കൃത ഞ്ജയാത്തൃണഞ്ജയോ ഭരദ്വാജായ സോഽപ്യഥ। ഗൌതമായ ഭരദ്വാജഃ സോഽപി നിര്യ്യന്തരേ പുനഃ ।। ൪൧.
കൃതഞ്ജയനിൽ നിന്ന് തൃണഞ്ജയൻ, അവൻ ഭാരദ്വാജനോട്, ഭാരദ്വാജൻ ഗൗതമനോട്, ഗൗതമൻ വീണ്ടും നിര്യന്തരനോട് നൽകി.
നിര്യന്തരസ്തു പ്രോവാച തഥാ വാജശ്രവായ ച। സ ദദൌ സോമശൂഷ്മായ സ ദദൌ തൃണബിന്ദവേ ।। ൪൧.
നിര്യന്തരൻ വാജശ്രവനോട് പറഞ്ഞു, വാജശ്രവൻ സോമശൂഷ്മനോട്, സോമശൂഷ്മൻ തൃണബിന്ദുവിന് നൽകി.
തൃണബിന്ദുസ്തു ദക്ഷായ ദക്ഷഃ പ്രോവാച ശക്തയേ। ശക്തേഃ പരാശരശ്ചാപി ഗര്ഭസ്ഥഃ ശ്രുതവാനിദമ് ।। ൪൧.
തൃണബിന്ദു് ദക്ഷനോട്, ദക്ഷൻ ശക്തിയോട് പറഞ്ഞു; ശക്തിയിൽ നിന്ന് പരാശരൻ ഗർഭസ്ഥനായിരിക്കുമ്പോൾ തന്നെ ഇത് കേട്ടു.
പരാശരാജ്ജാതുകര്ണസ്തസ്മാദ്ദ്വൈപായനഃ പ്രഭുഃ। ദ്വൈപായനാത്പുനശ്ചാപി മയാ പ്രാപ്തം ദ്വിജോത്തമാഃ ।। ൪൧.
പരാശരനിൽ നിന്ന് ജാതുകർണ്ണൻ, അവനിൽ നിന്ന് ദ്വൈപായനൻ; ദ്വൈപായനനിൽ നിന്ന്, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, ഇത് ഇപ്പോൾ എനിക്ക് ലഭിച്ചു.
ശാംശപായന ഉവാച ।। മയാ വൈ തത്പുനഃ പ്രോക്തം പുത്രായാമിതബുദ്ധയേ। ഇത്യേവ വാചാ ബ്രഹ്മാദിഗുരുണാ സമുദാഹൃതാ ।। ൪൧.
ശാംശപായനൻ പറഞ്ഞു: അനന്തമായ ജ്ഞാനം ഉള്ള എന്റെ മകനായി ഞാൻ വീണ്ടും ഇതു പറഞ്ഞു. ബ്രഹ്മാദിമാരുടെ ഗുരു ഈzelfde വാക്കുകളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെയാണ് ഞാൻ പറഞ്ഞത്.
നമസ്കാര്യ്യശ്ച ഗുരവഃ പ്രയത്നേന മനീഷിഭിഃ। ധന്യം യശസ്യമായുഷ്യം പുണ്യം സര്വാര്ഥസാധകമ് ।। ൪൧.
പണ്ഡിതന്മാർ ഗുരുക്കന്മാരെ ശ്രദ്ധയോടെ വന്ദനം ചെയ്യണം. അതിനാൽ ഭാഗ്യം, പ്രശസ്തി, ദീർഘായുസ്, പുണ്യം, എല്ലാ ലക്ഷ്യങ്ങളും നേടാൻ കഴിയും.
പാപഘ്നം നിയമേനേദം ശ്രോതവ്യം ബ്രാഹ്മണൈഃ സദാ। നാശുചൌ നാപി പാപായ നാപ്യസംവത്സരോഷിതേ ।। ൪൧.
ഇത് പാപങ്ങൾ നീക്കുന്നതാണ്. അതിനാൽ ബ്രാഹ്മണർ എല്ലായ്പ്പോഴും നിയന്ത്രണത്തോടെ കേൾക്കണം. അശുദ്ധര്ക്കും, പാപികൾക്കും, ഒരു വർഷം പൂർത്തിയാക്കാത്തവർക്കും ഇത് പറയരുത്.
നാശ്രദ്ദധാനാവിദുഷേ നാപുത്രായ കഥഞ്ചന। നാഹിതായ പ്രദാതവ്യം പവിത്രമിദമുത്തമമ് ।। ൪൧.
