വായുപുരാണമ്

തസ്യൈവം ക്രീഡമാനസ്യ സമീപം ദേവമീഢുഷഃ। ഹേമബ്രഹ്മാണ്ഡജോ ബ്രഹ്മാ രുക്മവര്ണോഹ്യതീന്ദ്രിയഃ। ചതുര്മുഖോ വിശാലാക്ഷഃ സമാഗമ്യ യദൃച്ഛയാ ।। ൨൪.

അങ്ങനെ ക്രീഡിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ആ ദൈവത്തിന്റെ അടുത്ത്, സ്വർണ്ണബീജത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ച, സ്വർണ്ണവർണ്ണവും ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കപ്പുറമുള്ളതുമായ, നാലുമുഖവും വിശാലനേത്രവുമുള്ള ബ്രഹ്മാവ്, തന്റെ ഇച്ഛയാൽ അവിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.

ശ്രിയാ യുക്തേന നവ്യേന സുപ്രഭേണ സുഗന്ധിനാ। തം ക്രീഡമാനം പഝേന ദൃഷ്ട്വാ ബ്രഹ്മാ തു ഭേജിവാന് ।। ൨൪.

പുതിയതും ഭംഗിയുള്ളതും സുഗന്ധമുള്ളതുമായ ആഭരണങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട് കളിക്കുന്നവനെ കണ്ടു ബ്രഹ്മാവ് സമീപിച്ചു.

സ വിസ്മയമഥാഗമ്യ ശസ്യ സംപൂര്ണയാ ഗിരാ। പ്രോവാച കോ ഭവാന് ശേതേ ആക്ഷിതോ മ്ധ്യമമ്ഭസാമ് ।। ൨൪.

ആശ്ചര്യത്തോടെ അവിടെ എത്തി, മുഴുവൻ ശബ്ദത്തിൽ ബ്രഹ്മാവ് ചോദിച്ചു: 'നീ ആരാണ്, ഈ ജലസമൂഹത്തിനിടയിൽ സംരക്ഷണമില്ലാതെ കിടക്കുന്നത്?''

അഥ തസ്യാച്യുതഃ ശ്രുത്വാ ബ്രഹ്മണസ്തു ശുഭം വചഃ। ഉദതിഷ്ഠത പര്യ്യങ്കാദ്വിസ്മയോത്ഫുല്ലലോചനഃ ।। ൨൪.

ബ്രഹ്മാവിന്റെ ശുഭമായ വാക്കുകൾ കേട്ട അച്യുതൻ, അത്ഭുതം നിറഞ്ഞ കണ്ണുകളോടെ തന്റെ പന്തിയിൽ നിന്ന് എഴുന്നേറ്റു.

പ്രത്യുവാചോത്തരം ചൈവ ക്രിയതേ യച്ച കിഞ്ചന। ദ്യൌരന്തരിക്ഷം ഭൂതഞ്ച പരം പദമഹം പ്രഭുഃ ।। ൨൪.

അവൻ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'ആകാശത്തോ, അന്തരീക്ഷത്തോ, ഭൂമിയിലോ നടക്കുന്നതെല്ലാം, അതിന്റെ മേൽ ഞാൻ പരമാധിപതിയാണ്.'

തമേവമുക്ത്വാ ഭഗവാന് വിഷ്ണുഃ പുനരഥാവ്രവീത് । കസ്ത്വം ഖലു സമായാതഃ സമീപം ഭഗവാന് കുതഃ । കുതസ്വ ഭൂയോ ഗന്തവ്യം കുത്ര വാ തേ പ്രതിശ്രയഃ ।। ൨൪.

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം, ഭാഗവാൻ വിഷ്ണു വീണ്ടും ചോദിച്ചു: 'ഭഗവനേ, നീ ആരാണ്, എവിടെ നിന്നാണ് ഇവിടെ വന്നത്? ഇനി എവിടേക്കാണ് പോകേണ്ടത്? നിന്റെ ആശ്രയം എവിടെയാണ്?'

