വായുപുരാണമ്

വശിത്വമഥ സര്വത്ര യത്ര കാമാവസായിതാ। തച്ചാപി വിവിധം ജ്ഞേയമൈശ്വര്യം സര്വകാമികമ് ।। ൧൩.

അതിനൊപ്പം എല്ലായിടത്തും വശീകരണം, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറ്റുന്ന സ്ഥാനം — ഈവിധം വിവിധതരത്തിലുള്ള ഐശ്വര്യം, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും പൂർണ്ണമാക്കുന്നതാണ്.

സാവദ്യം നിരവദ്യം ച സൂക്ഷ്മഞ്ചൈവ പ്രവര്ത്തതേ। സാവദ്യം നാമ തത്തത്ത്വം പഞ്ചഭൂതാത്മകം സ്മൃതമ് ।। ൧൩.

ദോഷമുള്ളതും ദോഷരഹിതവും സൂക്ഷ്മമായതും പ്രകടമാകുന്നു. ദോഷമുള്ളതെന്നു പറയുന്നത് അഞ്ഞു ഭൂതങ്ങളാൽ രൂപപ്പെട്ടതാണെന്ന് പറയുന്നു.

നിരവദ്യം തഥാ നാമ പഞ്ചഭൂതാത്മകം സ്മൃതമ്। ഇന്ദ്രിയാണി മനശ്ചൈവ അഹഹ്കാരശ്ച വൈ സ്മൃതമ് ।। ൧൩.

അങ്ങനെ തന്നെ, ദോഷരഹിതം എന്നും അഞ്ഞു ഭൂതങ്ങളാൽ രൂപപ്പെട്ടതാണെന്നും, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ, മനസ്സ്, അഹങ്കാരം എന്നിവയും അതിലുണ്ട്.

തത്ര സൂക്ഷ്മപ്രവൃത്തന്തു പഞ്ചഭൂതാത്മകം പുനഃ। ഇന്ദ്രിയാണി മനശ്ചൈവ ബുദ്ധ്യഹങ്കാര സംജ്ഞിതമ് ।। ൧൩.

അവിടെ സൂക്ഷ്മപ്രവൃത്തി വീണ്ടും അഞ്ഞു ഭൂതങ്ങളാൽ രൂപപ്പെട്ടതും, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ, മനസ്സ്, ബുദ്ധി, അഹങ്കാരം എന്നിവയുമാണ്.

തഥാ സര്വമയഞ്ചൈവ ആത്മസ്ഥാ ഖ്യാതിരേവ ച। സംയോഗ ഏവം ത്രിപിധഃ സൂക്ഷ്മേഷ്വേവ പ്രവര്ത്തതേ ।। ൧൩.

അങ്ങനെ തന്നെ, എല്ലാം ഉൾക്കൊള്ളുന്നതും ആത്മാവിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രശസ്തിയും — ഈ മൂന്നു വിധമായ സംയോജനം സൂക്ഷ്മത്തിൽ മാത്രം പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

പുനരഷ്ടഗുണസ്യാപി തേഷ്വേവാഥ പ്രവര്ത്തതേ। തസ്യ രൂപം പ്രവക്ഷ്യാമി യഥാഹ ഭഗവാന് പ്രഭുഃ ।। ൧൩.

വീണ്ടും, അഷ്ടഗുണങ്ങൾ ഇവയിലും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. അവയുടെ രൂപം ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം, ഭഗവാൻ പറഞ്ഞതുപോലെ.

ത്രൈലോക്യേ സര്വബൂതേഷു ജീവസ്യാനിയതഃ സ്മൃതഃ। അണിമാ ച യഥാവ്യക്തം സര്വം യത്ര പ്രതിഷ്ഠിതമ് ।। ൧൩.

മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും എല്ലാ ജീവികളിലും ജീവശക്തി അതിരില്ലാത്തതാണെന്ന് പറയുന്നു. അണിമയാൽ, കാണാനാവാത്തതെങ്കിലും, എല്ലാം അതിൽ നിലകൊള്ളുന്നു.

