വായുപുരാണമ്

വൈതരണ്യാം ഘൃതകുല്യാം മധുകുല്യാം തഥൈവ ച। കോടിതീര്ഥേ നരഃ സ്നാത്വാ ദൃഷ്ട്വാ കോടീശ്വരഞ്ച യഃ ।। ൫൦.

വൈതരണി, ഘൃതകുലി, മധുകുലി, കൂടാതെ കോടിതീർത്ഥം എന്നിവിടങ്ങളിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് കോടീശ്വരനെ ദർശിക്കുന്നവൻ—

കോടിജന്മ ഭവേദ്വിപ്രോ ധനാഢ്യോ വേദപാരഗഃ । മാര്കണ്ഡേയേശകോചീശൌ നത്വാ സ്യാത്പിതൃതാരകഃ ।। ൫൦.

അവൻ നൂറുകോടി ജന്മം ബ്രാഹ്മണനായി, ധനികനും വേദപണ്ഡിതനും ആയി ജനിക്കും; മാർകണ്ടേയനും കൊചീഷനും വണങ്ങി, അവൻ പിതാക്കന്മാരെ മോചിപ്പിക്കുന്നവനാകും.

രുക്മ പാരിജാതവനേ പാര്വ്വത്യാ സഹ ശങ്കരഃ। രഹസ്യേ സംസ്ഥിതോ രേമേ യുഗാനാമയുതം പുരാ ।। ൫൦.

പഴയകാലത്ത്, രുക്മപാരിജാതവനത്തിൽ പാർവതിയോടൊപ്പം ശിവൻ രഹസ്യമായി ദീർഘകാലം സന്തോഷത്തോടെ പാർത്തി.

മരീചിഃ ഫലപുഷ്പാര്ഥം പാരിജാതവനം ഗതഃ। ദൃഷ്ട്വാ ശപ്തോ മഹേശേന യസ്മാത്സുഖവിഘാതകഃ ।। ൫൦.

ഫലവും പുഷ്പവും തേടി മരീചി പാർിജാതവനത്തിലേക്ക് പോയപ്പോൾ, മഹേശ്വരൻ അവനെ കണ്ടു, സുഖത്തിന് തടസ്സമായതിനാൽ ശപിച്ചു.

ദുഃഖീ ഭവേതി തദ്ഭീതോ മരിചിസ്തുഷ്ടുവേ ശിവമ്। തുഷ്ടഃ പ്രോവാച തം ശമ്ഭുര്വൃണീഷ്വ വരമുത്തമമ് ।। ൫൦.

ഇതുകൊണ്ട് ഭയപ്പെട്ട മരീചിക്ക് 'ദു:ഖി ആവു' എന്ന് ശപിച്ചു. മരീചി ശിവനെ സ്തുതിച്ചു; സന്തോഷമായ ശംഭു അവനോട് പറഞ്ഞു: 'നിനക്ക് ഏറ്റവും വലിയ വരം ചോദിക്കൂ.'

ശാപാദ് ഭവതു മുക്തിര്മ്മേ മരീചിഃ പ്രാഹ ശങ്കരമ്। ഭവേദ്ഗയായാം മുക്തിസ്തേ ശിവോക്തഃ പ്രയയൌ ഗയാമ് ।। ൫൦.

മരീചി ശങ്കരനോട് പറഞ്ഞു: 'എനിക്ക് ഈ ശാപത്തിൽ നിന്ന് മോചനം ലഭിക്കട്ടെ.' ശിവൻ പറഞ്ഞു: 'ഗയയിൽ നിന്നു നിനക്ക് മോക്ഷം ലഭിക്കും.' അങ്ങനെ മരീചി ഗയയിലേക്ക് പോയി.

ശിലാസ്ഥിതസ്തപസ്തേപേ സര്വ്വേഷാം ദുഷ്കരഞ്ച യത്। മരീചിരീശ്വരാച്ഛപ്തഃ കൃഷ്ണത്വമഗമത്പുരാ ।। ൫൦.

ഒരു കല്ലിന് മുകളിൽ നിന്നുകൊണ്ട് മരീചി ഏറ്റവും ദുർഘടമായ തപസ്സു ചെയ്തു; ഈശ്വരന്റെ ശാപം മൂലം മുമ്പ് അവൻ കറുത്തവനായി മാറിയിരുന്നു.

തപസാ ദാരുണേനേഹ സ വിപ്രഃ ശുക്ലതാം ഗതഃ । ഹരിരൂചേ മരീചിഞ്ച വരം വൃണുഹി പുത്രക ।। ൫൦.