വിശ്വാസമില്ലാത്തവർക്കും, അജ്ഞാനികൾക്കും, മകനില്ലാത്തവർക്കും, ശത്രുക്കൾക്കുമൊന്നും ഈ ഉത്തമമായ ശുദ്ധമായ ഉപദേശം നൽകാൻ പാടില്ല.
അവ്യക്തം വൈ യസ്യ യോനിം വദന്തി വ്യക്തം ദേഹം കാലമന്തര്ഗതഞ്ച । വഹ്നിം വക്രം ചന്ദ്ര സൂര്യ്യൌ ച നേത്രേ ദിശഃ ശ്രോത്രേ ഘ്രാണമാഹുശ്ച വായുമ് ।। ൪൧.
അവന്റെ ഉത്ഭവം അദൃശ്യമാണ്, ശരീരം ദൃശ്യമാണ്, കാലം അവനിൽ നിലകൊള്ളുന്നു. അഗ്നി അവന്റെ വായാണ്, ചന്ദ്രനും സൂര്യനും കണ്ണുകളാണ്, ദിശകൾ ചെവികളാണ്, വായു മൂക്കാണ് എന്ന് പറയുന്നു.
വായോ വേദാംശ്ചാന്തരിക്ഷം ശരീരം ക്ഷിതിം പാദൌ താരകാ രോമകൂപാന് । സര്വാണി ചാങ്ഗാനി തഥൈവ താനി വിദ്യാസ്സര്വാ യസ്യ പുച്ഛം വദന്തി ।। ൪൧.
വേദങ്ങളും ആകാശവും അവന്റെ വാക്കാണ്, ഭൂമി കാലുകളാണ്, നക്ഷത്രങ്ങൾ രോമരന്ധ്രങ്ങൾ ആണ്. അവന്റെ എല്ലാ അവയവങ്ങളും വിദ്യകളാണ്, അവന്റെ വാൽ എല്ലാ ജ്ഞാനവും ആണെന്ന് പറയുന്നു.
തം ദേവദേവം ജനനം ജനാനാം സര്വ്വേഷു ലോകേഷു പ്രതിഷ്ഠിതഞ്ച। വരം വരാണാം വരദം മഹേശ്വരം ബ്രഹ്മാണമാദിം പ്രയതോ നമസ്യേ ।। ൪൧.
എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും നിലനിൽക്കുന്ന, എല്ലാ സൃഷ്ടികളുടെ ഉറവിടമായ, വരങ്ങൾ നൽകുന്ന, മഹേശ്വരനായ, സൃഷ്ടാവായ, ആദിയായ ആ ദേവദേവനോട് ഞാൻ ഭക്തിയോടെ നമസ്കരിക്കുന്നു.
സൂത സൂത മഹാഭാഗ ത്വയാ ഭഗവതാ സതാ। വ്യാസപ്രസാദാധിഗതശാസ്ത്രസമ്ബോധനേന ച ।। ൪൨.
സൂതാ, ഭാഗ്യശാലിയായവനേ, ഭഗവാന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ, വ്യാസന്റെ ദയയാൽ ലഭിച്ച ശാസ്ത്രജ്ഞാനത്തിലൂടെ നീ ഈ ഉപദേശങ്ങൾ വെളിപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.
അഷ്ടാദശപുരാണാനി സേതിഹാസാനി ചാനഘ। ഉപക്രമോപസംഹാര വിധിനോക്താനി കൃത്സ്നശഃ ।। ൪൨.
അനഘനേ, പതിനെട്ട് പുരാണങ്ങളും ഇതിഹാസങ്ങളും ആരംഭവും സമാപനവും ഉൾപ്പെടെ മുഴുവനായി നിർദ്ദേശിച്ച രീതിയിൽ വിവരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ചതുര്ദശസഹസ്രം ച മാത്സ്യം പ്രോക്തമതിസ്ഫുടമ്। തത്സംഖ്യകം ഭവിഷ്യഞ്ച പ്രോക്തം പഞ്ചശതാധികമ് ।। ൪൨.
മാത്സ്യപുരാണത്തിന് പതിനാലായിരം ശ്ലോകങ്ങൾ ഉണ്ട് എന്ന് പറയുന്നു. ഭവിഷ്യപുരാണത്തിനും അതേ എണ്ണം, അതിൽ അഞ്ചുനൂറ് അധികം ഉണ്ട്.
മാര്കണ്ഡേയം മഹാരമ്യം പ്രോക്തം നവസഹസ്രകമ്। കഥിതം ബ്രഹ്മവൈവര്ത്തമഷ്ടാദശസഹസ്രകമ് ।। ൪൨.