ത്രൈലോക്യേ സര്വഭൂതാനാം ദുഷ്പ്രാപ്യം സമുദാഹൃതമ്। തച്ചാപി ഭവതി പ്രാപ്യം പ്രഥമം യോഗിനാം ബലാത് ।। ൧൩.

മൂന്നു ലോകങ്ങളിലുമുള്ള എല്ലാ ജീവികൾക്കും പ്രാപിക്കാനാവാത്തതായിട്ടാണ് പറയുന്നത്. എന്നാൽ, യോഗികളുടെ ശക്തിയാൽ അതു ആദ്യം തന്നെ പ്രാപ്യമായി മാറുന്നു.

ലമ്ബനം പ്ലവനം യോഗേ രൂപമസ്യ സദാ ഭവേത് । ശീഘ്രഗം സര്വഭൂതേഷു ദ്വിതീയം തത്പദം സ്മൃതമ് ।। ൧൩.

യോഗത്തിൽ, താങ്ങും ചാടലും എന്നും അതിന്റെ രൂപങ്ങളാണ്. എല്ലാ ജീവികളിലും വേഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കൽ അതിന്റെ രണ്ടാമത്തെ അവസ്ഥയെന്നു ഓർക്കുന്നു.

ത്രൈലോക്യേ സര്വഭൂതാനാം പ്രാപ്തിഃ പ്രാകാമ്യമേവ ച। മഹിമാ ചാപി യോ യസ്മിംസ്തൃതീയോ യോഗ ഉച്യതേ ।। ൧൩.

മൂന്നു ലോകങ്ങളിലെ എല്ലാ ജീവികളും ആഗ്രഹിക്കുന്നതെല്ലാം നേടുകയും, ഓരോരുത്തരിലും മഹത്വം ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത്, മൂന്നാമത്തെ യോഗം എന്നു പറയുന്നു.

ത്രൈലോക്യേ സര്വഭൂതേഷു ത്രൈലോക്യമഗമം സ്മൃതമ്। പ്രകാമാന് വിഷയാന് ഭുങ്ക്തേ ന ച പ്രതിഹതഃ വ്കചിത് । ത്രൈലോക്യേ സര്വഭൂതാനാം സുഖദുഃഖം പ്രകര്ത്തതേ ।। ൧൩.

മൂന്നു ലോകങ്ങളിലെ എല്ലാ ജീവികളിലും അതിനെ ലോകവിജയം എന്നു പറയുന്നു. അവന് ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഭോഗങ്ങൾ എവിടെയും തടസ്സമില്ലാതെ അനുഭവിക്കാം. മൂന്നു ലോകങ്ങളിലെ എല്ലാ ജീവികൾക്കും സുഖവും ദുഃഖവും അവൻ ഉണ്ടാക്കുന്നു.

ഈശോ ഭവതി സര്വത്ര പ്രവിഭാഗേന യോഗവിത്। വശ്യാനി ചൈവ ഭൂതാനി ത്രൈലോക്യേ സചരാചരേ। ഭവന്തി സര്വകാര്യേഷു ഇച്ഛതോ ന ഭവന്തി ച ।। ൧൩.

യോഗജ്ഞാനമുള്ളവൻ എല്ലായിടത്തും ഭരതാവായി മാറുന്നു. മൂന്നു ലോകങ്ങളിലെ സഞ്ചരിക്കുന്നതും അചഞ്ചലമായതുമായ എല്ലാ ജീവികളും അവന്റെ ഇച്ഛയ്ക്ക് കീഴിലാകും. അവൻ ആഗ്രഹിച്ചാൽ കാര്യങ്ങൾ നടക്കും, ഇല്ലെങ്കിൽ നടക്കില്ല.

യത്ര കാമാവസായിത്വം ത്രൈലോക്യേ സചരാചരേ। ഇച്ഛയാ ചേന്ദ്രിയാണി സ്യുഃ ഭവന്തി ന ഭവന്തി ച ।। ൧൩.