കഠിനമായ തപസ്സിലൂടെ ആ മഹർഷി വീണ്ടും വെളുത്ത നിറം നേടി; ഹരി മരീചിയോട് പറഞ്ഞു: 'മകനേ, ഒരു വരം ചോദിക്കൂ.'

കിമലഭ്യം ത്വയി തുഷ്ടേ മരീചിഃ പ്രാഹ മാധവമ്। ഹരശാപാദ്വിമുക്തോഽഹം ശിലാ ഭവതു പാവനീ ।। ൫൦.

മരീചി മാധവനോട് പറഞ്ഞു: 'നീ സന്തോഷപ്പെട്ടാൽ എന്താണ് ലഭിക്കാത്തത്? ഹരന്റെ ശാപത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനായ ഞാൻ, ഈ ശില പവിത്രമാകട്ടെ.'

പിതൃമുക്തികരീ ച സ്യാത്തഥേത്യുക്ത്വാ ദിവം ഗതഃ। ദിവൌകസാം പുഷ്കരിണീം സമാസാദ്യ നരഃ ശുചിഃ ।। ൫൦.

'ഇത് പിതാക്കന്മാർക്ക് മോക്ഷം നൽകുന്നതായും ആകട്ടെ.' അങ്ങനെ പറഞ്ഞ് മരീചി സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോയി. ആ ദിവ്യമായ പുഷ്കരിണിയിൽ ശുദ്ധനായവൻ എത്തുമ്പോൾ—

യത്ര ദത്തം പിതൃഭ്യസ്തു ഭവത്യക്ഷയമിത്യുത। തത്ര സ്നാതോ ദിവം യാതി സ്വശരീരേണ മാനവഃ ।। ൫൦.

അവിടെ പിതാക്കന്മാർക്ക് അർപ്പിക്കുന്നതെല്ലാം നിത്യമായിരിക്കും; അവിടെ സ്നാനം ചെയ്യുന്ന മനുഷ്യൻ തൻറെ ശരീരത്തോടുകൂടി സ്വർഗത്തിലേക്ക് ഉയരും.

പാപ്മാനം പ്രജഹാത്യേഷ ജീര്ണത്വചമിവോരഗഃ। തത്പങ്ഗജവനം പുണ്യം പുണ്യകൃദ്ഭിര്നിഷേവിതമ് ।। ൫൦.

അവിടെ പാപം പാമ്പ് പഴയതോൽ കളയുന്നതുപോലെ ഉപേക്ഷിക്കും; ആ പാർിജാതവനം പുണ്യമാണ്, ധർമ്മശീലികൾ അവിടെ എത്താറുണ്ട്.

പാണ്ഡുശിലാ വൈ തത്രാസ്തേ ശ്രാദ്ധം യത്രാക്ഷയം ഭവേത്। യുധിഷ്ഠിരസ്തു തസ്യാം ഹി ശ്രാദ്ധം കര്ത്തും യയൌ മുനേ ।। ൫൦.

അവിടെ പാണ്ഡു ശില നിലകൊള്ളുന്നു, അവിടെ ശ്രാദ്ധം ചെയ്താൽ അതു ക്ഷയിക്കില്ല; യുധിഷ്ഠിരൻ അവിടെ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യാൻ പോയി, മഹർഷേ.

തത്ര കാലേ പാണ്ഡുനോക്തം മദ്ധസ്തേ ദേഹി പിണ്ഡകമ്। ഹസ്തം ത്യക്ത്വാ ശിലായാഞ്ച പിണ്ഡദാനഞ്ചകാര സഃ ।। ൫൦.

അപ്പോൾ പാണ്ഡു പറഞ്ഞു: 'എന്റെ കൈയിൽ പിണ്ഡം ഇടൂ.' പക്ഷേ, കൈ വിട്ട് ശിലയിൽ പിണ്ഡം അർപ്പിച്ചു.

ശിലായാം പിണ്ഡദാനേന പ്രഹൃഷ്ടോ വ്യാസനന്ദനഃ। വരം ദദൌ സ്വപുത്രായ രാജ്യം കുരു മഹീതലേ ।। ൫൦.

ശിലയിൽ പിണ്ഡം അർപ്പിച്ചതിൽ വ്യാസപുത്രൻ സന്തോഷിച്ചു; തന്റെ മകനു ഭൂമിയിൽ രാജ്യം ഭരിക്കാൻ വരം നൽകി.

