കാമധേനും കല്പവൃക്ഷം പാരിജാതാദികാംസ്തരൂന്। മഹാനദീം ക്ഷീരവഹാം ഘൃതകുല്യാസ്തഥൈവ ച ।। ൪൪.
കാമധേനുവും കല്പവൃക്ഷവും, പാർിജാതം തുടങ്ങിയ വൃക്ഷങ്ങളും, പാൽ ഒഴുകുന്ന മഹാനദിയും, അതുപോലെ നെയ്യൊഴുകുന്ന കുള്യകളും അവൻ നൽകി.
മധുശ്രവാം മധുകുല്യാം ദധ്യാദ്യാഢ്യസരാംസി ച। സുവര്ണദീര്ഘികാം ചൈവ ബഹൂനന്നാദിപര്വ്വതാന് ।। ൪൪.
മധുരസമുള്ള കുള്യകളും, തേനൊഴുകുന്ന പാതകളും, തയിരും മറ്റും നിറഞ്ഞ തടാകങ്ങളും, പൊന്നുകൊണ്ടുള്ള കുളങ്ങളും, ധാന്യവും ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളും നിറഞ്ഞ പർവതങ്ങളും അവൻ നൽകി.
ഭക്ഷ്യഭോജ്യഫലാദീംശ്ച സര്വ്വം ബ്രഹ്മാ സൃജന്ദദൌ। ന യാചയധ്വം വിപ്രേന്ദ്രാ അന്യാനുക്ത്വാ ദദാവജഃ ।। ൪൪.
ഭക്ഷ്യങ്ങൾ, വിഭവങ്ങൾ, പഴങ്ങൾ തുടങ്ങിയ എല്ലാം ബ്രഹ്മാവ് സൃഷ്ടിച്ച് നൽകി. 'മറ്റൊന്നും ചോദിക്കേണ്ട, ബ്രാഹ്മണരേ,' എന്ന് പറഞ്ഞ് അജൻ അവർക്കെല്ലാം നൽകി.
ദത്ത്വാ യയൌ ബ്രഹ്മലോകം നത്വാ ഹ്യാദിഗദാധരമ് । ധര്മ്മാരണ്യേ തത്ര ധര്മ്മം യാജയിത്വാ യയാചിരേ ।। ൪൪.
എല്ലാം നൽകി, ആദിഗദധാരിയെ നമസ്കരിച്ച് ബ്രഹ്മലോകത്തിലേക്ക് പോയി. അവിടെ ധർമ്മവനം എന്ന സ്ഥലത്ത് ധർമ്മയാഗം നടത്തി, അവർ ദീർഘകാലം താമസിച്ചു.
ധര്മ്മയാഗേ ച ലോഭാദ്വൈ പ്രതിഗൃഹ്യ ധനാദികമ്। തതോ ബ്രഹ്മാ സമാഗത്യ ബ്രാഹ്മണാംസ്താഞ്ഛശാപ ഹ ।। ൪൪.
ആ ധർമ്മയാഗത്തിൽ, ലാഭലോഭം കൊണ്ടു അവർ ധനം മുതലായവ സ്വീകരിച്ചു. അതിനുശേഷം ബ്രഹ്മാവ് സ്വയം വന്ന് ആ ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ശപിച്ചു.
കൃതവന്തോ യതോ ലോഭം മദ്ദത്തേഷ്വഖിലേഷ്വപി। തസ്മാദൃണാധികാ യൂയം ഭവിഷ്യന്തി സദാ ദ്വിജഃ ।। ൪൪.
എനിക്ക് നൽകിയ എല്ലാ ദാനങ്ങളിലും നിങ്ങൾ ലാഭലോഭം കാണിച്ചതിനാൽ, ഇനി മുതൽ നിങ്ങൾ എപ്പോഴും കടബാധ്യതയിലായിരിക്കും, ദ്വിജന്മാരേ.
യുഷ്മാകം സ്യാദ്വാരിവഹാ നദീ പാഷാണപര്വ്വതാഃ। നദ്യാദയോ വാരിവഹാ മൃന്മയാശ്ച യഥാ ഗൃഹാഃ ।। ൪൪.
നിങ്ങൾക്കായി നദികൾ വെള്ളമില്ലാത്തതായിരിക്കും, പർവതങ്ങൾ കല്ലുകൊണ്ടുള്ളതായിരിക്കും, നദികളും മറ്റും വെറും വെള്ളം മാത്രം ഒഴുക്കും, നിങ്ങളുടെ വീടുകൾ മണ്ണുകൊണ്ടായിരിക്കും.
കാമധേനുഃ കല്പവൃക്ഷോ മല്ലോകമുപതിഷ്ഠതാമ്। ഏവം ശപ്താ ബ്രഹ്മണാ തേ പ്രാര്ഥയന്തോഽബ്രുവന്നജമ് ।। ൪൪.