ആനന്ദകരമായ മാർകണ്ഡേയപുരാണം ഒൻപതിനായിരം ശ്ലോകങ്ങളാണ്. ബ്രഹ്മവൈവർതപുരാണം പതിനെട്ടായിരം ശ്ലോകങ്ങളാണ്.
ശതോത്തരഞ്ച ബ്രഹ്മാണ്ഡം സൂര്യസംഖ്യാസഹസ്രകമ് । അഥ ഭാഗവതം ദിവ്യമഷ്ടാദശസഹസ്രകമ് ।। ൪൨.
ബ്രഹ്മാണ്ഡപുരാണത്തിന് നൂറ് അധ്യായങ്ങളും സൂര്യന്റെ എണ്ണത്തിന് തുല്യമായ ആയിരം ശ്ലോകങ്ങളും ഉണ്ട്. ദിവ്യമായ ഭാഗവതപുരാണം പതിനെട്ടായിരം ശ്ലോകങ്ങളാണ്.
സഹസ്രാണി ദശൈവോക്തം പുരാണം ബ്രഹ്മനാമകമ്। അയുതശ്ലോകഘടിതം പുരാണം വാമനാഭിധമ് ।। ൪൨.
ബ്രഹ്മപുരാണം പത്തായിരം ശ്ലോകങ്ങളാണ്. വാമനപുരാണവും പത്തായിരം ശ്ലോകങ്ങൾ അടങ്ങിയതാണ്.
തഥൈവായുത സംഖ്യാതം ഷട്ശതാധികമാദികമ്। ത്രയോവിംശതിസാഹസ്രമനിലം തദ്ഗതം ശുഭമ് ।। ൪൨.
അതുപോലെ ആദിപുരാണം പത്തായിരം ആറുനൂറ് ശ്ലോകങ്ങളാണ്. അനിലപുരാണം ഇരുപത്തിമൂവായിരം ശ്ലോകങ്ങൾ ഉള്ള ശുഭമായതാണ്.
ത്രയോവിംശതിസാഹസ്രം നാരദീയമുദാഹൃതമ് । ഏകോനവിംശസാഹസ്രം വൈനതേയമുദാഹൃതമ് ।। ൪൨.
നാരദപുരാണം ഇരുപത്തിമൂവായിരം ശ്ലോകങ്ങൾ ഉണ്ട് എന്ന് പറയുന്നു. വൈനതേയപുരാണം പതിനൊന്നായിരം ശ്ലോകങ്ങളാണ്.
സഹസ്രപഞ്ചപഞ്ചാശത്പ്രോക്തം പാദ്മം സുവിസ്തരമ്। സപ്തദശസഹസ്രന്തു കൂര്മം പ്രോക്തം മനോഹരമ് ।। ൪൨.
വിശാലമായ പത്മപുരാണം അമ്പത്തിയഞ്ചായിരം ശ്ലോകങ്ങളാണ്. മനോഹരമായ കൂർമപുരാണം പതിനേഴായിരം ശ്ലോകങ്ങളാണ്.
ചതുര്വിംശതി സാഹസ്രം സൌകരം പരമാദ്ഭുതമ്। ഏകാശീതിസഹസ്രാണി സ്കാന്ദമുക്തം സുവിസ്തൃതമ് ।। ൪൨.
അദ്ഭുതമായ സൂകരപുരാണം ഇരുപത്തിനാലായിരം ശ്ലോകങ്ങളാണ്. വിശാലമായ സ്കന്ദപുരാണം എൺപത്തൊന്നായിരം ശ്ലോകങ്ങളാണ്.
ഏവമഷ്ടാദശോക്താനി പുരാണാനി ബൃഹന്തി ച। പുരാണേഷ്വേഷു ബഹവോ ധര്മാസ്തേ വിനിരൂപിതാഃ ।। ൪൨.
ഇങ്ങനെ പതിനെട്ട് മഹാപുരാണങ്ങളും വിശദമായി വിവരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഈ പുരാണങ്ങളിൽ അനേകം ധർമ്മങ്ങൾ വിശദീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
രാഗിണാഞ്ച വിരാഗാണാം യതീനാം ബ്രഹ്മചാരിണാമ് ഗൃഹസ്ഥാനാം വനസ്ഥാനാം സ്ത്രീശൂദ്രാണാം വിശേഷതഃ ।। ൪൨.