മൂന്നു ലോകങ്ങളിലെ സഞ്ചരിക്കുന്നതും അചഞ്ചലമായതുമായ എല്ലായിടത്തും, ആഗ്രഹങ്ങൾ നിറവേറ്റാനുള്ള ശക്തി എവിടെയുണ്ടോ, അവിടെയാവും അവന്റെ ഇച്ഛപ്രകാരം ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ പ്രവർത്തിക്കുകയോ പ്രവർത്തിക്കാതിരികയോ ചെയ്യുന്നത്.

ശബ്ദഃ സ്പര്ശോ രസോ ഗന്ധോ രൂപം ചൈവ മന സ്തഥാ। പ്രവര്ത്തന്തേഽസ്യ ചേച്ഛാതോ ന ഭവന്തി തഥേച്ഛയാ ।। ൧൩.

ശബ്ദം, സ്പർശം, രുചി, ഗന്ധം, രൂപം, മനസ്സു ഇവയൊക്കെയും അവന്റെ ഇച്ഛപ്രകാരം ഉദയം ചെയ്യുന്നു; അവൻ ആഗ്രഹിച്ചാൽ അവയൊക്കെ നിലയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

ന ജായതേ ന മ്രിയതേ ഭിദ്യതേ ന ച ഛിദ്യതേ। ന ദഹ്യതേ ന മുഹ്യതേ ഹീയതേ ന ച ലിപ്യതേ ।। ൧൩.

അവൻ ജനിക്കാറില്ല, മരിക്കാറില്ല; വിഭജിക്കപ്പെടുകയോ മുറിക്കപ്പെടുകയോ ചെയ്യില്ല; കത്തിക്കപ്പെടുകയോ ഭ്രമിക്കുകയോ ഇല്ല; കുറയുകയോ മലിനമാകുകയോ ചെയ്യില്ല.

ന ക്ഷീയതേ ന ക്ഷരതി ന ഖിദ്യതി കദാചന। ക്രിയതേ ചൈവ സര്വത്ര തഥാ വിക്രിയതേ ന ച ।। ൧൩.

അവൻ ക്ഷയിക്കുകയോ നശിക്കുകയോ ദുഃഖിക്കുകയോ ഒരിക്കലും ഇല്ല; എല്ലായിടത്തും പ്രവർത്തിച്ചാലും, അവനിൽ മാറ്റമൊന്നും ഉണ്ടാകില്ല.

അഗന്ധരസരൂപസ്തു സ്പര്ശശബ്ദവിവര്ജ്ജിതഃ। അവര്ണോ ഹ്യവരശ്ചൈവ തഥാ വര്ണസ്യ കര്ഹിചിത് ।। ൧൩.

അവനിൽ ഗന്ധമോ രുചിയോ രൂപമോ ഇല്ല; സ്പർശവും ശബ്ദവും ഇല്ല; നിറമില്ലാത്തവനും വ്യത്യാസമില്ലാത്തവനും ആകുന്നു; എങ്കിലും ചിലപ്പോഴൊക്കെ നിറം സ്വീകരിക്കുന്നു.

ഭുങ്ക്തേഽഥ വിഷയാംശ്ചൈവ വിഷയൈര്ന്ന ച യുജ്യതേ। ജ്ഞാത്വാ തു പരമം സൂക്ഷ്മം സൂക്ഷ്മത്വാച്ചാപവര്ഗകഃ ।। ൧൩.

അവൻ വിഷയങ്ങൾ അനുഭവിച്ചാലും അവയിൽ കുടുങ്ങുന്നില്ല; പരമസൂക്ഷ്മതയെ അറിഞ്ഞതിനാൽ, ആ സൂക്ഷ്മതകൊണ്ട് അവൻ മോക്ഷം നേടുന്നു.

വ്യാപകസ്ത്വപവര്ഗാച്ച വ്യാപിത്വാത്പുരുഷഃ സ്മൃതഃ। പുരുഷഃ സൂക്ഷ്മഭാവാത്തു ഐശ്വര്യേ പരതഃ സ്ഥിതഃ ।। ൧൩.