കാമധേനുവും കല്പവൃക്ഷവും എന്റെ ലോകത്തേക്ക് വരട്ടെ; ഇങ്ങനെ ബ്രഹ്മാവ് ശപിച്ചപ്പോൾ അവർ അജനെ അപേക്ഷിച്ചു.
ത്വയാ യദ്ദത്തമഖിലം തത്സര്വം ശാപതോ ഗതമ്। ജീവനാര്ഥം പ്രസാദം നോ ഭഗവാന്കര്ത്തുമര്ഹസി ।। ൪൪.
നീ നൽകിയതെല്ലാം ശാപം മൂലം നഷ്ടമായി; ഞങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിനായി ദയവായി അനുഗ്രഹം കാണിക്കണമേ, ഭഗവാനേ.
തച്ഛ്രുത്വാ ബ്രാഹ്മണാന്ബ്രഹ്മാ പ്രോവാചേദം ദയാന്വിതഃ। തീര്ഥോപജീവികാ യൂയമാചന്ദ്രാര്കം ഭവിഷ്യഥ ।। ൪൪.
അത് കേട്ട ബ്രഹ്മാവ് കരുണയോടെ ബ്രാഹ്മണന്മാരോട് പറഞ്ഞു: 'ചന്ദ്രനും സൂര്യനും നിലനിൽക്കുന്നവരെക്കാൾ ദീർഘമായി, നിങ്ങൾ തീർത്ഥങ്ങളിൽ ആശ്രയിച്ച് ജീവിക്കും.'
ലോകാഃ പുണ്യാ ഗയായാം യേ ശ്രാദ്ധിനോ ബ്രഹ്മലോകഗാഃ। യുഷ്മാന്യേ പൂജയിഷ്യന്തി തൈരഹം പൂജിതഃ സദാ ।। ൪൪.
പുണ്യമുള്ള ഗയയിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവർ ബ്രഹ്മലോകം പ്രാപിക്കും; അങ്ങനെയുള്ളവർ നിങ്ങളെ ആദരിക്കും, അവരിലൂടെ എപ്പോഴും എനിക്ക് ആരാധന ലഭിക്കും.
ആക്രാന്തം ദൈത്യജഠരം ധര്മ്മേണ വിരജാദ്രിണാ। നാഭികൂപസമീപേ തു ദേവീ യാ വിരജാ സ്ഥിതാ। തത്ര പിണ്ഡാദികം കൃത്വാ ത്രിഃസപ്തകുലമുദ്ധരേത് ।। ൪൪.
ദൈത്യന്റെ വയറിനെ ധർമ്മം വിരജാദ്രിയാൽ കീഴടക്കി; നാഭിക്കിണറിന് സമീപം, അവിടെ നിലകൊള്ളുന്ന ദേവി വിരജയുടെ സന്നിധിയിൽ, പിണ്ഡം അർപ്പിച്ചാൽ ഇരുപത്തൊന്ന് തലമുറയെ മോചിപ്പിക്കാം.
മഹേന്ദ്രഗിരിണാ തസ്യ കൃതൌ പാദൌ സുനിശ്ചലൌ। iതത്ര പിണ്ഡാദികൃത്സപ്ത കുലാന്യുദ്ധരതേ നരഃ ।। ൪൪.
മഹേന്ദ്രപർവതം കൊണ്ട് അവന്റെ കാലുകൾ ഉറപ്പിച്ചു; അവിടെയും പിണ്ഡം അർപ്പിച്ചാൽ ഏഴു തലമുറയെ മോചിപ്പിക്കാം.
കഥം ശിലാ സമുത്പന്നാ യയാക്രാന്തോ ഗയാസുരഃ । കിം രൂപം കിം ച മാഹാത്മ്യം തസ്യാഃ കിം വദ നാമ ച ।। ൪൫.
ഏത് ശിലയാണു ഉദിച്ചത്, അതിലൂടെ ഗയാസുരനെ കീഴടക്കാൻ കഴിഞ്ഞത്? അതിന്റെ രൂപം എന്ത്, മഹത്വം എന്ത്, പേരെന്ത്? ദയവായി പറയൂ.
.സനത്കുമാര ഉവാച।। ആസീദ്ധര്മ്മോ മഹാതേജാഃ സര്വ്വവിജ്ഞാനപാരഗഃ। വിശ്വരുപാ ച തത്പത്നീ ഭര്ത്തൃവ്രതപരായണാ ।। ൪൫.
സനത്കുമാരൻ പറഞ്ഞു: ധർമ്മൻ എന്ന മഹാതേജസ്സുള്ളവൻ, സർവ്വവിജ്ഞാനത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവൻ, ഭാര്യയായ വിശ്വരൂപയും ഭർത്താവിനോടുള്ള ഭക്തിയിലും വ്രതനിഷ്ഠയിലും അർപ്പിതയായിരുന്നു.