കോ ഭവാന് വിശ്വമൂര്തിസ്ത്വം കര്ത്തവ്യം കിഞ്ച തേ മയാ। ഏവം ബ്രുവാണ വൈകുണ്ഠം പ്രത്യുവാച പിതാമഹഃ ।। ൨൪.

'വിശ്വരൂപനായ നീ ആരാണ്? ഞാൻ നിനക്ക് എന്ത് ചെയ്യണം?' ഇങ്ങനെ ചോദിച്ച വൈകുണ്ഠനോട് പിതാമഹൻ ഉത്തരം പറഞ്ഞു.

യഥാ ഭവാംസ്തഥാ ചാഹമാദികര്ത്ത പ്രജാപതിഃ। നാരായണസമാഖ്യാതഃ സര്വ്വം വൈ മയി തിഷ്ഠതി ।। ൨൪.

'നീ എങ്ങനെയാണോ, ഞാനും അങ്ങനെയാണ് — ആദികർത്താവും പ്രജാപതിയും നാരായണനെന്നറിയപ്പെടുന്നതും ഞാൻ തന്നെയാണ്. എല്ലാം എന്നിൽ നിലകൊള്ളുന്നു.'

സവിസ്മയം പരം ശ്രുത്വാ ബ്രഹ്മണാ ലോകകര്തൃണാ। സോഽനുജ്ഞാതോ ഭഗവതാ വൈകുണ്ഠോ വിശ്വസമ്ഭവഃ ।। ൨൪.

ലോകങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാവായ ബ്രഹ്മാവിന്റെ ഈ പരമവാക്യം കേട്ട്, വിശ്വസംബവമായ വൈകുണ്ഠന് ഭാഗവാൻ അനുമതി നൽകി.

കൌതൂഹലാന്മഹായോഗീ പ്രവിഷ്ടോ ബ്രഹ്മണോ മുഖമ്। ഇമാനഷ്ടാദശദ്വീപാന് സസമുദ്രാന് സപര്വ്വതാന്। പ്രവിശ്യ സ മഹാതേജാശ്ചാതുര്വര്ണ്യസമാകുലാന്। ബ്രഹ്മാദിസ്തമ്ബപര്യ്യന്താന് സപ്തലോകാന് സനാതനാന് ।। ൨൪.

കൗതുകത്താൽ മഹായോഗി ബ്രഹ്മാവിന്റെ വായിലൂടെ കടന്നു, സമുദ്രങ്ങളോടും പർവ്വതങ്ങളോടും കൂടിയ പതിനെട്ടു ദ്വീപുകളും, നാലു വർണ്ണങ്ങൾ നിറഞ്ഞവയും, ബ്രഹ്മാവിൽ നിന്ന് സ്തംഭം വരെ ഉള്ള ഏഴു ശാശ്വത ലോകങ്ങളും കണ്ടു.

ബ്രഹ്മണസ്തൂദരേ ദൃഷ്ട്വാ സര്വ്വാന് വിഷ്ണുര്മഹായശാഃ। അഹോഽസ്യ തപസോ വീര്യ്യം പുനഃ പുനരഭാഷത ।। ൨൪.

ബ്രഹ്മാവിന്റെ വയറ്റിനുള്ളിൽ മഹാശ്രീയുള്ള വിഷ്ണു എല്ലാം കണ്ടു, വീണ്ടും വീണ്ടും 'അവന്റെ തപസ്സിന്റെ ശക്തി എത്ര വലിയതാണ്!' എന്ന് പറഞ്ഞു.

പര്യ്യടന് വിവിധാന് ലോകാന് വിഷ്ണുര്നാനാവിധാശ്രമാന്। തതോ വര്ഷസഹസ്രാന്തേ നാന്തം ഹി ദദൃശേ തദാ ।। ൨൪.