അകണ്ടകന്തു സമ്പൂര്ണം ത്വം മേ ത്രാതാ ഹി പുത്രക। സ്വര്ഗം വ്രജ ശരീരേണ ഭ്രാതൃഭിഃ പരിവാരിതഃ ।। ൫൦.

'എന്റെ മകനെ സംരക്ഷിച്ച് അവന്റെ ഭരണകാലം കുരുക്കില്ലാതെ സമ്പൂർണ്ണമാക്കണം; നീ സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം ശരീരത്തോടുകൂടി സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോവുക.'

ദൃഷ്ടിമാത്രേണ സമ്പൂതാന്നരകസ്ഥാന്ദിവം നയ। ഇത്യുക്ത്വാ പ്രയയൌ പാണ്ഡുഃ ശാശ്വതം പദമവ്യയമ് ।। ൫൦.

'നിന്റെ ദൃഷ്ടിമാത്രംകൊണ്ട് നരകത്തിൽ ഉള്ളവരെ ശുദ്ധീകരിച്ച് സ്വർഗത്തിലേക്ക് നയിക്കണം.' അങ്ങനെ പറഞ്ഞ് പാണ്ഡു ശാശ്വതമായ അവിനാശിയായ സ്ഥാനത്തേക്ക് പോയി.

ഉദ്ഭിജ്ജാഃ സ്വേദജാ വാപി ഹ്യണ്ഡജാ യേ ജരായുജാഃ। മധുസ്രവാം സമാസാദ്യ മൃതാഃ സ്വര്ഗപുരം യയുഃ ।। ൫൦.

നനവിടങ്ങളിൽ ജനിച്ച ജീവികൾ — ഈർപ്പം, ചോർച്ച, മുട്ട, ഗർഭം എന്നിവയിൽ നിന്നുള്ളവരും — ഈ മധുരസം ലഭിച്ചാൽ, മരിച്ചാലും സ്വർഗ്ഗപുരിയിലേക്ക് പോകുന്നു.

ദശാശ്വമേധികേ ഹംസതീര്ഥേ ശ്രാദ്ധാദ്ദിവം വ്രജേത്। ദശാശ്വമേധഹംസൌ ച നത്വാ ശിവപുരം വ്രജേത് ।। ൫൦.

പത്ത് അശ്വമേധയാഗത്തിന് തുല്യമായ ഹംസതീർത്ഥത്തിൽ ശ്രാദ്ധം നടത്തി സ്വർഗ്ഗത്തിൽ എത്താം; പത്ത് അശ്വമേധഹംസന്മാരെ നമസ്കരിച്ചാൽ ശിവപുരിയിലേക്ക് പോകാം.

ഭരതസ്യാശ്രമേ ശ്രാദ്ധാന്നയേദ്ബ്രഹ്മാലയം പിതൄന്। മതങ്ഗസ്യ പദേ ശ്രാദ്ധീ ബ്രഹ്മലോകം നയേത്പിതൄന് ।। ൫൦.

ഭരതന്റെ ആശ്രമത്തിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്താൽ പിതാക്കന്മാരെ ബ്രഹ്മയുടെ വാസസ്ഥലത്തേക്ക് നയിക്കാം; മതംഗന്റെ സ്ഥലത്ത് ശ്രാദ്ധം ചെയ്താൽ ബ്രഹ്മലോകത്തിലേക്ക് പിതാക്കന്മാരെ കൊണ്ടുപോകാം.

നിര്മ്മഥ്യാഗ്നിം ശമീഗര്ഭേ വിധിര്വിഷ്ണ്വാദിഭിഃ സഹ। ലേഭേ തീര്ഥന്തു യജ്ഞാര്ഥം ത്രിഷു ലോകേഷു വിശ്രുതമ് ।। ൫൦.

ശമീമരത്തിൽ അഗ്നി ഉണർത്തി, വിഷ്ണുവും മറ്റുള്ളവരും ചേർന്ന് യജ്ഞം നടത്തി; ആ തീർത്ഥം യജ്ഞത്തിനായി മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും പ്രശസ്തമായതായി ലഭിച്ചു.

മഖസംജ്ഞന്തു തത്തീര്ഥം പിതൄണാം മുക്തി ദായകമ്। സ്നാത്വാ ച തര്പണം കൃത്വാ പിണ്ഡദോ മുക്തിമാപ്നുയാത് ।। ൫൦.

മഖം എന്ന പേരിലുള്ള ആ തീർത്ഥം പിതാക്കന്മാർക്ക് മോക്ഷം നൽകുന്നു; അവിടെ കുളിച്ച് തർപ്പണം നടത്തി പിണ്ഡം നൽകിയാൽ, പിണ്ഡദാനി മോക്ഷം നേടും.