അവൻ എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു, മോക്ഷം ലഭിച്ചതിനാൽ അവനെ പുരുഷൻ എന്നു വിളിക്കുന്നു; സൂക്ഷ്മസ്വഭാവം കൊണ്ടു പുരുഷൻ ഐശ്വര്യത്തിൽ പരമനായി നിലകൊള്ളുന്നു.

ഗുണാന്തരന്തു ഐശ്വര്യേ സര്വതഃ സൂക്ഷ്മ ഉച്യതേ। ഐശ്വര്യ്യമപ്രതീഘാതി പ്രാപ്യ യോഗമനുത്തമമ്। അപവര്ഗം തതോ ഗച്ഛേത് സുസൂക്ഷ്മം പരമം പദമ് ।। ൧൩.

ഐശ്വര്യത്തിൽ മറ്റു ഗുണങ്ങൾ എല്ലാം സൂക്ഷ്മമായവയാണെന്ന് പറയുന്നു. തടസ്സമില്ലാത്ത പരമയോഗം നേടിയാൽ, അവൻ അതിനുശേഷം മോക്ഷം, അതായത് ഏറ്റവും സൂക്ഷ്മമായ പരമപദം, പ്രാപിക്കുന്നു.

ന ചൈവമാഗതോ ജ്ഞാനാദ്രാഗാത് കര്മ്മ സമാചരേത്। രാജസം താമസം വാപി ഭുക്ത്വാ തത്രൈവ യുജ്യതേ ।। ൧൪.

ഇങ്ങനെ ജ്ഞാനം നേടിയവൻ ആസക്തിയാൽ പ്രവർത്തിക്കാറില്ല; രാജസമായോ താമസമായോ ഫലങ്ങൾ അനുഭവിച്ചാലും, അവൻ ആ നിലയിൽ തന്നെ നിലകൊള്ളുന്നു.

തഥാ സുകൃതകര്മ്മാ തു ഫലം സ്വര്ഗേ സമശ്രുതേ। തസ്മാത് സ്ഥാനാത് പുനര്ഭ്രഷ്ടോ മാനുഷ്യമനുപദ്യതേ ।। ൧൪.

അങ്ങനെ, സത്കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്തവൻ സ്വർഗത്തിൽ ഫലം അനുഭവിക്കുന്നു എന്ന് കേട്ടിട്ടുണ്ട്; എന്നാൽ ആ സ്ഥാനം വിട്ട് വീഴുമ്പോൾ, അവൻ വീണ്ടും മനുഷ്യജന്മം പ്രാപിക്കുന്നു.

തസ്മാദ്ബ്രഹ്മ പരം സൂക്ഷ്മം ബ്രഹ്മ ശാശ്വതമുച്യതേ। ബ്രഹ്മ ഏവ ഹി സേവേത ബ്രഹ്മൈവ പരമം സുഖമ് ।। ൧൪.

അതിനാൽ ബ്രഹ്മം അത്യന്തം സൂക്ഷ്മവും ശാശ്വതവുമാണ് എന്ന് പറയുന്നു; ബ്രഹ്മത്തെയേ സേവിക്കണം, കാരണം ബ്രഹ്മം തന്നെയാണ് പരമാനന്ദം.

പരിശ്രമസ്തു യജ്ഞാനാം മഹതാര്ഥേന വര്ത്തതേ। ഭൂയോ മൃത്യുവശം യാതി തസ്മാന്മോക്ഷഃ പരം സുഖമ് ।। ൧൪.

യജ്ഞങ്ങളുടെ പരിശ്രമം വലിയ ഉദ്ദേശ്യത്തിനായാണ് നടക്കുന്നത്; എങ്കിലും വീണ്ടും മരണത്തിന്റെ അധീനതയിലേക്ക് പോകേണ്ടി വരും. അതിനാൽ മോക്ഷം തന്നെയാണ് പരമസുഖം.

അഥ വൈ ധ്യാനസംയുക്തോ ബ്രഹ്മയജ്ഞപരായണഃ । ന സ സ്യാദ് വ്യാപിതും ശക്യോ മന്വന്തരശതൈരപി ।। ൧൪.