വിഷ്ണു വിവിധ ലോകങ്ങളിലും പലവിധ ആശ്രമങ്ങളിലും സഞ്ചരിച്ചു, ആയിരം വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞിട്ടും അതിന് ഒരു അവസാനം കണ്ടില്ല.

തദാഽസ്യ വക്രാന്നിഷ്ക്രമ്യ പന്നഗേന്ദ്രാരികേതനഃ। അജാതശത്രുര്ഭഗവാന് പിതാമഹമഥാബ്രവീത് ।। ൨൪.

അപ്പോൾ, വളഞ്ഞ വായിൽ നിന്ന് പുറത്തു വന്ന്, പന്നഗേന്ദ്രന്റെ വാസസ്ഥലമായ, ശത്രുവില്ലാത്ത ഭാഗവാൻ പിതാമഹനോട് പറഞ്ഞു.

ഭഗവന് ആദി മധ്യഞ്ച അന്തം കാലദിശോര്ന ച। നാഹമന്തം പ്രപശ്യാമി ഹ്യുദരസ്യ തവാനഘ ।। ൨൪.

'ഭഗവനേ, കാലത്തിന്റെ ദിശകളുടെ ആദിയും മധ്യവും അന്തവും ഞാൻ കാണുന്നില്ല — നിന്റെ വയറ്റിന്റെ അവസാനം പോലും, പാപരഹിതനേ.'

ഏവമുക്ത്വാബ്രവീദ്ഭൂയഃ പിതാമഹമിദം ഹരിഃ। ഭവാനപ്യേവമേവാദ്യ ഹ്യുദരം മമ ശാശ്വതമ്। പ്രവിശ്യ ലോകാന് പശ്യൈതാനനൌപമ്യാന് ദ്വിജോത്തമ ।। ൨൪.

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ഹരി വീണ്ടും പിതാമഹനോട് പറഞ്ഞു: 'നീയും അങ്ങനെ തന്നെ, എന്റെ ശാശ്വതമായ വയറ്റിനുള്ളിൽ കടന്നു, ഈ അപരിമിതമായ ലോകങ്ങൾ കാണൂ, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനേ.'

മനഃപ്രഹ്ലാദനീം വാണീം ശ്രുത്വാ തസ്യാഭിനന്ദ്യ ച। ശ്രീപതേരുദരം ഭൂയഃ പ്രവിവേശ പിതാമഹഃ ।। ൨൪.

ആ മനസ്സിനെ ആനന്ദിപ്പിക്കുന്ന വാക്കുകൾ കേട്ട്, അതിനെ ആദരിച്ച്, പിതാമഹൻ വീണ്ടും ശ്രീപതിയുടെ വയറ്റിനുള്ളിൽ കടന്നു.

താനേവ ലോകാന് ഗര്ഭസ്ഥഃ പശ്യന് സോഽചിന്ത്യവിക്രമഃ। പര്യടിത്വാദിദേവസ്യ ദദര്ശാന്തം ന വൈ ഹരേഃ ।। ൨൪.

ഗർഭത്തിൽ പാർത്തു, ആ ലോകങ്ങൾ കണ്ടു, അത്ഭുതശക്തിയുള്ളവൻ സഞ്ചരിച്ചു, പക്ഷേ ഹരിയുടെ അവസാനം കണ്ടില്ല.

ജ്ഞാത്വാഗമന്തസ്യ പിതാമഹസ്യ ദ്വാരാണി സര്വാണി പിധായ വിഷ്ണുഃ। വിഭുര്മനഃ കര്ത്തുമിയേഷ ചാശു സുഖം പ്രസുപ്തോഽസ്മി മഹാജലൌഘേ ।। ൨൪.

പിതാമഹൻ പുറത്തുവരാൻ കഴിയാതെ ഇരിക്കുന്നു എന്ന് അറിഞ്ഞ്, വിഷ്ണു എല്ലാ വാതിലുകളും അടച്ചു, മനസ്സിനെ ഏകാഗ്രമാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, മഹാപ്രളയജലത്തിൽ സുഖമായി ഉറങ്ങി.