പിതൄന്സ്വര്ഗം നയേന്നത്വാ സങ്ഗമേഽങ്ഗാരകേശ്വരൌ। ഗയാകൂടേ പിണ്ഡദാനാദശ്വമേധഫലം ലഭേത് ।। ൫൦.

സംഗമത്തിൽ അങ്കാരനും ഈശ്വരനെയും നമസ്കരിച്ചാൽ പിതാക്കന്മാരെ സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് നയിക്കാം; ഗയയുടെ കൂറ്റിൽ പിണ്ഡം നൽകിയാൽ അശ്വമേധയാഗഫലം ലഭിക്കും.

ഭസ്മകൂടേ ഭസ്മനാഥം നത്വാ ച താരയേത്പിതൄന് । ത്യക്തപാപോ ഭവേന്മുക്തഃ സങ്ഗമേ സ്നാനമാചരേത് ।। ൫൦.

ഭസ്മകൂട്ടിൽ ഭസ്മനാഥനെ നമസ്കരിച്ചാൽ പിതാക്കന്മാരെ രക്ഷിക്കാം; പാപം വിട്ട് മോചിതനായി, സംഗമത്തിൽ കുളിക്കണം.

ഇഷ്ടിം ചക്രേഽശ്വമേധാഖ്യം വസിഷ്ഠോ മുനിസത്തമഃ। ഇഷ്ടിതോ നിര്ഗതഃ ശമ്ഭുര്വരം വൃണു വസിഷ്ഠകമ് ।। ൫൦.

മഹർഷി വസിഷ്ഠൻ അശ്വമേധയാഗം നടത്തി; ആ യാഗത്തിൽ നിന്ന് ശംഭു പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു, 'വരമൊന്ന് ചോദിക്കൂ വസിഷ്ഠാ' എന്നു പറഞ്ഞു.

പ്രാഹേതി തം വസിഷ്ഠോഽപി ശിവ തുഷ്ഠോഽസി മേ യദി। വസ്തവ്യം ചാത്ര ദേവേശ തഥേത്യുക്ത്വാ ശിവഃ സ്ഥിതഃ ।। ൫൦.

വസിഷ്ഠൻ പറഞ്ഞു: 'ദേവനാഥാ, നിങ്ങൾ എനിക്ക് സന്തോഷമായാൽ ഇവിടെ തന്നെ വസിക്കണം.' ശിവൻ 'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്നു പറഞ്ഞ് അവിടെ തന്നെ താമസിച്ചു.

പിണ്ഡദോ ധേനുകാരണ്യേ കാമധേനുപദേഷു ച। സ്നാത്വാ നത്വാഥ സമ്പൂജ്യ ബ്രഹ്മലോകം നയേത്പിതൄന് ।। ൫൦.

ധേനുകവനത്തിലും കാമധേനുവിന്റെ സ്ഥലങ്ങളിലും പിണ്ഡം നൽകി, കുളിച്ച്, നമസ്കരിച്ചു, ഭക്തിപൂർവ്വം പൂജിച്ചാൽ, പിതാക്കന്മാരെ ബ്രഹ്മലോകത്തിലേക്ക് നയിക്കാം.

കര്ദ്ദമാലേ ഗയാനാഭൌ മുണ്ഡപൃഷ്ഠസമീപതഃ। സ്നാത്വാ ശ്രാദ്ധാദികം കൃത്വാ പിതൄണാമനൃണോ ഭവേത് ।। ൫൦.

കർദ്ദമതീരത്തിലും ഗയയുടെ നാഭിയിലും മുന്ഡപൃഷ്ഠത്തിന് സമീപത്തും കുളിച്ച് ശ്രാദ്ധാദികം ചെയ്താൽ, പിതാക്കന്മാരോടുള്ള കടം തീരും.

ഫല്ഗുചണ്ഡീശ്മശാനാക്ഷീമങ്ഗലാദ്യാഃ സമര്ച്ചയേത്। ഗയായാഞ്ച വൃഷോത്സര്ഗാത്രിഃ സപ്തകുലമുദ്ധരേത് ।। ൫൦.

ഫൽഗു, ചണ്ഡി, ശ്മശാന, അക്ഷി, മംഗള എന്നിവരെയും മറ്റുള്ളവരെയും ആരാധിക്കണം; ഗയയിൽ കാളയെ വിട്ടാൽ ഏഴ് തലമുറയെ ഉയർത്താം.