ധ്യാനത്തിൽ ഏർപ്പെട്ട് ബ്രഹ്മയജ്ഞത്തിൽ അർപ്പിതനായവനെ, നൂറുകണക്കിന് മന്വന്തരങ്ങൾക്കു പോലും മുഴുവനായി ഗ്രഹിക്കാൻ കഴിയില്ല.

ദൃഷ്ട്വാ തു പുരുഷം ദിവ്യം വിശ്വാഖ്യം വിശ്വരൂപിണമ്। വിശ്വപാദ ശിരോഗ്രീവം വിശ്വേശം വിശ്വഭാവനമ്। വിശ്വഗന്ധം വിശ്വമാല്യം വിശ്വാമ്ബരധരം പ്രഭുമ് ।। ൧൪.

വിശ്വം എന്ന ദിവ്യപുരുഷനെ, സർവ്വരൂപിയെയും സർവ്വപാദവും തലയും കഴുത്തും ഉള്ളവനെയും, സർവ്വേശ്വരനെയും സർവ്വസൃഷ്ടാവിനെയും, സർവ്വഗന്ധവും സർവ്വപുഷ്പവും ധരിച്ചവനെയും, സർവ്വാംബരം ധരിച്ച മഹാശക്തനെയും കണ്ടു—

ഗോഭിര്മഹീ സംയതതേ പതത്രിണം മഹാത്മാനം പരമമതിം വരേണ്യമ്। കവിം പുരാണമനുശാസിതാരം സൂക്ഷ്മാച്ച സൂക്ഷ്മം മഹതോ മഹാന്തമ്। യോഗേന പശ്യന്തി ന ചക്ഷുഷാ തം നിരിന്ദ്രിയം പുരുഷം രുക്മവര്ണമ് ।। ൧൪.

ഗോവുകൾ കൊണ്ട് ഭൂമി നിലനിൽക്കുന്നു; മഹാത്മാവും ഉത്തമബുദ്ധിയുമാണ് ആ വലിയ പക്ഷി, പുരാതനകവിയും ഭരണാധികാരിയും; സൂക്ഷ്മത്തിൽ സൂക്ഷ്മനും മഹതിൽ മഹാനുമാണ്. യോഗം വഴി, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കപ്പുറം, രുക്മവർണ്ണനായ ആ പുരുഷനെ, യോഗികൾ കണ്ണുകൊണ്ടല്ല, യോഗദർശനത്തിലൂടെ കാണുന്നു.

അലിങ്ഗിനം പുരുഷം രുക്മവര്ണം സലിങ്ഗിനം നിര്ഗുണം ചേതനം ച। നിത്യം സദാ സര്വഗതന്തു ശൌചം പശ്യന്തി യുക്ത്യാ ഹ്യചലം പ്രകാശമ് ।। ൧൪.

യുക്തിയോടെ, ആ രൂപരഹിതനും സ്വർണ്ണനിറമുള്ളവനും, രൂപമുള്ളവനും രൂപരഹിതനും, ഗുണങ്ങൾക്കപ്പുറമുള്ളവനും ബോധമുള്ളവനും, നിത്യനും എല്ലായിടത്തും ഉള്ളവനും ശുദ്ധനും അചഞ്ചലനും പ്രകാശമുള്ളവനും ആയ പുരുഷനെ അവർ കാണുന്നു.

തദ്ഭാവിതസ്തേജസാ ദീപ്യമാനഃ അപാണിപാദോദരപാര്ശ്വജിഹ്വഃ। അതീന്ദ്രിയോഽദ്യാപി സുസൂക്ഷ്മ ഏകഃ പശ്യത്യചക്ഷുഃ സ ശ്രൃണോത്യകര്ണഃ ।। ൧൪.

ആ മഹത്തായ തേജസ്സാൽ പ്രകാശിച്ച്, കൈകളും കാലുകളും വയറും വശങ്ങളും നാവും ഇല്ലാതെയും, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കപ്പുറമായും, അത്യന്തം സൂക്ഷ്മനായി ഏകത്വത്തോടെ, കണ്ണില്ലാതെ കാണുകയും ചെവിയില്ലാതെ കേൾക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.