ആസക്തരായവരും നിരാസക്തരായവരും, വ്രതം പാലിക്കുന്നവരും ബ്രഹ്മചാരികളായവരും, ഗൃഹസ്ഥരായവരും വനവാസികളായവരും, പ്രത്യേകിച്ച് സ്ത്രീകളും ശൂദ്രന്മാരും,
ബ്രാഹ്മണക്ഷത്രിയവിശാം യേ ച സങ്കരജാതയഃ। ഗങ്ഗാദ്യാ യാ മഹാനദ്യോ യജ്ഞവ്രതതപാംസി ച ।। ൪൨.
ബ്രാഹ്മണന്മാരും ക്ഷത്രിയന്മാരും വൈശ്യന്മാരും മിശ്രജാതികളായവരും, ഗംഗാദി മഹാനദികളും, യജ്ഞങ്ങളും വ്രതങ്ങളും തപസ്സുകളും,
അനേകവിധദാനാനി യമാശ്ച നിയമൈഃ സഹ। യോഗധര്മാ ബഹുവിധാഃ സാംഖ്യാ ഭാഗവതാസ്തഥാ ।। ൪൨.
നാനാവിധമായ ദാനങ്ങൾ, യമങ്ങളും നിയമങ്ങളുമായി ചേർന്നുള്ള നിയന്ത്രണങ്ങൾ, വിവിധയിനം യോഗധർമ്മങ്ങൾ, അങ്ങനെ തന്നെ സാംഖ്യയും ഭാഗവതപഥങ്ങളും,
ഭക്തിമാര്ഗാ ജ്ഞാനമാര്ഗാ വൈരാഗ്യാനിലനീരജാഃ। ഉപാസനവിധിശ്ചോക്തഃ കര്മസംശുദ്ധിചേതസാമ് ।। ൪൨.
ഭക്തിമാർഗങ്ങൾ, ജ്ഞാനമാർഗങ്ങൾ, വൈരാഗ്യത്തിന്റെ കാറ്റാൽ ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടവർ, കര്മശുദ്ധിയുള്ളവർക്കായി നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്ന ഉപാസനാവിധികളും,
ബ്രാഹ്മം ശൈവം വൈഷ്ണവം ച സൌരം ശാക്തം തഥാര്ഹതമ്। ഷഡ്ദര്ശനാനി ചോക്താനി സ്വഭാവനിയതാനി ച ।। ൪൨.
ബ്രഹ്മം, ശിവം, വിഷ്ണു, സൂര്യൻ, ശക്തി, അർഹതം എന്നിങ്ങനെയുള്ള പാരമ്പര്യങ്ങൾ, ആറു ദർശനങ്ങൾ, സ്വഭാവപ്രകൃതിയായവയെന്നു പറയപ്പെടുന്നു,
ഏതദന്യച്ച വിവിധം പുരാണേഷു നിരുപിതമ്। അതഃ പരം കിമപ്യസ്തി ന വാ ബോദ്ധവ്യമുത്തമമ് ।। ൪൨.
ഇതും ഇതിന് പുറമേയും പലവിധത്തിലുള്ള കാര്യങ്ങൾ പുരാണങ്ങളിൽ വിശദീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്; ഇതിന് മുകളിൽ അറിയേണ്ടതോ അല്ലയോ എന്നതിൽ മറ്റൊന്നുമില്ല,
ന ജ്ഞായേത യദി വ്യാസോ ഗോപയേദഥ വാ ഭവാന് । അത്ര നഃ സംശയം ഛിന്ധി പൂര്ണഃ പൌരാണികോ യതഃ ।। ൪൨.
വ്യാസൻ അറിയാത്തതോ ഒളിപ്പിച്ചതോ അല്ലെങ്കിൽ നിങ്ങൾ തന്നെയോ, ഞങ്ങളുടെ സംശയം ദയവായി നീക്കം ചെയ്യണം, കാരണം നിങ്ങൾ പൂർണ്ണമായ പുരാണവിദ്യയുള്ളവനാണ്,
സൂത ഉവാച।। ശ്രൃണു ശൌനക വക്ഷ്യാമി പ്രശ്രമേനം സുദുര്ലഭമ്। അതിഗോപ്യതരം ദിവ്യമനാഖ്യേയം പ്രചക്ഷതേ ।। ൪൨.
സൂതൻ പറഞ്ഞു: ശൗനകാ, ഞാൻ നിന്നോട് വളരെ അപൂർവ്വവും അത്യന്തം രഹസ്യവുമായ ദിവ്യജ്ഞാനം പറയാം, അതിനെ വിവരണം ചെയ്യാൻ കഴിയില്ലെന്ന് പറയുന്നു,