും.

ബ്രഹ്മാണമഗ്രതഃ കൃത്വാ തതഃ സ ഗരുഡധ്വജഃ। അതീതൈശ്ച ഭവിഷ്യൈശ്ച വര്ത്തമാനൈസ്തഥൈവ ച। നാമഭിശ്ഛാന്ദസൈശ്ചൈവ ഇദം സ്തോത്രമുദീരയത് ।। ൨൪.

ബ്രഹ്മാവിനെ മുന്നിൽ വെച്ച്, അതിനുശേഷം ഗരുഡധ്വജനായവൻ, കഴിഞ്ഞതും വരാനിരിക്കുന്നതുമായ കാലങ്ങളിലെ നാമങ്ങൾ കൊണ്ടും വേദമന്ത്രങ്ങളാലും ഈ സ്തോത്രം പാരായണം ചെയ്തു.

നമസ്തുഭ്യം ഭഗവതേ സുവ്രതേഽനന്തതേജസേ। നമഃ ക്ഷേത്രാധിപതയേ ബീജിനേ ശൂലിനേ നമഃ ।। ൨൪.

നoble വ്രതമുള്ളവനായ അനന്തപ്രഭയുള്ള ഭഗവാനെ വന്ദനം. നിലം ഭരിക്കുന്നവനെയും, വിത്തിന്റെ ഉടമയെയും, കുന്തം കൈവശമുള്ളവനെയും ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.

അമേഢ്രായോര്ദ്ധ്വമേഢ്രായ നമോ വൈകുണ്ഠരേതസേ । നമോ ജ്യേഷ്ഠായ ശ്രേഷ്ഠായ അപൂര്വപ്രഥമായ ച ।। ൨൪.

ലിംഗമില്ലാത്തവനെയും ഉയർന്ന ലിംഗമുള്ളവനെയും, വൈകുണ്ഠത്തിന്റെ വിത്തായവനെയും വന്ദനം. മൂത്തവനെയും ശ്രേഷ്ഠനെയും, ആദ്യമായതും അപൂർവമായതുമായവനെയും ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.

നമോ ഹവ്യായ പൂജ്യായ സദ്യോ ജാതായ വൈ നമഃ । ഗഹ്വരായ ധനേശായ ഹൈമചീരാമ്ബരായ ച ।। ൨൪.

ഹവ്യസ്വരൂപനായവനെയും, ആരാധ്യനെയും, ഉടൻ ജനിച്ചവനെയും ഞാൻ വന്ദിക്കുന്നു. ഗുഹയിൽ വസിക്കുന്നവനെയും, ധനത്തിന്റെ ഉടമയെയും, പൊന്നുകൊണ്ടുള്ള വസ്ത്രം ധരിച്ചവനെയും വന്ദനം.