തസ്യാം ധര്മ്മവ്രതായാസ്തു കന്യാ ധര്മ്മവ്രതാ സതീ। സര്വ്വ ലക്ഷണസമ്പന്നാ ലക്ഷ്മീരിവ ഗുണാധികാ ।। ൪൫.
ആ ധർമ്മവ്രതനിഷ്ഠയായവള്ക്ക് ഒരു മകൾ ജനിച്ചു; അവളും ധർമ്മവ്രതപാലനത്തിൽ അദ്വിതീയയായിരുന്നു, എല്ലാ ലക്ഷണങ്ങളിലും സമ്പന്നയും, ഗുണങ്ങളിൽ ലക്ഷ്മിയെക്കാൾ ശ്രേഷ്ഠയുമായിരുന്നു.
തസ്യാം യേ തു ഗുണാ ഹ്യാസംസ്തേ തിഷ്ഠന്തി ജഗത്ര്ത്രയേ। ധര്മ്മോ ധര്മ്മവ്രതായാസ്തു ത്രിഷു ലോകേഷു മാര്ഗയന് ।। ൪൫.
അവളിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന സദ്ഗുണങ്ങൾ മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും നിലനിൽക്കുന്നു. ധർമ്മൻ, ധർമ്മനിഷ്ഠയായ ഭാര്യയെ തേടി, ഈ മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും അന്വേഷിച്ചു.
നാനു രൂപം വരം ലേഭേ ധര്മ്മോഽഥ വരസിദ്ധയേ। തപഃ കുരു വരാര്ഥം ത്വം തഥേത്യുക്ത്വാ വനം യയൌ ।। ൪൫.
എങ്കിലും, ധർമ്മന് അനുയോജ്യമായ രൂപം ലഭിച്ചില്ല. അതിനാൽ, 'നിനക്ക് വേണ്ട അനുഗ്രഹം നേടാൻ തപസ്സ് ചെയ്യണം' എന്ന് പറഞ്ഞ്, അവൻ കാടിലേക്ക് പോയി.
കന്യാ സാ ച തപസ്തേപേ സര്വ്വേഷാം ദുഷ്കരഞ്ച യത്। വായുഭക്ഷാ ശ്വേതകല്പേ യുഗാനാമയുതം പുരാ ।। ൪൫.
അവൾ, എല്ലാവർക്കും അത്യന്തം ദുഷ്കരമായ തപസ്സ് ചെയ്തു. പഴയ കാലത്ത്, ശ്വേതയുഗത്തിൽ, പത്ത് ആയിരം വർഷങ്ങൾ വായു മാത്രം ആഹാരമാക്കി തപസ്സിൽ ഏർപ്പെട്ടു.
ബ്രഹ്മണോ മാനസഃ പുത്രോ മരീചിര്നാമ വിശ്രുതഃ । പര്യ്യടന്പൃഥിവീം സര്വ്വാം കന്യാരത്നം ദദര്ശ സഃ ।। ൪൫.
ബ്രഹ്മാവിന്റെ മനസ്സിൽ നിന്നു ജനിച്ച പ്രശസ്തനായ മാരീചി, ഭൂമിയിലുടനീളം സഞ്ചരിച്ചപ്പോൾ, ആ കന്യാരത്നത്തെ കണ്ടു.
രൂപയൌവനസമ്പന്നാം പരമേ തപസി സ്ഥിതാമ്। പപ്രച്ഛാഥ മരീചിസ്താം കാ ത്വം കസ്യാപി തദ്വദ ।। ൪൫.
സൗന്ദര്യവും യൗവനവും നിറഞ്ഞ്, ഉത്തമമായ തപസ്സിൽ നിലകൊണ്ടിരുന്ന അവളെ കണ്ട മാരീചി ചോദിച്ചു: 'നീ ആരാണ്? ആരുടെ മകളാണ്? അത് പറയൂ.'
രൂപേണാനേന മാം ഭീരു വിമോഹയസി സുവ്രതേ । ബ്രഹ്മാത്മജോഽഹം വിഖ്യാതോ മരീചിര്വ്വേദപാരഗഃ ।। ൪൫.
'നിന്റെ ഈ സൗന്ദര്യത്തിൽ ഞാൻ വിസ്മയപ്പെടുന്നു, ഭയങ്കരയേ, സദ്വ്രതയേ. ഞാൻ ബ്രഹ്മാവിന്റെ മകനായ, വേദങ്ങളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള പ്രശസ്തനായ മാരീചിയാണ്.'
മരീചേര്വ്വചനം ശ്രുത്വാ കന്യാ പ്രോവാച തം മുനിമ്। അഹം ധര്മ്മവ്രതാ നാമ ധര്മ്മപുത്രീ തപോഽന്വിതാ ।। ൪൫.
മാരീചിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട കന്യക ആ മുനിയെ ഉത്തരം പറഞ്ഞു: 'എന്റെ പേര് ധർമ്മവ്രത. ഞാൻ ധർമ്മന്റെ മകളാണ്, തപസ്സിൽ ഉറച്ചവളാണ്.'
പതിവ്രതാര്ഥം വിപ്രേന്ദ്ര ചരാമി പരമം തപഃ। ധര്മ്മവ്രതാം മരീചിസ്താമുവാച പ്രീതിപൂര്വ്വ്കമ് ।। ൪൫.
'പതിവ്രതയായിരിക്കാനാണ് ഞാൻ ഉത്തമമായ തപസ്സ് ചെയ്യുന്നത്, ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠാ.' മാരീചി സ്നേഹപൂർവ്വം ധർമ്മവ്രതയോട് പറഞ്ഞു:
പതിവ്രതാ ദര്ശനാന്മേ ഭവിഷ്യസി ശുഭവ്രതേ। പതിവ്രതേച്ഛയാ പൃഥ്വീം വിചരാമി ഹ്യഹര്നിശമ് ।। ൪൫.
'ശുഭസ്വഭാവമുള്ളവളേ, എന്നെ കണ്ടതുകൊണ്ട് നീ പതിവ്രതയാകും. ഞാൻ പതിവ്രതയെ ആഗ്രഹിച്ച്, പകൽ രാത്രി ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു.'
ത്വഞ്ചേത്പതിവ്രതാ ജാതാ ഭജേ ത്വാം ഭജ മാം വരമ്। ലോകേ ന ത്വാദൃശീ കന്യാ മമ തുല്യോ ന തേ വരഃ ।। ൪൫.
'നീ പതിവ്രതയായി ജനിച്ചാൽ, എന്നെ തിരഞ്ഞെടുക്കൂ, ഞാൻ നിന്നെ തിരഞ്ഞെടുക്കും. ലോകത്ത് നിന്നുപോലുള്ള മറ്റൊരു കന്യയും ഇല്ല, എന്നുപോലുള്ള വരനും ഇല്ല.'
ധര്മ്മവ്രതേ ധര്മ്മപത്നീ തസ്മാത്ത്വം ഭവ മേഽധുനാ। ധര്മ്മവ്രതാ മുനിം പ്രാഹ ധര്മ്മം യാചയ സുവ്രത ।। ൪൫.
'ധർമ്മവ്രതേ, നീ ഇപ്പോൾ എന്റെ ഭാര്യയാകൂ.' എന്നാൽ ധർമ്മവ്രത സദ്വ്രതയോട് പറഞ്ഞു: 'സദ്വ്രതനേ, നീ ധർമ്മനോട് ചോദിക്കൂ.'
തച്ഛ്രുത്വാ ധര്മ്മമഗമന്മുനിം ധര്മോ ദദര്ശ ഹ। തേജഃപുഞ്ജം വരം നത്വാ ആസനാര്ഘ്യാദിനാര്ച്ചയത് ।। ൪൫.
അത് കേട്ട്, മാരീചി ധർമ്മനെ സമീപിച്ചു. അവൻ പ്രകാശം നിറഞ്ഞവനായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. അനുഗ്രഹം തേടി വന്ദിച്ച്, അർഘ്യാദികൾ നൽകി ആദരിച്ചു.
കിമര്തമാഗതഃ പൃഷ്ടോ മരീചിര്ധര്മ്മമബ്രവീത്। കന്യാര്ഥം ഭ്രമതാ പൃഥ്വീ ദൃഷ്ടാ തേ കന്യകാ വരാ । മഹ്യം കന്യാഞ്ച താം ദേഹി ശ്രേയസ്തവ ഭവിഷ്യതി ।। ൪൫.
'എന്തിനാണ് വന്നത്?' എന്ന് ചോദിച്ചപ്പോൾ, മാരീചി ധർമ്മനോട് പറഞ്ഞു: 'കന്യയെ തേടി ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ, നിന്റെ ഉത്തമകുമാരിയെ ഞാൻ കണ്ടു. അവളെ എനിക്ക് തരിക, അതു നിനക്ക് ക്ഷേമം ആകും.'
അര്ഘ്യാദിനാ സമഭ്യര്ച്യ ധര്മ്മം പ്രോചേ തഥേതി തമ്। ധര്മ്മവ്രതാം സമാനീയ ദത്തവാംസ്താം മരീചയേ ।। ൪൫.
അർഘ്യാദികൾ നൽകി ധർമ്മനെ ആദരിച്ചു. പിന്നെ, 'അതെ' എന്ന് സമ്മതിച്ച്, ധർമ്മവ്രതയെ വിളിച്ചു, അവളെ മാരീചിക്ക് നൽകി.