തതോ ദ്വാരാണി സര്വാണി പിഹിതാന്യുപലക്ഷ്യതേ। സൂക്ഷ്മം കൃത്വാത്മനോ രൂപം നാഭ്യാം ദ്വാരമവിന്ദത ।। ൨൪.

അപ്പോൾ, എല്ലാ വാതിലുകളും അടച്ചിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു, തന്റെ രൂപം സൂക്ഷ്മമാക്കി, നാഭിയിൽ ഒരു വാതിൽ കണ്ടെത്തി.

പഝസൂത്രാനുമാര്ഗേണ ഹ്യനുഗമ്യ പിതാമഹഃ। ഉജ്ജഹാരാത്മനോ രൂപം പുഷ്കരാച്ചതുരാനനഃ। വിരരാജാരവിന്ദസ്ഥഃ പഝഗര്ഭസമദ്യുതിഃ ।। ൨൪.

താമരയുടെ തണ്ടിലൂടെ പിതാമഹൻ തന്റെ രൂപം തിരഞ്ഞെടുത്തു, നാലുമുഖനായ ബ്രഹ്മാവ് താനേ താമരയിൽ നിന്ന് ഉയിർത്തെഴുന്നേറ്റു. താമരയുടെ നടുവിൽ ഇരുന്ന്, താമരക്കൊന്നിന്റെ പ്രകാശംപോലെ ദീപ്തിയായി അദ്ദേഹം തിളങ്ങി.

ഏതസ്മിന്നന്തരേ താഭ്യാമേകൈകസ്യ തു കാര്ത്സ്ന്യതഃ। പ്രവര്ത്തമാനേ സംഹര്ഷേ മധ്യേ തസ്യാര്ണവസ്യ തു ।। ൨൪.

അപ്പോൾ, ഇരുവരും ആനന്ദത്തിൽ മുഴുകിയിരിക്കുമ്പോൾ, ആ സമുദ്രത്തിന്റെ നടുവിൽ—

തതോ ഹ്യപരിമേയാത്മാ ഭൂതാനാം പ്രഭുരീശ്വരഃ। ശൂലപാണിര്മഹാദേവോ ഹൈമചീരാമ്ബരച്ഛദഃ। ആഗച്ഛദ് യത്ര സോഽനന്തോ നാഗഭോഗപതിര്ഹരിഃ ।। ൨൪.

അതിനുശേഷം, അളവുകിട്ടാത്ത ആത്മാവായ, സകലഭൂതങ്ങളുടെ അധിപനായ, ത്രിശൂലധാരിയായ മഹാദേവൻ, പൊന്നുരുക്കിയ വസ്ത്രം ധരിച്ച്, അനന്തൻ എന്ന പാമ്പുകളുടെ രാജാവും ഹരിയും ഉണ്ടായിരുന്ന സ്ഥലത്ത് എത്തി.

ശീഘ്രം വിക്രമതസ്തസ്യ പദ്ഭ്യാമത്യന്തപീഡിതാഃ। ഉദ്ധൂതാസ്തൂര്ണമാകാശേ പൃഥുലാസ്തോയബിന്ദവഃ। അത്യുഷ്ണാശ്ചാതിശീതാശ്ച വായുസ്തത്ര വവൌ ഭൃശമ് ।। ൨൪.

അവൻ വേഗത്തിൽ നടന്നു പോകുമ്പോൾ, അവന്റെ കാലുകൾ കൊണ്ടു വലിയ ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടായി; കട്ടിയുള്ള വെള്ളത്തുള്ളികൾ വേഗത്തിൽ ആകാശത്തേക്ക് പറന്നു; അത്യന്തം ചൂടും അത്യന്തം തണുപ്പും ഉള്ള കാറ്റ് അവിടെ ശക്തമായി വീശി.

തദ്ദൃഷ്ട്വാ മഹദാശ്ചര്യം ബ്രഹ്മാ വിഷ്ണുമഭാഷത। അബ്ബിന്ദവോ ഹി സ്ഥൂലോഷ്ണാഃ കമ്പതേ ചാമ്ബുജം ഭൃശമ്। ഏതം മേ സംശയം ബ്രൂഹി കിഞ്ചാന്യത് ത്വഞ്ചികീര്ഷസി ।। ൨൪.

ആ വലിയ അത്ഭുതം കണ്ട ബ്രഹ്മാവ് വിഷ്ണുവിനോട് പറഞ്ഞു: 'വെള്ളത്തുള്ളികൾ വലുതും ചൂടും ആണ്, താമരയും കനത്തുലയുന്നു; എന്റെ ഈ സംശയം നീ പറയണം, കൂടാതെ നീ ചെയ്യാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നതും പറയണം.'

ഏതദേവംവിധം വാക്യം പിതാമഹമുഖോദ്ഭവമ്। ശ്രുത്വാപ്രതിമകര്മാഹ ഭഗവാനസുരാന്തകൃത് ।। ൨൪.

പിതാമഹന്റെ വായിൽ നിന്നു ഉയർന്ന ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട്, അപരിമിതമായ കർമ്മങ്ങളുള്ള അസുരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്ന ഭഗവാൻ ഉത്തരം പറഞ്ഞു.

കിന്നു ഖല്വത്ര മേ നാഭ്യാം ഭൂതമന്യത്കൃതാലയമ് । വദന്തി പ്രിയമത്യര്ഥം വിപ്രിയേപി ച തേ മയാ ।। ൨൪.

'എന്റെ നാഭിയിൽ, എന്നെ കൂടാതെ, മറ്റാരെങ്കിലും വാസം ചെയ്തിട്ടുണ്ടോ? ഞാൻ നിന്നെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ ഏറ്റവും ഇഷ്ടമുള്ളതും, ആവശ്യമെങ്കിൽ ഇഷ്ടമല്ലാത്തതും പറയുന്നുണ്ട്.'

ഇത്യേവം മനസാ ധ്യാത്വാ പ്രത്യുവാചേദമുത്തരമ്। കിന്ന്വത്ര ഭഗവാംസ്തസ്മിന് പുഷ്കരേ ജാതസമ്ഭ്രമഃ ।। ൨൪.

അങ്ങനെ മനസ്സിൽ ആലോചിച്ച്, അവൻ ഇങ്ങനെ ഉത്തരം പറഞ്ഞു: 'ഭഗവാനേ, ഈ താമരയിൽ ജനിച്ച ആശങ്ക എന്താണ്?'

കിം മയാ യത് കൃതം ദേവ യന്മാം പ്രിയമനുത്തമമ്। ഭാഷസേ പുരുഷശ്രേഷ്ഠ കിമര്ഥം ബ്രൂഹി തത്ത്വതഃ ।। ൨൪.

'പുരുഷശ്രേഷ്ഠനേ, ദേവാ, ഞാൻ എന്താണ് ചെയ്തതെന്ന് പറയൂ, നീ എനിക്ക് ഏറ്റവും നല്ലത് ആഗ്രഹിച്ച് എന്നോട് സംസാരിക്കുന്നു. യഥാർത്ഥ കാരണം ദയവായി പറഞ്ഞുതരൂ.'

ഏവം ബ്രുവാണം ദേവേശം ലോകയാ ത്രാന്തു തത്ത്വഗാമ്। പ്രത്യുവാചാമ്ബുജാഭാസ്കോ ബ്രഹ്മ വേദനിധിഃ പ്രഭുഃ ।। ൨൪.

ഇങ്ങനെ സത്യം അന്വേഷിച്ച് സംസാരിച്ച ദേവനോട്, താമരനിറമുള്ള പ്രകാശമുള്ള ബ്രഹ്മാവ്, വേദങ്ങളുടെ നിധിയായ പ്രഭു, മറുപടി പറഞ്ഞു.